امان الله فصیحی (بحث | مشارکت‌ها)
امان الله فصیحی (بحث | مشارکت‌ها)
خط ۲۱: خط ۲۱:
در دی‌ماه ۱۴۰۴ش (ژانویه 2026)، همزمان با قطعی‌های گسترده اینترنت در ایران، گزارش‌هایی مبنی بر از کار افتادن همزمان حدود ۴۰ هزار پایانه استارلینک در کشور منتشر شد. بررسی‌ها نشان می‌دهد که این قطعی نه از طریق تخریب فیزیکی، بلکه از طریق یک «زنجیره الکترونی» چندلایه و ترکیب حملات [[جنگ الکترونیک]] و ابزارهای نظارتی انجام شده است.<ref>«[https://www.khabaronline.ir/live/2174203/%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%B1%D9%84%DB%8C%D9%86%DA%A9-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D9%87-%D8%A2%D8%AE%D8%B1-%D8%AE%D8%B7-%D8%B1%D8%B3%DB%8C%D8%AF استارلینک در ایران به آخر خط رسید؟ (جزئیات فنی از کار افتادن ۸۰ درصد از پایانه‌های استارلینک در کشور)»، خبرگزاری خبرآنلاین.]</ref>
در دی‌ماه ۱۴۰۴ش (ژانویه 2026)، همزمان با قطعی‌های گسترده اینترنت در ایران، گزارش‌هایی مبنی بر از کار افتادن همزمان حدود ۴۰ هزار پایانه استارلینک در کشور منتشر شد. بررسی‌ها نشان می‌دهد که این قطعی نه از طریق تخریب فیزیکی، بلکه از طریق یک «زنجیره الکترونی» چندلایه و ترکیب حملات [[جنگ الکترونیک]] و ابزارهای نظارتی انجام شده است.<ref>«[https://www.khabaronline.ir/live/2174203/%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%B1%D9%84%DB%8C%D9%86%DA%A9-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D9%87-%D8%A2%D8%AE%D8%B1-%D8%AE%D8%B7-%D8%B1%D8%B3%DB%8C%D8%AF استارلینک در ایران به آخر خط رسید؟ (جزئیات فنی از کار افتادن ۸۰ درصد از پایانه‌های استارلینک در کشور)»، خبرگزاری خبرآنلاین.]</ref>


تخمین‌های پیشین نشان می‌داد که تا اواسط سال ۲۰۲۵م، بین ۳۰ هزار تا ۵۰ هزار اشتراک فعال در ایران وجود داشته است. از کار افتادن ۴۰ هزار پایانه به معنای غیرفعال‌سازی ۸۰ تا ۹۰ درصد از کل زیرساخت این شبکه در ایران بود که گزارش‌های مراجعی نظیر [[نت‌بلاکس]] (NetBlocks) مبنی بر کاهش ترافیک استارلینک به نزدیک صفر در دی‌ماه ۱۴۰۴ش نیز این عملیات وسیع را تایید می‌کند.<ref>«[https://www.khabaronline.ir/live/2174203/%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%B1%D9%84%DB%8C%D9%86%DA%A9-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D9%87-%D8%A2%D8%AE%D8%B1-%D8%AE%D8%B7-%D8%B1%D8%B3%DB%8C%D8%AF استارلینک در ایران به آخر خط رسید؟ (جزئیات فنی از کار افتادن ۸۰ درصد از پایانه‌های استارلینک در کشور)»، خبرگزاری خبرآنلاین.]</ref>
تخمین‌های پیشین نشان می‌داد که تا اواسط سال ۲۰۲۵م، بین ۳۰ هزار تا ۵۰ هزار اشتراک فعال در ایران وجود داشته است. از کار افتادن ۴۰ هزار پایانه به معنای غیرفعال‌سازی ۸۰ تا ۹۰ درصد از کل زیرساخت این شبکه در ایران بود که گزارش‌های مراجعی نظیر [[نت‌بلاکس]] (NetBlocks) مبنی بر کاهش ترافیک استارلینک به نزدیک صفر در دی‌ماه ۱۴۰۴ش نیز این عملیات وسیع را تایید می‌کند.<ref>«[https://www.khabaronline.ir/live/2174203/%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%B1%D9%84%DB%8C%D9%86%DA%A9-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D9%87-%D8%A2%D8%AE%D8%B1-%D8%AE%D8%B7-%D8%B1%D8%B3%DB%8C%D8%AF استارلینک در ایران به آخر خط رسید؟ (جزئیات فنی از کار افتادن ۸۰ درصد از پایانه‌های استارلینک در کشور)»، خبرگزاری خبرآنلاین.]</ref> گزارش‌های مراجع بین‌المللی نظیر مجله «فوربز» (Forbes) و رسانه‌های منطقه‌ای نیز موفقیت این عملیات سایبری را تایید کردند. بر اساس این گزارش‌ها، اختلالات در ابتدا حدود ۳۰ درصد از ترافیک آپ‌لینک (Uplink) و داون‌لینک (Downlink) شبکه را در بر گرفت، اما به سرعت به بیش از ۸۰ درصد رسید. این قطعی‌ها به صورت هوشمند و ناحیه‌ای مدیریت شد؛ به طوری که اتصال در نقاط مختلف کشور ناهمگون بود و در مناطق حساس و کانون‌های بحران، دسترسی به این شبکه به طور کامل قطع گردید. <ref>[https://parsi.euronews.com/2026/01/11/iran-also-disrupted-starlink-for-the-first-time «ایران برای نخستین بار استارلینک را هم مختل کرد»، یورونیوز.]</ref>


مکانیزم‌های تهاجمی به کار گرفته شده برای این اختلال شامل سه لایه اصلی زیر بود:
مکانیزم‌های تهاجمی به کار گرفته شده برای این اختلال شامل سه لایه اصلی زیر بود:
خط ۶۵: خط ۶۵:
* اکبری، فاطمه،  «معامله دستگاه استارلینک ممنوع شد/ تعداد دستگاه‌های فعال به ۱۰۰۰ عدد رسید!»، وب‌سایت تجارت‌نیوز، تاریخ درج مطلب: 12 دی 1401ش.  
* اکبری، فاطمه،  «معامله دستگاه استارلینک ممنوع شد/ تعداد دستگاه‌های فعال به ۱۰۰۰ عدد رسید!»، وب‌سایت تجارت‌نیوز، تاریخ درج مطلب: 12 دی 1401ش.  
* «ایران به نقش آفرینی استارلینک در جریان ناآرامی‌های دی ماه 1404 اعتراض کرد»، وب‌سایت سیتنا، تاریخ درج مطلب: 24 دی 1404ش.  
* «ایران به نقش آفرینی استارلینک در جریان ناآرامی‌های دی ماه 1404 اعتراض کرد»، وب‌سایت سیتنا، تاریخ درج مطلب: 24 دی 1404ش.  
* «بررسی نامه جمهوری اسلامی ایران درباره نقش استارلینک در کاربردهای تروریستی»، وب‌سایت فکت‌نامه، تاریخ درج مطلب: 7 بهمن 1404ش.  
* «ایران برای نخستین بار استارلینک را هم مختل کرد»، یورونیوز، تاریخ درج مطلب: 2026/11/1م.
* «بررسی نامه جمهوری اسلامی ایران درباره نقش استارلینک در کاربردهای تروریستی»، وب‌سایت فکت‌نامه، تاریخ درج مطلب: 7 بهمن 1404ش.
* «رسانه‌های اسرائیلی: استارلینک در ایران کور شد»، وب‌سایت تابناک، تاریخ درج مطلب: 29 دی 1404ش.
* «رسانه‌های اسرائیلی: استارلینک در ایران کور شد»، وب‌سایت تابناک، تاریخ درج مطلب: 29 دی 1404ش.
* نیلی، هادی، «خدمات اینترنت ماهواره‌ای استارلینک برای کسانی که داخل ایران هستند، رایگان شده است»، بی‌بی سی فارسی، تاریخ درج مطلب: 24 دی 1404ش.
* نیلی، هادی، «خدمات اینترنت ماهواره‌ای استارلینک برای کسانی که داخل ایران هستند، رایگان شده است»، بی‌بی سی فارسی، تاریخ درج مطلب: 24 دی 1404ش.
* [https://www.wsj.com/ Gramer، Alexander Ward and Robbie (۲۰۲۶-۰۲-۱۲). «Exclusive | U.S. Smuggled Thousands of Starlink Terminals Into Iran After Protest Crackdown». The Wall Street Journal]
* [https://www.wsj.com/ Gramer، Alexander Ward and Robbie (۲۰۲۶-۰۲-۱۲). «Exclusive | U.S. Smuggled Thousands of Starlink Terminals Into Iran After Protest Crackdown». The Wall Street Journal]