ایران‌پدیا

جشنواره فیلم فجر: تفاوت میان نسخه‌ها

→ تفاوت با ویرایش قدیمی‌ترتفاوت با ویرایش جدیدتر ←
دیداریویکی‌متن
حبیب الله نجفی (بحث | مشارکت‌ها)
۲٬۱۳۱ ویرایش‌ها
حبیب الله نجفی (بحث | مشارکت‌ها)
۲٬۱۳۱ ویرایش‌ها
خط ۳۳: خط ۳۳:
== شیوهٔ برگزاری ==
== شیوهٔ برگزاری ==
جشنواره فیلم فجر هر ساله از ۱۲ تا ۲۲ بهمن‌ماه، سالروز پیروزی انقلاب اسلامی ایران، در تهران برگزار می‌شود. فرایند اجرایی این جشنواره با تأسی از الگوهای معتبر جهانی، ابتدا با انتشار فراخوان رسمی آغاز شده و سپس آثار ارسالی توسط هیئت انتخاب بازبینی و برگزیده می‌شوند. در مرحلهٔ بعد، فیلم‌های راه‌یافته به بخش مسابقه در طول روزهای جشنواره به نمایش درمی‌آیند و در نهایت، با بررسی تخصصی و اعلام برندگان توسط هیئت داوران، این رقابت سینمایی به سرانجام می‌رسد.<ref>[https://ircud.ir/Media/PDF/1401/11/10/638106875231069236.pdf قنواتی،  «بررسی تحلیلی جشنواره فیلم فجر از منظر تأثیر بر کلّیت سینمای ایران»، وب‌سایت مرکز رصد فرهنگی کشور.]</ref>
جشنواره فیلم فجر هر ساله از ۱۲ تا ۲۲ بهمن‌ماه، سالروز پیروزی انقلاب اسلامی ایران، در تهران برگزار می‌شود. فرایند اجرایی این جشنواره با تأسی از الگوهای معتبر جهانی، ابتدا با انتشار فراخوان رسمی آغاز شده و سپس آثار ارسالی توسط هیئت انتخاب بازبینی و برگزیده می‌شوند. در مرحلهٔ بعد، فیلم‌های راه‌یافته به بخش مسابقه در طول روزهای جشنواره به نمایش درمی‌آیند و در نهایت، با بررسی تخصصی و اعلام برندگان توسط هیئت داوران، این رقابت سینمایی به سرانجام می‌رسد.<ref>[https://ircud.ir/Media/PDF/1401/11/10/638106875231069236.pdf قنواتی،  «بررسی تحلیلی جشنواره فیلم فجر از منظر تأثیر بر کلّیت سینمای ایران»، وب‌سایت مرکز رصد فرهنگی کشور.]</ref>
== جوایز و نماد جشنواره ==
جوایز جشنواره فیلم فجر شامل سیمرغ زرین برای بهترین فیلم و سیمرغ سیمین در رشته‌های کارگردانی، فیلمنامه، بازیگری و فیلم کوتاه می‌شود. همچنین جوایز ویژه‌ای مانند تندیس بهترین فیلم آسیایی، جایزه نتپک، جایزه بین‌المذاهب و جایزه محمد امین به برگزیدگان اهدا می‌شود.<ref>[https://didhonar.ir/project/تاریخچه-جشنواره-فیلم-فجر-از-گذشته-تا-به/ «جشنواره فیلم فجر از کجا شروع شد و به کجا رسید؟ / از بز بالدار تا سیمرغ بلورین»، وب‌سایت فرهنگ سدید.]</ref><ref group="دیدگاه">آیا ایمکان معرفی برگزیده‌های ادوار نیست؟ افراد و فیلمها و…
می‌توان چند جدول خیلی زیبا و مفید درست کرد. خصوصاً مهمهترین جایزه که سیمرغ بلورین و زرین هست</ref>
نماد جشنوارهٔ فیلم فجر، پرندهٔ اسطوره‌ای سیمرغ است. این نماد با تکیه بر بن‌مایه‌های ادبیات فارسی همچون منطق‌الطیر عطار نیشابوری و شاهنامه ابوالقاسم فردوسی انتخاب شده است تا بازتاب‌دهندهٔ مفاهیمی چون خرد، تعالی و خودشناسی در هنر هفتم باشد. این نماد را ابراهیم حقیقی در ۱۳۶۷ش طراحی کرد. حقیقی نماد سیمرغ را از قالب حجم‌های فلزی خارج کرد و به‌صورت دوبعدی در دل بلور جای داد؛ زیرا وی معتقد بود سیمرغ یک مفهوم و نور است که تنها در کالبد شفاف بلور معنا می‌یابد. اگرچه در دوره‌هایی تلاش شد این تندیس به‌صورت حجمی تغییر یابد، اما به‌دلیل فاصله گرفتن از اصالت نگارگری ایرانی، دوباره به فرم بلورین بازگشت.<ref>[https://www.khabaronline.ir/news/2008774/چرا-نماد-جشنواره-فیلم-فجر-سیمرغ-است «چرا نماد جشنواره فیلم فجر سیمرغ است؟»، خبر آنلاین.]</ref>


== بخش‌های مختلف ==
== بخش‌های مختلف ==
خط ۹۴: خط ۸۷:
* همچنین، تحلیلگران بر این باورند که سینمای حاضر در جشنواره، اغلب در مقام نمایش فساد، خشونت و معضلات اجتماعی متوقف شده و به جای امیدآفرینی، بذر بدبینی و ناامیدی را در دل مخاطب می‌کارد. این منتقدان تأکید دارند که هنر پیشرو نباید تنها به کشف مسائل اکتفا کند، بلکه باید به شیوه‌ای هنرمندانه راهکارهای تمدنی را پیش روی مسئولان و مردم بگذارد. از نظر آنها غلبهٔ مناسبات تجاری بر منطق فرهنگی و ناتوانی در آگاه‌سازی مخاطب نسبت به تحولات کلان جهانی، از جمله ضعف‌های کلیدی است که مانع از نقش‌آفرینی مؤثر سینمای ایران در جبهه مقاومت فرهنگی و بیداری جهانی شده است.<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/1965244/اسیب-شناسی-فرهنگی-جشنواره-فیلم-فجر-از-منظر-سینمای-تمدنی-مطالعه-موردی-چهلمین-دوره عرفان‌منش، «آسیب‌شناسی فرهنگی جشنوارۀ فیلم فجر از منظر سینمای تمدنی: مطالعۀ موردی چهلمین دوره»، 1401ش، ص364-365.]</ref>
* همچنین، تحلیلگران بر این باورند که سینمای حاضر در جشنواره، اغلب در مقام نمایش فساد، خشونت و معضلات اجتماعی متوقف شده و به جای امیدآفرینی، بذر بدبینی و ناامیدی را در دل مخاطب می‌کارد. این منتقدان تأکید دارند که هنر پیشرو نباید تنها به کشف مسائل اکتفا کند، بلکه باید به شیوه‌ای هنرمندانه راهکارهای تمدنی را پیش روی مسئولان و مردم بگذارد. از نظر آنها غلبهٔ مناسبات تجاری بر منطق فرهنگی و ناتوانی در آگاه‌سازی مخاطب نسبت به تحولات کلان جهانی، از جمله ضعف‌های کلیدی است که مانع از نقش‌آفرینی مؤثر سینمای ایران در جبهه مقاومت فرهنگی و بیداری جهانی شده است.<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/1965244/اسیب-شناسی-فرهنگی-جشنواره-فیلم-فجر-از-منظر-سینمای-تمدنی-مطالعه-موردی-چهلمین-دوره عرفان‌منش، «آسیب‌شناسی فرهنگی جشنوارۀ فیلم فجر از منظر سینمای تمدنی: مطالعۀ موردی چهلمین دوره»، 1401ش، ص364-365.]</ref>


== جشنواره فیلم فجر ۱۴۰۴ش ==
== جوایز و نماد جشنواره ==
به گزارش رسانه‌ها چهل‌وچهارمین دورهٔ جشنواره فیلم فجر در ۱۴۰۴ش تحت تأثیر مستقیم ناآرامی‌های دی‌ماه، به یکی از چالش‌برانگیزترین ادوار تاریخ خود تبدیل شد. برگزاری این رویداد در حالی که جامعه به‌دلیل جانباختگان حوادث دی‌ماه این سال در فضای سوگ ملی به سر می‌برد، شکاف عمیقی میان ساختار رسمی جشنواره و مطالبات عمومی ایجاد کرد. در حالی که برگزارکنندگان بر تداوم فعالیت‌های فرهنگی برای التیام اجتماعی تأکید داشتند، منتقدان معتقد بودند بی‌توجهی به فضای روحی مردم و عدم تغییر در لحن برنامه‌ها، مانع از شکل‌گیری همدلی همگانی شده است.<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/1138477/فراز-و-فرودهای-جشنوارۀ-فجرفراتر-از-سینما-و-دماسنج-جامعه-و-متأثر-از-سیاست «فراز و فرودهای جشنوارۀ فجر/فراتر از سینما و دماسنج جامعه و متأثر از سیاست»، وب‌سایت تحلیلی-خبری عصر ایران.]</ref> این دوقطبی شدید، فضای مجازی را به میدان نبرد روایت‌ها تبدیل کرد که در آن سه گفتمان اصلی در مقابل هم قرار گرفتند:
جوایز جشنواره فیلم فجر شامل سیمرغ زرین برای بهترین فیلم و سیمرغ سیمین در رشته‌های کارگردانی، فیلمنامه، بازیگری و فیلم کوتاه می‌شود. همچنین جوایز ویژه‌ای مانند تندیس بهترین فیلم آسیایی، جایزه نتپک، جایزه بین‌المذاهب و جایزه محمد امین به برگزیدگان اهدا می‌شود.<ref>[https://didhonar.ir/project/تاریخچه-جشنواره-فیلم-فجر-از-گذشته-تا-به/ «جشنواره فیلم فجر از کجا شروع شد و به کجا رسید؟ / از بز بالدار تا سیمرغ بلورین»، وب‌سایت فرهنگ سدید.]</ref>


'''گفتمان تحریم رادیکال:''' این جریان با استفاده از استعاره‌هایی چون فرش خون و هشتگ‌هایی نظیر IranMassacre#، حضور در جشنواره را همدستی با سکوت و خیانت به قربانیان توصیف کرد. چهره‌هایی چون الناز شاکردوست با یادآوری هزینه‌های انسانی حوادث اخیر، تحریم را یک کنش قهرمانانه توصیف کردند.<ref>[https://www.jamaran.news/بخش-سیاست-12/1697414-تحلیل-گفتمان-جشنواره-فجر-در-آینه-توییتر-جنگ-روایت-ها-جشنواره-فجر-در-محک-سکوت-اعتراض «تحلیل گفتمان جشنواره فجر در آینه توییتر؛ جنگ روایت‌ها: جشنواره فجر در محک سکوت و اعتراض»، خبرگزاری جماران.]</ref>
نماد جشنوارهٔ فیلم فجر، پرندهٔ اسطوره‌ای سیمرغ است. این نماد با تکیه بر بن‌مایه‌های ادبیات فارسی همچون منطق‌الطیر عطار نیشابوری و شاهنامه ابوالقاسم فردوسی انتخاب شده است تا بازتاب‌دهندهٔ مفاهیمی چون خرد، تعالی و خودشناسی در هنر هفتم باشد. این نماد را ابراهیم حقیقی در ۱۳۶۷ش طراحی کرد. حقیقی نماد سیمرغ را از قالب حجم‌های فلزی خارج کرد و به‌صورت دوبعدی در دل بلور جای داد؛ زیرا وی معتقد بود سیمرغ یک مفهوم و نور است که تنها در کالبد شفاف بلور معنا می‌یابد. اگرچه در دوره‌هایی تلاش شد این تندیس به‌صورت حجمی تغییر یابد، اما به‌دلیل فاصله گرفتن از اصالت نگارگری ایرانی، دوباره به فرم بلورین بازگشت.<ref>[https://www.khabaronline.ir/news/2008774/چرا-نماد-جشنواره-فیلم-فجر-سیمرغ-است «چرا نماد جشنواره فیلم فجر سیمرغ است؟»، خبر آنلاین.]</ref>


'''گفتمان ملی-مقاومتی:''' حامیان جشنواره را سنگر فرهنگی نامیده و تعطیلی آن را تسلیم در برابر دشمن دانستند. چهره‌هایی چون مهدویان و رضویان با تأکید بر استمرار زندگی و وظیفه ملی، تلاش کردند حضور هنرمندان را نوعی مقاومت برای حفظ ایران بازتعریف کنند.<ref>[https://www.jamaran.news/بخش-سیاست-12/1697414-تحلیل-گفتمان-جشنواره-فجر-در-آینه-توییتر-جنگ-روایت-ها-جشنواره-فجر-در-محک-سکوت-اعتراض «تحلیل گفتمان جشنواره فجر در آینه توییتر؛ جنگ روایت‌ها: جشنواره فجر در محک سکوت و اعتراض»، خبرگزاری جماران.]</ref>
== برگزیدگان دوره‌های 1 تا 44 جشنواره‌ها فیلم فجر ==
 
{| class="wikitable"
'''گفتمان تخریبی-افشاگرانه:''' این جریان فراتر از سیاست، به دنبال بی‌اعتبارسازی شخصی شرکت‌کنندگان بود. این گفتمان با افشای روابط مالی مانند رانت‌های نهادی چون سازمان اوج یا تناقضات زندگی شخصی هنرمندان، تلاش کرد ادعاهای اخلاقی و ملی طرف مقابل را از درون متلاشی کند.<ref>[https://www.jamaran.news/بخش-سیاست-12/1697414-تحلیل-گفتمان-جشنواره-فجر-در-آینه-توییتر-جنگ-روایت-ها-جشنواره-فجر-در-محک-سکوت-اعتراض «تحلیل گفتمان جشنواره فجر در آینه توییتر؛ جنگ روایت‌ها: جشنواره فجر در محک سکوت و اعتراض»، خبرگزاری جماران.]</ref>
|'''دوره'''
|'''سال'''
|'''بهترین فیلم (سیمرغ بلورین)'''
|'''بهترین کارگردانی (نام فیلم)'''
|'''بهترین فیلم‌نامه (نام کامل نویسنده)'''
|'''جایزه ویژه / منتخب تماشاگران'''
|-
|'''۱'''
|۱۳۶۱
| -- (بدون برنده)
| --
| --
|بخش فیلم‌های آماتور
|-
|'''۲'''
|۱۳۶۲
|انتخاب نشد
|خسرو سینایی : هیولای درون
|علیرضا داوودنژاد و ابراهیم مکی
|جایزه ویژه: دیار عاشقان
|-
|'''۳'''
|۱۳۶۳
|'''مترسک'''
|یدالله صمدی : مردی که زیاد می‌دانست
| --
| --
|-
|'''۴'''
|۱۳۶۴
|انتخاب نشد
|کیانوش عیاری : تنوره دیو
|مجید قاری‌زاده
|جایزه ویژه: اولی‌ها و بهار
|-
|'''۵'''
|۱۳۶۵
|انتخاب نشد
|داریوش مهرجویی : اجاره‌نشین‌ها
|مسعود جعفری جوزانی
|جایزه ویژه: خانه دوست کجاست
|-
|'''۶'''
|۱۳۶۶
|انتخاب نشد
|کیانوش عیاری : آن‌سوی آتش
|انتخاب نشد
|جایزه ویژه: پوران درخشنده
|-
|'''۷'''
|۱۳۶۷
|'''در مسیر تندباد'''
|محسن مخملباف : بای‌سیکل‌ران
|محسن مخملباف
|جایزه فیلم اول: نارونی
|-
|'''۸'''
|۱۳۶۸
|'''مهاجر'''
|داریوش مهرجویی : هامون
|انتخاب نشد
|دیپلم افتخار: هامون
|-
|'''۹'''
|۱۳۶۹
|'''آپارتمان شماره ۱۳'''
|واروژ کریم‌مسیحی : پرده آخر
|یدالله صمدی
|جایزه ویژه: نقش عشق
|-
|'''۱۰'''
|۱۳۷۰
|'''نیاز'''
|رخشان بنی‌اعتماد : نرگس
|اصغر عبداللهی و حسن قلی‌زاده
|جایزه ویژه: مسافران
|-
|'''۱۱'''
|۱۳۷۱
|'''از کرخه تا راین'''
|سیروس الوند : یکبار برای همیشه
|داریوش مهرجویی
|جایزه ویژه: کیومرث پوراحمد
|-
|'''۱۲'''
|۱۳۷۲
|انتخاب نشد
|محمد بزرگ‌نیا : جنگ نفت‌کش‌ها
|هوشنگ مرادی‌کرمانی و محمدعلی طالبی
|جایزه ویژه: حماسه مجنون
|-
|'''۱۳'''
|۱۳۷۳
|'''روز واقعه'''
|داریوش مهرجویی : پری
|رخشان بنی‌اعتماد
|جایزه ویژه: کیمیا<ref>[https://www.irna.ir/news/9766653/%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%A8%D8%B1%DA%AF%D8%B2%DB%8C%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86-%D8%AC%D8%B4%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D8%A8%DB%8C%D9%86-%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%84%D9%84%DB%8C-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D9%81%D8%AC%D8%B1-%D8%A7%D8%B2-%D8%A7%D8%A8%D8%AA%D8%AF%D8%A7-%D8%AA%D8%A7%DA%A9%D9%86%D9%88%D9%86 «نگاهی به برگزیدگان جشنواره بین المللی فیلم فجر از ابتدا تاکنون (1)»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>
|-
|'''۱۴'''
|۱۳۷۴
|'''پدر'''
|کیومرث پوراحمد : خواهران غریب
| --
|جایزه ویژه: بازمانده
|-
|'''۱۵'''
|۱۳۷۵
|'''بچه‌های آسمان'''
|مجید مجیدی : بچه‌های آسمان
|مجید مجیدی
|جایزه ویژه: سرزمین خورشید
|-
|'''۱۶'''
|۱۳۷۶
|'''آژانس شیشه‌ای'''
|ابراهیم حاتمی‌کیا : آژانس شیشه‌ای
|ابراهیم حاتمی‌کیا
|منتخب تماشاگران: آژانس شیشه‌ای
|-
|'''۱۷'''
|۱۳۷۷
|'''هیوا'''
|رسول ملاقلی‌پور : هیوا
|تهمینه میلانی
|منتخب تماشاگران: رنگ خدا
|-
|'''۱۸'''
|۱۳۷۸
|'''بوی کافور، عطر یاس'''
|بهمن فرمان‌آرا : بوی کافور، عطر یاس
|حمید فرخ‌نژاد و خسرو سینایی
|منتخب تماشاگران: عروس آتش
|-
|'''۱۹'''
|۱۳۷۹
|'''باران'''
|مجید مجیدی : باران
|بهرام بیضایی
|منتخب تماشاگران: سگ‌کشی
|-
|'''۲۰'''
|۱۳۸۰
|'''خانه‌ای روی آب'''
|رسول صدرعاملی : من ترانه ۱۵ سال دارم
|کامبوزیا پرتوی و رسول صدرعاملی
|منتخب تماشاگران: ارتفاع پست
|-
|'''۲۱'''
|۱۳۸۱
|'''دیوانه‌ای از قفس پرید'''
|رضا میرکریمی : اینجا چراغی روشن است
|پرویز شهبازی
|منتخب تماشاگران: فرش باد
|-
|'''۲۲'''
|۱۳۸۲
|'''مهمان مامان'''
|احمدرضا درویش : دوئل
|پیمان قاسم‌خانی
|منتخب تماشاگران: مارمولک
|-
|'''۲۳'''
|۱۳۸۳
|'''خیلی دور، خیلی نزدیک'''
|مجید مجیدی : بید مجنون
|قاسم هاشمی‌نژاد
|منتخب تماشاگران: بید مجنون<ref>[https://www.irna.ir/news/5295336/%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%A8%D8%B1%DA%AF%D8%B2%DB%8C%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86-%D8%AC%D8%B4%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D8%A8%DB%8C%D9%86-%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%84%D9%84%DB%8C-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D9%81%D8%AC%D8%B1-%D8%A7%D8%B2-%D8%A7%D8%A8%D8%AA%D8%AF%D8%A7-%D8%AA%D8%A7%DA%A9%D9%86%D9%88%D9%86 «نگاهی به برگزیدگان جشنواره بین المللی فیلم فجر از ابتدا تاکنون (2پایانی )»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>
|-
|'''۲۴'''
|۱۳۸۴
|'''به نام پدر'''
|ابراهیم حاتمی‌کیا : به نام پدر
|اصغر فرهادی (برای چهارشنبه‌سوری)
|منتخب تماشاگران: چهارشنبه‌سوری
|-
|'''۲۵'''
|۱۳۸۵
|'''روز سوم'''
|محمدحسین لطیفی : روز سوم
|رخشان بنی‌اعتماد، فرید مصطفوی و...
|منتخب تماشاگران: سنتوری
|-
|'''۲۶'''
|۱۳۸۶
|'''به همین سادگی'''
|مجید مجیدی : آواز گنجشک‌ها
|شادمهر راستین و رضا میرکریمی
|منتخب تماشاگران: همیشه پای یک زن...<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/223852/%D9%85%D8%B1%D9%88%D8%B1%DB%8C-%D8%A8%D8%B1-%DA%86%D9%86%D8%AF%DB%8C%D9%86-%D8%AF%D9%88%D8%B1%D9%87-%D8%AC%D8%B4%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D9%81%D9%8A%D9%84%D9%85-%D9%81%D8%AC%D8%B1 «مروری بر چندین دوره جشنواره فيلم فجر»، وب‌سایت تابناک.]</ref>
|-
|'''۲۷'''
|۱۳۸۷
|'''تردید'''
|اصغر فرهادی : درباره الی
|ابوالحسن داوودی
|منتخب تماشاگران: درباره الی
|-
|'''۲۸'''
|۱۳۸۸
|'''به رنگ ارغوان'''
|ابراهیم حاتمی‌کیا : به رنگ ارغوان
|ابراهیم حاتمی‌کیا
|منتخب تماشاگران: به رنگ ارغوان
|-
|'''۲۹'''
|۱۳۸۹
|'''جرم'''
|اصغر فرهادی: جدایی نادر از سیمین
|اصغر فرهادی
|منتخب تماشاگران: جدایی نادر از...
|-
|'''۳۰'''
|۱۳۹۰
|انتخاب نشد
|پرویز شیخ‌طادی: روزهای زندگی
|پرویز شیخ‌طادی و مصطفی علمی‌فرد
|منتخب تماشاگران: برف روی کاج‌ها
|-
|'''۳۱'''
|۱۳۹۱
|'''استرداد'''
|پرویز شهبازی: دربند
|بهنام بهزادی (برای قاعده تصادف)
|منتخب تماشاگران: حوض نقاشی
|-
|'''۳۲'''
|۱۳۹۲
|'''آذر، پرویز، شهدخت...'''
|احمدرضا درویش: رستاخیز
|بهروز افخمی
|منتخب تماشاگران: شیار ۱۴۳
|-
|'''۳۳'''
|۱۳۹۳
|'''رخ دیوانه'''
|ابوالحسن داوودی: رخ دیوانه
|اصغر عبداللهی (برای خداحافظی طولانی)
|منتخب تماشاگران: رخ دیوانه
|-
|'''۳۴'''
|۱۳۹۴
|'''ایستاده در غبار'''
|سعید روستایی: ابد و یک روز
|سعید روستایی
|منتخب تماشاگران: ابد و یک روز
|-
|'''۳۵'''
|۱۳۹۵
|'''ماجرای نیمروز'''
|وحید جلیلوند: بدون تاریخ، بدون امضا
|کامبوزیا پرتوی
|منتخب تماشاگران: ماجرای نیمروز
|-
|'''۳۶'''
|۱۳۹۶
|'''تنگه ابوقریب'''
|ابراهیم حاتمی‌کیا : به وقت شام
|کامبوزیا پرتوی
|منتخب تماشاگران: مغزهای کوچک...<ref>[https://www.irna.ir/news/83193341/%D9%85%D8%B1%D9%88%D8%B1%DB%8C-%D8%A8%D8%B1-%D9%83%D8%A7%D8%B1%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-10-%D8%AF%D9%88%D8%B1%D9%87-%D8%A7%D8%AE%DB%8C%D8%B1-%D8%AC%D8%B4%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D9%81%D8%AC%D8%B1 «مروری بر كارنامه 10 دوره اخیر جشنواره فیلم فجر»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>
|-
|'''۳۷'''
|۱۳۹۷
|'''شبی که ماه کامل شد'''
|نرگس آبیار : شبی که ماه کامل شد
|محسن قرایی و محمد داوودی (قصر شیرین)
|منتخب تماشاگران: متری شیش و نیم<ref>[https://www.irna.ir/news/83292049/%D9%87%D9%85%D9%87-%D8%A8%D8%B1%DA%AF%D8%B2%D9%8A%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86-%D8%B3%D9%8A-%D9%88-%D9%87%D9%81%D8%AA%D9%85%D9%8A%D9%86-%D8%AC%D8%B4%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D9%86%D9%8A-%D9%81%D9%8A%D9%84%D9%85-%D9%81%D8%AC%D8%B1 «همه برگزيدگان سي‌و‌هفتمين جشنواره جهاني فيلم فجر»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>
|-
|'''۳۸'''
|۱۳۹۸
|'''خورشید'''
|محمد کارت : شنای پروانه
|مجید مجیدی و نیما جاویدی
|منتخب تماشاگران: شنای پروانه
|-
|'''۳۹'''
|۱۳۹۹
|'''یدو'''
|مهدی جعفری : یدو
|ارسلان امیری، آیدا پناهنده و تهمینه بهرام
|منتخب تماشاگران: ابلق<ref>[https://ostanha.tabnak.ir/fa/news/939651/%D8%A8%D8%B1%DA%AF%D8%B2%DB%8C%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86-%D8%B3%DB%8C-%D9%88-%D9%86%D9%87%D9%85%DB%8C%D9%86-%D8%AC%D8%B4%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D9%81%D8%AC%D8%B1-%D9%85%D8%B9%D8%B1%D9%81%DB%8C-%D8%B4%D8%AF%D9%86%D8%AF «برگزیدگان سی و نهمین جشنواره فیلم فجر معرفی شدند»، وب‌سایت تابناک.]</ref>
|-
|'''۴۰'''
|۱۴۰۰
|'''موقعیت مهدی'''
|رضا میرکریمی : نگهبان شب
|کاظم دانشی
|«»،
|-
|'''۴۱'''
|۱۴۰۱
|'''سینما متروپل'''
|محمدعلی باشه‌آهنگر : سینما متروپل
|بابک خواجه‌پاشا
|جایزه ویژه: اتاقک گلی<ref>[https://www.irna.ir/news/85027226/%D8%A8%D8%B1%DA%AF%D8%B2%DB%8C%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86-%DA%86%D9%87%D9%84-%D9%88%DB%8C%DA%A9%D9%85%DB%8C%D9%86-%D8%AC%D8%B4%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D9%81%D8%AC%D8%B1-%D9%85%D8%B9%D8%B1%D9%81%DB%8C-%D8%B4%D8%AF%D9%86%D8%AF-%D8%B3%DB%8C%D9%86%D9%85%D8%A7-%D9%85%D8%AA%D8%B1%D9%88%D9%BE%D9%84 «برگزیدگان چهل‌ویکمین جشنواره فیلم فجر معرفی شدند/«سینما متروپل» بهترین فیلم شد»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>
|-
|'''۴۲'''
|۱۴۰۲
|'''مجنون'''
|بهروز افخمی : صبح اعدام
|علی ثقفی
|جایزه ویژه: آسمان غرب<ref>[https://www.irna.ir/news/85383864/%D8%A8%D8%B1%DA%AF%D8%B2%DB%8C%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86-%DA%86%D9%87%D9%84-%D9%88%D8%AF%D9%88%D9%85%DB%8C%D9%86-%D8%AC%D8%B4%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D8%A8%DB%8C%D9%86-%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%84%D9%84%DB%8C-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D9%81%D8%AC%D8%B1-%D9%85%D8%B9%D8%B1%D9%81%DB%8C-%D8%B4%D8%AF%D9%86%D8%AF «برگزیدگان چهل‌‍‌ودومین جشنواره بین‌المللی فیلم فجر معرفی شدند»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>
|-
|'''۴۳'''
|۱۴۰۳
|'''زیبا صدایم کن'''
|رسول صدرعاملی : زیبا صدایم کن<ref>[https://www.irna.ir/news/85747137/%D8%B3%DA%A9%D8%A7%D9%86%D8%B3-%D9%BE%D8%A7%DB%8C%D8%A7%D9%86%DB%8C-%DA%86%D9%87%D9%84-%D9%88-%D8%B3%D9%88%D9%85%DB%8C%D9%86-%D8%AC%D8%B4%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D9%81%D8%AC%D8%B1-%D9%85%D8%B9%D8%B1%D9%81%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%DA%AF%D8%B2%DB%8C%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86 «سیمرغ‌های جشنواره ۴۳ پرواز کردند؛ شبِ تقسیم جوایز به افقِ موسی»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>
|
|
|-
|'''۴۴'''
|'''۱۴۰۴'''
|'''سرزمین فرشته‌ها'''
|کاظم دانشی : زنده‌شور
|مهدی یزدانی‌خرم و اعظم بهروز
|منتخب تماشاگران: زنده‌شور و اسکورت<ref>[https://www.irna.ir/news/86075885/%D9%85%D8%B9%D8%B1%D9%81%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%DA%AF%D8%B2%DB%8C%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86-%D8%AC%D8%B4%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D9%81%D8%AC%D8%B1-44-%D8%A7%D9%87%D8%AF%D8%A7%DB%8C-%D8%B3%DB%8C%D9%85%D8%B1%D8%BA-%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%AA%D8%A8%D9%84%DB%8C%D8%BA%D8%A7%D8%AA «معرفی برگزیدگان جشنواره فیلم فجر ۴۴/ سیمرغ‌ها به پرواز درآمدند»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>
|}


== رکوردهای جشنواره فیلم فجر ==
== رکوردهای جشنواره فیلم فجر ==
خط ۱۴۵: خط ۴۵۲:
|سه زوجی که هر دو برندهٔ سیمرغ نقش اول مرد و زن در یک فیلم شدند<ref>[https://didhonar.ir/project/تاریخچه-جشنواره-فیلم-فجر-از-گذشته-تا-به/ «جشنواره فیلم فجر از کجا شروع شد و به کجا رسید؟ / از بز بالدار تا سیمرغ بلورین»، وب‌سایت فرهنگ سدید.]</ref>
|سه زوجی که هر دو برندهٔ سیمرغ نقش اول مرد و زن در یک فیلم شدند<ref>[https://didhonar.ir/project/تاریخچه-جشنواره-فیلم-فجر-از-گذشته-تا-به/ «جشنواره فیلم فجر از کجا شروع شد و به کجا رسید؟ / از بز بالدار تا سیمرغ بلورین»، وب‌سایت فرهنگ سدید.]</ref>
|}
|}
== جشنواره فیلم فجر ۱۴۰۴ش ==
به گزارش رسانه‌ها چهل‌وچهارمین دورهٔ جشنواره فیلم فجر در ۱۴۰۴ش تحت تأثیر مستقیم ناآرامی‌های دی‌ماه، به یکی از چالش‌برانگیزترین ادوار تاریخ خود تبدیل شد. برگزاری این رویداد در حالی که جامعه به‌دلیل جانباختگان حوادث دی‌ماه این سال در فضای سوگ ملی به سر می‌برد، شکاف عمیقی میان ساختار رسمی جشنواره و مطالبات عمومی ایجاد کرد. در حالی که برگزارکنندگان بر تداوم فعالیت‌های فرهنگی برای التیام اجتماعی تأکید داشتند، منتقدان معتقد بودند بی‌توجهی به فضای روحی مردم و عدم تغییر در لحن برنامه‌ها، مانع از شکل‌گیری همدلی همگانی شده است.<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/1138477/فراز-و-فرودهای-جشنوارۀ-فجرفراتر-از-سینما-و-دماسنج-جامعه-و-متأثر-از-سیاست «فراز و فرودهای جشنوارۀ فجر/فراتر از سینما و دماسنج جامعه و متأثر از سیاست»، وب‌سایت تحلیلی-خبری عصر ایران.]</ref> این دوقطبی شدید، فضای مجازی را به میدان نبرد روایت‌ها تبدیل کرد که در آن سه گفتمان اصلی در مقابل هم قرار گرفتند:
'''گفتمان تحریم رادیکال:''' این جریان با استفاده از استعاره‌هایی چون فرش خون و هشتگ‌هایی نظیر IranMassacre#، حضور در جشنواره را همدستی با سکوت و خیانت به قربانیان توصیف کرد. چهره‌هایی چون الناز شاکردوست با یادآوری هزینه‌های انسانی حوادث اخیر، تحریم را یک کنش قهرمانانه توصیف کردند.<ref>[https://www.jamaran.news/بخش-سیاست-12/1697414-تحلیل-گفتمان-جشنواره-فجر-در-آینه-توییتر-جنگ-روایت-ها-جشنواره-فجر-در-محک-سکوت-اعتراض «تحلیل گفتمان جشنواره فجر در آینه توییتر؛ جنگ روایت‌ها: جشنواره فجر در محک سکوت و اعتراض»، خبرگزاری جماران.]</ref>
'''گفتمان ملی-مقاومتی:''' حامیان جشنواره را سنگر فرهنگی نامیده و تعطیلی آن را تسلیم در برابر دشمن دانستند. چهره‌هایی چون مهدویان و رضویان با تأکید بر استمرار زندگی و وظیفه ملی، تلاش کردند حضور هنرمندان را نوعی مقاومت برای حفظ ایران بازتعریف کنند.<ref>[https://www.jamaran.news/بخش-سیاست-12/1697414-تحلیل-گفتمان-جشنواره-فجر-در-آینه-توییتر-جنگ-روایت-ها-جشنواره-فجر-در-محک-سکوت-اعتراض «تحلیل گفتمان جشنواره فجر در آینه توییتر؛ جنگ روایت‌ها: جشنواره فجر در محک سکوت و اعتراض»، خبرگزاری جماران.]</ref>
'''گفتمان تخریبی-افشاگرانه:''' این جریان فراتر از سیاست، به دنبال بی‌اعتبارسازی شخصی شرکت‌کنندگان بود. این گفتمان با افشای روابط مالی مانند رانت‌های نهادی چون سازمان اوج یا تناقضات زندگی شخصی هنرمندان، تلاش کرد ادعاهای اخلاقی و ملی طرف مقابل را از درون متلاشی کند.<ref>[https://www.jamaran.news/بخش-سیاست-12/1697414-تحلیل-گفتمان-جشنواره-فجر-در-آینه-توییتر-جنگ-روایت-ها-جشنواره-فجر-در-محک-سکوت-اعتراض «تحلیل گفتمان جشنواره فجر در آینه توییتر؛ جنگ روایت‌ها: جشنواره فجر در محک سکوت و اعتراض»، خبرگزاری جماران.]</ref>


== پانویس ==
== پانویس ==
خط ۱۵۲: خط ۴۶۸:
{{آغاز منابع}}
{{آغاز منابع}}
* «آشنایی با جشنواره بین‌المللی فیلم فجر»، همشهری آنلاین، تاریخ درج مطلب: ۲۵ دی ۱۳۸۸ش.
* «آشنایی با جشنواره بین‌المللی فیلم فجر»، همشهری آنلاین، تاریخ درج مطلب: ۲۵ دی ۱۳۸۸ش.
*«برگزیدگان چهل‌‍‌ودومین جشنواره بین‌المللی فیلم فجر معرفی شدند»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: 22 بهمن 1402ش.
*«برگزیدگان چهل‌ویکمین جشنواره فیلم فجر معرفی شدند/«سینما متروپل» بهترین فیلم شد»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: 22 بهمن 1401ش.
*«برگزیدگان سی و نهمین جشنواره فیلم فجر معرفی شدند»، وب‌سایت تابناک، تاریخ درج مطلب: 22 بهمن 1399ش.
* «تحلیل گفتمان جشنواره فجر در آینه توییتر؛ جنگ روایت‌ها: جشنواره فجر در محک سکوت و اعتراض»، خبرگزاری جماران، تاریخ درج مطل: ۲۳ بهمن ۱۳۹۸ش.
* «تحلیل گفتمان جشنواره فجر در آینه توییتر؛ جنگ روایت‌ها: جشنواره فجر در محک سکوت و اعتراض»، خبرگزاری جماران، تاریخ درج مطل: ۲۳ بهمن ۱۳۹۸ش.
* «جشنواره فیلم فجر؛ آوردگاه فرهنگ و هنر ایران»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: ۱۳ بهمن ۱۳۹۸ش.
* «جشنواره فیلم فجر؛ آوردگاه فرهنگ و هنر ایران»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: ۱۳ بهمن ۱۳۹۸ش.
خط ۱۶۲: خط ۴۸۱:
* «جشنواره فیلم فجر ویترین سینمای ایران است»، خبرگزاری رسمی حوزه، تاریخ بازدید: ۲۹ بهمن ۱۴۰۴ش.
* «جشنواره فیلم فجر ویترین سینمای ایران است»، خبرگزاری رسمی حوزه، تاریخ بازدید: ۲۹ بهمن ۱۴۰۴ش.
* «چرا نماد جشنواره فیلم فجر سیمرغ است؟»، خبر آنلاین، تاریخ درج مطلب: ۲۱ دی ۱۴۰۳۲ش.
* «چرا نماد جشنواره فیلم فجر سیمرغ است؟»، خبر آنلاین، تاریخ درج مطلب: ۲۱ دی ۱۴۰۳۲ش.
* «سیمرغ‌های جشنواره ۴۳ پرواز کردند؛ شبِ تقسیم جوایز به افقِ موسی»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: 22 بهمن 1403ش.
* عرفان‌منش، ایمان، «آسیب‌شناسی فرهنگی جشنوارهٔ فیلم فجر از منظر سینمای تمدنی: مطالعهٔ موردی چهلمین دوره»، مجلهٔ راهبرد اجتماعی فرهنگی، شمارهٔ ۴۳، ۱۴۰۱ش.
* عرفان‌منش، ایمان، «آسیب‌شناسی فرهنگی جشنوارهٔ فیلم فجر از منظر سینمای تمدنی: مطالعهٔ موردی چهلمین دوره»، مجلهٔ راهبرد اجتماعی فرهنگی، شمارهٔ ۴۳، ۱۴۰۱ش.
* «فراز و فرودهای جشنوارهٔ فجر/فراتر از سینما و دماسنج جامعه و متأثر از سیاست»، وب‌سایت تحلیلی-خبری عصر ایران، تاریخ درج مطلب: ۱۶ بهمن ۱۴۰۴ش.
* «فراز و فرودهای جشنوارهٔ فجر/فراتر از سینما و دماسنج جامعه و متأثر از سیاست»، وب‌سایت تحلیلی-خبری عصر ایران، تاریخ درج مطلب: ۱۶ بهمن ۱۴۰۴ش.
* قنواتی، همایون، «بررسی تحلیلی جشنواره فیلم فجر از منظر تأثیر بر کلّیت سینمای ایران»، وب‌سایت مرکز رصد فرهنگی کشور، تاریخ بازدید: ۲۹ بهمن ۱۴۰۴ش.
* قنواتی، همایون، «بررسی تحلیلی جشنواره فیلم فجر از منظر تأثیر بر کلّیت سینمای ایران»، وب‌سایت مرکز رصد فرهنگی کشور، تاریخ بازدید: ۲۹ بهمن ۱۴۰۴ش.
*«مروری بر چندین دوره جشنواره فيلم فجر»، وب‌سایت تابناک، تاریخ درج مطلب: 12 بهمن 1390ش.
*«مروری بر كارنامه 10 دوره اخیر جشنواره فیلم فجر»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: 13 بهمن 1393ش.
*«معرفی برگزیدگان جشنواره فیلم فجر ۴۴/ سیمرغ‌ها به پرواز درآمدند»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: 22 بهمن 1404ش.
*«نگاهی به برگزیدگان جشنواره بین المللی فیلم فجر از ابتدا تاکنون (1)»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: 8 بهمن 1384ش.
*«نگاهی به برگزیدگان جشنواره بین المللی فیلم فجر از ابتدا تاکنون (2پایانی )»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: 8 بهمن 1384ش.
* «نیم نگاهی به بخش‌های مختلف جشنواره جهانی فیلم فجر»، وب‌سایت آی فیلم ۲، ۲۹ فروردین ۱۳۹۷ش.
* «نیم نگاهی به بخش‌های مختلف جشنواره جهانی فیلم فجر»، وب‌سایت آی فیلم ۲، ۲۹ فروردین ۱۳۹۷ش.
*«همه برگزيدگان سي‌و‌هفتمين جشنواره جهاني فيلم فجر»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: 5 اردیبهشت 1398ش.
{{پایان منابع}}
{{پایان منابع}}
برگرفته از «https://iranpedia.net/wiki/جشنواره_فیلم_فجر»