بدون خلاصۀ ویرایش |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
'''<big>دیوارنگاری</big>'''؛ ترسیم روی دیوار در فضاهای شهری. | '''<big>دیوارنگاری</big>'''؛ ترسیم روی دیوار در فضاهای شهری.<ref group="دیدگاه">قلم فرسایی متن زیاد است و در موارد زیادی به سمت جذاب نشان دادن آن با عناوین و برچسب های مختلفی رفته است. خنثی و در بی طرفی محض گزارش کنید | ||
مهمترین و معروف ترین دیوارنگاری های تاریخ اعم از ایران و غیرایران را نمیتوان نام برد در تاریخچه یا حتی در بخشی مستقل؟ حداقل برای ایران را فکر میکنم بتوانید گزارش کنید.</ref> | |||
دیوارنگاری هنر ترسیم بر سطوح عمودی است که کارکردهای تبلیغاتی و سیاسی، هویتبخشی و زیباسازی شهری دارد. این هنر در فصل مشترک معماری، رسانه و هنرهای تجسمی قرار دارد. امروزه دیوارنگاری به دو شاخۀ اصلیِ رسمی و حاکمیتی با هدف ترویج ارزشهای ملی و غیررسمی یا گرافیتی با ماهیت اعتراضی و فرهنگ عامه تقسیم میشود که هر یک بهصورت متفاوت بر زیستجهان شهروندان اثر میگذارند. | دیوارنگاری هنر ترسیم بر سطوح عمودی است که کارکردهای تبلیغاتی و سیاسی، هویتبخشی و زیباسازی شهری دارد. این هنر در فصل مشترک معماری، رسانه و هنرهای تجسمی قرار دارد. امروزه دیوارنگاری به دو شاخۀ اصلیِ رسمی و حاکمیتی با هدف ترویج ارزشهای ملی و غیررسمی یا گرافیتی با ماهیت اعتراضی و فرهنگ عامه تقسیم میشود که هر یک بهصورت متفاوت بر زیستجهان شهروندان اثر میگذارند. | ||
| خط ۶: | خط ۸: | ||
دیوارنگاری (Graffiti) واژهای مرکب در ادبیات هنر معاصر است که بر فرآیند ترسیم یا نگارش تصویر و خط بر سطوح عمودی دلالت دارد. دیوارنگاری با نقاشیدیواری و دیوارنگاره مترادف، اما از نظر بار معنایی متفاوت است. در زبان تخصصی هنر، دیوارنگاری بیشتر به انجام کار و مراحل اجرایی اشاره دارد؛ اما نقاشیدیواری واژهای جامع است که هم به روشِ کار و هم به خودِ تصویری که روی دیوار نقش بسته یا نصب شده، گفته میشود و و ديوارنگاره، تنها بر خود اثر ديواری دلالت میکند.<ref>[https://ensani.ir/file/download/article/20120507095924-8059-42.pdf علوینژاد، «بررسي مفهوم ديوارنگاري در منابع هنر اسلامی»، 1387ش، ص18-20.]</ref> | دیوارنگاری (Graffiti) واژهای مرکب در ادبیات هنر معاصر است که بر فرآیند ترسیم یا نگارش تصویر و خط بر سطوح عمودی دلالت دارد. دیوارنگاری با نقاشیدیواری و دیوارنگاره مترادف، اما از نظر بار معنایی متفاوت است. در زبان تخصصی هنر، دیوارنگاری بیشتر به انجام کار و مراحل اجرایی اشاره دارد؛ اما نقاشیدیواری واژهای جامع است که هم به روشِ کار و هم به خودِ تصویری که روی دیوار نقش بسته یا نصب شده، گفته میشود و و ديوارنگاره، تنها بر خود اثر ديواری دلالت میکند.<ref>[https://ensani.ir/file/download/article/20120507095924-8059-42.pdf علوینژاد، «بررسي مفهوم ديوارنگاري در منابع هنر اسلامی»، 1387ش، ص18-20.]</ref> | ||
== تاریخچه == | == تاریخچه<ref group="دیدگاه">این تاریخچه فقط ناظر به ایران است. دیگر کشورها چیزی ندارند؟ در دیگر بحث ها نیز به بقیه کشورها و سبک و تحولات و اهداف توجه داشته باشید.</ref> == | ||
=== دوران باستان === | === دوران باستان === | ||
| خط ۱۲: | خط ۱۴: | ||
=== دوران قاجار === | === دوران قاجار === | ||
در این دوره، نقاشی دیواری با ورود تکنیک رنگ و روغن برای نخستین بار در ابعادی گسترده تجربه شد. این هنر علاوه بر تزیین بقاع متبرکه، در قالب نقاشی قهوهخانهای تجلی یافت که بهعنوان زیرمجموعهای از دیوارنگاری عصر قاجار با باورهای دینی و ملی لایههای میانی جامعه پیوندی عمیق داشت. این سبک روایی که همزمان با جنبش مشروطه به اوج محبوبیت رسید، توانست اعتقادات مذهبی و روح فرهنگ مردمی را با استفاده از رنگ و روغن بر سطوح مختلف بازتاب دهد.<ref>[https://cdn.sharghdaily.com/servev2/Lh2DLl5w9Bs7/i1kub06DEUw,/14.pdf مرادی، «از تاریخ دیوارنگاری تا دیوارنگاری تاریخی»، 1389ش، ص1.]</ref> | در این دوره، نقاشی دیواری با ورود تکنیک رنگ و روغن برای نخستین بار در ابعادی گسترده تجربه شد. این هنر علاوه بر تزیین بقاع متبرکه، در قالب نقاشی قهوهخانهای تجلی یافت که بهعنوان زیرمجموعهای از دیوارنگاری عصر قاجار با باورهای دینی و ملی لایههای میانی جامعه پیوندی عمیق داشت. این سبک روایی که همزمان با جنبش مشروطه به اوج محبوبیت رسید، توانست اعتقادات مذهبی و روح فرهنگ مردمی را با استفاده از رنگ و روغن بر سطوح مختلف بازتاب دهد.<ref>[https://cdn.sharghdaily.com/servev2/Lh2DLl5w9Bs7/i1kub06DEUw,/14.pdf مرادی، «از تاریخ دیوارنگاری تا دیوارنگاری تاریخی»، 1389ش، ص1.]</ref><ref group="دیدگاه">در همین منبع به تاریخ دورهای دیگری نیز پرداخته است (یعنی بین دوران باستان تا قاجار) دلیلی داشته که نیاورده اید؟</ref> | ||
=== دوران پهلوی === | === دوران پهلوی === | ||
| خط ۱۸: | خط ۲۰: | ||
=== دوران انقلاب === | === دوران انقلاب === | ||
دیوارنگاری در نمای عمومی شهر تهران همزمان با انقلاب اسلامی و پس از آن بهسرعت گسترش یافت.<ref>[https://ensani.ir/file/download/article/20120329164555-5107-18.pdf کفشچیان مقدم و دیگران، «ارزیابی دیوارنگاری معاصر تهران از دیدگاه مخاطب»، 1389ش، ص64.]</ref> در این دوران، دیوارنگاری در | دیوارنگاری در نمای عمومی شهر تهران همزمان با انقلاب اسلامی و پس از آن بهسرعت گسترش یافت.<ref>[https://ensani.ir/file/download/article/20120329164555-5107-18.pdf کفشچیان مقدم و دیگران، «ارزیابی دیوارنگاری معاصر تهران از دیدگاه مخاطب»، 1389ش، ص64.]</ref> در این دوران، دیوارنگاری در تعامل با اهداف انقلاب قرار گرفت و هنرمندان بیش از تکنیک، بر مضامین ارزشی، انقلابی و مذهبی تمرکز داشتند.<ref>[https://cdn.sharghdaily.com/servev2/Lh2DLl5w9Bs7/i1kub06DEUw,/14.pdf مرادی، «از تاریخ دیوارنگاری تا دیوارنگاری تاریخی»، 1389ش، ص1.]</ref> آثار دیواری در آغاز انقلاب بهصورت خودجوش و براساس نیازهای جامعه توسط مردم و هنرمندان مردمی پدید آمد. در این دوره، سفارشدهنده، مجری و مخاطب اثر تا حد زیادی یکی بود و بهدلیل شرایط تاریخی ویژه، میان اثر و مخاطب هماهنگی برقرار میشد.<ref>[https://ensani.ir/file/download/article/20120329164555-5107-18.pdf کفشچیان مقدم و دیگران، «ارزیابی دیوارنگاری معاصر تهران از دیدگاه مخاطب»، 1389ش، ص64.]</ref> | ||
=== دوران دفاع مقدس === | === دوران دفاع مقدس === | ||
| خط ۲۴: | خط ۲۶: | ||
=== دوران پس از جنگ === | === دوران پس از جنگ === | ||
پس از جنگ، با تغییر شرایط کشور و ضرورتهای اجتماعی، دیوارنگاری مردمی متوقف و این حوزه زیر نظر نهادهای دولتی قرار گرفت<ref>[https://ensani.ir/file/download/article/20120329164555-5107-18.pdf کفشچیان مقدم و دیگران، «ارزیابی دیوارنگاری معاصر تهران از دیدگاه مخاطب»، 1389ش، ص64.]</ref> و سازمانهایی مانند زیباسازی شهرداری و بنیاد شهید متولی | پس از جنگ، با تغییر شرایط کشور و ضرورتهای اجتماعی، دیوارنگاری مردمی متوقف و این حوزه زیر نظر نهادهای دولتی قرار گرفت<ref>[https://ensani.ir/file/download/article/20120329164555-5107-18.pdf کفشچیان مقدم و دیگران، «ارزیابی دیوارنگاری معاصر تهران از دیدگاه مخاطب»، 1389ش، ص64.]</ref> و سازمانهایی مانند زیباسازی شهرداری و بنیاد شهید و امور ایثارگران، متولی آن شدند. سه رویکرد اصلی این دوره عبارت بود از منظرهنگاری با هدف زیباسازی، تصاویر شهدا به سبک پوستر و همراه با نمادهای لاله و پلاک و دیوارنویسی شامل پیامهای مذهبی.<ref>[https://cdn.sharghdaily.com/servev2/Lh2DLl5w9Bs7/i1kub06DEUw,/14.pdf مرادی، «از تاریخ دیوارنگاری تا دیوارنگاری تاریخی»، 1389ش، ص1.]</ref> | ||
=== از سال ۱۳۷۵ به بعد<ref group="دیدگاه">اخیرا یعنی در سالهای 1400 به بعد تحول جدیدی پیدا کرده و اگر بتوانید از منابع گزارش کنید، خوب است. | |||
علاوه بر آن: آنچه امروزه در دیوارنگاره های تهران معروف میشود؛ از این سبک و جنس ها هست؟ گویا تفاوت ماهوی جدی پیدا شده است.</ref> === | |||
با تشکیل شورای تخصصی نقاشی دیواری، تلاش شد تا با تدوین آییننامهها، میان ابلاغ پیام و زیباشناسی بصری تعادل ایجاد شود. رویکردها به چهار بخش فرهنگی، اجتماعی، ملی-مذهبی و بهینهسازی بصری تقسیم شدند. با این حال، از نظر کارشناسان علیرغم این ساختارمندی، همچنان چالشهایی چون سفارشی بودنِ صرف، ضعف در خلاقیت مستقل و اتخاذ سیاستهای گاه نادرست مانع از تبدیل شدن این هنر به ابزاری کاملاً موفق در ارتقای فرهنگ و سلیقۀ بصری جامعه شده است.<ref>[https://cdn.sharghdaily.com/servev2/Lh2DLl5w9Bs7/i1kub06DEUw,/14.pdf مرادی، «از تاریخ دیوارنگاری تا دیوارنگاری تاریخی»، 1389ش، ص1.]</ref> | با تشکیل شورای تخصصی نقاشی دیواری، تلاش شد تا با تدوین آییننامهها، میان ابلاغ پیام و زیباشناسی بصری تعادل ایجاد شود. رویکردها به چهار بخش فرهنگی، اجتماعی، ملی-مذهبی و بهینهسازی بصری تقسیم شدند. با این حال، از نظر کارشناسان علیرغم این ساختارمندی، همچنان چالشهایی چون سفارشی بودنِ صرف، ضعف در خلاقیت مستقل و اتخاذ سیاستهای گاه نادرست مانع از تبدیل شدن این هنر به ابزاری کاملاً موفق در ارتقای فرهنگ و سلیقۀ بصری جامعه شده است.<ref>[https://cdn.sharghdaily.com/servev2/Lh2DLl5w9Bs7/i1kub06DEUw,/14.pdf مرادی، «از تاریخ دیوارنگاری تا دیوارنگاری تاریخی»، 1389ش، ص1.]</ref><ref group="دیدگاه">با توجه به اینکه منبع مربوط به سال 89 است؛ آیا گزارش دقیق است؟ یعنی عنوان شما که 1375به بعد است شامل وضعیت فعلی هم میشود ولی ارزیابی منبع تا الآن نیست.</ref> | ||
== دیوارنگاری غیررسمی یا گرافیتی == | == دیوارنگاری غیررسمی یا گرافیتی == | ||
گرافیتی بهعنوان شکلی غیررسمی و پیشرو از هنر خیابانی، رسانهای بیواسطه برای برقراری ارتباط میان هنرمند و تودۀ مردم در بستر واقعی شهر است. این هنر که پس از جنگ جهانی دوم و با نمونههای شاخصی چون دیوار برلین به بیانی هنری تبدیل شد، در اواخر قرن بیستم همسو با موسیقی رپ، به ابزاری برای اعتراضهای مدنی و بیان مطالبات اجتماعی بدل شد.<ref>[https://www.honaronline.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%A7%D8%AE%D8%A8%D8%A7%D8%B1-4/69126-%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%81%DB%8C%D8%AA%DB%8C-%D9%87%D9%86%D8%B1%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D9%88%D8%AC-%DB%8C%D8%A7-%D9%85%D9%86%D8%B2%D9%88%DB%8C-%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D8%B1-%D8%AF%DB%8C%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%86%DA%AF%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%B9%D8%AA%D8%B1%D8%A7%D8%B6%DB%8C-%D8%B2%DB%8C%D8%A8%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%B3%D8%A7%D9%86%D9%87 «گرافیتی هنری در اوج یا منزوی؟ / نگاهی بر دیوارنگاریهای اعتراضی و زیباییشناسانه»، وبسایت هنرآنلاین.]</ref> از نگاه نظریهپردازانی چون ژان بودریار، گرافیتی نوعی مداخله در فرهنگ شهری و به چالش کشیدن رسانهها و قوانین مسلط است. دیوارنگاران غیررسمی با هزینههای مادی و معنوی، انگهای اجتماعی و حتی پیگردهای قانونی روبهرو هستند. برخلاف باور عمومی پژوهشگران که گرافیتی را صرفاً ابزاری برای اعتراض و مقاومت میدانند، بسیاری از این آثار لزوماً همگام با وقایع اجتماعی نیستند. برخی دیوارنگاریها در حاشیۀ شهرها و به دور از چشم عموم اجرا میشوند و هدفی شخصی، تخلیهگرایانه یا حتی سرگرمکننده دارند که در آن مخاطب نقش پررنگی ندارد.<ref>[https://ensani.ir/file/download/article/1634965340-9735-1400-1-5.pdf مؤید حکمت و دیگران، «هنر و خیابان: گونهشناسی دلایل دیوارنگاری غیررسمی در ایران»، 1400ش، ص132-133.]</ref> | گرافیتی بهعنوان شکلی غیررسمی و پیشرو از هنر خیابانی، رسانهای بیواسطه برای برقراری ارتباط میان هنرمند و تودۀ مردم در بستر واقعی شهر است. این هنر که پس از جنگ جهانی دوم و با نمونههای شاخصی چون دیوار برلین به بیانی هنری تبدیل شد، در اواخر قرن بیستم همسو با موسیقی رپ، به ابزاری برای اعتراضهای مدنی و بیان مطالبات اجتماعی بدل شد.<ref>[https://www.honaronline.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%A7%D8%AE%D8%A8%D8%A7%D8%B1-4/69126-%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%81%DB%8C%D8%AA%DB%8C-%D9%87%D9%86%D8%B1%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D9%88%D8%AC-%DB%8C%D8%A7-%D9%85%D9%86%D8%B2%D9%88%DB%8C-%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D8%B1-%D8%AF%DB%8C%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%86%DA%AF%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%B9%D8%AA%D8%B1%D8%A7%D8%B6%DB%8C-%D8%B2%DB%8C%D8%A8%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%B3%D8%A7%D9%86%D9%87 «گرافیتی هنری در اوج یا منزوی؟ / نگاهی بر دیوارنگاریهای اعتراضی و زیباییشناسانه»، وبسایت هنرآنلاین.]</ref> از نگاه نظریهپردازانی چون ژان بودریار، گرافیتی نوعی مداخله در فرهنگ شهری و به چالش کشیدن رسانهها و قوانین مسلط است. دیوارنگاران غیررسمی با هزینههای مادی و معنوی، انگهای اجتماعی و حتی پیگردهای قانونی روبهرو هستند. برخلاف باور عمومی پژوهشگران که گرافیتی را صرفاً ابزاری برای اعتراض و مقاومت میدانند، بسیاری از این آثار لزوماً همگام با وقایع اجتماعی نیستند. برخی دیوارنگاریها در حاشیۀ شهرها و به دور از چشم عموم اجرا میشوند و هدفی شخصی، تخلیهگرایانه یا حتی سرگرمکننده دارند که در آن مخاطب نقش پررنگی ندارد.<ref>[https://ensani.ir/file/download/article/1634965340-9735-1400-1-5.pdf مؤید حکمت و دیگران، «هنر و خیابان: گونهشناسی دلایل دیوارنگاری غیررسمی در ایران»، 1400ش، ص132-133.]</ref> | ||
=== دیوارنگاری در فرهنگ عامه === | === دیوارنگاری در فرهنگ عامه<ref group="دیدگاه">لطفا این قسمت را با دقت بیشتری بازبینی کنید</ref> === | ||
دیوارنگاری غیررسمی امروزه به یکی از ارکان فرهنگ عامه تبدیل شده و اکنون جزئی از سبک زندگی زیرزمینی است که در کنار موسیقی هیپهاپ و رقص بریک معنا قرار دارد. هواداران این سبک، دیوارنگاری را نوعی بیان احساسات قانونگریزانه و هنر اعتراضی میدانند. از نظر آنها، هنر نباید صرفاً در گالریها محبوس باشد؛ بلکه باید در خیابان و در دسترس همگان قرار گیرد.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/tags/173776/1/%D8%AF%DB%8C%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%86%DA%AF%D8%A7%D8%B1%DB%8C «در مورد دیوارنگاری در ویکی تابناک بیشتر بخوانید»، ویکیتابناک.]</ref> این نوع دیوارنگاری شامل طیف وسیعی از فعالیتهای ذیل است: | دیوارنگاری غیررسمی امروزه به یکی از ارکان فرهنگ عامه تبدیل شده<ref group="دیدگاه">از ارکان فرهنگ عامه؟ تعبیر سنگینی است | ||
متن منبع اینست: | |||
در سالهای اخیر در قلمرو فرهنگ عامیانه تحول یافته نه اینکه از ارکان آن شده باشد</ref> و اکنون جزئی از سبک زندگی زیرزمینی است که در کنار موسیقی هیپهاپ و رقص بریک معنا قرار دارد. هواداران این سبک، دیوارنگاری را نوعی بیان احساسات قانونگریزانه و هنر اعتراضی میدانند. از نظر آنها، هنر نباید صرفاً در گالریها محبوس باشد؛ بلکه باید در خیابان و در دسترس همگان قرار گیرد.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/tags/173776/1/%D8%AF%DB%8C%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%86%DA%AF%D8%A7%D8%B1%DB%8C «در مورد دیوارنگاری در ویکی تابناک بیشتر بخوانید»، ویکیتابناک.]</ref> این نوع دیوارنگاری شامل طیف وسیعی از فعالیتهای ذیل است: | |||
* '''شعارنویسی و تصویرسازی''': برای انتقال پیامهای اجتماعی و سیاسی. | * '''شعارنویسی و تصویرسازی''': برای انتقال پیامهای اجتماعی و سیاسی. | ||
* '''زیباسازی شهری''': طراحیهای گرافیکی روی ساختمانها و قطارها. | * '''زیباسازی شهری''': طراحیهای گرافیکی روی ساختمانها و قطارها. | ||
* '''تبلیغات فرهنگی''': استفاده از فضای عمومی برای جلب توجه مخاطبان.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/tags/173776/1/%D8%AF%DB%8C%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%86%DA%AF%D8%A7%D8%B1%DB%8C «در مورد دیوارنگاری در ویکی تابناک بیشتر بخوانید»، ویکیتابناک.]</ref> | * '''تبلیغات فرهنگی''': استفاده از فضای عمومی برای جلب توجه مخاطبان.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/tags/173776/1/%D8%AF%DB%8C%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%86%DA%AF%D8%A7%D8%B1%DB%8C «در مورد دیوارنگاری در ویکی تابناک بیشتر بخوانید»، ویکیتابناک.]</ref><ref group="دیدگاه">مطالبی که در ویکی تابناک آمده همه ناظر به گرافیتی نیستند از جمله همین مطلب که برای اصل دیوارنگاری است نه گرافیتی</ref> | ||
=== ماهیت حقوقی === | === ماهیت حقوقی === | ||
| خط ۷۸: | خط ۸۶: | ||
* '''تکنیک سیلیکات:''' روشی بادوام و متعلق به قرن ۱۵ که بر زیرسازی دقیق استوار است و از سیمان و سنگ محافظت میکند.<ref>[https://pouyaandish.com/wall-painting/ «نقاشی دیواری یا دیوارنگاری چیست و چه نکاتی را باید رعایت کنیم»، وبسایت پویااندیش.]</ref> | * '''تکنیک سیلیکات:''' روشی بادوام و متعلق به قرن ۱۵ که بر زیرسازی دقیق استوار است و از سیمان و سنگ محافظت میکند.<ref>[https://pouyaandish.com/wall-painting/ «نقاشی دیواری یا دیوارنگاری چیست و چه نکاتی را باید رعایت کنیم»، وبسایت پویااندیش.]</ref> | ||
== نقش فرهنگی و هنری ديوارنگاری شهری == | == نقش فرهنگی و هنری ديوارنگاری شهری<ref group="دیدگاه">با بحث هدف اشتراکات و شباهت دارد. بهتر نیست که مطالب ادغام شوند؟</ref> == | ||
دیوارنگاری بستری برای گسترش ظرفیتهای هنر در فضای عمومی است. این هنر بهدلیل توانمندی در بیان صریح مواضع و بنیانهای فرهنگی، همواره ابزاری برای انتقال پیامهای کلان اجتماعی محسوب شده است. نقشآفرینی فرهنگی دیوارنگاری از طریق جلوهبخشی زیباییشناسانه به سیمای شهر و انتقال مفاهیم با استفاده از زبان تصویر که بهدلیل فراگیری و اشتراک معنایی، پویاتر از سایر ساختارهای ارتباطی عمل میکند، صورت میگیرد. این هنر با نفوذ در لایههای مختلف جامعه، میتواند در اموری نظیر ترویج هنجارها، آموزش شهروندی، الگوسازی اجتماعی، هویتبخشی و تقویت بنیانهای ملی نقشی تعیینکننده ایفا کند. اثربخشی این هنر در توسعۀ زندگی شهری، آن را به ابزاری برای تحقق ماهیت انسانگرایانه در شهرها تبدیل کرده است.<ref>[https://jih-tabriziau.ir/article-1-41-fa.pdf زنگی و احمدی، «بررسي كاركردهاي هويتبخش هنر شهري ديوارنگاري در شهر ايراني اسلامي»، 1395ش، ص43-42.]</ref> | دیوارنگاری بستری برای گسترش ظرفیتهای هنر در فضای عمومی است. این هنر بهدلیل توانمندی در بیان صریح مواضع و بنیانهای فرهنگی، همواره ابزاری برای انتقال پیامهای کلان اجتماعی محسوب شده است. نقشآفرینی فرهنگی دیوارنگاری از طریق جلوهبخشی زیباییشناسانه به سیمای شهر و انتقال مفاهیم با استفاده از زبان تصویر که بهدلیل فراگیری و اشتراک معنایی، پویاتر از سایر ساختارهای ارتباطی عمل میکند، صورت میگیرد. این هنر با نفوذ در لایههای مختلف جامعه، میتواند در اموری نظیر ترویج هنجارها، آموزش شهروندی، الگوسازی اجتماعی، هویتبخشی و تقویت بنیانهای ملی نقشی تعیینکننده ایفا کند. اثربخشی این هنر در توسعۀ زندگی شهری، آن را به ابزاری برای تحقق ماهیت انسانگرایانه در شهرها تبدیل کرده است.<ref>[https://jih-tabriziau.ir/article-1-41-fa.pdf زنگی و احمدی، «بررسي كاركردهاي هويتبخش هنر شهري ديوارنگاري در شهر ايراني اسلامي»، 1395ش، ص43-42.]</ref> | ||
| خط ۸۵: | خط ۹۳: | ||
* '''تأثیر بر زیستجهان شهروندان:''' هویت یک شهر و سلوک فردی شهروندان آن، محصول ترکیب برداشتهای تصویری با نگرشهای ذهنی آنها است. سیمای بصری شهر تأثیری شگرف در جهتدهی به گرایشهای ذهنی افراد دارد. دیوارنگاره بهعنوان یک تصویر سنجیده و طراحیشده، برخلاف مناظر اتفاقی کالبد شهری، با هدف اثرگذاری حداکثری بر مخاطب خلق میشود.<ref>[https://jih-tabriziau.ir/article-1-41-fa.pdf زنگی و احمدی، «بررسي كاركردهاي هويتبخش هنر شهري ديوارنگاري در شهر ايراني اسلامي»، 1395ش، ص43-42.]</ref> | * '''تأثیر بر زیستجهان شهروندان:''' هویت یک شهر و سلوک فردی شهروندان آن، محصول ترکیب برداشتهای تصویری با نگرشهای ذهنی آنها است. سیمای بصری شهر تأثیری شگرف در جهتدهی به گرایشهای ذهنی افراد دارد. دیوارنگاره بهعنوان یک تصویر سنجیده و طراحیشده، برخلاف مناظر اتفاقی کالبد شهری، با هدف اثرگذاری حداکثری بر مخاطب خلق میشود.<ref>[https://jih-tabriziau.ir/article-1-41-fa.pdf زنگی و احمدی، «بررسي كاركردهاي هويتبخش هنر شهري ديوارنگاري در شهر ايراني اسلامي»، 1395ش، ص43-42.]</ref> | ||
== کاربرد دیوارنگاری == | == کاربرد دیوارنگاری<ref group="دیدگاه">مباحث نقش، کارکرد و هدف و کاربرد خیلی نزدیک به هم نوشته شده اند و باید با دقت بیشتری بازخوانی شوند. ادغام و خلاصه کردن آنها بهتر نیست؟ </ref> == | ||
دیوارنگاریها طیف گستردهای از کارکردهای فرهنگی، اجتماعی، سیاسی، تبلیغاتی و زیباشناختی را دربر میگیرند.<ref>[https://jih-tabriziau.ir/article-1-41-fa.pdf زنگی و احمدی، «بررسي كاركردهاي هويتبخش هنر شهري ديوارنگاري در شهر ايراني اسلامي»، 1395ش، ص43.]</ref> | دیوارنگاریها طیف گستردهای از کارکردهای فرهنگی، اجتماعی، سیاسی، تبلیغاتی و زیباشناختی را دربر میگیرند.<ref>[https://jih-tabriziau.ir/article-1-41-fa.pdf زنگی و احمدی، «بررسي كاركردهاي هويتبخش هنر شهري ديوارنگاري در شهر ايراني اسلامي»، 1395ش، ص43.]</ref> | ||
| خط ۹۱: | خط ۹۹: | ||
استفاده از دیوارنگاری در فضاهای تجاری، روشی برای جلب توجه حداکثری است. این آثار با ایجاد وقفۀ بصری، مخاطب را بهسوی کسبوکار و برند جذب میکند که در نتیجۀ آن تصویر برند در ذهن مشتری باقی میماند.<ref>[https://pouyaandish.com/wall-painting/ «نقاشی دیواری یا دیوارنگاری چیست و چه نکاتی را باید رعایت کنیم»، وبسایت پویااندیش.]</ref> از دهۀ هشتاد شمسی، با هدف تلطیف فضای شهری، تلاش شده است تا اجرای این تبلیغات از روی دیوارهای شهر متوقف شده و به مکانهای اختصاصی نظیر بیلبوردها، ایستگاههای مترو، اتوبوسها و تلویزیونهای شهری منتقل شود؛ بدین ترتیب، این حوزه گرچه از حیطۀ دیوارنگاری خارج شده، اما همچنان بهعنوان یک هنر شهری تحت نظارت سازمان زیباسازی قرار دارد.<ref>[https://jhz.ut.ac.ir/article_19046_562ebe7308671514261110a120abd1d9.pdf کفشچیان مقدم و رویان، «بررسی دیوارنگاری معاصر تهران (قبل و بعد از انقلاب)»، 1387ش، ص111.]</ref> | استفاده از دیوارنگاری در فضاهای تجاری، روشی برای جلب توجه حداکثری است. این آثار با ایجاد وقفۀ بصری، مخاطب را بهسوی کسبوکار و برند جذب میکند که در نتیجۀ آن تصویر برند در ذهن مشتری باقی میماند.<ref>[https://pouyaandish.com/wall-painting/ «نقاشی دیواری یا دیوارنگاری چیست و چه نکاتی را باید رعایت کنیم»، وبسایت پویااندیش.]</ref> از دهۀ هشتاد شمسی، با هدف تلطیف فضای شهری، تلاش شده است تا اجرای این تبلیغات از روی دیوارهای شهر متوقف شده و به مکانهای اختصاصی نظیر بیلبوردها، ایستگاههای مترو، اتوبوسها و تلویزیونهای شهری منتقل شود؛ بدین ترتیب، این حوزه گرچه از حیطۀ دیوارنگاری خارج شده، اما همچنان بهعنوان یک هنر شهری تحت نظارت سازمان زیباسازی قرار دارد.<ref>[https://jhz.ut.ac.ir/article_19046_562ebe7308671514261110a120abd1d9.pdf کفشچیان مقدم و رویان، «بررسی دیوارنگاری معاصر تهران (قبل و بعد از انقلاب)»، 1387ش، ص111.]</ref> | ||
=== فرهنگیرسانهای === | === فرهنگیرسانهای<ref group="دیدگاه">با نقش فرهنگی رسانه ای چه تفاوتی دارد؟</ref> === | ||
هر دیوارنگاره یک رسانه تلقی میشود که میان اندیشۀ هنرمند و ادراک مخاطب قرار میگیرد و از طریق زبان تصویر، فرآیند انتقال پیام را محقق میسازد. از منظر جامعهشناختی، دیوارنگاره رسانهای برای بازتولید روابط اجتماعی است. برخلاف سایر هنرهای تجسمی که اغلب در فضاهای بسته و نخبگانی عرضه میشوند، دیوارنگاری بهدلیل ساختار عمومیتیافتۀ خود، پیوندی مستقیم با بدنۀ جامعه برقرار میکند. اگرچه میزان اثرگذاری این هنر به سطح سواد بصری مخاطبان وابسته است، اما ظرفیتهای ذاتی آن در عمومیسازی بیان هنری، میتواند مناسبات اجتماعی و نظام ارتباطی کل جامعه را تحت تأثیر قرار دهد.<ref>[https://jih-tabriziau.ir/article-1-41-fa.pdf زنگی و احمدی، «بررسي كاركردهاي هويتبخش هنر شهري ديوارنگاري در شهر ايراني اسلامي»، 1395ش، ص44-43.]</ref> | هر دیوارنگاره یک رسانه تلقی میشود که میان اندیشۀ هنرمند و ادراک مخاطب قرار میگیرد و از طریق زبان تصویر، فرآیند انتقال پیام را محقق میسازد. از منظر جامعهشناختی، دیوارنگاره رسانهای برای بازتولید روابط اجتماعی است. برخلاف سایر هنرهای تجسمی که اغلب در فضاهای بسته و نخبگانی عرضه میشوند، دیوارنگاری بهدلیل ساختار عمومیتیافتۀ خود، پیوندی مستقیم با بدنۀ جامعه برقرار میکند. اگرچه میزان اثرگذاری این هنر به سطح سواد بصری مخاطبان وابسته است، اما ظرفیتهای ذاتی آن در عمومیسازی بیان هنری، میتواند مناسبات اجتماعی و نظام ارتباطی کل جامعه را تحت تأثیر قرار دهد.<ref>[https://jih-tabriziau.ir/article-1-41-fa.pdf زنگی و احمدی، «بررسي كاركردهاي هويتبخش هنر شهري ديوارنگاري در شهر ايراني اسلامي»، 1395ش، ص44-43.]</ref> | ||