بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۷: خط ۷:


=== ریشه‌شناسی ===
=== ریشه‌شناسی ===
نام گرینلند به‌معنای سرزمین سبز است. در ۹۸۲م، «[[اریک سرخ]]»، یک [[وایکینگ]] نروژی که به‌دلیل [[قتل غیرعمد]] از ایسلند تبعید شده بود، به این جزیره رسید. او برای تشویق سایر مهاجران به سکونت در این سرزمین یخ‌زده، این نام را بر آن نهاد که یکی از اولین نمونه‌های بازاریابی در تاریخ محسوب می‌شود.<ref>[https://www.zoomit.ir/human-science/455456-why-trump-wants-greenland-featured/ پورمحمد، «چرا گریلند برای آمریکا مهم است»، وب‌سایت زومیت؛][https://fararu.com/fa/news/939166/%DA%AF%D8%B1%DB%8C%D9%86%D9%84%D9%86%D8%AF-%DA%A9%D8%AC%D8%A7%D8%B3%D8%AA-%D8%A7%D8%B2-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE%DA%86%D9%87-%D8%A2%D9%86-%DA%86%D9%87-%D9%85%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D9%86%DB%8C%D9%85 «گرینلند در کجاست و از تاریخ آنچه می‌دانیم؟»، وب‌سایت فرارو.]</ref>
نام گرینلند به‌معنای سرزمین سبز است. در ۹۸۲م، [[اریک سرخ]]، یک [[وایکینگ]] نروژی که به‌دلیل [[قتل غیرعمد]] از ایسلند تبعید شده بود، به این جزیره رسید. او برای تشویق سایر مهاجران به سکونت در این سرزمین یخ‌زده، این نام را بر آن نهاد که یکی از اولین نمونه‌های بازاریابی در تاریخ محسوب می‌شود.<ref>[https://www.zoomit.ir/human-science/455456-why-trump-wants-greenland-featured/ پورمحمد، «چرا گریلند برای آمریکا مهم است»، وب‌سایت زومیت؛][https://fararu.com/fa/news/939166/%DA%AF%D8%B1%DB%8C%D9%86%D9%84%D9%86%D8%AF-%DA%A9%D8%AC%D8%A7%D8%B3%D8%AA-%D8%A7%D8%B2-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE%DA%86%D9%87-%D8%A2%D9%86-%DA%86%D9%87-%D9%85%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D9%86%DB%8C%D9%85 «گرینلند در کجاست و از تاریخ آنچه می‌دانیم؟»، وب‌سایت فرارو.]</ref>


== تاریخچه ==
== تاریخچه ==
خط ۲۸: خط ۲۸:


== روابط با ایالات متحده ==
== روابط با ایالات متحده ==
ایالات متحده بیش از ۱۵۰ سال است که گرینلند را یک موقعیت استراتژیک برای خود می‌داند و پایگاه هوایی و فضایی پیتوفیک (توله سابق) به‌عنوان شمالی‌ترین پایگاه نظامی آمریکا در آن قرار دارد.<ref>[https://www.zoomit.ir/human-science/455456-why-trump-wants-greenland-featured/ پورمحمد، «چرا گریلند برای آمریکا مهم است»، وب‌سایت زومیت.]</ref> [[دونالد ترامپ]] در سال ۲۰۱۹م پیشنهاد خرید گرینلند را داد که در آن زمان رد شد.<ref>[https://www.pateh.com/blog/everything-about-greenland/ قراباغی، «همه چیز درباره گرینلند | جزیره ای یخ زده با اهمیت سیاسی بالا برای آمریکا»، وب‌سایت پته.]</ref>
ایالات متحده بیش از ۱۵۰ سال است که گرینلند را یک موقعیت استراتژیک برای خود می‌داند و پایگاه هوایی و فضایی پیتوفیک (ثول سابق) به‌عنوان شمالی‌ترین پایگاه نظامی آمریکا در آن قرار دارد.<ref>[https://www.zoomit.ir/human-science/455456-why-trump-wants-greenland-featured/ پورمحمد، «چرا گریلند برای آمریکا مهم است»، وب‌سایت زومیت.]</ref> [[دونالد ترامپ]] در سال ۲۰۱۹م پیشنهاد خرید گرینلند را داد که در آن زمان رد شد.<ref>[https://www.pateh.com/blog/everything-about-greenland/ قراباغی، «همه چیز درباره گرینلند | جزیره‌ای یخ‌زده با اهمیت سیاسی بالا برای آمریکا»، وب‌سایت پته.]</ref>


در [[ژانویه]] ۲۰۲۶م و در حاشیه نشست [[مجمع جهانی اقتصاد|داووس]]، ترامپ و مارک روته دبیرکل [[ناتو]] بر سر چارچوبی توافق کردند که بر اساس آن، آمریکا بخش‌هایی از گرینلند را تحت عنوان مناطق پایگاهی مستقل مشابه پایگاه‌های بریتانیا در [[قبرس]] کنترل خواهد کرد. طبق این توافق، آمریکا می‌تواند بدون اجازۀ دانمارک، عملیات نظامی، اطلاعاتی و استخراج عناصر کمیاب را پیش ببرد؛ هرچند که حاکمیت دانمارک نقض نمی‌شود و الحاق کاملی صورت نمی‌گیرد. ترامپ همچنین در حال بررسی ایده پیشنهاد یک میلیون دلار به هر یک از ۵۷ هزار ساکن جزیره در ازای رأی به الحاق به آمریکا است.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/1353138/ «جزئیات توافق ترامپ در خصوص گرینلند؛ آزادی عمل آمریکا در زمین، هوا و دریا»، وب‌سایت تابناک.]</ref>
در [[ژانویه]] ۲۰۲۶م و در حاشیه نشست [[مجمع جهانی اقتصاد|داووس]]، ترامپ و مارک روته دبیرکل [[ناتو]] بر سر چارچوبی توافق کردند که بر اساس آن، آمریکا بخش‌هایی از گرینلند را تحت عنوان مناطق پایگاهی مستقل مشابه پایگاه‌های بریتانیا در [[قبرس]] کنترل خواهد کرد. طبق این توافق، آمریکا می‌تواند بدون اجازۀ دانمارک، عملیات نظامی، اطلاعاتی و استخراج عناصر کمیاب را پیش ببرد؛ هرچند که حاکمیت دانمارک نقض نمی‌شود و الحاق کاملی صورت نمی‌گیرد. ترامپ همچنین در حال بررسی ایده پیشنهاد یک میلیون دلار به هر یک از ۵۷ هزار ساکن جزیره در ازای رأی به الحاق به آمریکا است.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/1353138/ «جزئیات توافق ترامپ در خصوص گرینلند؛ آزادی عمل آمریکا در زمین، هوا و دریا»، وب‌سایت تابناک.]</ref>
خط ۳۶: خط ۳۶:
== واکنش‌ها به ادعای ترامپ ==
== واکنش‌ها به ادعای ترامپ ==
تهدیدات دونالد ترامپ مبنی بر تصاحب گرینلند با واکنش تند، متحد و قاطع مقامات دانمارک، گرینلند و کشورهای اروپایی مواجه شد.<ref>[https://fa.alalam.ir/news/7137273/ «واکنش تند اروپایی‌ها به اظهارات ترامپ درباره «گرینلند»»، شبکه العالم.]</ref>
تهدیدات دونالد ترامپ مبنی بر تصاحب گرینلند با واکنش تند، متحد و قاطع مقامات دانمارک، گرینلند و کشورهای اروپایی مواجه شد.<ref>[https://fa.alalam.ir/news/7137273/ «واکنش تند اروپایی‌ها به اظهارات ترامپ درباره «گرینلند»»، شبکه العالم.]</ref>
* '''مواضع دانمارک و گرینلند:''' مته فردریکسن، نخست‌وزیر دانمارک، اعلام کرد که ایالات متحده مطلقاً هیچ حقی برای الحاق بخشی از خاک دانمارک ندارد و از آمریکا خواست دست از تهدید یک متحد تاریخی بردارد.<ref>[https://www.dw.com/fa-ir/واکنش-تند-دانمارک-به-اظهارات-جدید-ترامپ-در-مورد-گرینلند/a-75392066 همتی، «واکنش تند دانمارک به اظهارات جدید ترامپ در مورد گرینلند»، دویچه وله.]</ref> لارس لاک راسموسن، وزیر خارجۀ دانمارک نیز با تأکید بر به‌رسمیت شناختن خواستۀ استقلال‌طلبی گرینلند، پیوستن آن به آمریکا را غیرقابل پذیرش دانست؛ اما از آمادگی برای مذاکره سخن گفت. در همین راستا، ترولز لوند پولسن، وزیر دفاع دانمارک، از تصمیم کپنهاگ برای افزایش دو برابری بودجۀ نظامی جهت ارتقای ظرفیت دفاعی خبر داد. مقامات گرینلند از جمله موته اگده و ینس فردریک نیلسن (مقامات ارشد این جزیره) تأکید کردند که این کشور دموکراتیک متعلق به مردم آن است، به هیچ‌وجه فروشی نیست و آینده آن با پست‌های شبکه‌های اجتماعی تعیین نمی‌شود.<ref>[https://fa.alalam.ir/news/7137273/ «واکنش تند اروپایی‌ها به اظهارات ترامپ درباره «گرینلند»»، شبکه العالم.]</ref> سفیر دانمارک در واشنگتن نیز با انتقاد از انتشار نقشۀ گرینلند با رنگ پرچم آمریکا توسط یکی از وابستگان کاخ سفید، یادآوری کرد که امنیت آمریکا و گرینلند به‌هم گره‌خورده و باید به‌عنوان متحد همکاری کنند.<ref>[https://www.dw.com/fa-ir/واکنش-تند-دانمارک-به-اظهارات-جدید-ترامپ-در-مورد-گرینلند/a-75392066 مریم همتی، «واکنش تند دانمارک به اظهارات جدید ترامپ در مورد گرینلند»، دویچه وله.]</ref>
* '''مواضع دانمارک و گرینلند:''' مته فردریکسن، نخست‌وزیر دانمارک، اعلام کرد که ایالات متحده مطلقاً هیچ حقی برای الحاق بخشی از خاک دانمارک ندارد و از آمریکا خواست دست از تهدید یک متحد تاریخی بردارد.<ref>[https://www.dw.com/fa-ir/واکنش-تند-دانمارک-به-اظهارات-جدید-ترامپ-در-مورد-گرینلند/a-75392066 همتی، «واکنش تند دانمارک به اظهارات جدید ترامپ در مورد گرینلند»، دویچه وله.]</ref> لارس لاک راسموسن، وزیر خارجۀ دانمارک نیز با تأکید بر به‌رسمیت شناختن خواستۀ استقلال‌طلبی گرینلند، پیوستن آن به آمریکا را غیرقابل پذیرش دانست؛ اما از آمادگی برای مذاکره سخن گفت. در همین راستا، ترولز لوند پولسن، وزیر دفاع دانمارک، از تصمیم کپنهاگ برای افزایش دو برابری بودجۀ نظامی جهت ارتقای ظرفیت دفاعی خبر داد. مقامات گرینلند از جمله موته اگده و ینس فردریک نیلسن (مقامات ارشد این جزیره) تأکید کردند که این کشور دموکراتیک متعلق به مردم آن است و به هیچ‌وجه فروشی نیست.<ref>[https://fa.alalam.ir/news/7137273/ «واکنش تند اروپایی‌ها به اظهارات ترامپ درباره «گرینلند»»، شبکه العالم.]</ref> سفیر دانمارک در واشنگتن نیز با انتقاد از انتشار نقشۀ گرینلند با رنگ پرچم آمریکا توسط یکی از وابستگان کاخ سفید، یادآوری کرد که امنیت آمریکا و گرینلند به‌هم گره‌خورده و باید به‌عنوان متحد همکاری کنند.<ref>[https://www.dw.com/fa-ir/واکنش-تند-دانمارک-به-اظهارات-جدید-ترامپ-در-مورد-گرینلند/a-75392066 مریم همتی، «واکنش تند دانمارک به اظهارات جدید ترامپ در مورد گرینلند»، دویچه وله.]</ref>
* '''واکنش اتحادیه اروپا:''' نهادهای اتحادیۀ اروپا در برابر این تهدیدات اقدامات متقابلی در نظر گرفتند. اروپا یک توافق تجاری معلق با آمریکا را متوقف کرد و برای اعمال ۹۳ میلیارد یورو تعرفه تلافی‌جویانه علیه کالاهای آمریکایی آماده شد که این امر ترامپ را به عقب‌نشینی وادار کرد. اورسولا فن در لاین، رئیس کمیسیون اروپا، قاطعیت و وحدت را کلید موفقیت در برابر آمریکا دانست.<ref>[https://ecoiran.com/بخش-سیاست-بین-الملل-110/119677-غروب-غرب-حمله-ترامپ-به-ستون-های-سست-یک-اتحاد-واکنش-اروپا «غروب غرب؛ حمله ترامپ به ستون‌های سست یک اتحاد و واکنش اروپا»، وب‌سایت اکوایران.]</ref> مقامات ارشد اروپایی مانند کایا کالاس (رئیس سیاست خارجی) و چارلز میشل رئیس سابق شورای اروپا اعلام کردند که روابط ترانس‌آتلانتیک به‌شدت آسیب دیده و به‌شکلی که پیش‌تر شناخته می‌شد، مرده است.<ref>[https://ecoiran.com/بخش-سیاست-بین-الملل-110/119677-غروب-غرب-حمله-ترامپ-به-ستون-های-سست-یک-اتحاد-واکنش-اروپا «غروب غرب؛ حمله ترامپ به ستون‌های سست یک اتحاد و واکنش اروپا»، وب‌سایت اکوایران، ۴ بهمن ۱۴۰۴.]</ref> پائولا پینهو، سخنگوی ارشد کمیسیون اروپا نیز بر لزوم احترام به قلمروی حاکمیتی کشورها تأکید کرد.<ref>[https://fa.alalam.ir/news/7137273/ «واکنش تند اروپایی‌ها به اظهارات ترامپ درباره «گرینلند»»، شبکه العالم.]</ref>
* '''واکنش اتحادیه اروپا:''' نهادهای اتحادیۀ اروپا در برابر این تهدیدات اقدامات متقابلی در نظر گرفتند. اروپا یک توافق تجاری معلق با آمریکا را متوقف کرد و برای اعمال ۹۳ میلیارد یورو تعرفه تلافی‌جویانه علیه کالاهای آمریکایی آماده شد که این امر ترامپ را به عقب‌نشینی وادار کرد. اورسولا فن در لاین، رئیس کمیسیون اروپا، قاطعیت و وحدت را کلید موفقیت در برابر آمریکا دانست. مقامات ارشد اروپایی مانند کایا کالاس (رئیس سیاست خارجی) و چارلز میشل رئیس سابق شورای اروپا اعلام کردند که روابط ترانس‌آتلانتیک به‌شدت آسیب دیده و به‌شکلی که پیش‌تر شناخته می‌شد، مرده است.<ref>[https://ecoiran.com/بخش-سیاست-بین-الملل-110/119677-غروب-غرب-حمله-ترامپ-به-ستون-های-سست-یک-اتحاد-واکنش-اروپا «غروب غرب؛ حمله ترامپ به ستون‌های سست یک اتحاد و واکنش اروپا»، وب‌سایت اکوایران.]</ref> پائولا پینهو، سخنگوی ارشد کمیسیون اروپا نیز بر لزوم احترام به قلمروی حاکمیتی کشورها تأکید کرد.<ref>[https://fa.alalam.ir/news/7137273/ «واکنش تند اروپایی‌ها به اظهارات ترامپ درباره «گرینلند»»، شبکه العالم.]</ref>
* '''مواضع سایر کشورهای اروپایی:''' اولاف شولتس، صدراعظم [[آلمان]] و سخنگوی دولت این کشور با اشاره به [[منشور سازمان ملل]]، تغییرناپذیری مرزها را اصل بنیادین [[حقوق بین‌الملل]] خواندند. [[امانوئل ماکرون]]، رئیس‌جمهور فرانسه، به تشدید بحران‌ها توسط آمریکا اعتراض کرد و ژان نوئل باروت، وزیر خارجه این کشور ضمن منتفی دانستن حملۀ نظامی، اروپا را قدرتی دانست که به کسی اجازۀ حمله به مرزهایش را نمی‌دهد.<ref>[https://fa.alalam.ir/news/7137273/ «واکنش تند اروپایی‌ها به اظهارات ترامپ درباره «گرینلند»»، شبکه العالم.]</ref> سخنگوی وزارت خارجه [[فرانسه]] نیز تکرار کرد که مرزها با زور تغییر نمی‌کنند.<ref>[https://www.dw.com/fa-ir/واکنش-تند-دانمارک-به-اظهارات-جدید-ترامپ-در-مورد-گرینلند/a-75392066 مریم همتی، «واکنش تند دانمارک به اظهارات جدید ترامپ در مورد گرینلند»، دویچه وله.]</ref> یوناس گار استوره نخست‌وزیر نروژ، اولف کریسترسون نخست‌وزیر سوئد و الکساندر اشتوب رئیس‌جمهور فنلاند به‌عنوان رهبران کشورهای نوردیک با اعلام همبستگی کامل با دانمارک، تصریح کردند که تنها دانمارک و گرینلند حق تصمیم‌گیری دربارهٔ مسائل خود را دارند.<ref>[https://www.dw.com/fa-ir/واکنش-تند-دانمارک-به-اظهارات-جدید-ترامپ-در-مورد-گرینلند/a-75392066 مریم همتی، «واکنش تند دانمارک به اظهارات جدید ترامپ در مورد گرینلند»، دویچه وله.]</ref> دونالد توسک، نخست‌وزیر لهستان، نیز هشدار داد که اروپا نباید در برابر متحدانش ضعیف باشد و تسلیم شدن نتیجه‌ای جز تحقیر در پی نخواهد داشت.<ref>[https://ecoiran.com/بخش-سیاست-بین-الملل-110/119677-غروب-غرب-حمله-ترامپ-به-ستون-های-سست-یک-اتحاد-واکنش-اروپا «غروب غرب؛ حمله ترامپ به ستون‌های سست یک اتحاد و واکنش اروپا»، وب‌سایت اکوایران.]</ref>
* '''مواضع سایر کشورهای اروپایی:''' اولاف شولتس، صدراعظم [[آلمان]] و سخنگوی دولت این کشور با اشاره به [[منشور سازمان ملل]]، تغییرناپذیری مرزها را اصل بنیادین [[حقوق بین‌الملل]] خواندند. [[امانوئل ماکرون]]، رئیس‌جمهور فرانسه، به تشدید بحران‌ها توسط آمریکا اعتراض کرد و ژان نوئل باروت، وزیر خارجه این کشور ضمن منتفی دانستن حملۀ نظامی، اتحادیه اروپا را قدرتی دانست که به کسی اجازۀ حمله به مرزهایش را نمی‌دهد.<ref>[https://fa.alalam.ir/news/7137273/ «واکنش تند اروپایی‌ها به اظهارات ترامپ درباره «گرینلند»»، شبکه العالم.]</ref> سخنگوی وزارت خارجه [[فرانسه]] نیز تکرار کرد که مرزها با زور تغییر نمی‌کنند. یوناس گار استوره نخست‌وزیر نروژ، اولف کریسترسون نخست‌وزیر سوئد و الکساندر اشتوب رئیس‌جمهور فنلاند به‌عنوان رهبران کشورهای نوردیک با اعلام همبستگی کامل با دانمارک، تصریح کردند که تنها دانمارک و گرینلند حق تصمیم‌گیری دربارهٔ مسائل خود را دارند.<ref>[https://www.dw.com/fa-ir/واکنش-تند-دانمارک-به-اظهارات-جدید-ترامپ-در-مورد-گرینلند/a-75392066 مریم همتی، «واکنش تند دانمارک به اظهارات جدید ترامپ در مورد گرینلند»، دویچه وله.]</ref> دونالد توسک، نخست‌وزیر لهستان، نیز هشدار داد که اروپا نباید در برابر متحدانش ضعیف باشد و تسلیم شدن نتیجه‌ای جز تحقیر در پی نخواهد داشت.<ref>[https://ecoiran.com/بخش-سیاست-بین-الملل-110/119677-غروب-غرب-حمله-ترامپ-به-ستون-های-سست-یک-اتحاد-واکنش-اروپا «غروب غرب؛ حمله ترامپ به ستون‌های سست یک اتحاد و واکنش اروپا»، وب‌سایت اکوایران.]</ref>


== پانویس ==
== پانویس ==