بدون خلاصۀ ویرایش |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۲۸: | خط ۲۸: | ||
حشدالشعبی در 50 گروه مختلف و شامل 130 تا 150 هزار نیروی نظامی است. هرچند بدنه اصلی این گروه را شیعیان تشکیل دادهاند، اما سایر گروههای قومی و مذهبی از جمله کردها، ترکمنها، اهل سنت، مسیحیان و ایزدیها نیز در آن حضور دارند.<ref>نیاکویی و پیرمحمدی، ص11، 1400ش.</ref> بهدنبال حکم جهاد آیت الله سیستانی، سازمان بدر، جریان صدر، عصائب اهل حق و جنبش نجباء از جمله گروههای سیاسی بودند که ظرفیت نظامی خود را در اختیار حشدالشعبی قرار دادند.<ref>احمد زارعان، «رابطه دولت عراق و گروههای شبه نظامی پس از 2014، مطالعه موردی حشدالشعبی»، ص48، 1402ش.</ref> | حشدالشعبی در 50 گروه مختلف و شامل 130 تا 150 هزار نیروی نظامی است. هرچند بدنه اصلی این گروه را شیعیان تشکیل دادهاند، اما سایر گروههای قومی و مذهبی از جمله کردها، ترکمنها، اهل سنت، مسیحیان و ایزدیها نیز در آن حضور دارند.<ref>نیاکویی و پیرمحمدی، ص11، 1400ش.</ref> بهدنبال حکم جهاد آیت الله سیستانی، سازمان بدر، جریان صدر، عصائب اهل حق و جنبش نجباء از جمله گروههای سیاسی بودند که ظرفیت نظامی خود را در اختیار حشدالشعبی قرار دادند.<ref>احمد زارعان، «رابطه دولت عراق و گروههای شبه نظامی پس از 2014، مطالعه موردی حشدالشعبی»، ص48، 1402ش.</ref> | ||
شاخه شیعی حشدالشعبی شامل سپاه بدر و سرایا السلام وابسته به جریان صدر، آموزشدیدهترین، مجربترین و قدرتمندترین گروههای تشکیل دهنده حشدالشعبی هستند.<ref>احمد زارعان، «رابطه دولت عراق و گروههای شبه نظامی پس از 2014، مطالعه موردی حشدالشعبی»، ص48، 1402ش.</ref> گروه دیگری از شیعیان جنوب عراق از سوی عتبات مقدسه پشتیبانی میشوند.<ref>احمد زارعان، «رابطه دولت عراق و گروههای شبه نظامی پس از 2014، مطالعه موردی حشدالشعبی»، ص49، 1402ش.</ref> گروهای مسلح کوچکتری که وابسته به عشایر هستند در اتحاد با گروههای بزرگتر یا ادغام در آنها بیشتر با هدف تامین امنیت محدوده جغرافیایی خود سازماندهی شدهاند.<ref>احمد زارعان، «رابطه دولت عراق و گروههای شبه نظامی پس از 2014، مطالعه موردی حشدالشعبی»، ص49، 1402ش.</ref> ترکمنها، شبکها، کردهای فیلی، ایزدیها و مسیحیان دارای واحدهای نظامی مستقل در حشدالشعبی هستند.<ref>احمد زارعان، «رابطه دولت عراق و گروههای شبه نظامی پس از 2014، مطالعه موردی حشدالشعبی»، ص49، 1402ش.</ref> | شاخه شیعی حشدالشعبی شامل سپاه بدر و سرایا السلام وابسته به جریان صدر، آموزشدیدهترین، مجربترین و قدرتمندترین گروههای تشکیل دهنده حشدالشعبی هستند.<ref>احمد زارعان، «رابطه دولت عراق و گروههای شبه نظامی پس از 2014، مطالعه موردی حشدالشعبی»، ص48، 1402ش.</ref> گروه دیگری از شیعیان جنوب عراق از سوی عتبات مقدسه پشتیبانی میشوند.<ref>احمد زارعان، «رابطه دولت عراق و گروههای شبه نظامی پس از 2014، مطالعه موردی حشدالشعبی»، ص49، 1402ش.</ref> گروهای مسلح کوچکتری که وابسته به عشایر هستند در اتحاد با گروههای بزرگتر یا ادغام در آنها بیشتر با هدف تامین امنیت محدوده جغرافیایی خود سازماندهی شدهاند.<ref>احمد زارعان، «رابطه دولت عراق و گروههای شبه نظامی پس از 2014، مطالعه موردی حشدالشعبی»، ص49، 1402ش.</ref> ترکمنها، شبکها، کردهای فیلی، ایزدیها و مسیحیان دارای واحدهای نظامی مستقل در حشدالشعبی هستند.<ref>احمد زارعان، «رابطه دولت عراق و گروههای شبه نظامی پس از 2014، مطالعه موردی حشدالشعبی»، ص49، 1402ش.</ref> گروههای تشکیل دهنده حشدالشعبی را در سه لایه میتوان دستهبندی کرد؛ | ||
گروههای تشکیل دهنده حشدالشعبی را در سه لایه میتوان دستهبندی کرد؛ | |||
لایه اول: گروههای مرجع با دو ویژگی ابتکار عمل در جبهه جنگ و داشتن سازمان نظامی، شامل سازمان بدر، گردانهای امام علی، گردانهای سیدالشهدا و جندالامام. | لایه اول: گروههای مرجع با دو ویژگی ابتکار عمل در جبهه جنگ و داشتن سازمان نظامی، شامل سازمان بدر، گردانهای امام علی، گردانهای سیدالشهدا و جندالامام. | ||
| خط ۴۱: | خط ۳۹: | ||
== گروههای رقیب == | == گروههای رقیب == | ||
برخی از گروههای سنی و کرد در برابر حشدالشعبی احساس خطر میکنند. اهل سنت در زمان پاکسازی داعش مانع از ورود حشد الشعبی به مناطق سنی نشین شدند و کردها نیز حضور حشدالشعبی در مناطق تحت سیطره خود بهویژه منابع نفتی کرکوک را مانع دستیابی به اهداف خود میدانستند.<ref>آزاد، ص125، 1395ش.</ref> | |||
دولت مرکزی عراق، حیدرالعبادی نخست وزیر اسبق عراق تلاش می کرد مبنی بر فرمان اجرایی شماره 91 در فوریه 2016م، حشدالشعبی را به صورت یک تشکیلات نظامی مستقل و نهادی مشروع و قانونی در چارچوب شورای ملی عراق و تحت نظر مستقیم نخست وزیر درآورد. در سال 2019م، نیز عادل عبدالمهدی فرمان ده مادهای را صادر کرد که به موجب آن حشدالشعبی در نیروهای مسلح عراق ادغام میشد.<ref>پیرمحمدی و نیاکوئی، ص20، 1400ش.</ref> | دولت مرکزی عراق، حیدرالعبادی نخست وزیر اسبق عراق تلاش می کرد مبنی بر فرمان اجرایی شماره 91 در فوریه 2016م، حشدالشعبی را به صورت یک تشکیلات نظامی مستقل و نهادی مشروع و قانونی در چارچوب شورای ملی عراق و تحت نظر مستقیم نخست وزیر درآورد. در سال 2019م، نیز عادل عبدالمهدی فرمان ده مادهای را صادر کرد که به موجب آن حشدالشعبی در نیروهای مسلح عراق ادغام میشد.<ref>پیرمحمدی و نیاکوئی، ص20، 1400ش.</ref> | ||
| خط ۵۵: | خط ۵۱: | ||
== آسیبها == | == آسیبها == | ||
تشتت گروههای عضو و اختلاف نظر، عدم سازماندهی مناسب، عدم برخورداری از جایگاه مستحکم قانونی، اختلاف نظر افراد تاثیرگذاری مثل مقتدی صدر و عمار حکیم در مورد وضعیت فعلی و آینده حشدالشعبی و خلع سلاح آنها پس از رفع خطر داعش، احتمال انشعاب داخلی،<ref>محسن بیوک، «سناریوی پیش روی آینده حشد الشعبی در عراق بر اساس ساختار و راهبرد بازیگران»،ص169، 1403ش.</ref> | تشتت گروههای عضو و اختلاف نظر، عدم سازماندهی مناسب، عدم برخورداری از جایگاه مستحکم قانونی، اختلاف نظر افراد تاثیرگذاری مثل مقتدی صدر و عمار حکیم در مورد وضعیت فعلی و آینده حشدالشعبی و خلع سلاح آنها پس از رفع خطر داعش، احتمال انشعاب داخلی،<ref>محسن بیوک، «سناریوی پیش روی آینده حشد الشعبی در عراق بر اساس ساختار و راهبرد بازیگران»،ص169، 1403ش.</ref> | ||
جریان صدر به دلیل اقتدارگرایی مقتدی صدر، اختلاف نظر او با دیگر جریانهای شیعی، تمایل به تعامل با آل سعود، همگرایی همهجانبه با اهل سنت به منظور جلب آراء آنها، ناسیونالیسم افراطی مقتدی صدر.<ref>عالیشاهی و همکاران، ص205، 1398ش.</ref> شکاف ایدئولوژیکی عمیق صدر با حشدالشعبی در مسئله ولایتپذیری به دلیل غیر عراقی بودن مراجع اخیر عراق و نگاه انتقادی صدر به هم پیمانی حشد الشعبی با ایران.<ref>محسن بیوک، «سناریوی پیش روی آینده حشد الشعبی در عراق بر اساس ساختار و راهبرد بازیگران»،ص172، 1403ش.</ref> | |||
حشد الشعبی از سویی به دلیل دریافت حقوق کارکنان آن، دولتی است و از سوی دیگر به دلیل عدم پاسخگویی به دولت مرکزی و عدم هماهنگی فعالیتهای خود با دولت، غیر رسمی است. این وضعیت در بلند مدت چالشهایی را به دنبال خواهد داشت.<ref>محسن بیوک، «سناریوی پیش روی آینده حشد الشعبی در عراق بر اساس ساختار و راهبرد بازیگران»،ص173، 1403ش.</ref> | حشد الشعبی از سویی به دلیل دریافت حقوق کارکنان آن، دولتی است و از سوی دیگر به دلیل عدم پاسخگویی به دولت مرکزی و عدم هماهنگی فعالیتهای خود با دولت، غیر رسمی است. این وضعیت در بلند مدت چالشهایی را به دنبال خواهد داشت.<ref>محسن بیوک، «سناریوی پیش روی آینده حشد الشعبی در عراق بر اساس ساختار و راهبرد بازیگران»،ص173، 1403ش.</ref> | ||