ابرابزار، اصلاح ارقام |
|||
| خط ۱۳۱: | خط ۱۳۱: | ||
=== دیدگاههای انتقادی === | === دیدگاههای انتقادی === | ||
برخی منتقدان، انتخاب سیدمجتبی خامنهای بهعنوان رهبر جمهوری اسلامی ایران را نشانهای از موروثیشدن این جایگاه دانستهاند.<ref>[https://www.radiofarda.com/a/mojtaba-khamenei-elected-as-new-leader-iran/33699424.html «انتخاب مجتبی خامنهای به عنوان سومین رهبر جمهوری اسلامی»، وبسایت رادیو فردا.]</ref> در | برخی منتقدان، انتخاب سیدمجتبی خامنهای بهعنوان رهبر جمهوری اسلامی ایران را نشانهای از موروثیشدن این جایگاه دانستهاند.<ref>[https://www.radiofarda.com/a/mojtaba-khamenei-elected-as-new-leader-iran/33699424.html «انتخاب مجتبی خامنهای به عنوان سومین رهبر جمهوری اسلامی»، وبسایت رادیو فردا.]</ref> رسانه بریتانیایی امواج میدیا گزارش داده است که این انتخاب در شرایط جنگی و همراه با مخالفتهایی صورت گرفته و از جمله انتقادها به نادیدهگرفتهشدن برخی معیارهای مطرح در وصیتنامهٔ سیدعلی خامنهای، مانند داشتن تجربهٔ منصب انتخابی، مربوط بوده است. بهگزارش این رسانه، در روند شکلگیری این جانشینی، حسین طائب نقشی مؤثر داشته و این موضوع با انتقاد چهرههایی همچون علی لاریجانی روبهرو شده است؛ همچنین این گزارش به نقش تحولات سیاسی داخلی و برخی مواضع دونالد ترامپ در تقویت جریانهای حامی این گزینه اشاره میکند.<ref>[https://parsi.euronews.com/2026/03/09/the-selection-of-irans-third-supreme-leader «روایت رسانه بریتانیایی از انتخاب مجتبی: «وصیتنامه خامنهای در رد رهبری فرزنش نادیده گرفته شد»، وبسایت یورو نیوز.]</ref> | ||
گروهی از تحلیلگران برداشت موروثیشدن را رد کرده و تأکید میکنند که در علوم سیاسی، موروثیبودن قدرت به نظامی اطلاق میشود که در آن حاکم در زمان حیات خود جانشین را از میان فرزندان تعیین میکند یا مسیر انتقال قدرت به خاندان حاکم از پیش مشخص است؛ الگویی که در برخی نظامهای سلطنتی مشاهده میشود. بهگفته این تحلیلگران، در ساختار جمهوری اسلامی چنین سازوکاری وجود ندارد و انتخاب رهبر بر اساس قانون اساسی از طریق رأی مجلس خبرگان رهبری انجام میشود؛ نهادی متشکل از فقیهان منتخب مردم که وظیفه بررسی صلاحیتهای علمی، فقهی و مدیریتی نامزدها را بر عهده دارد.<ref>[https://khanebahari.ir/is-leadership-hereditary-in-iran/ «پاسخ به شبهه موروثی شدن رهبری»، وبسایت رسانه زندگی.]</ref> | |||
همچنین در منابع به این نکته اشاره شده است که انتخاب فرزند دوم بهجای فرزند ارشد با الگوی متعارف توارث تفاوت دارد و در سنتهای دینی نیز مواردی از تداوم مسئولیت در میان افراد وابسته به یک خاندان، بر اساس شایستگی و ضرورتهای حکمرانی، گزارش شده است.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6770517/سلیمانی-حلقه-مفقوده-جهاد-تبیین-معرفی-شخصیت-رهبری-به-نسل-جوان «سلیمانی: حلقه مفقوده جهاد تبیین معرفی شخصیت رهبری به نسل جوان است»، خبرگزاری مهر.]</ref> برخی منابع نیز به این نکته توجه دادهاند که در فضای سیاسی ایران طی سالهای گذشته گزینههای مختلفی برای رهبری آینده مطرح بوده و برخی تحلیلگران پیشتر از چهرههایی مانند سیدابراهیم رئیسی بهعنوان گزینههای احتمالی یاد کرده بودند؛ موضوعی که بهگفته ناظران نشان میدهد مسئله جانشینی از پیش بهطور قطعی تعیین نشده بود.<ref>[https://khanebahari.ir/is-leadership-hereditary-in-iran/ «پاسخ به شبهه موروثی شدن رهبری»، وبسایت رسانه زندگی.]</ref> | |||
در سطحی کلیتر، برخی تحلیلگران بر این باورند که جایگاه رهبری در جمهوری اسلامی همواره موضوع مناقشه و انتقاد در میان مخالفان و رسانههای خارجی بوده است. از این منظر، انتقادها و اتهامهای مطرحشده دربارهٔ سید مجتبی خامنهای نیز در چارچوب همین فضای سیاسی و رسانهای ارزیابی میشود و به اعتقاد این تحلیلگران، هر فردی که در این جایگاه قرار گیرد، احتمالاً با سطحی مشابه از نقد و مخالفت مواجه خواهد شد.<ref>[https://www.aparat.com/v/qjg7dfu «پاسخ تمام شبهههای آینده در مورد رهبری آیتالله سید مجتبی حسینی خامنهای»، وبسایت آپارات.]</ref> | در سطحی کلیتر، برخی تحلیلگران بر این باورند که جایگاه رهبری در جمهوری اسلامی همواره موضوع مناقشه و انتقاد در میان مخالفان و رسانههای خارجی بوده است. از این منظر، انتقادها و اتهامهای مطرحشده دربارهٔ سید مجتبی خامنهای نیز در چارچوب همین فضای سیاسی و رسانهای ارزیابی میشود و به اعتقاد این تحلیلگران، هر فردی که در این جایگاه قرار گیرد، احتمالاً با سطحی مشابه از نقد و مخالفت مواجه خواهد شد.<ref>[https://www.aparat.com/v/qjg7dfu «پاسخ تمام شبهههای آینده در مورد رهبری آیتالله سید مجتبی حسینی خامنهای»، وبسایت آپارات.]</ref> | ||
