بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۲۵: خط ۲۵:


== خط مقدم مبارزات انقلابی ==
== خط مقدم مبارزات انقلابی ==
سابقه فعالیت‌های سیاسی سیدعلی خامنه‌ای تاحدی برگرفته از سابقه سیاسی و مذهبی خاندان او است. او از فعالان انقلاب اسلامی ایران و مبارزان قاطع علیه حکومت پهلوی بود. آغاز فعالیت‌های مبارزاتی و سیاسی او براساس آشنایی و دیدار با سیدمجتبی نواب صفوی در خرداد ۱۳۳۲ش در مشهد بوده است. تنها دیدار او با نواب صفوی در سال ۱۳۳۲ش و به دنبال سفر نواب به مشهد و سخنرانی او در مدرسۀ سلیمان‌خان بوده است که سیدعلی خامنه‌ای در آن درس می‌خواند.<ref>«دیدار رهبر انقلاب در نوجوانی با نواب صفوی/ تصورات آقاسیدعلی نسبت به نواب در هم ریخت...»، وب‌سایت خبر آنلاین.</ref>
سابقه فعالیت‌های سیاسی سیدعلی خامنه‌ای تاحدی برگرفته از سابقه سیاسی و مذهبی خاندان او است. او از فعالان انقلاب اسلامی ایران و مبارزان قاطع علیه حکومت پهلوی بود. آغاز فعالیت‌های مبارزاتی و سیاسی او براساس آشنایی و دیدار با سیدمجتبی نواب صفوی در خرداد ۱۳۳۲ش در مشهد بوده است. تنها دیدار او با نواب صفوی در سال ۱۳۳۲ش و به دنبال سفر نواب به مشهد و سخنرانی او در مدرسۀ سلیمان‌خان بوده است که سیدعلی خامنه‌ای در آن درس می‌خواند.<ref>[https://www.khabaronline.ir/news/1862068/%D8%AF%DB%8C%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1-%D8%A7%D9%86%D9%82%D9%84%D8%A7%D8%A8-%D8%AF%D8%B1-%D9%86%D9%88%D8%AC%D9%88%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%A8%D8%A7-%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%A8-%D8%B5%D9%81%D9%88%DB%8C-%D8%AA%D8%B5%D9%88%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D8%A2%D9%82%D8%A7%D8%B3%DB%8C%D8%AF%D8%B9%D9%84%DB%8C-%D9%86%D8%B3%D8%A8%D8%AA «دیدار رهبر انقلاب در نوجوانی با نواب صفوی/ تصورات آقاسیدعلی نسبت به نواب در هم ریخت...»، وب‌سایت خبر آنلاین.]</ref>


او در سال ۱۳۳۴–۱۳۳۵ش به واسطه سیدمصطفی خمینی و سایر طلاب قم با شخصیت و راه سید رو‌الله خمینی آشنا شد. نخستین دیدار او با خمینی در سال ۱۳۳۶ش اتفاق افتاد و تحت تأثیر گفتار و رفتار و کردار قرار گرفت.<ref>سلیمی بنی و مظفری، جامعه روحانیت مبارز، ۱۳۸۸ش، ص۹۵-۹۴.</ref>
او در سال ۱۳۳۴–۱۳۳۵ش به واسطه سیدمصطفی خمینی و سایر طلاب قم با شخصیت و راه سید رو‌الله خمینی آشنا شد. نخستین دیدار او با خمینی در سال ۱۳۳۶ش اتفاق افتاد و تحت تأثیر گفتار و رفتار و کردار قرار گرفت.<ref>سلیمی بنی و مظفری، جامعه روحانیت مبارز، ۱۳۸۸ش، ص۹۵-۹۴.</ref>
خط ۳۱: خط ۳۱:
در سال ۱۳۴۱ش، همزمان با شروع مبارزات سیدروح‌الله خمینی علیه مصوبه انجمن‌های ایالتی و ولایتی رژیم پهلوی، به این قیام ملحق شد. او از نخستین افرادی است که قبل از قیام ۱۵ خرداد ۱۳۴۲ش با تکثیر و پخش اطلاعیه‌ها با سیدروح‌الله خمینی همراه شد.<ref>سلیمی بنی و مظفری، جامعه روحانیت مبارز، ۱۳۸۸ش، ص۹۹.</ref> در همین سال، پس از طرح لایحه انجمن‌های ایالتی و ولایتی، او و برادرش سیدمحمد خامنه‌ای مأموریت رساندن گزارش و نامه سیدمحمدهادی میلانی به سیدروح‌الله خمینی دربارۀ واکنش مردم مشهد به این لایحه را برعهده داشتند.<ref>جلالی، مشهد در بامداد نهضت امام‌خمینی، ۱۳۷۸ش، ص۱۴۸.</ref>
در سال ۱۳۴۱ش، همزمان با شروع مبارزات سیدروح‌الله خمینی علیه مصوبه انجمن‌های ایالتی و ولایتی رژیم پهلوی، به این قیام ملحق شد. او از نخستین افرادی است که قبل از قیام ۱۵ خرداد ۱۳۴۲ش با تکثیر و پخش اطلاعیه‌ها با سیدروح‌الله خمینی همراه شد.<ref>سلیمی بنی و مظفری، جامعه روحانیت مبارز، ۱۳۸۸ش، ص۹۹.</ref> در همین سال، پس از طرح لایحه انجمن‌های ایالتی و ولایتی، او و برادرش سیدمحمد خامنه‌ای مأموریت رساندن گزارش و نامه سیدمحمدهادی میلانی به سیدروح‌الله خمینی دربارۀ واکنش مردم مشهد به این لایحه را برعهده داشتند.<ref>جلالی، مشهد در بامداد نهضت امام‌خمینی، ۱۳۷۸ش، ص۱۴۸.</ref>


در سال ۱۳۴۲ش، از طرف سیدروح‌الله خمینی مأمور رساندن پیام‌های حساس و مهم در راستای ترسیم خط‌مشی مبارزه به علما، خطبا و هیئت‌های مذهبی در مشهد شد. در یکی از این پیام‌ها، علما و روحانیون مأمور شدند تا از روز هفتم محرم، به منظور تبیین رفتار رژیم پهلوی، واقعۀ مدرسۀ فیضیه را برای عموم مردم بازگو کنند.<ref>عبایی خراسانی، مصاحبه، ۱۳۸۸ش، ص۱۳–۱۴.</ref> سخنرانی‌های او در مورد موضوعات مدرسۀ فیضیه و سلطه اسرائیل بر جوامع اسلامی در شهر بیرجند منجر به زندانی شدنش در همین سال توسط رژیم پهلوی شد.<ref>جمعی از پژوهشگران حوزه علمیه قم، گلشن ابرار، ۱۳۸۵ش، ج۲، ص۹۷۶.</ref> بعد از آزادی و ملاقات با سیدمحمدهادی میلانی به حوزه علمیه قم برگشت و به سازمان‌دهی مجدد فعالیت‌های سیاسی ادامه داد.<ref>بهبودی، شرح اسم، ۱۳۹۱ش، ص۱۵۷-۱۵۶.</ref> به منظور حمایت از سیدروح‌الله خمینی تلگرافی به سیدمحمود طالقانی، مهدی بازرگان و یدالله سحابی<ref>طالقانی، یاران امام به روایت اسناد ساواک، ۱۳۸۲ش، ج۱، ص۴۶۸.</ref> و نامه‌ای به حسنعلی منصور نخست‌وزیر وقت ارسال کرد.<ref>مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام‌خمینی، سیر مبارزات امام‌خمینی در آینه اسناد به روایت ساواک، ۱۳۸۶ش، ج۴، ص۳۹۲.</ref> با سخنرانی در زاهدان دوباره توسط رژیم پهلوی بازداشت و در قزل قلعه زندانی شد.<ref>گلی زواره، «در سایه سار نخل ولایت و رهبری فرازهایی از زندگی مقام معظم رهبری حضرت آیت‌الله خامنه‌ای»، ۱۳۹۸ش، ص۶۹.</ref>
در سال ۱۳۴۲ش، از طرف سیدروح‌الله خمینی مأمور رساندن پیام‌های حساس و مهم در راستای ترسیم خط‌مشی مبارزه به علما، خطبا و هیئت‌های مذهبی در مشهد شد. در یکی از این پیام‌ها، علما و روحانیون مأمور شدند تا از روز هفتم محرم، به منظور تبیین رفتار رژیم پهلوی، واقعۀ مدرسۀ فیضیه را برای عموم مردم بازگو کنند.<ref>عبایی خراسانی، مصاحبه، ۱۳۸۸ش، ص۱۳–۱۴.</ref> سخنرانی‌های او در مورد موضوعات مدرسۀ فیضیه و سلطه اسرائیل بر جوامع اسلامی در شهر بیرجند منجر به زندانی شدنش در همین سال توسط رژیم پهلوی شد.<ref>جمعی از پژوهشگران حوزه علمیه قم، گلشن ابرار، ۱۳۸۵ش، ج۲، ص۹۷۶.</ref> بعد از آزادی و ملاقات با سیدمحمدهادی میلانی به حوزه علمیه قم برگشت و به سازمان‌دهی مجدد فعالیت‌های سیاسی ادامه داد.<ref>بهبودی، شرح اسم، ۱۳۹۱ش، ص۱۵۷-۱۵۶.</ref> به منظور حمایت از سیدروح‌الله خمینی تلگرافی به سیدمحمود طالقانی، مهدی بازرگان و یدالله سحابی<ref>طالقانی، یاران امام به روایت اسناد ساواک، ۱۳۸۲ش، ج۱، ص۴۶۸.</ref> و نامه‌ای به حسنعلی منصور نخست‌وزیر وقت ارسال کرد.<ref>مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام‌خمینی، سیر مبارزات امام‌خمینی در آینه اسناد به روایت ساواک، ۱۳۸۶ش، ج۴، ص۳۹۲.</ref> با سخنرانی در زاهدان دوباره توسط رژیم پهلوی بازداشت و در قزل قلعه زندانی شد.<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/1523704/%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D9%87-%D8%B3%D8%A7%D8%B1-%D9%86%D8%AE%D9%84-%D9%88%D9%84%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D9%88-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C-%D9%81%D8%B1%D8%A7%D8%B2%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%85-%D9%85%D8%B9%D8%B8%D9%85-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C-%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA-%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87-%D8%AE%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%87-%D8%A7%DB%8C?q=%DA%AF%D9%84%DB%8C%20%D8%B2%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87%D8%8C%20%D8%BA%D9%84%D8%A7%D9%85%D8%B1%D8%B6%D8%A7%D8%8C%20%C2%AB%D8%AF%D8%B1%20%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D9%87%20%D8%B3%D8%A7%D8%B1%20%D9%86%D8%AE%D9%84%20%D9%88%D9%84%D8%A7%DB%8C%D8%AA%20%D9%88%20%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C%20%D9%81%D8%B1%D8%A7%D8%B2%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C%20%D8%A7%D8%B2%20%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C%20%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%85%20%D9%85%D8%B9%D8%B8%D9%85%20%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C%20%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA%20%D8%A2%DB%8C%D8%AA%E2%80%8C%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87%20%D8%AE%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C%C2%BB%D8%8C%20%D9%85%D8%A8%D9%84%D8%BA%D8%A7%D9%86%D8%8C%20%D8%B3%D8%A7%D9%84%DB%B2%DB%B1%D8%8C%20%D8%B4%D9%85%D8%A7%D8%B1%D9%87%DB%B2%DB%B4%DB%B0%D8%8C%20%DB%B1%DB%B3%DB%B9%DB%B8%D8%B4.&score=8201.03&rownumber=1 گلی زواره، «در سایه سار نخل ولایت و رهبری فرازهایی از زندگی مقام معظم رهبری حضرت آیت‌الله خامنه‌ای»، ۱۳۹۸ش، ص۶۹.]</ref>


در سال ۱۳۴۳ش، طرح تشکیلاتی نوین حوزه و ایجاد یک سازمان سیاسی پنهان را به همراه عبدالرحیم ربانی شیرازی، محمد حسینی بهشتی، علی فیض مشکینی، احمد آذری قمی، علی قدوسی، اکبر هاشمی رفسنجانی، محمد خامنه‌ای و محمدتقی مصباح یزدی بنا کرد.<ref>ربانی شیرازی، «زندگی‌ نامه آیت‌الله ربانی شیرازی به قلم خودش»، ۱۳۸۴ش، ص۲۷۸-۲۷۷.</ref> در اواخر همین سال، با بازگشت به مشهد و ادامه تحصیل و تدریس، به فعالیت‌های پایه‌ای و تشکیلات جلساتی اقدام کرد. همچنین وی به‌علت سخنرانی‌های بیدارگرانه و انتقادی و تکاپوهای فکری و عقیدتی چندین بار از سال‌های ۱۳۴۲ تا ۱۳۴۸ش بازداشت شد. بعد از آزادی فعالیت‌های عمومی و مخفیانه او گسترش بیشتری یافت و در سال‌های ۱۳۵۰ تا ۱۳۵۳ش، پایگاه جلسات تفسیری او در سه مسجد کرامت، امام حسین و میرزا جعفر بود. تا اینکه در دی ۱۳۵۳ش، ششمین و سخت‌ترین مرحله بازداشت اتفاق افتاد. در سال ۱۳۵۶ش، در مشهد هسته اولیه بنیان جامعه روحانیت مبارز با رهبری سیدروح‌الله خمینی و جمعی از روحانیان قم و تهران را بنا نهاد.<ref>جمعی از پژوهشگران حوزه علمیه قم، گلشن ابرار، ۱۳۸۵ش، ج۲، ص۹۷۶.</ref>  
در سال ۱۳۴۳ش، طرح تشکیلاتی نوین حوزه و ایجاد یک سازمان سیاسی پنهان را به همراه عبدالرحیم ربانی شیرازی، محمد حسینی بهشتی، علی فیض مشکینی، احمد آذری قمی، علی قدوسی، اکبر هاشمی رفسنجانی، محمد خامنه‌ای و محمدتقی مصباح یزدی بنا کرد.<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/211515/%D8%A7%D8%B2-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87-%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%B4%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D9%82%D9%84%D9%85-%D8%A7%D9%86-%D9%85%D8%B1%D8%AD%D9%88%D9%85?q=%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C%E2%80%8C%20%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87%20%D8%A2%DB%8C%D8%AA%20%E2%80%8C%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87%20%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D9%86%DB%8C%20%D8%B4%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D8%B2%DB%8C%20%D8%A8%D9%87%20%D9%82%D9%84%D9%85%20%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B4&score=65545.04&rownumber=1 ربانی شیرازی، «زندگی‌ نامه آیت‌الله ربانی شیرازی به قلم خودش»، ۱۳۸۴ش، ص۲۷۸-۲۷۷.]</ref> در اواخر همین سال، با بازگشت به مشهد و ادامه تحصیل و تدریس، به فعالیت‌های پایه‌ای و تشکیلات جلساتی اقدام کرد. همچنین وی به‌علت سخنرانی‌های بیدارگرانه و انتقادی و تکاپوهای فکری و عقیدتی چندین بار از سال‌های ۱۳۴۲ تا ۱۳۴۸ش بازداشت شد. بعد از آزادی فعالیت‌های عمومی و مخفیانه او گسترش بیشتری یافت و در سال‌های ۱۳۵۰ تا ۱۳۵۳ش، پایگاه جلسات تفسیری او در سه مسجد کرامت، امام حسین و میرزا جعفر بود. تا اینکه در دی ۱۳۵۳ش، ششمین و سخت‌ترین مرحله بازداشت اتفاق افتاد. در سال ۱۳۵۶ش، در مشهد هسته اولیه بنیان جامعه روحانیت مبارز با رهبری سیدروح‌الله خمینی و جمعی از روحانیان قم و تهران را بنا نهاد.<ref>جمعی از پژوهشگران حوزه علمیه قم، گلشن ابرار، ۱۳۸۵ش، ج۲، ص۹۷۶.</ref>  


با درگذشت سیدمصطفی خمینی، رژیم پهلوی با وجود اعلام سیاست فضای باز سیاسی، به سرکوب مبارزان پرداخت.<ref>بهبودی، شرح اسم، ۱۳۹۱ش، ص۵۷۱-۵۷۰.</ref> او در آذر ۱۳۵۶ش به‌دلیل فعالیت سیاسی برای مدت ۳ سال، به ایرانشهر تبعید شد. گسترش فعالیت‌های انقلابی و مردمی خامنه‌ای در ایرانشهر سبب شد گروه ساواک، محل تبعید او را به جیرفت تغییر دهد.<ref>بهبودی، شرح اسم، ۱۳۹۱ش، ص۶۰۵-۶۰۲.</ref> سیدعلی خامنه‌ای همچنان در دوران تبعید به فعالیت‌های سیاسی بر علیه رژیم پهلوی از جمله سخنرانی‌هایی در مسجد جامع و ارائه راهکارها از طریق  نوشتن نامه به علی‌محمد دستغیب پیرامون حوادث کشور و مبارزه با رژیم پهلوی ادامه داد<ref>گلی زواره، «در سایه سار نخل ولایت و رهبری فرازهایی از زندگی مقام معظم رهبری حضرت آیت‌الله خامنه‌ای»، ۱۳۹۸ش، ص۷۰-۶۹؛ بهبودی، شرح اسم، ۱۳۹۱ش، ص۶۰۹-۶۰۸.</ref> و سپس به صورت مخفیانه جهت ادامه فعالیت مبارزاتی راهی کهنوج شد.<ref>بهبودی، شرح اسم، ۱۳۹۱ش، ص۶۱۰.</ref>
با درگذشت سیدمصطفی خمینی، رژیم پهلوی با وجود اعلام سیاست فضای باز سیاسی، به سرکوب مبارزان پرداخت.<ref>بهبودی، شرح اسم، ۱۳۹۱ش، ص۵۷۱-۵۷۰.</ref> او در آذر ۱۳۵۶ش به‌دلیل فعالیت سیاسی برای مدت ۳ سال، به ایرانشهر تبعید شد. گسترش فعالیت‌های انقلابی و مردمی خامنه‌ای در ایرانشهر سبب شد گروه ساواک، محل تبعید او را به جیرفت تغییر دهد.<ref>بهبودی، شرح اسم، ۱۳۹۱ش، ص۶۰۵-۶۰۲.</ref> سیدعلی خامنه‌ای همچنان در دوران تبعید به فعالیت‌های سیاسی بر علیه رژیم پهلوی از جمله سخنرانی‌هایی در مسجد جامع و ارائه راهکارها از طریق  نوشتن نامه به علی‌محمد دستغیب پیرامون حوادث کشور و مبارزه با رژیم پهلوی ادامه داد<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/1523704/%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D9%87-%D8%B3%D8%A7%D8%B1-%D9%86%D8%AE%D9%84-%D9%88%D9%84%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D9%88-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C-%D9%81%D8%B1%D8%A7%D8%B2%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%85-%D9%85%D8%B9%D8%B8%D9%85-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C-%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA-%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87-%D8%AE%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%87-%D8%A7%DB%8C?q=%DA%AF%D9%84%DB%8C%20%D8%B2%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87%D8%8C%20%D8%BA%D9%84%D8%A7%D9%85%D8%B1%D8%B6%D8%A7%D8%8C%20%C2%AB%D8%AF%D8%B1%20%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D9%87%20%D8%B3%D8%A7%D8%B1%20%D9%86%D8%AE%D9%84%20%D9%88%D9%84%D8%A7%DB%8C%D8%AA%20%D9%88%20%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C%20%D9%81%D8%B1%D8%A7%D8%B2%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C%20%D8%A7%D8%B2%20%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C%20%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%85%20%D9%85%D8%B9%D8%B8%D9%85%20%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C%20%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA%20%D8%A2%DB%8C%D8%AA%E2%80%8C%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87%20%D8%AE%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C%C2%BB%D8%8C%20%D9%85%D8%A8%D9%84%D8%BA%D8%A7%D9%86%D8%8C%20%D8%B3%D8%A7%D9%84%DB%B2%DB%B1%D8%8C%20%D8%B4%D9%85%D8%A7%D8%B1%D9%87%DB%B2%DB%B4%DB%B0%D8%8C%20%DB%B1%DB%B3%DB%B9%DB%B8%D8%B4.&score=8201.03&rownumber=1 گلی زواره، «در سایه سار نخل ولایت و رهبری فرازهایی از زندگی مقام معظم رهبری حضرت آیت‌الله خامنه‌ای»، ۱۳۹۸ش، ص۷۰-۶۹؛] بهبودی، شرح اسم، ۱۳۹۱ش، ص۶۰۹-۶۰۸.</ref> و سپس به صورت مخفیانه جهت ادامه فعالیت مبارزاتی راهی کهنوج شد.<ref>بهبودی، شرح اسم، ۱۳۹۱ش، ص۶۱۰.</ref>
 
'''آستانه انقلاب اسلامی'''


== '''آستانه انقلاب اسلامی'''  ==
همزمان با شروع ماه مهر ۱۳۵۷ش، سیدعلی خامنه‌ای از کهنوج ابتدا به چندشهر و نهایتاْ به مشهد بازگشت و فعالیت‌های سیاسی و مبارزاتی خود را ادامه داد. در زمان اقامت سیدروح‌الله خمینی در فرانسه، به همراه چندنفر از روحانیون مشهد، اقامت او را عاملی برای زنده شدن موجی از امید و قاطعیت در جان مردم و نشانه‌ای از عزم و اراده استوار سیدعلی ‌خمینی در راستای نجات امت مسلمان ایران دانست و خواستار بازگشت او از فرانسه بود.<ref>بهبودی، شرح اسم، ۱۳۹۱ش، ص۲۰۹.</ref> در این زمان فعالیت انقلابی او اوج گرفت و سخنرانی‌هایی افشاگرانه‌ را در جهت سازماندهی تظاهرات و حرکت‌های مردمی و بازگشت سیدروح‌الله خمینی بیان می‌کرد. سیدروح‌الله خمینی نیز با او از طریق سیداحمد خمینی در تماس بود و خواستار ملاقات با وی و صدوقی شد.<ref>بهبودی، شرح اسم، ۱۳۹۱ش، ص۶۴۲.</ref>
همزمان با شروع ماه مهر ۱۳۵۷ش، سیدعلی خامنه‌ای از کهنوج ابتدا به چندشهر و نهایتاْ به مشهد بازگشت و فعالیت‌های سیاسی و مبارزاتی خود را ادامه داد. در زمان اقامت سیدروح‌الله خمینی در فرانسه، به همراه چندنفر از روحانیون مشهد، اقامت او را عاملی برای زنده شدن موجی از امید و قاطعیت در جان مردم و نشانه‌ای از عزم و اراده استوار سیدعلی ‌خمینی در راستای نجات امت مسلمان ایران دانست و خواستار بازگشت او از فرانسه بود.<ref>بهبودی، شرح اسم، ۱۳۹۱ش، ص۲۰۹.</ref> در این زمان فعالیت انقلابی او اوج گرفت و سخنرانی‌هایی افشاگرانه‌ را در جهت سازماندهی تظاهرات و حرکت‌های مردمی و بازگشت سیدروح‌الله خمینی بیان می‌کرد. سیدروح‌الله خمینی نیز با او از طریق سیداحمد خمینی در تماس بود و خواستار ملاقات با وی و صدوقی شد.<ref>بهبودی، شرح اسم، ۱۳۹۱ش، ص۶۴۲.</ref>


به دنبال سخنرانی‌ها و فعالیت‌ها و تظاهرات سیاسی او با سفر به شهرستان‌های مختلف، در گزارش‌های ساواک از او به‌عنوان یکی از پرچمداران برجسته انقلاب در خراسان یاد شده است.<ref>«سیدعلی خامنه‌ای»، وب‌سایت ویکی خمینی.</ref>
به دنبال سخنرانی‌ها و فعالیت‌ها و تظاهرات سیاسی او با سفر به شهرستان‌های مختلف، در گزارش‌های ساواک از او به‌عنوان یکی از پرچمداران برجسته انقلاب در خراسان یاد شده است.<ref>[https://fa.wiki.khomeini.ir/w/index.php?title=%D8%B3%DB%8C%D8%AF%D8%B9%D9%84%DB%8C_%D8%AE%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C#cite_note-149 «سیدعلی خامنه‌ای»، وب‌سایت ویکی خمینی.]</ref>
 
در همین سال اقدامات او عبارت از سخنرانی در اجتماع بزرگ راه‌پیمایان مشهد در تاسوعا و عاشورا، خواندن خطبه شب عاشورا در حرم امام‌رضا به نام سیدروح‌الله خمینی، تأکید بر پیروزی در جمع روسا و افراد ادارات، استانداری و سازمان‌ها، طرح تحصن بیمارستان امام‌رضا در مشهد به علت حمله مأموران رژیم پهلوی، خواندن اعلامیه‌های سیدروح‌الله خمینی ازجمله اعلامیه ایشان دربارۀ کمک به کارکنان شرکت نفت، صدور اعلامیه‌ای در راستای تشریح جنایات عوامل رژیم پهلوی و سرنگونی آنان و بازگشت سیدروح‌الله خمینی و همراهی با جمعیت تظاهرات‌کنندگان برای همراه ساختن کارکنان استانداری خراسان با جریان انقلاب است.<ref>«سیدعلی خامنه‌ای»، وب‌سایت ویکی خمینی.</ref> در جریان حادثه آخر، رژیم پهلوی با قتل‌عام مردم تظاهرکننده به استانداری جریان یکشنبه خونین ۱۰ دی ۱۳۵۷ش را رقم زدند.<ref>شمس‌آبادی، نقش علمای مشهد در انقلاب اسلامی، ۱۳۸۹ش، ص۳۲۵–۳۲۸.</ref>


با فرمان سیدروح‌الله خمینی از فرانسه، او به‌عنوان یکی از اعضای شورای انقلاب اسلامی انتخاب شد<ref>خمینی، صحیفه امام، ۱۳۸۹ش، ج۵، ص۴۲۶–۴۲۸</ref> و به تهران رفت و با حضور در مدرسه رفاه و در کنار سیّدمحمد حسینی بهشتی، مرتضی مطهری و محمد مفتح برای پیروزی انقلاب اسلامی نقش مهمی را در کمیته تبلیغات برای استقبال از سیدروح‌الله خمینی برعهده داشت.<ref>خامنه‌ای، نرم‌افزار حدیث ولایت، ۱۳۹۲ش، ج۲، ص۴۰؛ قاسم‌پور، دهه سرنوشت ساز از ۱۲ بهمن ۵۷ تا ۲۲ بهمن ۵۷، ۱۳۸۵ش، ص۹۲–۹۴.</ref> وی همچنین در تحصن‌ها در دانشگاه تهران، سخنرانی‌ها، انتشار اعلامیه و انتشار نشریه‌ای به نام «تحصن» که علیه بسته شدن فرودگاه مهرآباد توسط بختیار، صادر شده بود، نقشی مؤثری ایفا کرد.<ref>«سیدعلی خامنه‌ای»، وب‌سایت ویکی خمینی.</ref>
در همین سال اقدامات او عبارت از سخنرانی در اجتماع بزرگ راه‌پیمایان مشهد در تاسوعا و عاشورا، خواندن خطبه شب عاشورا در حرم امام‌رضا به نام سیدروح‌الله خمینی، تأکید بر پیروزی در جمع روسا و افراد ادارات، استانداری و سازمان‌ها، طرح تحصن بیمارستان امام‌رضا در مشهد به علت حمله مأموران رژیم پهلوی، خواندن اعلامیه‌های سیدروح‌الله خمینی ازجمله اعلامیه ایشان دربارۀ کمک به کارکنان شرکت نفت، صدور اعلامیه‌ای در راستای تشریح جنایات عوامل رژیم پهلوی و سرنگونی آنان و بازگشت سیدروح‌الله خمینی و همراهی با جمعیت تظاهرات‌کنندگان برای همراه ساختن کارکنان استانداری خراسان با جریان انقلاب است.<ref>[https://fa.wiki.khomeini.ir/w/index.php?title=%D8%B3%DB%8C%D8%AF%D8%B9%D9%84%DB%8C_%D8%AE%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C#cite_note-149 «سیدعلی خامنه‌ای»، وب‌سایت ویکی خمینی.]</ref> در جریان حادثه آخر، رژیم پهلوی با قتل‌عام مردم تظاهرکننده به استانداری جریان یکشنبه خونین ۱۰ دی ۱۳۵۷ش را رقم زدند.<ref>شمس‌آبادی، نقش علمای مشهد در انقلاب اسلامی، ۱۳۸۹ش، ص۳۲۵–۳۲۸.</ref>  


'''پیروزی انقلاب اسلامی'''
با فرمان سیدروح‌الله خمینی از فرانسه، او به‌عنوان یکی از اعضای شورای انقلاب اسلامی انتخاب شد<ref>خمینی، صحیفه امام، ۱۳۸۹ش، ج۵، ص۴۲۶–۴۲۸</ref> و به تهران رفت و با حضور در مدرسه رفاه و در کنار سیّدمحمد حسینی بهشتی، مرتضی مطهری و محمد مفتح برای پیروزی انقلاب اسلامی نقش مهمی را در کمیته تبلیغات برای استقبال از سیدروح‌الله خمینی برعهده داشت.<ref>خامنه‌ای، نرم‌افزار حدیث ولایت، ۱۳۹۲ش، ج۲، ص۴۰؛ قاسم‌پور، دهه سرنوشت ساز از ۱۲ بهمن ۵۷ تا ۲۲ بهمن ۵۷، ۱۳۸۵ش، ص۹۲–۹۴.</ref> وی همچنین در تحصن‌ها در دانشگاه تهران، سخنرانی‌ها، انتشار اعلامیه و انتشار نشریه‌ای به نام «تحصن» که علیه بسته شدن فرودگاه مهرآباد توسط بختیار، صادر شده بود، نقشی مؤثری ایفا کرد.<ref>[https://fa.wiki.khomeini.ir/w/index.php?title=%D8%B3%DB%8C%D8%AF%D8%B9%D9%84%DB%8C_%D8%AE%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C#cite_note-149 «سیدعلی خامنه‌ای»، وب‌سایت ویکی خمینی.]</ref>


== '''پیروزی انقلاب اسلامی''' ==
سیدروح‌الله خمینی در ۲۳ دی سال ۱۳۵۷ش با خروج شاه و عدم موفقیت دولت شاپور بختیار، شورای انقلاب اسلامی ایران را برای رسیدن به انقلاب پایه‌گذاری کرد و در ۱۲ بهمن از تبعید در فرانسه به ایران بازگشت. در ۲۲ بهمن ۱۳۵۷ش انقلاب به پیروزی رسید.
سیدروح‌الله خمینی در ۲۳ دی سال ۱۳۵۷ش با خروج شاه و عدم موفقیت دولت شاپور بختیار، شورای انقلاب اسلامی ایران را برای رسیدن به انقلاب پایه‌گذاری کرد و در ۱۲ بهمن از تبعید در فرانسه به ایران بازگشت. در ۲۲ بهمن ۱۳۵۷ش انقلاب به پیروزی رسید.


خط ۹۴: خط ۹۲:
۲) پس از ترور و انتخاب به‌عنوان  رئیس‌جمهور تا انتخاب او به‌عنوان رهبر انقلاب
۲) پس از ترور و انتخاب به‌عنوان  رئیس‌جمهور تا انتخاب او به‌عنوان رهبر انقلاب


۳) دوره‌ رهبری<ref>«تصویر اولین حضور آیت‌الله خامنه‌ای در نماز جمعه تهران | ۲۴۰ بار اقامه نماز در ۴۰ سال»، وب‌سایت همشهری.</ref>
۳) دوره‌ رهبری<ref>[https://www.hamshahrionline.ir/news/478658/%D8%AA%D8%B5%D9%88%DB%8C%D8%B1-%D8%A7%D9%88%D9%84%DB%8C%D9%86-%D8%AD%D8%B6%D9%88%D8%B1-%D8%A2%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87-%D8%AE%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%87-%D8%A7%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D9%86%D9%85%D8%A7%D8%B2-%D8%AC%D9%85%D8%B9%D9%87-%D8%AA%D9%87%D8%B1%D8%A7%D9%86-%DB%B2%DB%B4%DB%B0-%D8%A8%D8%A7%D8%B1 «تصویر اولین حضور آیت‌الله خامنه‌ای در نماز جمعه تهران | ۲۴۰ بار اقامه نماز در ۴۰ سال»، وب‌سایت همشهری.]</ref>
|-
|-
|نماینده سیدروح‌الله خمینی  در شوراى عالى دفاع
|نماینده سیدروح‌الله خمینی  در شوراى عالى دفاع
خط ۱۰۲: خط ۱۰۰:
|سومین ریاست جمهوری  اسلامی ایران  
|سومین ریاست جمهوری  اسلامی ایران  
|۱۳۶۰ش
|۱۳۶۰ش
|دوره اول: در ۱۰ مهر  ۱۳۶۰ش، با 15 میلیون و 905 هزار و 987 رأی (95٪)<ref>«حمایت 95 درصدی از یک نامزد انتخابات»، وب‌سایت شورای نگهبان.</ref>
|دوره اول: در ۱۰ مهر  ۱۳۶۰ش، با ۱۵ میلیون و ۹۰۵ هزار و ۹۸۷ رأی (۹۵٪)<ref>[https://www.shora-gc.ir/fa/news/4464/%D8%AD%D9%85%D8%A7%DB%8C%D8%AA-95-%D8%AF%D8%B1%D8%B5%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%DB%8C%DA%A9-%D9%86%D8%A7%D9%85%D8%B2%D8%AF-%D8%A7%D9%86%D8%AA%D8%AE%D8%A7%D8%A8%D8%A7%D8%AA «حمایت 95 درصدی از یک نامزد انتخابات»، وب‌سایت شورای نگهبان.]</ref>


دوره دوم: در ۲۵ مرداد  ۱۳۶۴ش، نیز با  ۱۲ میلیون و ۲۰۳ هزار و  ۸۷۰ رأی (۸۵.۶۷٪)<ref>«انتخابات ۶۴؛ دومین تنفیذ حکم یک رئیس‌جمهور»، وب‌سایت ایسنا.</ref>
دوره دوم: در ۲۵ مرداد  ۱۳۶۴ش، نیز با  ۱۲ میلیون و ۲۰۳ هزار و  ۸۷۰ رأی (۸۵.۶۷٪)<ref>[https://www.isna.ir/news/1403032316109/%D8%A7%D9%86%D8%AA%D8%AE%D8%A7%D8%A8%D8%A7%D8%AA-%DB%B6%DB%B4-%D8%AF%D9%88%D9%85%DB%8C%D9%86-%D8%AA%D9%86%D9%81%DB%8C%D8%B0-%D8%AD%DA%A9%D9%85-%DB%8C%DA%A9-%D8%B1%D8%A6%DB%8C%D8%B3-%D8%AC%D9%85%D9%87%D9%88%D8%B1 «انتخابات ۶۴؛ دومین تنفیذ حکم یک رئیس‌جمهور»، وب‌سایت ایسنا.]</ref>
|-
|-
|ریاست شورای عالی انقلاب  فرهنگی
|ریاست شورای عالی انقلاب  فرهنگی
خط ۱۲۵: خط ۱۲۳:


== '''دوران ریاست جمهوری''' ==
== '''دوران ریاست جمهوری''' ==
پس از ترور و شهادت محمدعلی رجایی و محمدجواد باهنر شورای مرکزی حزب جمهوری اسلامی، نخبگان کشور، اقشار مختلف مردم و شخصیت‌های انقلابی و روحانی از نامزدی او در انتخابات ریاست‌جمهوری حمایت کردند. سیدروح‌الله خمینی که تا آن زمان نسبت به ورود روحانیت به این عرصه نظر مساعدی نداشت، با نامزدی او موافقت کرد. بعد از برگزاری انتخابات و کسب حد نصاب آراء مردم، در 17 مهر 1360ش مصادف با عید قربان، مراسم تنفیذ حکم ریاست جمهورى در حسینیه جماران توسط سیدروح‌الله خمینی برگزار شد.<ref>«حمایت 95 درصدی از یک نامزد انتخابات»، وب‌سایت شورای نگهبان.</ref>
پس از ترور و شهادت محمدعلی رجایی و محمدجواد باهنر شورای مرکزی حزب جمهوری اسلامی، نخبگان کشور، اقشار مختلف مردم و شخصیت‌های انقلابی و روحانی از نامزدی او در انتخابات ریاست‌جمهوری حمایت کردند. سیدروح‌الله خمینی که تا آن زمان نسبت به ورود روحانیت به این عرصه نظر مساعدی نداشت، با نامزدی او موافقت کرد. بعد از برگزاری انتخابات و کسب حد نصاب آراء مردم، در 17 مهر 1360ش مصادف با عید قربان، مراسم تنفیذ حکم ریاست جمهورى در حسینیه جماران توسط سیدروح‌الله خمینی برگزار شد.<ref>[https://www.shora-gc.ir/fa/news/4464/%D8%AD%D9%85%D8%A7%DB%8C%D8%AA-95-%D8%AF%D8%B1%D8%B5%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%DB%8C%DA%A9-%D9%86%D8%A7%D9%85%D8%B2%D8%AF-%D8%A7%D9%86%D8%AA%D8%AE%D8%A7%D8%A8%D8%A7%D8%AA «حمایت 95 درصدی از یک نامزد انتخابات»، وب‌سایت شورای نگهبان.]</ref>


سیدعلی خامنه‌ای در ۴ آبان ۱۳۶۰ش در دور اول، میرحسین موسوی را به‌عنوان نخست‌وزیر به مجلس معرفی کرد و موسوی به این سمت منصوب شد. در دور دوم ریاست جمهوری، سیدعلی خامنه‌ای به دنبال اختلاف نظرها در چهارساله اول، تصمیم گرفت به جای موسوی فرد دیگری را برای نخست وزیری انتخاب كند که در این زمینه با سیدروح‌الله خمینی مشورت کرد. در این شرایط سیدعلی خامنه‌ای که از رأی حقیقی و مطلوب سیدروح‌الله خمینی مطلع بود با فعال شدن تحمیل‌گران و فشار و چانه‌زنی آنان با سیدروح‌الله خمینی، برای حفظ مصالح عالی امت، اتحاد نیروهای انقلابی و حفظ وحدت كشور در شرایط جنگ، به گونه‌ای دیگر تصمیم گرفت و میرحسین موسوی را به مجلس معرفی کرد. ۹۹ نفر از نمایندگان به نخست‌وزیری موسوی رای منفی دادند و سیدعلی خامنه‌ای نیز در سخنرانی‌ای گفت این‌ها ۹۹ نفر نیستند و با من صد نفر هستیم. سرانجام در دور دوم نیز موسوی به‌عنوان نخست وزیر منصوب شد. این مسئله در تاریخ به‌گونه‌ای بیان شد که سیدعلی خامنه‌ای با نظر سیدروح‌الله خمینی مخالف است و متهم به ولایت‌گریزی است.<ref>«بازخواني يك واقعه تاريخي / رييس جمهوري كه مظلوم بود و به مخالفت با ولايت متهم شد»، وب‌سایت ایرنا.</ref>
سیدعلی خامنه‌ای در ۴ آبان ۱۳۶۰ش در دور اول، میرحسین موسوی را به‌عنوان نخست‌وزیر به مجلس معرفی کرد و موسوی به این سمت منصوب شد. در دور دوم ریاست جمهوری، سیدعلی خامنه‌ای به دنبال اختلاف نظرها در چهارساله اول، تصمیم گرفت به جای موسوی فرد دیگری را برای نخست وزیری انتخاب كند که در این زمینه با سیدروح‌الله خمینی مشورت کرد. در این شرایط سیدعلی خامنه‌ای که از رأی حقیقی و مطلوب سیدروح‌الله خمینی مطلع بود با فعال شدن تحمیل‌گران و فشار و چانه‌زنی آنان با سیدروح‌الله خمینی، برای حفظ مصالح عالی امت، اتحاد نیروهای انقلابی و حفظ وحدت كشور در شرایط جنگ، به گونه‌ای دیگر تصمیم گرفت و میرحسین موسوی را به مجلس معرفی کرد. ۹۹ نفر از نمایندگان به نخست‌وزیری موسوی رای منفی دادند و سیدعلی خامنه‌ای نیز در سخنرانی‌ای گفت این‌ها ۹۹ نفر نیستند و با من صد نفر هستیم. سرانجام در دور دوم نیز موسوی به‌عنوان نخست وزیر منصوب شد. این مسئله در تاریخ به‌گونه‌ای بیان شد که سیدعلی خامنه‌ای با نظر سیدروح‌الله خمینی مخالف است و متهم به ولایت‌گریزی است.<ref>[https://www.irna.ir/news/80674248/%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%AE%D9%88%D8%A7%D9%86%D9%8A-%D9%8A%D9%83-%D9%88%D8%A7%D9%82%D8%B9%D9%87-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%D9%8A%D8%AE%D9%8A-%D8%B1%D9%8A%D9%8A%D8%B3-%D8%AC%D9%85%D9%87%D9%88%D8%B1%D9%8A-%D9%83%D9%87-%D9%85%D8%B8%D9%84%D9%88%D9%85-%D8%A8%D9%88%D8%AF-%D9%88-%D8%A8%D9%87-%D9%85%D8%AE%D8%A7%D9%84%D9%81%D8%AA «بازخواني يك واقعه تاريخي / رييس جمهوري كه مظلوم بود و به مخالفت با ولايت متهم شد»، وب‌سایت ایرنا.]</ref>


او در دوره ریاست‌جمهوری فعالیت‌های سیاسی و فرهنگی بسیار مؤثری انجام داد.
او در دوره ریاست‌جمهوری فعالیت‌های سیاسی و فرهنگی بسیار مؤثری انجام داد.


# '''رئیس شورای عالی پشتیبانی جنگ:''' به‌کارگیری ‌بهتر امکانات کشور در خدمت جنگ و انجام اقدامات مؤثر در بسیج نیروها و امکانات برای رفع نیازمندی‌های جبهه‌های جنگ.<ref>«سیدعلی خامنه‌ای»، وب‌سایت ویکی خمینی.</ref>
# '''رئیس شورای عالی پشتیبانی جنگ:''' به‌کارگیری ‌بهتر امکانات کشور در خدمت جنگ و انجام اقدامات مؤثر در بسیج نیروها و امکانات برای رفع نیازمندی‌های جبهه‌های جنگ.<ref>[https://fa.wiki.khomeini.ir/w/index.php?title=%D8%B3%DB%8C%D8%AF%D8%B9%D9%84%DB%8C_%D8%AE%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C#cite_note-149 «سیدعلی خامنه‌ای»، وب‌سایت ویکی خمینی.]</ref>
# '''ترمیم تشكیلات انقلاب فرهنگی:''' در ۸ شهریور ۱۳۶۲ش و در ۱۹ آذر ۱۳۶۳ش، به ترتیب نخستین، دومین و سومین ترمیم عمده در ستاد انقلاب فرهنگی به حکم سیدروح‌الله خمینی اتفاق افتاد و ستاد انقلاب فرهنگی به شورای عالی انقلاب فرهنگی تغییر نام داد و سیدعلی خامنه‌ای رئیس این شورا شد.
# '''ترمیم تشكیلات انقلاب فرهنگی:''' در ۸ شهریور ۱۳۶۲ش و در ۱۹ آذر ۱۳۶۳ش، به ترتیب نخستین، دومین و سومین ترمیم عمده در ستاد انقلاب فرهنگی به حکم سیدروح‌الله خمینی اتفاق افتاد و ستاد انقلاب فرهنگی به شورای عالی انقلاب فرهنگی تغییر نام داد و سیدعلی خامنه‌ای رئیس این شورا شد.
# '''فعال كردن دستگاه سیاست خارجی:''' در دوره‌ اول ریاست جمهوری سفر به كشورهای سوریه، لیبی و الجزایر شروع شد و در دوره‌ دوم به كشورهای آسیایی و آفریقایی و دیگر نقاط ازجمله پاكستان، تانزانیا، زیمبابوه، آنگولا، موزامبیك، یوگسلاوی، رومانی، چین و كره ‌شمالی سفر کرد. در چهل و دومین اجلاس مجمع عمومی سازمان ملل متحد دربارۀ دیدگاه‌ها و مواضع اصولی جمهوری اسلامی ایران برای سران دولت‌های جهان سخنرانی کرد که با استقبال ایرانیان و مسلمانان مقیم نیویورک و مطبوعات بین‌المللی مواجه شد. همچنین برقراری ارتباط قدرتمند با گروه‎های سیاسی شیعی در افغانستان، عراق و لبنان، ایجاد تفاهم بین آنها، تشكیل مجلس اعلای انقلاب اسلامی عراق و حمایت از مبارزان، احزاب و گروه‌های اسلامی در لبنان، فلسطین، عراق و افغانستان از جمله برنامه‌های دستگاه سیاست خارجی و دیپلماسی او بوده است.
# '''فعال كردن دستگاه سیاست خارجی:''' در دوره‌ اول ریاست جمهوری سفر به كشورهای سوریه، لیبی و الجزایر شروع شد و در دوره‌ دوم به كشورهای آسیایی و آفریقایی و دیگر نقاط ازجمله پاكستان، تانزانیا، زیمبابوه، آنگولا، موزامبیك، یوگسلاوی، رومانی، چین و كره ‌شمالی سفر کرد. در چهل و دومین اجلاس مجمع عمومی سازمان ملل متحد دربارۀ دیدگاه‌ها و مواضع اصولی جمهوری اسلامی ایران برای سران دولت‌های جهان سخنرانی کرد که با استقبال ایرانیان و مسلمانان مقیم نیویورک و مطبوعات بین‌المللی مواجه شد. همچنین برقراری ارتباط قدرتمند با گروه‎های سیاسی شیعی در افغانستان، عراق و لبنان، ایجاد تفاهم بین آنها، تشكیل مجلس اعلای انقلاب اسلامی عراق و حمایت از مبارزان، احزاب و گروه‌های اسلامی در لبنان، فلسطین، عراق و افغانستان از جمله برنامه‌های دستگاه سیاست خارجی و دیپلماسی او بوده است.