محاربه: تفاوت میان نسخه‌ها

مبنای اصلی جرم‌انگاری محاربه در اسلام، آیه‌ای در سوره مائده در قرآن کریم است که به «آیه محاربه» شهرت دارد. در شأن نزول این آیه نقل شده است که جمعی از مشرکان خدمت پیامبر اسلام رسیدند و مسلمان شدند، اما آب و هوای مدینه با آن‌ها سازگار نبود و بیمار شدند. پیامبر به آن‌ها دستور داد به خارج از مدینه و محل نگهداری شتران زکات بروند و از شیر آن‌ها استفاده کنند تا بهبود یابند. آن‌ها پس از بهبودی، چوپان‌های مسلمان را دست و پا بریده و چشمانشان را کور کردند، شتران را غارت کرده و از اسلام خارج شدند. پس از دستگیری این افراد، پیامبر همان کاری که با چوپان‌ها کرده بودند را به عنوان مجازات برای آن‌ها تعیین کرد و در این هنگام آیه مربوطه نازل شد که کیفر محاربان با خدا و پیامبر را مشخص می‌کند.

بر اساس قرآن کریم و قوانین جزایی، حد محاربه یکی از چهار مجازات اعدام، به دار آویختن، قطع دست راست و پای چپ، و تبعید است. در فقه شیعه، مشهور فقها قائل به تخییر هستند؛ یعنی قاضی اختیار دارد که متناسب با شرایط، یکی از این چهار مجازات را انتخاب کند. در مقابل، برخی فقها به نظریه ترتیب معتقدند و بیان می‌کنند که مجازات باید متناسب با جنایت باشد؛ مثلاً اگر محارب مرتکب قتل شده باشد، حتماً باید اعدام شود. قانون کیفری ایران عموماً از نظریه تخییر پیروی کرده و انتخاب این مجازات‌ها را در اختیار قاضی گذاشته است.