بدون خلاصۀ ویرایش |
|||
| خط ۳: | خط ۳: | ||
سید علی حسینی خامنهای (۱۳۱۸-۱۴۰۴ش) دومین رهبر جمهوری اسلامی ایران و از مراجع تقلید شیعۀ دوازدهامامی در ایران است. او از کودکی علاوه بر خواندن و نوشتن، قرائت و تجوید قرآن را یاد گرفت. بعد از پایان تحصیلات ابتدایی، تحصیل علوم حوزوی را آغاز کرد و در حوزههای مشهد، نجف و قم به تحصیل پرداخت و از سید محمدهادی میلانی اجازه تدریس گرفت. فعالیتهای مبارزاتی و سیاسی او در نوجوانی، از طریق آشنایی با سید مجتبی نواب صفوی شکل گرفت. او از فعالان نهضت سید روحالله خمینی در سال ۱۳۴۱ش بود و پیش از انقلاب اسلامی ایران بهعلت فعالیتهای سیاسی، توسط حکومت پهلوی شش مرتبه بازداشت شد و به زندان رفت. وی در سال ۱۳۵۶ش، ابتدا به ایرانشهر و بعد از آن به جیرفت تبعید شد. همزمان با پیروزی انقلاب اسلامی در سال ۱۳۵۷ش، سید علی خامنهای از تبعید آزاد شد و ابتدا در مشهد فعالیت داشت و بعد از آن به تهران سفر کرد و به نمایندۀ شورای انقلاب اسلامی، معاون وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح و امامت جمعه تهران منصوب شد. او قبل از انتخاب بهعنوان رهبری جمهوری اسلامی ایران، یک دوره نمایندۀ تهران در مجلس شورای اسلامی و دو دوره ریاستجمهوری از سال ۱۳۶۰ تا ۱۳۶۸ش را برعهده داشت. وی در ششم تیرماه ۱۳۶۰ش در مسجد ابوذر تهران توسط منافقین مورد ترور نافرجام قرار گرفت. در دوران ریاستجمهوری، مسئولیت رئیس شورای عالی پشتیبانی جنگ، ریاست مجمع تشخیص مصلحت نظام و نائبرئیس اول شورای بازنگری قانون اساسی را برعهده داشت. در سال ۱۳۶۸ش مجلس خبرگان با اکثریت آراء او را بهعنوان دومین رهبر ایران معرفی کرد. از دیدگاههای مشهور سیاسی او، دیدگاه ضدامپریالیسمی، ضدآمریکایی و ضدصهیونیستی است. بنابر فتوای او، افزون بر استفاده از سلاح هستهای، دیگر انواع سلاحهای کشتارجمعی مانند بمب اتم، سلاح شیمیایی و سلاح میکروبی، از نظر اسلام ممنوع و حرام است. سازمانهای ایجادشده با حمایت سید علی خامنهای شامل جامعة المصطفی العالمیه، مجمع جهانی اهلبیت، مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی، مجمع جهانی تقریب مذاهب اسلامی، مؤسسۀ دائرةالمعارف فقه اسلامی بر مذهب اهلبیت، مرکز خدمات حوزههای علمیه، بنیاد حفظ آثار و نشر ارزشهای دفاع مقدس، شورای عالی فضای مجازی و شورای عالی قرآن است. سید علی خامنهای در ۹ اسفند ۱۴۰۴ش در جریان حملۀ مشترک آمریکا و رژیم صهیونیستی به بیت رهبری در محل کارش، بههمراه جمعی از خانواده و جمعی از فرماندهان نظامی به شهادت رسید. دولت ایران به این مناسبت ۴۰ روز عزای عمومی و ۷ روز تعطیل عمومی اعلام کرد. | سید علی حسینی خامنهای (۱۳۱۸-۱۴۰۴ش) دومین رهبر جمهوری اسلامی ایران و از مراجع تقلید شیعۀ دوازدهامامی در ایران است. او از کودکی علاوه بر خواندن و نوشتن، قرائت و تجوید قرآن را یاد گرفت. بعد از پایان تحصیلات ابتدایی، تحصیل علوم حوزوی را آغاز کرد و در حوزههای مشهد، نجف و قم به تحصیل پرداخت و از سید محمدهادی میلانی اجازه تدریس گرفت. فعالیتهای مبارزاتی و سیاسی او در نوجوانی، از طریق آشنایی با سید مجتبی نواب صفوی شکل گرفت. او از فعالان نهضت سید روحالله خمینی در سال ۱۳۴۱ش بود و پیش از انقلاب اسلامی ایران بهعلت فعالیتهای سیاسی، توسط حکومت پهلوی شش مرتبه بازداشت شد و به زندان رفت. وی در سال ۱۳۵۶ش، ابتدا به ایرانشهر و بعد از آن به جیرفت تبعید شد. همزمان با پیروزی انقلاب اسلامی در سال ۱۳۵۷ش، سید علی خامنهای از تبعید آزاد شد و ابتدا در مشهد فعالیت داشت و بعد از آن به تهران سفر کرد و به نمایندۀ شورای انقلاب اسلامی، معاون وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح و امامت جمعه تهران منصوب شد. او قبل از انتخاب بهعنوان رهبری جمهوری اسلامی ایران، یک دوره نمایندۀ تهران در مجلس شورای اسلامی و دو دوره ریاستجمهوری از سال ۱۳۶۰ تا ۱۳۶۸ش را برعهده داشت. وی در ششم تیرماه ۱۳۶۰ش در مسجد ابوذر تهران توسط منافقین مورد ترور نافرجام قرار گرفت. در دوران ریاستجمهوری، مسئولیت رئیس شورای عالی پشتیبانی جنگ، ریاست مجمع تشخیص مصلحت نظام و نائبرئیس اول شورای بازنگری قانون اساسی را برعهده داشت. در سال ۱۳۶۸ش مجلس خبرگان با اکثریت آراء او را بهعنوان دومین رهبر ایران معرفی کرد. از دیدگاههای مشهور سیاسی او، دیدگاه ضدامپریالیسمی، ضدآمریکایی و ضدصهیونیستی است. بنابر فتوای او، افزون بر استفاده از سلاح هستهای، دیگر انواع سلاحهای کشتارجمعی مانند بمب اتم، سلاح شیمیایی و سلاح میکروبی، از نظر اسلام ممنوع و حرام است. سازمانهای ایجادشده با حمایت سید علی خامنهای شامل جامعة المصطفی العالمیه، مجمع جهانی اهلبیت، مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی، مجمع جهانی تقریب مذاهب اسلامی، مؤسسۀ دائرةالمعارف فقه اسلامی بر مذهب اهلبیت، مرکز خدمات حوزههای علمیه، بنیاد حفظ آثار و نشر ارزشهای دفاع مقدس، شورای عالی فضای مجازی و شورای عالی قرآن است. سید علی خامنهای در ۹ اسفند ۱۴۰۴ش در جریان حملۀ مشترک آمریکا و رژیم صهیونیستی به بیت رهبری در محل کارش، بههمراه جمعی از خانواده و جمعی از فرماندهان نظامی به شهادت رسید. دولت ایران به این مناسبت ۴۰ روز عزای عمومی و ۷ روز تعطیل عمومی اعلام کرد. | ||
== | == زندگینامه == | ||
=== تولد و خانواده === | |||
سید علی خامنهای فرزند سید جواد حسینی خامنهای<ref>شریفرازی، گنجینه دانشمندان، ۱۳۵۴ش، ج۷، ص۱۲۸.</ref> و سیده خدیجه میردامادی<ref>زنگنهقاسمآبادی، مشاهیر مدفون در حرم رضوی: عالمان دینی، ۱۳۸۲، ج۱، ص۴۵۹.</ref> در چهارشنبه ۲۹ فروردین سال ۱۳۱۸ش مطابق با ۲۸ صفر ۱۳۵۸ق/ ۱۹ آوریل ۱۹۳۹م، در شهر مشهد در خانوادهای ساده<ref>یعقوب، اندیشههای سیاسی اجتماعی امام خامنهای، ۱۳۶۳ش، ص۹۲.</ref> و مذهبی به دنیا آمد.<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/376844/%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%AA-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%85-%D9%85%D8%B9%D8%B8%D9%85-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C?q=%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C%20%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%85%20%D9%85%D8%B9%D8%B8%D9%85%20%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C&score=137438953000.0&rownumber=16 روزبه، «زندگینامه مقام معظم رهبری»، ۱۳۸۵ش، ص۱۰.]</ref> | |||
== | پدرش، مجتهد و تحصیلکردۀ حوزه علمیه نجف، از امامان جماعت مسجد گوهرشاد،<ref>زنگنهقاسمآبادی، مشاهیر مدفون در حرم رضوی: عالمان دینی، ۱۳۸۲ش، ج۱، ص۷۷.</ref> مسجد صدیقیهای بازار مشهد و مدرس علوم حوزوی بود.<ref>شریفرازی، گنجینه دانشمندان، ۱۳۵۴ش، ج۷، ص۱۲۸.</ref> | ||
سید | |||
=== تبار و خاندان === | |||
نسب او به سادات افطسی و سلطان سید احمد میرسد که با پنج واسطه از نوادگان امام سجاد است.<ref>جمعی از پژوهشگران حوزه علمیه قم، گلشن ابرار، ۱۳۸۵ش، ج۲، ص۹۷۳.</ref> | |||
نسب او از طرف مادر نیز به محمد دیباج، فرزند امام صادق نسبت داده شده است.<ref>زنگنهقاسمآبادی، مشاهیر مدفون در حرم رضوی: عالمان دینی، ۱۳۸۲، ج۱، ص۴۵۸.</ref> | |||
== تحصیلات == | === تحصیلات === | ||
او از چهار سالگی در مکتبخانه علاوه بر خواندن و نوشتن، قرائت و تجوید قرآن را یاد گرفت<ref>بهبودی، شرح اسم، ۱۳۹۱ش، ص۴۹.</ref> و سپس دورۀ ابتدائی را در اولین مدرسه اسلامی مشهد که دارالتعلیم دیانتی نام داشت، گذراند.<ref>دائره المعارف بزرگ اسلامی، ۱۳۹۲ش، ج۲۱، ص۶۷۵.</ref> همزمان با تحصیلات کلاس پنجم دبستان شروع به فراگیری دروس حوزوی در سالهای اول دهۀ ۱۳۳۰ش، در مدرسه سلیمانخان مشهد کرد و دورۀ دبیرستان را بهصورت متفرقه خواند و دیپلم گرفت. بخشی از معارف (شرح لمعه، فرائدالاصول، مکاسب و کفایةالاصول) را نزد پدر خود و هاشم قزوینی<ref>مهاجرنیا، فلسفه سیاسی آیتالله خامنهای، ۱۳۹۳ش، ص۳۱-۳۰.</ref> و شرح لمعه و معالم الاصول را نزد سیدجلیل حسینی شبستانی و درس خارج فقه را نزد میرزا احمد مدرّسی یزدی و سید محمدهادی میلانی فرا گرفت.<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/1523704/%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D9%87-%D8%B3%D8%A7%D8%B1-%D9%86%D8%AE%D9%84-%D9%88%D9%84%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D9%88-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C-%D9%81%D8%B1%D8%A7%D8%B2%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%85-%D9%85%D8%B9%D8%B8%D9%85-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C-%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA-%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87-%D8%AE%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%87-%D8%A7%DB%8C?q=%DA%AF%D9%84%DB%8C%20%D8%B2%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87%D8%8C%20%D8%BA%D9%84%D8%A7%D9%85%D8%B1%D8%B6%D8%A7%D8%8C%20%C2%AB%D8%AF%D8%B1%20%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D9%87%20%D8%B3%D8%A7%D8%B1%20%D9%86%D8%AE%D9%84%20%D9%88%D9%84%D8%A7%DB%8C%D8%AA%20%D9%88%20%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C%20%D9%81%D8%B1%D8%A7%D8%B2%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C%20%D8%A7%D8%B2%20%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C%20%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%85%20%D9%85%D8%B9%D8%B8%D9%85%20%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C%20%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA%20%D8%A2%DB%8C%D8%AA%E2%80%8C%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87%20%D8%AE%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C%C2%BB%D8%8C%20%D9%85%D8%A8%D9%84%D8%BA%D8%A7%D9%86%D8%8C%20%D8%B3%D8%A7%D9%84%DB%B2%DB%B1%D8%8C%20%D8%B4%D9%85%D8%A7%D8%B1%D9%87%DB%B2%DB%B4%DB%B0%D8%8C%20%DB%B1%DB%B3%DB%B9%DB%B8%D8%B4.&score=8201.03&rownumber=1 گلی زواره، «در سایه سار نخل ولایت و رهبری فرازهایی از زندگی مقام معظم رهبری حضرت آیتالله خامنهای»، ۱۳۹۸ش، ص۶۴-۶۳.]</ref> | او از چهار سالگی در مکتبخانه علاوه بر خواندن و نوشتن، قرائت و تجوید قرآن را یاد گرفت<ref>بهبودی، شرح اسم، ۱۳۹۱ش، ص۴۹.</ref> و سپس دورۀ ابتدائی را در اولین مدرسه اسلامی مشهد که دارالتعلیم دیانتی نام داشت، گذراند.<ref>دائره المعارف بزرگ اسلامی، ۱۳۹۲ش، ج۲۱، ص۶۷۵.</ref> همزمان با تحصیلات کلاس پنجم دبستان شروع به فراگیری دروس حوزوی در سالهای اول دهۀ ۱۳۳۰ش، در مدرسه سلیمانخان مشهد کرد و دورۀ دبیرستان را بهصورت متفرقه خواند و دیپلم گرفت. بخشی از معارف (شرح لمعه، فرائدالاصول، مکاسب و کفایةالاصول) را نزد پدر خود و هاشم قزوینی<ref>مهاجرنیا، فلسفه سیاسی آیتالله خامنهای، ۱۳۹۳ش، ص۳۱-۳۰.</ref> و شرح لمعه و معالم الاصول را نزد سیدجلیل حسینی شبستانی و درس خارج فقه را نزد میرزا احمد مدرّسی یزدی و سید محمدهادی میلانی فرا گرفت.<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/1523704/%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D9%87-%D8%B3%D8%A7%D8%B1-%D9%86%D8%AE%D9%84-%D9%88%D9%84%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D9%88-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C-%D9%81%D8%B1%D8%A7%D8%B2%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%85-%D9%85%D8%B9%D8%B8%D9%85-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C-%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA-%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87-%D8%AE%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%87-%D8%A7%DB%8C?q=%DA%AF%D9%84%DB%8C%20%D8%B2%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87%D8%8C%20%D8%BA%D9%84%D8%A7%D9%85%D8%B1%D8%B6%D8%A7%D8%8C%20%C2%AB%D8%AF%D8%B1%20%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D9%87%20%D8%B3%D8%A7%D8%B1%20%D9%86%D8%AE%D9%84%20%D9%88%D9%84%D8%A7%DB%8C%D8%AA%20%D9%88%20%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C%20%D9%81%D8%B1%D8%A7%D8%B2%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C%20%D8%A7%D8%B2%20%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C%20%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%85%20%D9%85%D8%B9%D8%B8%D9%85%20%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C%20%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA%20%D8%A2%DB%8C%D8%AA%E2%80%8C%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87%20%D8%AE%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C%C2%BB%D8%8C%20%D9%85%D8%A8%D9%84%D8%BA%D8%A7%D9%86%D8%8C%20%D8%B3%D8%A7%D9%84%DB%B2%DB%B1%D8%8C%20%D8%B4%D9%85%D8%A7%D8%B1%D9%87%DB%B2%DB%B4%DB%B0%D8%8C%20%DB%B1%DB%B3%DB%B9%DB%B8%D8%B4.&score=8201.03&rownumber=1 گلی زواره، «در سایه سار نخل ولایت و رهبری فرازهایی از زندگی مقام معظم رهبری حضرت آیتالله خامنهای»، ۱۳۹۸ش، ص۶۴-۶۳.]</ref> | ||
سید علی خامنهای سال ۱۳۳۶ش به نجف سفر کرد و از دروس اساتید حوزۀ علمیه نجف مانند سید محسن حکیم، سید ابوالقاسم خویی، سید محمود حسینی شاهرودی، میرزا باقر زنجانی و میرزا حسین بجنوردی بهره برد. بهعلت عدم تمایل پدر برای اقامت در نجف، به مشهد برگشت و در این سال و قبل از رفتن به قم، سید محمدهادی میلانی به او اجازۀ تدریس و روایت داد.<ref>بهبودی، شرح اسم، ۱۳۹۱ش، ص۵۳ و ۵۹ و ۶۴ و ۷۳-۶۸، ۸۵-۸۲، ۹۴ و ۳۱۲؛ [https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/1523704/%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D9%87-%D8%B3%D8%A7%D8%B1-%D9%86%D8%AE%D9%84-%D9%88%D9%84%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D9%88-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C-%D9%81%D8%B1%D8%A7%D8%B2%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%85-%D9%85%D8%B9%D8%B8%D9%85-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C-%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA-%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87-%D8%AE%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%87-%D8%A7%DB%8C?q=%DA%AF%D9%84%DB%8C%20%D8%B2%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87%D8%8C%20%D8%BA%D9%84%D8%A7%D9%85%D8%B1%D8%B6%D8%A7%D8%8C%20%C2%AB%D8%AF%D8%B1%20%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D9%87%20%D8%B3%D8%A7%D8%B1%20%D9%86%D8%AE%D9%84%20%D9%88%D9%84%D8%A7%DB%8C%D8%AA%20%D9%88%20%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C%20%D9%81%D8%B1%D8%A7%D8%B2%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C%20%D8%A7%D8%B2%20%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C%20%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%85%20%D9%85%D8%B9%D8%B8%D9%85%20%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C%20%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA%20%D8%A2%DB%8C%D8%AA%E2%80%8C%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87%20%D8%AE%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C%C2%BB%D8%8C%20%D9%85%D8%A8%D9%84%D8%BA%D8%A7%D9%86%D8%8C%20%D8%B3%D8%A7%D9%84%DB%B2%DB%B1%D8%8C%20%D8%B4%D9%85%D8%A7%D8%B1%D9%87%DB%B2%DB%B4%DB%B0%D8%8C%20%DB%B1%DB%B3%DB%B9%DB%B8%D8%B4.&score=8201.03&rownumber=1 گلی زواره، «در سایه سار نخل ولایت و رهبری فرازهایی از زندگی مقام معظم رهبری حضرت آیتالله خامنهای»، ۱۳۹۸ش، ص۶۵-۶۴.]</ref> او در ۱۹سالگی در سال ۱۳۳۷ش برای ادامۀ تحصیل در دروس خارج فقه و اصول به حوزۀ علمیۀ قم رفت. او در مدرسه حجتیه در یک حجره سکونت داشت و مدتی در درس سید حسین بروجردی شرکت کرد.<ref>بهبودی، شرح اسم، ۱۳۹۱ش، ص۸۲.</ref> پس از آن نزد سید حسین طباطبایی بروجردی، سید روحالله خمینی، مرتضی حائری یزدی، سید محمد محقق داماد و سید کاظم شریعتمداری بهره برد. همچنین قسمتی از کتاب شفای بوعلیسینا و اسفار ملاصدرا را نزد سید محمدحسین طباطبایی و حسینعلی منتظری یاد گرفت.<ref>بهبودی، شرح اسم، ۱۳۹۱ش، ص۸۵-۸۴.</ref> او بعد از چند سال تحصیل در حوزۀ علمیۀ قم در سال ۱۳۴۳ش بهعلت عارضۀ بینایی پدر به مشهد بازگشت. در این زمان علاوه بر شرکت در درس سید محمدهادی میلانی، از سال ۱۳۴۷ش تا سال ۱۳۵۶ش و قبل از تبعید به ایرانشهر، درس تخصصی تفسیر را برای طلاب علوم دینی تدریس میکرد.<ref>بهبودی، شرح اسم، ۱۳۹۱ش، ص۵۳ و ۵۹ و ۶۴ و ۷۳-۶۸، ۸۵-۸۲، ۹۴ و ۳۱۲؛ گلی زواره، «در سایه سار نخل ولایت و رهبری فرازهایی از زندگی مقام معظم رهبری حضرت آیتالله خامنهای»، ۱۳۹۸ش، ص۶۵-۶۴.</ref> | سید علی خامنهای سال ۱۳۳۶ش به نجف سفر کرد و از دروس اساتید حوزۀ علمیه نجف مانند سید محسن حکیم، سید ابوالقاسم خویی، سید محمود حسینی شاهرودی، میرزا باقر زنجانی و میرزا حسین بجنوردی بهره برد. بهعلت عدم تمایل پدر برای اقامت در نجف، به مشهد برگشت و در این سال و قبل از رفتن به قم، سید محمدهادی میلانی به او اجازۀ تدریس و روایت داد.<ref>بهبودی، شرح اسم، ۱۳۹۱ش، ص۵۳ و ۵۹ و ۶۴ و ۷۳-۶۸، ۸۵-۸۲، ۹۴ و ۳۱۲؛ [https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/1523704/%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D9%87-%D8%B3%D8%A7%D8%B1-%D9%86%D8%AE%D9%84-%D9%88%D9%84%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D9%88-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C-%D9%81%D8%B1%D8%A7%D8%B2%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%85-%D9%85%D8%B9%D8%B8%D9%85-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C-%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA-%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87-%D8%AE%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%87-%D8%A7%DB%8C?q=%DA%AF%D9%84%DB%8C%20%D8%B2%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87%D8%8C%20%D8%BA%D9%84%D8%A7%D9%85%D8%B1%D8%B6%D8%A7%D8%8C%20%C2%AB%D8%AF%D8%B1%20%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D9%87%20%D8%B3%D8%A7%D8%B1%20%D9%86%D8%AE%D9%84%20%D9%88%D9%84%D8%A7%DB%8C%D8%AA%20%D9%88%20%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C%20%D9%81%D8%B1%D8%A7%D8%B2%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C%20%D8%A7%D8%B2%20%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C%20%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%85%20%D9%85%D8%B9%D8%B8%D9%85%20%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C%20%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA%20%D8%A2%DB%8C%D8%AA%E2%80%8C%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87%20%D8%AE%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C%C2%BB%D8%8C%20%D9%85%D8%A8%D9%84%D8%BA%D8%A7%D9%86%D8%8C%20%D8%B3%D8%A7%D9%84%DB%B2%DB%B1%D8%8C%20%D8%B4%D9%85%D8%A7%D8%B1%D9%87%DB%B2%DB%B4%DB%B0%D8%8C%20%DB%B1%DB%B3%DB%B9%DB%B8%D8%B4.&score=8201.03&rownumber=1 گلی زواره، «در سایه سار نخل ولایت و رهبری فرازهایی از زندگی مقام معظم رهبری حضرت آیتالله خامنهای»، ۱۳۹۸ش، ص۶۵-۶۴.]</ref> او در ۱۹سالگی در سال ۱۳۳۷ش برای ادامۀ تحصیل در دروس خارج فقه و اصول به حوزۀ علمیۀ قم رفت. او در مدرسه حجتیه در یک حجره سکونت داشت و مدتی در درس سید حسین بروجردی شرکت کرد.<ref>بهبودی، شرح اسم، ۱۳۹۱ش، ص۸۲.</ref> پس از آن نزد سید حسین طباطبایی بروجردی، سید روحالله خمینی، مرتضی حائری یزدی، سید محمد محقق داماد و سید کاظم شریعتمداری بهره برد. همچنین قسمتی از کتاب شفای بوعلیسینا و اسفار ملاصدرا را نزد سید محمدحسین طباطبایی و حسینعلی منتظری یاد گرفت.<ref>بهبودی، شرح اسم، ۱۳۹۱ش، ص۸۵-۸۴.</ref> او بعد از چند سال تحصیل در حوزۀ علمیۀ قم در سال ۱۳۴۳ش بهعلت عارضۀ بینایی پدر به مشهد بازگشت. در این زمان علاوه بر شرکت در درس سید محمدهادی میلانی، از سال ۱۳۴۷ش تا سال ۱۳۵۶ش و قبل از تبعید به ایرانشهر، درس تخصصی تفسیر را برای طلاب علوم دینی تدریس میکرد.<ref>بهبودی، شرح اسم، ۱۳۹۱ش، ص۵۳ و ۵۹ و ۶۴ و ۷۳-۶۸، ۸۵-۸۲، ۹۴ و ۳۱۲؛ گلی زواره، «در سایه سار نخل ولایت و رهبری فرازهایی از زندگی مقام معظم رهبری حضرت آیتالله خامنهای»، ۱۳۹۸ش، ص۶۵-۶۴.</ref> | ||
== خط مقدم مبارزات انقلابی == | === همسر و فرزندان === | ||
سید علی خامنهای در سال ۱۳۴۳ش در شهر مشهد با منصوره خجسته باقرزاده از خانوادهای پیشهور و اصیل در خراسان ازدواج کرد.<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/1083575/%D9%85%D8%A7%D8%AC%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%B2%D8%AF%D9%88%D8%A7%D8%AC-%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA-%D8%A2%DB%8C%D8%AA%E2%80%8C%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87-%D8%AE%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%B2%D8%A8%D8%A7%D9%86-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B4%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D8%B5%D8%A7%D8%AD%D8%A8%D9%87-%D8%AA%D9%84%D9%88%DB%8C%D8%B2%DB%8C%D9%88%D9%86%DB%8C-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85 «ماجرای ازدواج حضرت آیتالله خامنهای از زبان خودشان در مصاحبه تلویزیونی »، وبسایت عصر ایران.]</ref> حاصل این ازدواج چهار فرزند پسر بهنامهای مصطفی، مجتبی، مسعود و میثم و دو دختر بهنامهای هدی و بشری بوده است.<ref>[https://namnak.com/ayatollah-khamenei-biography.p107694 «بیوگرافی و سن آیتالله خامنهای+همسر، فرزندان، عروس و دامادها»، وبسایت نمناک.]</ref> | |||
== فعالیتها پیش از انقلاب اسلامی == | |||
=== خط مقدم مبارزات انقلابی === | |||
سابقۀ فعالیتهای سیاسی سید علی خامنهای تاحدی برگرفته از سابقۀ سیاسی و مذهبی خاندان او است. او از فعالان انقلاب اسلامی ایران و مبارزان قاطع علیه حکومت پهلوی بود. آغاز فعالیتهای مبارزاتی و سیاسی او براساس آشنایی و دیدار با سید مجتبی نواب صفوی در خرداد ۱۳۳۲ش در مشهد بوده است. تنها دیدار او با نواب صفوی در سال ۱۳۳۲ش و بهدنبال سفر نواب به مشهد و سخنرانی او در مدرسۀ سلیمانخان بوده است که سید علی خامنهای در آن درس میخواند.<ref>[https://www.khabaronline.ir/news/1862068/%D8%AF%DB%8C%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1-%D8%A7%D9%86%D9%82%D9%84%D8%A7%D8%A8-%D8%AF%D8%B1-%D9%86%D9%88%D8%AC%D9%88%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%A8%D8%A7-%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%A8-%D8%B5%D9%81%D9%88%DB%8C-%D8%AA%D8%B5%D9%88%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D8%A2%D9%82%D8%A7%D8%B3%DB%8C%D8%AF%D8%B9%D9%84%DB%8C-%D9%86%D8%B3%D8%A8%D8%AA «دیدار رهبر انقلاب در نوجوانی با نواب صفوی/ تصورات آقاسیدعلی نسبت به نواب در هم ریخت...»، وبسایت خبر آنلاین.]</ref> | سابقۀ فعالیتهای سیاسی سید علی خامنهای تاحدی برگرفته از سابقۀ سیاسی و مذهبی خاندان او است. او از فعالان انقلاب اسلامی ایران و مبارزان قاطع علیه حکومت پهلوی بود. آغاز فعالیتهای مبارزاتی و سیاسی او براساس آشنایی و دیدار با سید مجتبی نواب صفوی در خرداد ۱۳۳۲ش در مشهد بوده است. تنها دیدار او با نواب صفوی در سال ۱۳۳۲ش و بهدنبال سفر نواب به مشهد و سخنرانی او در مدرسۀ سلیمانخان بوده است که سید علی خامنهای در آن درس میخواند.<ref>[https://www.khabaronline.ir/news/1862068/%D8%AF%DB%8C%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1-%D8%A7%D9%86%D9%82%D9%84%D8%A7%D8%A8-%D8%AF%D8%B1-%D9%86%D9%88%D8%AC%D9%88%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%A8%D8%A7-%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%A8-%D8%B5%D9%81%D9%88%DB%8C-%D8%AA%D8%B5%D9%88%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D8%A2%D9%82%D8%A7%D8%B3%DB%8C%D8%AF%D8%B9%D9%84%DB%8C-%D9%86%D8%B3%D8%A8%D8%AA «دیدار رهبر انقلاب در نوجوانی با نواب صفوی/ تصورات آقاسیدعلی نسبت به نواب در هم ریخت...»، وبسایت خبر آنلاین.]</ref> | ||
| خط ۲۹: | خط ۳۸: | ||
با درگذشت سید مصطفی خمینی، رژیم پهلوی با وجود اعلام سیاست فضای باز سیاسی، به سرکوب مبارزان پرداخت.<ref>بهبودی، شرح اسم، ۱۳۹۱ش، ص۵۷۱-۵۷۰.</ref> او در آذر ۱۳۵۶ش بهدلیل فعالیت سیاسی بهمدت سه سال، به ایرانشهر تبعید شد. گسترش فعالیتهای انقلابی و مردمی خامنهای در ایرانشهر سبب شد گروه ساواک، محل تبعید او را به جیرفت تغییر دهد.<ref>بهبودی، شرح اسم، ۱۳۹۱ش، ص۶۰۵-۶۰۲.</ref> سید علی خامنهای همچنان در دوران تبعید به فعالیتهای سیاسی علیه رژیم پهلوی از جمله سخنرانیهایی در مسجد جامع و ارائۀ راهکارها از طریق نوشتن نامه به سید علیمحمد دستغیب پیرامون حوادث کشور و مبارزه با رژیم پهلوی ادامه داد<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/1523704/%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D9%87-%D8%B3%D8%A7%D8%B1-%D9%86%D8%AE%D9%84-%D9%88%D9%84%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D9%88-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C-%D9%81%D8%B1%D8%A7%D8%B2%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%85-%D9%85%D8%B9%D8%B8%D9%85-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C-%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA-%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87-%D8%AE%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%87-%D8%A7%DB%8C?q=%DA%AF%D9%84%DB%8C%20%D8%B2%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87%D8%8C%20%D8%BA%D9%84%D8%A7%D9%85%D8%B1%D8%B6%D8%A7%D8%8C%20%C2%AB%D8%AF%D8%B1%20%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D9%87%20%D8%B3%D8%A7%D8%B1%20%D9%86%D8%AE%D9%84%20%D9%88%D9%84%D8%A7%DB%8C%D8%AA%20%D9%88%20%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C%20%D9%81%D8%B1%D8%A7%D8%B2%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C%20%D8%A7%D8%B2%20%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C%20%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%85%20%D9%85%D8%B9%D8%B8%D9%85%20%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C%20%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA%20%D8%A2%DB%8C%D8%AA%E2%80%8C%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87%20%D8%AE%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C%C2%BB%D8%8C%20%D9%85%D8%A8%D9%84%D8%BA%D8%A7%D9%86%D8%8C%20%D8%B3%D8%A7%D9%84%DB%B2%DB%B1%D8%8C%20%D8%B4%D9%85%D8%A7%D8%B1%D9%87%DB%B2%DB%B4%DB%B0%D8%8C%20%DB%B1%DB%B3%DB%B9%DB%B8%D8%B4.&score=8201.03&rownumber=1 گلی زواره، «در سایه سار نخل ولایت و رهبری فرازهایی از زندگی مقام معظم رهبری حضرت آیتالله خامنهای»، ۱۳۹۸ش، ص۷۰-۶۹؛] بهبودی، شرح اسم، ۱۳۹۱ش، ص۶۰۹-۶۰۸.</ref> و سپس بهصورت مخفیانه جهت ادامۀ فعالیت مبارزاتی راهی کهنوج شد.<ref>بهبودی، شرح اسم، ۱۳۹۱ش، ص۶۱۰.</ref> | با درگذشت سید مصطفی خمینی، رژیم پهلوی با وجود اعلام سیاست فضای باز سیاسی، به سرکوب مبارزان پرداخت.<ref>بهبودی، شرح اسم، ۱۳۹۱ش، ص۵۷۱-۵۷۰.</ref> او در آذر ۱۳۵۶ش بهدلیل فعالیت سیاسی بهمدت سه سال، به ایرانشهر تبعید شد. گسترش فعالیتهای انقلابی و مردمی خامنهای در ایرانشهر سبب شد گروه ساواک، محل تبعید او را به جیرفت تغییر دهد.<ref>بهبودی، شرح اسم، ۱۳۹۱ش، ص۶۰۵-۶۰۲.</ref> سید علی خامنهای همچنان در دوران تبعید به فعالیتهای سیاسی علیه رژیم پهلوی از جمله سخنرانیهایی در مسجد جامع و ارائۀ راهکارها از طریق نوشتن نامه به سید علیمحمد دستغیب پیرامون حوادث کشور و مبارزه با رژیم پهلوی ادامه داد<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/1523704/%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D9%87-%D8%B3%D8%A7%D8%B1-%D9%86%D8%AE%D9%84-%D9%88%D9%84%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D9%88-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C-%D9%81%D8%B1%D8%A7%D8%B2%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%85-%D9%85%D8%B9%D8%B8%D9%85-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C-%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA-%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87-%D8%AE%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%87-%D8%A7%DB%8C?q=%DA%AF%D9%84%DB%8C%20%D8%B2%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87%D8%8C%20%D8%BA%D9%84%D8%A7%D9%85%D8%B1%D8%B6%D8%A7%D8%8C%20%C2%AB%D8%AF%D8%B1%20%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D9%87%20%D8%B3%D8%A7%D8%B1%20%D9%86%D8%AE%D9%84%20%D9%88%D9%84%D8%A7%DB%8C%D8%AA%20%D9%88%20%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C%20%D9%81%D8%B1%D8%A7%D8%B2%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C%20%D8%A7%D8%B2%20%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C%20%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%85%20%D9%85%D8%B9%D8%B8%D9%85%20%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C%20%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA%20%D8%A2%DB%8C%D8%AA%E2%80%8C%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87%20%D8%AE%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C%C2%BB%D8%8C%20%D9%85%D8%A8%D9%84%D8%BA%D8%A7%D9%86%D8%8C%20%D8%B3%D8%A7%D9%84%DB%B2%DB%B1%D8%8C%20%D8%B4%D9%85%D8%A7%D8%B1%D9%87%DB%B2%DB%B4%DB%B0%D8%8C%20%DB%B1%DB%B3%DB%B9%DB%B8%D8%B4.&score=8201.03&rownumber=1 گلی زواره، «در سایه سار نخل ولایت و رهبری فرازهایی از زندگی مقام معظم رهبری حضرت آیتالله خامنهای»، ۱۳۹۸ش، ص۷۰-۶۹؛] بهبودی، شرح اسم، ۱۳۹۱ش، ص۶۰۹-۶۰۸.</ref> و سپس بهصورت مخفیانه جهت ادامۀ فعالیت مبارزاتی راهی کهنوج شد.<ref>بهبودی، شرح اسم، ۱۳۹۱ش، ص۶۱۰.</ref> | ||
== '''آستانه انقلاب اسلامی''' | === '''آستانه انقلاب اسلامی''' === | ||
همزمان با شروع مهرماه ۱۳۵۷ش، سید علی خامنهای از کهنوج ابتدا به چند شهر رفته و نهایتا به مشهد بازگشت و فعالیتهای سیاسی و مبارزاتی خود را ادامه داد. در زمان اقامت سید روحالله خمینی در فرانسه، بههمراه چند نفر از روحانیون مشهد، اقامت او را عاملی برای زنده شدن موجی از امید و قاطعیت در جان مردم و نشانهای از عزم و ارادۀ استوار سید روحالله خمینی در راستای نجات امت مسلمان ایران دانست و خواستار بازگشت او از فرانسه بود.<ref>بهبودی، شرح اسم، ۱۳۹۱ش، ص۲۰۹.</ref> در این زمان فعالیت انقلابی خامنهای اوج گرفت و سخنرانیهایی افشاگرانه را در جهت سازماندهی تظاهرات و حرکتهای مردمی و بازگشت سید روحالله خمینی بیان میکرد. سید روحالله خمینی نیز با او از طریق سید احمد خمینی در تماس بود و خواستار ملاقات با وی و محمد صدوقی شد.<ref>بهبودی، شرح اسم، ۱۳۹۱ش، ص۶۴۲.</ref> | همزمان با شروع مهرماه ۱۳۵۷ش، سید علی خامنهای از کهنوج ابتدا به چند شهر رفته و نهایتا به مشهد بازگشت و فعالیتهای سیاسی و مبارزاتی خود را ادامه داد. در زمان اقامت سید روحالله خمینی در فرانسه، بههمراه چند نفر از روحانیون مشهد، اقامت او را عاملی برای زنده شدن موجی از امید و قاطعیت در جان مردم و نشانهای از عزم و ارادۀ استوار سید روحالله خمینی در راستای نجات امت مسلمان ایران دانست و خواستار بازگشت او از فرانسه بود.<ref>بهبودی، شرح اسم، ۱۳۹۱ش، ص۲۰۹.</ref> در این زمان فعالیت انقلابی خامنهای اوج گرفت و سخنرانیهایی افشاگرانه را در جهت سازماندهی تظاهرات و حرکتهای مردمی و بازگشت سید روحالله خمینی بیان میکرد. سید روحالله خمینی نیز با او از طریق سید احمد خمینی در تماس بود و خواستار ملاقات با وی و محمد صدوقی شد.<ref>بهبودی، شرح اسم، ۱۳۹۱ش، ص۶۴۲.</ref> | ||
| خط ۳۸: | خط ۴۷: | ||
با فرمان سید روحالله خمینی از فرانسه، او بهعنوان یکی از اعضای شورای انقلاب اسلامی انتخاب شد<ref>خمینی، صحیفه امام، ۱۳۸۹ش، ج۵، ص۴۲۶–۴۲۸</ref> و به تهران رفت و با حضور در مدرسه رفاه و در کنار سیّد محمد حسینی بهشتی، مرتضی مطهری و محمد مفتح برای پیروزی انقلاب اسلامی نقش مهمی را در کمیتۀ تبلیغات برای استقبال از سید روحالله خمینی برعهده داشت.<ref>خامنهای، نرمافزار حدیث ولایت، ۱۳۹۲ش، ج۲، ص۴۰؛ قاسمپور، دهه سرنوشت ساز از ۱۲ بهمن ۵۷ تا ۲۲ بهمن ۵۷، ۱۳۸۵ش، ص۹۲–۹۴.</ref> وی همچنین در تحصنها در دانشگاه تهران، سخنرانیها، انتشار اعلامیه و انتشار نشریهای به نام «تحصن» که علیه بسته شدن فرودگاه مهرآباد توسط بختیار، صادر شده بود، نقش داشته است.<ref>[https://fa.wiki.khomeini.ir/w/index.php?title=%D8%B3%DB%8C%D8%AF%D8%B9%D9%84%DB%8C_%D8%AE%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C#cite_note-149 «سیدعلی خامنهای»، ویکیخمینی.]</ref> | با فرمان سید روحالله خمینی از فرانسه، او بهعنوان یکی از اعضای شورای انقلاب اسلامی انتخاب شد<ref>خمینی، صحیفه امام، ۱۳۸۹ش، ج۵، ص۴۲۶–۴۲۸</ref> و به تهران رفت و با حضور در مدرسه رفاه و در کنار سیّد محمد حسینی بهشتی، مرتضی مطهری و محمد مفتح برای پیروزی انقلاب اسلامی نقش مهمی را در کمیتۀ تبلیغات برای استقبال از سید روحالله خمینی برعهده داشت.<ref>خامنهای، نرمافزار حدیث ولایت، ۱۳۹۲ش، ج۲، ص۴۰؛ قاسمپور، دهه سرنوشت ساز از ۱۲ بهمن ۵۷ تا ۲۲ بهمن ۵۷، ۱۳۸۵ش، ص۹۲–۹۴.</ref> وی همچنین در تحصنها در دانشگاه تهران، سخنرانیها، انتشار اعلامیه و انتشار نشریهای به نام «تحصن» که علیه بسته شدن فرودگاه مهرآباد توسط بختیار، صادر شده بود، نقش داشته است.<ref>[https://fa.wiki.khomeini.ir/w/index.php?title=%D8%B3%DB%8C%D8%AF%D8%B9%D9%84%DB%8C_%D8%AE%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C#cite_note-149 «سیدعلی خامنهای»، ویکیخمینی.]</ref> | ||
== '''پیروزی انقلاب اسلامی''' == | == فعالیتهای پس از انقلاب اسلامی == | ||
=== '''پیروزی انقلاب اسلامی''' === | |||
مسئولیتهای سیاسی سیدعلی خامنهای بعد از پیروزی انقلاب اسلامی ایران در جدول ذیل آمده است:<ref>قطبی، در سایه خورشید، ۱۳۸۳ش، ص۶۶؛ شیرازی، پرتویی از خورشید، ۱۳۸۲ش، ص۱۵۸.</ref> | مسئولیتهای سیاسی سیدعلی خامنهای بعد از پیروزی انقلاب اسلامی ایران در جدول ذیل آمده است:<ref>قطبی، در سایه خورشید، ۱۳۸۳ش، ص۶۶؛ شیرازی، پرتویی از خورشید، ۱۳۸۲ش، ص۱۵۸.</ref> | ||
{| class="wikitable" | {| class="wikitable" | ||
| خط ۱۱۲: | خط ۱۲۳: | ||
|} | |} | ||
== '''دوران ریاست جمهوری''' == | === '''دوران ریاست جمهوری''' === | ||
پس از ترور و شهادت محمدعلی رجایی و محمدجواد باهنر شورای مرکزی حزب جمهوری اسلامی، نخبگان کشور، اقشار مختلف مردم و شخصیتهای انقلابی و روحانی از نامزدی سید علی خامنهای در انتخابات ریاستجمهوری حمایت کردند. سید روحالله خمینی که تا آن زمان نسبت به ورود روحانیت به این عرصه نظر مساعدی نداشت، با نامزدی او موافقت کرد. بعد از برگزاری انتخابات و کسب حد نصاب آرای مردم، در ۱۷ مهر ۱۳۶۰ش مصادف با عید قربان، مراسم تنفیذ حکم ریاستجمهورى در حسینیۀ جماران توسط سیدروحالله خمینی برگزار شد.<ref>[https://www.shora-gc.ir/fa/news/4464/%D8%AD%D9%85%D8%A7%DB%8C%D8%AA-95-%D8%AF%D8%B1%D8%B5%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%DB%8C%DA%A9-%D9%86%D8%A7%D9%85%D8%B2%D8%AF-%D8%A7%D9%86%D8%AA%D8%AE%D8%A7%D8%A8%D8%A7%D8%AA «حمایت 95درصدی از یک نامزد انتخابات»، وبسایت شورای نگهبان.]</ref> | پس از ترور و شهادت محمدعلی رجایی و محمدجواد باهنر شورای مرکزی حزب جمهوری اسلامی، نخبگان کشور، اقشار مختلف مردم و شخصیتهای انقلابی و روحانی از نامزدی سید علی خامنهای در انتخابات ریاستجمهوری حمایت کردند. سید روحالله خمینی که تا آن زمان نسبت به ورود روحانیت به این عرصه نظر مساعدی نداشت، با نامزدی او موافقت کرد. بعد از برگزاری انتخابات و کسب حد نصاب آرای مردم، در ۱۷ مهر ۱۳۶۰ش مصادف با عید قربان، مراسم تنفیذ حکم ریاستجمهورى در حسینیۀ جماران توسط سیدروحالله خمینی برگزار شد.<ref>[https://www.shora-gc.ir/fa/news/4464/%D8%AD%D9%85%D8%A7%DB%8C%D8%AA-95-%D8%AF%D8%B1%D8%B5%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%DB%8C%DA%A9-%D9%86%D8%A7%D9%85%D8%B2%D8%AF-%D8%A7%D9%86%D8%AA%D8%AE%D8%A7%D8%A8%D8%A7%D8%AA «حمایت 95درصدی از یک نامزد انتخابات»، وبسایت شورای نگهبان.]</ref> | ||
| خط ۱۲۹: | خط ۱۴۰: | ||
# '''تأسیس بنیاد دایرة المعارف اسلامی:''' نهادی عمومی و غیردولتی كه در سال ۱۳۶۲ش بهتصمیم سیدعلی خامنهای در تهران تأسيس شد.<ref>[https://rch.ac.ir/about «درباره ما»، وبسایت دانشنامه جهان اسلام.]</ref> برنامۀ دانشنامۀ جهان اسلام شامل ۶۰ جلد است و تا اسفند ۱۴۰۳ش، ۳۳ جلد آن منتشر شده است.<ref>[https://rch.ac.ir/news/Details/137?pagename=%D8%A7%D9%86%D8%AA%D8%B4%D8%A7%D8%B1-%D8%B3%DB%8C-%D9%88-%D8%B3%D9%88%D9%85%DB%8C%D9%86-%D8%AC%D9%84%D8%AF-%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%B4%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85 «انتشار سی و سومین جلد دانشنامه جهان اسلام»، وبسایت دانشنامه جهان اسلام.]</ref> | # '''تأسیس بنیاد دایرة المعارف اسلامی:''' نهادی عمومی و غیردولتی كه در سال ۱۳۶۲ش بهتصمیم سیدعلی خامنهای در تهران تأسيس شد.<ref>[https://rch.ac.ir/about «درباره ما»، وبسایت دانشنامه جهان اسلام.]</ref> برنامۀ دانشنامۀ جهان اسلام شامل ۶۰ جلد است و تا اسفند ۱۴۰۳ش، ۳۳ جلد آن منتشر شده است.<ref>[https://rch.ac.ir/news/Details/137?pagename=%D8%A7%D9%86%D8%AA%D8%B4%D8%A7%D8%B1-%D8%B3%DB%8C-%D9%88-%D8%B3%D9%88%D9%85%DB%8C%D9%86-%D8%AC%D9%84%D8%AF-%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%B4%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85 «انتشار سی و سومین جلد دانشنامه جهان اسلام»، وبسایت دانشنامه جهان اسلام.]</ref> | ||
== دوران رهبری == | === دوران رهبری === | ||
۶ فروردین ماه سال ۱۳۶۸ش سید روحالله خمینی بهسبب درگیری حسینعلی منتظری با سران نظام، او را از قائممقامی رهبری عزل کرد.<ref>[https://www.khabaronline.ir/photo/1747881/%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%AE%D9%88%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%B9%D8%B2%D9%84-%D8%A2%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87-%D9%85%D9%86%D8%AA%D8%B8%D8%B1%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%DB%B6-%D9%81%D8%B1%D9%88%D8%B1%D8%AF%DB%8C%D9%86-%D8%B3%D8%A7%D9%84-%DB%B1%DB%B3%DB%B6%DB%B8-%D9%88%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87 «بازخوانی نامه عزل آیتالله منتظری در ۶ فروردین سال ۱۳۶۸/ والله قسم از ابتدا با انتخاب شما مخالف بودم»، وبسایت خبر آنلاین.]</ref> بعد از رحلت سید روحالله خمینی در ۱۴ خرداد ۱۳۶۸ش، در مجلس خبرگان رهبری، موضوع رهبری سید علی خامنهای به رأی گذاشته شد. او ابتدا در علل مخالفت خود مطالبی را بیان كرد كه مورد قبول خبرگان قرار نگرفت و سرانجام انتخاب او با ۶۰ رأی از ۷۴ عضو حاضر در جلسه<ref>هاشمی رفسنجانی، کارنامه و خاطرات، سال ۱۳۶۸، بازسازی و سازندگی، ۱۳۹۱ش، ص۱۵۱.</ref> یعنی با اكثریت بیش از دو سوم و با حذف شرط مرجعیت به تصویب رسید.<ref>[https://irdc.ir/fa/news/4950/%DA%86%D8%B1%D8%A7-%D8%AE%D8%A8%D8%B1%DA%AF%D8%A7%D9%86-%D8%A2%DB%8C%D8%AA%E2%80%8C%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87-%D8%AE%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C-%D8%B1%D8%A7-%D8%A8%D9%87-%D8%B9%D9%86%D9%88%D8%A7%D9%86-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1-%D8%A7%D9%86%D8%AA%D8%AE%D8%A7%D8%A8-%DA%A9%D8%B1%D8%AF «چرا خبرگان آیتالله خامنهای را به عنوان رهبر انتخاب کرد؟»، وبسایت مرکز اسناد انقلاب اسلامی.]</ref> همچنین جامعه مدرسین حوزه علمیه با تأیید اعلمیت سید علی خامنهای او را بهعنوان یکی از مراجع تقلید شیعیان معرفی کرد.<ref>[https://www.bbc.com/dari/articles/c178xdv98x1o.lite «زندگی سیاسی آیتالله علی خامنهای، رهبر ایران چگونه گذشت؟»، وبسایت بیبیسی فارسی.]</ref> | ۶ فروردین ماه سال ۱۳۶۸ش سید روحالله خمینی بهسبب درگیری حسینعلی منتظری با سران نظام، او را از قائممقامی رهبری عزل کرد.<ref>[https://www.khabaronline.ir/photo/1747881/%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%AE%D9%88%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%B9%D8%B2%D9%84-%D8%A2%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87-%D9%85%D9%86%D8%AA%D8%B8%D8%B1%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%DB%B6-%D9%81%D8%B1%D9%88%D8%B1%D8%AF%DB%8C%D9%86-%D8%B3%D8%A7%D9%84-%DB%B1%DB%B3%DB%B6%DB%B8-%D9%88%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87 «بازخوانی نامه عزل آیتالله منتظری در ۶ فروردین سال ۱۳۶۸/ والله قسم از ابتدا با انتخاب شما مخالف بودم»، وبسایت خبر آنلاین.]</ref> بعد از رحلت سید روحالله خمینی در ۱۴ خرداد ۱۳۶۸ش، در مجلس خبرگان رهبری، موضوع رهبری سید علی خامنهای به رأی گذاشته شد. او ابتدا در علل مخالفت خود مطالبی را بیان كرد كه مورد قبول خبرگان قرار نگرفت و سرانجام انتخاب او با ۶۰ رأی از ۷۴ عضو حاضر در جلسه<ref>هاشمی رفسنجانی، کارنامه و خاطرات، سال ۱۳۶۸، بازسازی و سازندگی، ۱۳۹۱ش، ص۱۵۱.</ref> یعنی با اكثریت بیش از دو سوم و با حذف شرط مرجعیت به تصویب رسید.<ref>[https://irdc.ir/fa/news/4950/%DA%86%D8%B1%D8%A7-%D8%AE%D8%A8%D8%B1%DA%AF%D8%A7%D9%86-%D8%A2%DB%8C%D8%AA%E2%80%8C%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87-%D8%AE%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C-%D8%B1%D8%A7-%D8%A8%D9%87-%D8%B9%D9%86%D9%88%D8%A7%D9%86-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1-%D8%A7%D9%86%D8%AA%D8%AE%D8%A7%D8%A8-%DA%A9%D8%B1%D8%AF «چرا خبرگان آیتالله خامنهای را به عنوان رهبر انتخاب کرد؟»، وبسایت مرکز اسناد انقلاب اسلامی.]</ref> همچنین جامعه مدرسین حوزه علمیه با تأیید اعلمیت سید علی خامنهای او را بهعنوان یکی از مراجع تقلید شیعیان معرفی کرد.<ref>[https://www.bbc.com/dari/articles/c178xdv98x1o.lite «زندگی سیاسی آیتالله علی خامنهای، رهبر ایران چگونه گذشت؟»، وبسایت بیبیسی فارسی.]</ref> | ||
