| خط ۱۴۵: | خط ۱۴۵: | ||
پس از انقلاب ۱۳۵۷ش، در [[استان خوزستان|خوزستان]] گروهی با عنوان [[سازمان خلق عرب]] به رهبری [[محمد طاهر شبیر خاقانی]] و [[شیخ عیسی شبیر خاقانی]] شکل گرفت که با طرح مطالباتی مانند خودمختاری، رسمیت [[زبان عربی]] و تشکیل نهادهای محلی فعالیت میکرد. این جریان در سال ۱۳۵۸ش با برگزاری تجمعات، تصرف برخی مراکز دولتی و درگیریهای مسلحانه در شهرهایی مانند [[خرمشهر]] به یکی از کانونهای ناآرامی در منطقه تبدیل شد. همزمان گزارشهایی از حمایت و دخالت خارجی، بهویژه از سوی [[رژیم بعث عراق]]، در تجهیز و تحریک این گروه منتشر شد. با گسترش درگیریها و ورود [[ارتش جمهوری اسلامی ایران]] و [[سپاه پاسداران انقلاب اسلامی]] برای برقراری نظم، مراکز وابسته به این سازمان تصرف و شماری از اعضای آن بازداشت شدند. پس از بازداشت افراد مسلح و انتقال شیخ شبیر خاقانی از خوزستان، ناآرامیهای مرتبط با این جریان بهتدریج فروکش کرد.<ref>[https://psri.ir/?id=j3dxobhh «تجزیه طلبی زیر عبای استعمار»، وبسایت مؤسسه مطالعات و پژوهشهای سیاسی.]</ref> | پس از انقلاب ۱۳۵۷ش، در [[استان خوزستان|خوزستان]] گروهی با عنوان [[سازمان خلق عرب]] به رهبری [[محمد طاهر شبیر خاقانی]] و [[شیخ عیسی شبیر خاقانی]] شکل گرفت که با طرح مطالباتی مانند خودمختاری، رسمیت [[زبان عربی]] و تشکیل نهادهای محلی فعالیت میکرد. این جریان در سال ۱۳۵۸ش با برگزاری تجمعات، تصرف برخی مراکز دولتی و درگیریهای مسلحانه در شهرهایی مانند [[خرمشهر]] به یکی از کانونهای ناآرامی در منطقه تبدیل شد. همزمان گزارشهایی از حمایت و دخالت خارجی، بهویژه از سوی [[رژیم بعث عراق]]، در تجهیز و تحریک این گروه منتشر شد. با گسترش درگیریها و ورود [[ارتش جمهوری اسلامی ایران]] و [[سپاه پاسداران انقلاب اسلامی]] برای برقراری نظم، مراکز وابسته به این سازمان تصرف و شماری از اعضای آن بازداشت شدند. پس از بازداشت افراد مسلح و انتقال شیخ شبیر خاقانی از خوزستان، ناآرامیهای مرتبط با این جریان بهتدریج فروکش کرد.<ref>[https://psri.ir/?id=j3dxobhh «تجزیه طلبی زیر عبای استعمار»، وبسایت مؤسسه مطالعات و پژوهشهای سیاسی.]</ref> | ||
'''تداوم فعالیتها و پیدایش گروه الاحوازیه''' | ==== '''تداوم فعالیتها و پیدایش گروه الاحوازیه''' ==== | ||
پس از فروکش کردن ناآرامیهای سال ۱۳۵۸ش و همزمان با جنگ عراق با ایران، بخشهایی از بازماندگان سازمان خلق عرب به خارج از کشور متواری شده و در دهههای بعد با سازماندهی مجدد، به فعالیتهای تجزیهطلبانۀ خود ادامه دادند. یکی از برجستهترین گروههای برآمده از این جریان، گروه [[الاحوازیه]] و شاخه سیاسی مرتبط با آن، حزب تضامن دموکراتیک اهواز، است که در اروپا (بهویژه بریتانیا) اعلام موجودیت کرد.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/836011/%DA%AF%D8%B1%D9%88%D9%87-%D8%AA%D8%B1%D9%88%D8%B1%DB%8C%D8%B3%D8%AA%DB%8C-%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%AD%D9%88%D8%A7%D8%B2%DB%8C%D9%87-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA-%D9%88-%DA%86%D9%87-%D8%B3%D8%A7%D8%A8%D9%82%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D8%B1%D8%AF «گروه تروریستی الاحوازیه چیست و چه سابقهای دارد؟»، وبسایت تابناک.]</ref> | پس از فروکش کردن ناآرامیهای سال ۱۳۵۸ش و همزمان با جنگ عراق با ایران، بخشهایی از بازماندگان سازمان خلق عرب به خارج از کشور متواری شده و در دهههای بعد با سازماندهی مجدد، به فعالیتهای تجزیهطلبانۀ خود ادامه دادند. یکی از برجستهترین گروههای برآمده از این جریان، گروه [[الاحوازیه]] و شاخه سیاسی مرتبط با آن، حزب تضامن دموکراتیک اهواز، است که در اروپا (بهویژه بریتانیا) اعلام موجودیت کرد.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/836011/%DA%AF%D8%B1%D9%88%D9%87-%D8%AA%D8%B1%D9%88%D8%B1%DB%8C%D8%B3%D8%AA%DB%8C-%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%AD%D9%88%D8%A7%D8%B2%DB%8C%D9%87-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA-%D9%88-%DA%86%D9%87-%D8%B3%D8%A7%D8%A8%D9%82%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D8%B1%D8%AF «گروه تروریستی الاحوازیه چیست و چه سابقهای دارد؟»، وبسایت تابناک.]</ref> | ||
این گروه با اتخاذ رویکرد قومگرایانه و تأکید بر مبارزه مسلحانه، هدف خود را جدایی استانهای خوزستان، [[استان بوشهر|بوشهر]]، [[استان هرمزگان|هرمزگان]] و جزایر سهگانه [[خلیج فارس]] از خاک ایران اعلام کرده است. مقرهای اصلی رهبری و هدایت این گروه از جمله مدیریت وبسایت احوازنا در کشورهای اروپایی نظیر دانمارک، سوئد، هلند و انگلستان قرار دارد و افرادی چون [[حبیب نبگان]] بهعنوان رهبر نظامی و معنوی از چهرههای کلیدی آن بهشمار میروند. بر اساس گزارشهای امنیتی و اسناد منتشرشده توسط ویکیلیکس، اعضای این گروه برای پیشبرد اهداف خود رایزنیهایی با نهادهای اطلاعاتی غربی داشته و از حمایتهای مالی و پوشش رسانهای برخی کشورهای عربی منطقه نظیر عربستان سعودی برخوردار بودهاند.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/836011/%DA%AF%D8%B1%D9%88%D9%87-%D8%AA%D8%B1%D9%88%D8%B1%DB%8C%D8%B3%D8%AA%DB%8C-%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%AD%D9%88%D8%A7%D8%B2%DB%8C%D9%87-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA-%D9%88-%DA%86%D9%87-%D8%B3%D8%A7%D8%A8%D9%82%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D8%B1%D8%AF «گروه تروریستی الاحوازیه چیست و چه سابقهای دارد؟»، وبسایت تابناک.]</ref> | این گروه با اتخاذ رویکرد قومگرایانه و تأکید بر مبارزه مسلحانه، هدف خود را جدایی استانهای خوزستان، [[استان بوشهر|بوشهر]]، [[استان هرمزگان|هرمزگان]] و جزایر سهگانه [[خلیج فارس]] از خاک ایران اعلام کرده است. مقرهای اصلی رهبری و هدایت این گروه از جمله مدیریت وبسایت احوازنا در کشورهای اروپایی نظیر دانمارک، سوئد، هلند و انگلستان قرار دارد و افرادی چون [[حبیب نبگان]] بهعنوان رهبر نظامی و معنوی از چهرههای کلیدی آن بهشمار میروند. بر اساس گزارشهای امنیتی و اسناد منتشرشده توسط ویکیلیکس، اعضای این گروه برای پیشبرد اهداف خود رایزنیهایی با نهادهای اطلاعاتی غربی داشته و از حمایتهای مالی و پوشش رسانهای برخی کشورهای عربی منطقه نظیر عربستان سعودی برخوردار بودهاند.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/836011/%DA%AF%D8%B1%D9%88%D9%87-%D8%AA%D8%B1%D9%88%D8%B1%DB%8C%D8%B3%D8%AA%DB%8C-%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%AD%D9%88%D8%A7%D8%B2%DB%8C%D9%87-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA-%D9%88-%DA%86%D9%87-%D8%B3%D8%A7%D8%A8%D9%82%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D8%B1%D8%AF «گروه تروریستی الاحوازیه چیست و چه سابقهای دارد؟»، وبسایت تابناک.]</ref> | ||
'''اقدامات مسلحانه و تروریستی''' | ===== '''اقدامات مسلحانه و تروریستی''' ===== | ||
الاحوازیه در مقاطع مختلف با هدف بیثباتسازی منطقه، وارد فاز نظامی شده و مسئولیت چندین عملیات امنیتی را بر عهده گرفته است. از جمله مهمترین این اقدامات، سلسله بمبگذاریهای سال ۱۳۸۴ش در اماکن دولتی و عمومی استان خوزستان است. در این سال، مکانهایی نظیر فرمانداریهای اهواز، آبادان و دزفول، سازمان مدیریت و برنامهریزی، خطوط لوله نفت و همچنین اماکن عمومی شلوغ نظیر خیابان نادری اهواز هدف انفجار قرار گرفتند که در نتیجۀ آنها دهها تن از شهروندان عادی کشته و بیش از ۱۵۰ نفر مجروح شدند. این گروه همچنین در سالهای بعد، مسئولیت عملیاتهای مسلحانه دیگری از جمله حمله به رژه نیروهای مسلح در اهواز را نیز بر عهده گرفت.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/836011/%DA%AF%D8%B1%D9%88%D9%87-%D8%AA%D8%B1%D9%88%D8%B1%DB%8C%D8%B3%D8%AA%DB%8C-%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%AD%D9%88%D8%A7%D8%B2%DB%8C%D9%87-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA-%D9%88-%DA%86%D9%87-%D8%B3%D8%A7%D8%A8%D9%82%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D8%B1%D8%AF «گروه تروریستی الاحوازیه چیست و چه سابقهای دارد؟»، وبسایت تابناک.]</ref> | |||
==== جبهه دموکراتیک مردمی ملت عرب اهواز ==== | |||
یکی دیگر از گروههای فعال در زمینه تجزیهطلبی در استان خوزستان، جبهه دموکراتیک مردمی ملت عرب اهواز به عربی: الجبهة الدیمقراطیة الشعبیة للشعب العربی الاحوازی است که در گذشته با نام جبهه دموکراتیک خلق عرب نیز شناخته میشد. رهبری این گروه را فردی به نام [[علی مزرعه]] معروف به صالح ابوشریف بهعنوان دبیرکل بر عهده دارد و سایر اعضای شورای مرکزی آن شامل شاکر خانجی، جمال عبیداوی، موسی سواری و عیسی آلیاسین هستند. پایگاه اصلی استقرار و هدایت این گروه در کشور کانادا قرار دارد.<ref>[https://defapress.ir/fa/news/198152/%D8%AC%D8%A8%D9%87%D9%87-%D8%AF%D9%85%D9%88%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D8%AA%DB%8C%DA%A9-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85%DB%8C-%D9%85%D9%84%D8%AA-%D8%B9%D8%B1%D8%A8-%D8%A7%D9%87%D9%88%D8%A7%D8%B2 «جبهه دموکراتیک مردمی ملت عرب اهواز»، خبرگزاری دفاع مقدس.]</ref> | |||
===== '''رویکرد و اقدامات مسلحانه''' ===== | |||
اگرچه این گروه در نامگذاری خود از عناوین دموکراتیک و مردمی استفاده کرده و در بخشهایی از اساسنامهاش، خود را از شیوههای تروریستی مبرا دانسته است، اما در عمل رویکردی مبتنی بر مبارزه مسلحانه دارد. رسانهها و وبگاه رسمی وابسته به این جبهه، بهطور مستمر اخبار درگیریهای مسلحانه را پوشش داده و با صدور اطلاعیه، از این اقدامات پشتیبانی میکنند. بر اساس ادعاها و گزارشهای منتشرشده توسط خود این گروه، آنها مسئولیت چندین عملیات مسلحانه علیه نیروهای نظامی و امنیتی ایران را بر عهده گرفتهاند که از مهمترین آنها موارد زیر است: | |||
* '''آذر ۱۳۸۷ش:''' انتشار رسمی اخبار مربوط به درگیریهای مسلحانه نیروهای وابسته به گروه با مأموران دولتی. | |||
* '''فروردین ۱۳۸۹ش:''' حمله مسلحانه به یک پاسگاه نیروی انتظامی در تاریخ [[۲۶ فروردین]] همزمان با سالگرد اعتراضات موسوم به «انتفاضه نیسانیه» که به کشته شدن شش مأمور پلیس انجامید. همچنین در [[5 فروردین]]، این گروه از حمله دیگری در [[شهر شادگان]] خبر داد که به کشته شدن یک افسر و مجروح شدن یک سرباز منجر شد. | |||
* '''اردیبهشت ۱۳۸۹ش:''' وقوع درگیری مسلحانه در منطقه زرگان اهواز با نیروهای امنیتی که برای بازداشت یکی از متهمان اعزام شده بودند و انهدام خودروی نیروهای دولتی. | |||
* '''انفجار پالایشگاه آبادان:''' این گروه ادعا کرده است که حادثه انفجار در [[پالایشگاه آبادان]]، یک عملیات بمبگذاری بوده که توسط عناصر وابسته به این جبهه طراحی و اجرا شده است.<ref>[https://defapress.ir/fa/news/198152/%D8%AC%D8%A8%D9%87%D9%87-%D8%AF%D9%85%D9%88%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D8%AA%DB%8C%DA%A9-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85%DB%8C-%D9%85%D9%84%D8%AA-%D8%B9%D8%B1%D8%A8-%D8%A7%D9%87%D9%88%D8%A7%D8%B2 «جبهه دموکراتیک مردمی ملت عرب اهواز»، خبرگزاری دفاع مقدس.]</ref> | |||
=== کردستان === | === کردستان === | ||
| خط ۲۳۷: | خط ۲۴۶: | ||
* «تجزیه طلبی زیر عبای استعمار»، وبسایت مؤسسه مطالعات و پژوهشهای سیاسی، تاریخ درج مطلب: ۸ خرداد ۱۴۰۴ش. | * «تجزیه طلبی زیر عبای استعمار»، وبسایت مؤسسه مطالعات و پژوهشهای سیاسی، تاریخ درج مطلب: ۸ خرداد ۱۴۰۴ش. | ||
* رنجبر درخشیلر، جواد، «بازی با آتش تجزیه؛ تفنن نیست!»، پایگاه خبری تحلیلی انصاف نیوز، تاریخ درج مطلب: ۲۲ اسفند ۱۴۰۳ش. | * رنجبر درخشیلر، جواد، «بازی با آتش تجزیه؛ تفنن نیست!»، پایگاه خبری تحلیلی انصاف نیوز، تاریخ درج مطلب: ۲۲ اسفند ۱۴۰۳ش. | ||
* «جبهه دموکراتیک مردمی ملت عرب اهواز»، خبرگزاری دفاع مقدس، تاریخ درج مطلب: 18 دی 1391ش. | |||
* حیدری، اصغر، «انقلاب اسلامی و گروههای تجزیه طلب در ایران؛ «حزب دمکرات کردستان»»، وبسایت مؤسسه مطالعات و پژوهشهای سیاسی، تاریخ درج مطلب: ۱۰ فروردین ۱۴۰۰ش. | * حیدری، اصغر، «انقلاب اسلامی و گروههای تجزیه طلب در ایران؛ «حزب دمکرات کردستان»»، وبسایت مؤسسه مطالعات و پژوهشهای سیاسی، تاریخ درج مطلب: ۱۰ فروردین ۱۴۰۰ش. | ||
* حیدری، اصغر، «منادیان شوم تجزیه آذربایجان ایران در دهه اخیر (۱)»، فصلنامه پانزده خرداد، شماره ۴۸، تابستان ۱۳۹۵ش. | * حیدری، اصغر، «منادیان شوم تجزیه آذربایجان ایران در دهه اخیر (۱)»، فصلنامه پانزده خرداد، شماره ۴۸، تابستان ۱۳۹۵ش. | ||
