زهرا غلامی (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
|||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
'''<big>رضا پهلوی؛</big>''' <big> | '''<big>رضا پهلوی؛</big>''' <big>پسر ارشد آخرین پادشاه ایران، محمدرضا پهلوی و از چهرههای شناختهشده اپوزیسیون جمهوری اسلامی.</big> | ||
رضا پهلوی زادهٔ ۱۳۳۹ش در تهران، فرزند ارشد محمدرضا پهلوی و فرح پهلوی، آخرین ولیعهد نظام پادشاهی در ایران و از برجستهترین چهرههای مخالف جمهوری اسلامی ایران است. او که در جریان انقلاب ۱۳۵۷ش در نوجوانی و بهعنوان خلبان آموزشدیده در خارج از کشور به سر میبُرد، از بازگشت به ایران محروم ماند و از آن زمان تاکنون در تبعید زندگی میکند. رضا پهلوی طی چهار دهۀ گذشته بهعنوان یک فعال سیاسی، نویسنده و مدافع دموکراسی سکولار، خواهان تغییر نظام حکومتی ایران از طریق روشهای مختلف و برگزاری همهپرسی برای تعیین نوع حکومت آینده توسط مردم ایران بوده است. حامیان رضا پهلوی او را در تداوم سلسله پهلوی و بهعنوان جانشین پدر و پدربزرگش، یعنی آخرین شاهان ایران، میشناسند و در مقابل، منتقدان برای تحقیر سیاسی، از لقب ربع پهلوی، استفاده کرده و او را از نظر جایگاه و تأثیرگذاری، بههیچ وجه همتراز محمدرضا شاه و رضاشاه ارزیابی نمیکنند. در پی تشدید تنش و درگیریهای اخیر میان ایران، اسرائیل و آمریکا، حضور رسانهای و فعالیت سیاسی او و هوادارانش بار دیگر پررنگ شده و نام او دوباره در کانون بحثهای مربوط به اپوزیسیون و آینده نظام سیاسی ایران قرار گرفته است. | رضا پهلوی زادهٔ ۱۳۳۹ش در تهران، فرزند ارشد محمدرضا پهلوی و فرح پهلوی، آخرین ولیعهد نظام پادشاهی در ایران و از برجستهترین چهرههای مخالف جمهوری اسلامی ایران است. او که در جریان انقلاب ۱۳۵۷ش در نوجوانی و بهعنوان خلبان آموزشدیده در خارج از کشور به سر میبُرد، از بازگشت به ایران محروم ماند و از آن زمان تاکنون در تبعید زندگی میکند. رضا پهلوی طی چهار دهۀ گذشته بهعنوان یک فعال سیاسی، نویسنده و مدافع دموکراسی سکولار، خواهان تغییر نظام حکومتی ایران از طریق روشهای مختلف و برگزاری همهپرسی برای تعیین نوع حکومت آینده توسط مردم ایران بوده است. حامیان رضا پهلوی او را در تداوم سلسله پهلوی و بهعنوان جانشین پدر و پدربزرگش، یعنی آخرین شاهان ایران، میشناسند و در مقابل، منتقدان برای تحقیر سیاسی، از لقب ربع پهلوی، استفاده کرده و او را از نظر جایگاه و تأثیرگذاری، بههیچ وجه همتراز محمدرضا شاه و رضاشاه ارزیابی نمیکنند. در پی تشدید تنش و درگیریهای اخیر میان ایران، اسرائیل و آمریکا، حضور رسانهای و فعالیت سیاسی او و هوادارانش بار دیگر پررنگ شده و نام او دوباره در کانون بحثهای مربوط به اپوزیسیون و آینده نظام سیاسی ایران قرار گرفته است. | ||
== تولد و خانواده == | == تولد و خانواده == | ||
رضا پهلوی در ۹ آبان | رضا پهلوی در ۹ آبان ۱۳۳۹ش در خیابان مولوی تهران چشم به جهان گشود. او فرزند ارشد محمدرضا شاه پهلوی، آخرین شاه ایران و فرح پهلوی، شهبانوی وقت ایران است. رضا پهلوی چهار خواهر و برادر دارد: | ||
# فرحناز پهلوی، زادۀ ۱۳۴۱ش؛ | # فرحناز پهلوی، زادۀ ۱۳۴۱ش؛ | ||
| خط ۱۱: | خط ۱۱: | ||
# شهناز پهلوی خواهر ناتنی رضا پهلوی، زادۀ ۱۳۱۹ش که از ازدواج نخست محمدرضا شاه است.<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/1045009/%D8%B3%D8%B1%D9%86%D9%88%D8%B4%D8%AA-%D8%B4%D9%87%D9%86%D8%A7%D8%B2-%D9%BE%D9%87%D9%84%D9%88%DB%8C-%D8%AF%D8%AE%D8%AA%D8%B1-%D9%85%D8%AD%D8%AC%D8%A8%D9%87-%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF%D8%B1%D8%B6%D8%A7-%D8%AF%D8%B1-%D8%A2%DB%8C%DB%8C%D9%86%D9%87-%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D9%88%DB%8C%D8%B1 «سرنوشت شهناز پهلوی دختر محجبه محمدرضا در آیینه تصاویر»، وبسایت تحلیلی خبری عصر ایران.]</ref> | # شهناز پهلوی خواهر ناتنی رضا پهلوی، زادۀ ۱۳۱۹ش که از ازدواج نخست محمدرضا شاه است.<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/1045009/%D8%B3%D8%B1%D9%86%D9%88%D8%B4%D8%AA-%D8%B4%D9%87%D9%86%D8%A7%D8%B2-%D9%BE%D9%87%D9%84%D9%88%DB%8C-%D8%AF%D8%AE%D8%AA%D8%B1-%D9%85%D8%AD%D8%AC%D8%A8%D9%87-%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF%D8%B1%D8%B6%D8%A7-%D8%AF%D8%B1-%D8%A2%DB%8C%DB%8C%D9%86%D9%87-%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D9%88%DB%8C%D8%B1 «سرنوشت شهناز پهلوی دختر محجبه محمدرضا در آیینه تصاویر»، وبسایت تحلیلی خبری عصر ایران.]</ref> | ||
تولد او بهعنوان نخستین پسر شاه، که پیش از آن، از دو ازدواج پیشین خود صاحب فرزند پسر نشده بود، با استقبال | تولد او بهعنوان نخستین پسر شاه، که پیش از آن، از دو ازدواج پیشین خود صاحب فرزند پسر نشده بود، با استقبال مردم و مقامات مواجه شد و جشنهای ملی برپا شد. تنها پنج روز پس از تولد، پدرش فرمان ولیعهدی او را صادر کرد و در مراسم تاجگذاری پدرش در ۴ آبان ۱۳۴۶ش، رضا پهلویِ ۷ساله بهطور رسمی بهعنوان ولیعهد ایران معرفی شد.<ref>[https://rezapahlavi.org/fa/about «درباره رضا پهلوی»، وبسایت رضا پهلوی.]</ref> | ||
خانوادۀ پهلوی پس از انقلاب سال ۱۳۵۷ش، از ایران خارج شدند و عمدتاً در مراکش، مکزیک، ایالات | خانوادۀ پهلوی پس از انقلاب سال ۱۳۵۷ش، از ایران خارج شدند و عمدتاً در مراکش، مکزیک، ایالات متحده، مصر و دیگر کشورها اقامت موقت یا طولانی داشتند. پس از درگذشت محمدرضا شاه در قاهره در سال ۱۹۸۰م، رضا پهلوی بهعنوان بزرگترین پسر او در میان هواداران نظام سلطنتی، جایگاه نمادین وارث تاج و تخت را بهدست آورد.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/561940/%D8%B4%D8%A7%D9%87-%D8%A8%D8%B9%D8%AF-%D8%A7%D8%B2-%D9%81%D8%B1%D8%A7%D8%B1-%D8%A8%D9%87-%DA%A9%D8%AC%D8%A7%D9%87%D8%A7-%D8%B1%D9%81%D8%AA «شاه بعد از فرار به کجاها رفت»، وبسایت تابناک.]</ref> رضا پهلوی هماکنون در خارج از ایران زندگی میکند و مقیم ایالات متحده است.<ref>[https://iranfacts.org/en/post/hrh-reza-pahlavi-bio/ «والاحضرت رضا پهلوی»، وبسایت ایران فکتز.]</ref> | ||
== کودکی و نوجوانی == | == کودکی و نوجوانی == | ||
| خط ۲۲: | خط ۲۲: | ||
== تحصیلات دانشگاهی == | == تحصیلات دانشگاهی == | ||
پس از استقرار در تبعید، رضا پهلوی ابتدا در سپتامبر ۱۹۷۹م، تحصیل در کالج ویلیامز در ماساچوست را آغاز کرد، اما بهدلیل بیماری و درگذشت پدرش در قاهره، آن را نیمهکاره رها کرد. مدتی بهصورت نامنظم در دانشگاه آمریکایی قاهره حضور یافت و نهایتاً بهصورت مکاتبهای توانست مدرک کارشناسی خود را در رشته علوم سیاسی از دانشگاه کالیفرنیای جنوبی (USC) در سال ۱۹۸۵م دریافت کند. او به زبانهای فارسی، انگلیسی و فرانسوی تسلط | پس از استقرار در تبعید، رضا پهلوی ابتدا در سپتامبر ۱۹۷۹م، تحصیل در کالج ویلیامز در ماساچوست را آغاز کرد، اما بهدلیل بیماری و درگذشت پدرش در قاهره، آن را نیمهکاره رها کرد. مدتی بهصورت نامنظم در دانشگاه آمریکایی قاهره حضور یافت و نهایتاً بهصورت مکاتبهای توانست مدرک کارشناسی خود را در رشته علوم سیاسی از دانشگاه کالیفرنیای جنوبی (USC) در سال ۱۹۸۵م دریافت کند. او به زبانهای فارسی، انگلیسی و فرانسوی تسلط دارد و از این زبانها در ارتباطات بینالمللی و رسانهای خود استفاده میکند.<ref>[https://rezapahlavi.org/fa/about «درباره رضا پهلوی»، وبسایت رضا پهلوی.]</ref> | ||
== | == همسر و فرزندان == | ||
رضا پهلوی در ۲۲ خرداد ۱۳۶۵ش، با یاسمین اعتماد امینی ازدواج کرد. یاسمین پهلوی، زادۀ ۱۳۴۷ش، فارغالتحصیل دکترای حقوق از دانشگاه جرج واشنگتن است و سالها بهعنوان وکیل در مرکز حقوق کودکان در واشنگتن فعالیت داشته است. او همچنین بنیاد خیریه | رضا پهلوی در ۲۲ خرداد ۱۳۶۵ش، با یاسمین اعتماد امینی ازدواج کرد. یاسمین پهلوی، زادۀ ۱۳۴۷ش، فارغالتحصیل دکترای حقوق از دانشگاه جرج واشنگتن است و سالها بهعنوان وکیل در مرکز حقوق کودکان در واشنگتن فعالیت داشته است. او همچنین بنیاد خیریه کودکان ایران را برای کمک به کودکان نیازمند ایرانی تأسیس کرده است. این زوج صاحب سه دختر هستند: نور پهلوی زادۀ فروردین ۱۳۷۱ش، ایمان پهلوی زادۀ شهریور ۱۳۷۲ش، فرح پهلوی زادۀ دی ۱۳۸۲ش. فرزندان رضا پهلوی گهگاه در رسانههای فارسی و بینالمللی حضور عمومی دارند.<ref>[https://farahpahlavi.org/fa/prince-alireza-pahlavi/ «شاهزاده علیرضا پهلوی»، وبسایت فرح پهلوی.]</ref> رضا پهلوی در اقدامی بیسابقه در سنت خاندان سلطنتی ایران، اعلام کرده که با اعتقاد به برابری زن و مرد، دخترانش را وارثان خود میداند.<ref>[https://iranfacts.org/en/post/hrh-reza-pahlavi-bio/ «والاحضرت رضا پهلوی»، وبسایت ایران فکتز.]</ref> | ||
== فعالیتهای سیاسی == | == فعالیتهای سیاسی == | ||
