حمید گلزار (بحث | مشارکتها) |
حمید گلزار (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۹: | خط ۹: | ||
کیسینجر بین سالهای ۱۹۶۹م تا ۱۹۷۷م در دوران ریاست جمهوری ریچارد نیکسون و جرالد فورد سمتهای مهمی از جمله مشاور امنیت ملی و وزیر امور خارجه آمریکا را بر عهده داشت.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/5954051/%D9%87%D9%86%D8%B1%DB%8C-%DA%A9%DB%8C%D8%B3%DB%8C%D9%86%D8%AC%D8%B1-%DA%A9%D9%87-%D8%A8%D9%88%D8%AF-%D9%BE%D8%AF%D8%B1-%D8%AF%DB%8C%D9%BE%D9%84%D9%85%D8%A7%D8%B3%DB%8C-%DB%8C%D8%A7%D9%86%DA%A9%DB%8C-%D9%87%D8%A7-%DB%8C%D8%A7-%D8%AC%D9%86%D8%A7%DB%8C%D8%AA%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%86%DA%AF%DB%8C «هنری کیسینجر که بود؛ «پدر دیپلماسی یانکیها» یا «جنایتکار جنگی»»، خبرگزاری مهر.]</ref> او نخستین فردی بود که بهصورت همزمان هر دو مقام مشاور امنیت ملی و وزارت امور خارجه را در اختیار داشت و همچنین اولین وزیر خارجه آمریکا بود که در کشوری دیگر متولد شده بود.<ref>[https://rahavardnews.com/political/henry-a-kissinger/ «هنری کیسینجر؛ از تولد در آلمان تا تاثیرگذاری در سیاست خارجی آمریکا»، وبسایت رهاورد نیوز.]</ref> | کیسینجر بین سالهای ۱۹۶۹م تا ۱۹۷۷م در دوران ریاست جمهوری ریچارد نیکسون و جرالد فورد سمتهای مهمی از جمله مشاور امنیت ملی و وزیر امور خارجه آمریکا را بر عهده داشت.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/5954051/%D9%87%D9%86%D8%B1%DB%8C-%DA%A9%DB%8C%D8%B3%DB%8C%D9%86%D8%AC%D8%B1-%DA%A9%D9%87-%D8%A8%D9%88%D8%AF-%D9%BE%D8%AF%D8%B1-%D8%AF%DB%8C%D9%BE%D9%84%D9%85%D8%A7%D8%B3%DB%8C-%DB%8C%D8%A7%D9%86%DA%A9%DB%8C-%D9%87%D8%A7-%DB%8C%D8%A7-%D8%AC%D9%86%D8%A7%DB%8C%D8%AA%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%86%DA%AF%DB%8C «هنری کیسینجر که بود؛ «پدر دیپلماسی یانکیها» یا «جنایتکار جنگی»»، خبرگزاری مهر.]</ref> او نخستین فردی بود که بهصورت همزمان هر دو مقام مشاور امنیت ملی و وزارت امور خارجه را در اختیار داشت و همچنین اولین وزیر خارجه آمریکا بود که در کشوری دیگر متولد شده بود.<ref>[https://rahavardnews.com/political/henry-a-kissinger/ «هنری کیسینجر؛ از تولد در آلمان تا تاثیرگذاری در سیاست خارجی آمریکا»، وبسایت رهاورد نیوز.]</ref> | ||
== دیپلماسی و سیاست خارجی == | == دیپلماسی و سیاست خارجی هنری کیسینجر == | ||
رویکرد کیسینجر بر پایه سیاست واقعگرایانه استوار بود.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/5954051/%D9%87%D9%86%D8%B1%DB%8C-%DA%A9%DB%8C%D8%B3%DB%8C%D9%86%D8%AC%D8%B1-%DA%A9%D9%87-%D8%A8%D9%88%D8%AF-%D9%BE%D8%AF%D8%B1-%D8%AF%DB%8C%D9%BE%D9%84%D9%85%D8%A7%D8%B3%DB%8C-%DB%8C%D8%A7%D9%86%DA%A9%DB%8C-%D9%87%D8%A7-%DB%8C%D8%A7-%D8%AC%D9%86%D8%A7%DB%8C%D8%AA%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%86%DA%AF%DB%8C «هنری کیسینجر که بود؛ «پدر دیپلماسی یانکیها» یا «جنایتکار جنگی»»، خبرگزاری مهر.]</ref> او با اجرای دیپلماسی پینگپنگ توانست زمینه عادیسازی روابط میان ایالات متحده آمریکا و جمهوری خلق چین را فراهم کند.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/5954051/%D9%87%D9%86%D8%B1%DB%8C-%DA%A9%DB%8C%D8%B3%DB%8C%D9%86%D8%AC%D8%B1-%DA%A9%D9%87-%D8%A8%D9%88%D8%AF-%D9%BE%D8%AF%D8%B1-%D8%AF%DB%8C%D9%BE%D9%84%D9%85%D8%A7%D8%B3%DB%8C-%DB%8C%D8%A7%D9%86%DA%A9%DB%8C-%D9%87%D8%A7-%DB%8C%D8%A7-%D8%AC%D9%86%D8%A7%DB%8C%D8%AA%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%86%DA%AF%DB%8C «هنری کیسینجر که بود؛ «پدر دیپلماسی یانکیها» یا «جنایتکار جنگی»»، خبرگزاری مهر.]</ref> در رابطه با اتحاد جماهیر شوروی، کیسینجر سیاست تنشزدایی را پیش گرفت که به امضای توافقنامه محدودسازی سلاحهای استراتژیک معروف به پیمان سالت انجامید.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/5954051/%D9%87%D9%86%D8%B1%DB%8C-%DA%A9%DB%8C%D8%B3%DB%8C%D9%86%D8%AC%D8%B1-%DA%A9%D9%87-%D8%A8%D9%88%D8%AF-%D9%BE%D8%AF%D8%B1-%D8%AF%DB%8C%D9%BE%D9%84%D9%85%D8%A7%D8%B3%DB%8C-%DB%8C%D8%A7%D9%86%DA%A9%DB%8C-%D9%87%D8%A7-%DB%8C%D8%A7-%D8%AC%D9%86%D8%A7%DB%8C%D8%AA%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%86%DA%AF%DB%8C «هنری کیسینجر که بود؛ «پدر دیپلماسی یانکیها» یا «جنایتکار جنگی»»، خبرگزاری مهر.]</ref> او همچنین برای پایان دادن به مداخله آمریکا در جنگ ویتنام مذاکراتی را هدایت کرد که به امضای توافق صلح پاریس منجر شد و جایزه صلح نوبل را برای او به همراه آورد.<ref>[https://fararu.com/fa/news/869868/%D9%87%D9%86%D8%B1%DB%8C-%DA%A9%DB%8C%D8%B3%DB%8C%D9%86%D8%AC%D8%B1-%DA%A9%D9%87-%D8%A8%D9%88%D8%AF-%DA%86%D8%B1%D8%A7-%DB%8C%DA%A9-%DA%86%D9%87%D8%B1%D9%87-%D8%AA%D8%A7%D8%AB%DB%8C%D8%B1%DA%AF%D8%B0%D8%A7%D8%B1-%D8%A8%D9%88%D8%AF «هنری کیسینجر که بود و چرا یک چهره تاثیرگذار بود؟»، وبسایت فرارو.]</ref> | رویکرد کیسینجر بر پایه سیاست واقعگرایانه استوار بود.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/5954051/%D9%87%D9%86%D8%B1%DB%8C-%DA%A9%DB%8C%D8%B3%DB%8C%D9%86%D8%AC%D8%B1-%DA%A9%D9%87-%D8%A8%D9%88%D8%AF-%D9%BE%D8%AF%D8%B1-%D8%AF%DB%8C%D9%BE%D9%84%D9%85%D8%A7%D8%B3%DB%8C-%DB%8C%D8%A7%D9%86%DA%A9%DB%8C-%D9%87%D8%A7-%DB%8C%D8%A7-%D8%AC%D9%86%D8%A7%DB%8C%D8%AA%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%86%DA%AF%DB%8C «هنری کیسینجر که بود؛ «پدر دیپلماسی یانکیها» یا «جنایتکار جنگی»»، خبرگزاری مهر.]</ref> او با اجرای دیپلماسی پینگپنگ توانست زمینه عادیسازی روابط میان ایالات متحده آمریکا و جمهوری خلق چین را فراهم کند.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/5954051/%D9%87%D9%86%D8%B1%DB%8C-%DA%A9%DB%8C%D8%B3%DB%8C%D9%86%D8%AC%D8%B1-%DA%A9%D9%87-%D8%A8%D9%88%D8%AF-%D9%BE%D8%AF%D8%B1-%D8%AF%DB%8C%D9%BE%D9%84%D9%85%D8%A7%D8%B3%DB%8C-%DB%8C%D8%A7%D9%86%DA%A9%DB%8C-%D9%87%D8%A7-%DB%8C%D8%A7-%D8%AC%D9%86%D8%A7%DB%8C%D8%AA%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%86%DA%AF%DB%8C «هنری کیسینجر که بود؛ «پدر دیپلماسی یانکیها» یا «جنایتکار جنگی»»، خبرگزاری مهر.]</ref> در رابطه با اتحاد جماهیر شوروی، کیسینجر سیاست تنشزدایی را پیش گرفت که به امضای توافقنامه محدودسازی سلاحهای استراتژیک معروف به پیمان سالت انجامید.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/5954051/%D9%87%D9%86%D8%B1%DB%8C-%DA%A9%DB%8C%D8%B3%DB%8C%D9%86%D8%AC%D8%B1-%DA%A9%D9%87-%D8%A8%D9%88%D8%AF-%D9%BE%D8%AF%D8%B1-%D8%AF%DB%8C%D9%BE%D9%84%D9%85%D8%A7%D8%B3%DB%8C-%DB%8C%D8%A7%D9%86%DA%A9%DB%8C-%D9%87%D8%A7-%DB%8C%D8%A7-%D8%AC%D9%86%D8%A7%DB%8C%D8%AA%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%86%DA%AF%DB%8C «هنری کیسینجر که بود؛ «پدر دیپلماسی یانکیها» یا «جنایتکار جنگی»»، خبرگزاری مهر.]</ref> او همچنین برای پایان دادن به مداخله آمریکا در جنگ ویتنام مذاکراتی را هدایت کرد که به امضای توافق صلح پاریس منجر شد و جایزه صلح نوبل را برای او به همراه آورد.<ref>[https://fararu.com/fa/news/869868/%D9%87%D9%86%D8%B1%DB%8C-%DA%A9%DB%8C%D8%B3%DB%8C%D9%86%D8%AC%D8%B1-%DA%A9%D9%87-%D8%A8%D9%88%D8%AF-%DA%86%D8%B1%D8%A7-%DB%8C%DA%A9-%DA%86%D9%87%D8%B1%D9%87-%D8%AA%D8%A7%D8%AB%DB%8C%D8%B1%DA%AF%D8%B0%D8%A7%D8%B1-%D8%A8%D9%88%D8%AF «هنری کیسینجر که بود و چرا یک چهره تاثیرگذار بود؟»، وبسایت فرارو.]</ref> | ||
== نقش در خاورمیانه == | == نقش هنری کیسینجر در خاورمیانه == | ||
پس از جنگ یوم کیپور، کیسینجر با استفاده از دیپلماسی رفتوبرگشت موفق شد توافقهایی را میان اسرائیل با مصر و سوریه برقرار کند تا نظم و ثبات را در خاورمیانه تثبیت کند.<ref>[https://www.eghtesadnews.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%A7%D8%AE%D8%A8%D8%A7%D8%B1-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%DB%8C-57/452353-%D8%B9%D8%A7%D9%85%D9%84-%D8%A7%D8%B5%D9%84%DB%8C-%D8%B4%DA%A9%D8%B3%D8%AA-%D8%A2%D9%85%D8%B1%DB%8C%DA%A9%D8%A7-%D8%AF%D8%B1-%D8%AE%D8%A7%D9%88%D8%B1%D9%85%DB%8C%D8%A7%D9%86%D9%87 «عامل اصلی شکست آمریکا در خاورمیانه»، وبسایت اقتصاد نیوز.]</ref> در منطقه خلیج فارس، او سیاست حمایت بیقیدوشرط و فروش گسترده تسلیحات نظامی به محمدرضا پهلوی را در پیش گرفت تا ایران بهعنوان نگهبان خلیج فارس منافع آمریکا را تأمین کند. این حمایت ها از محمدرضا پهلوب تا آنجا پیش رفت که در سال 1976م، ایران به بزرگترین خریدار تسلیحات آمریکایی و منزلگاه بزرگترین گروه مشاوران نظامیان آمریکایی در کره زمین تبدیل شده بود.<ref>[https://fa.shafaqna.com/news/34183/ «سیاستهای شوم کیسینجر چگونه به باتلاق امروز خاورمیانه ختم شد: ناگفتههایی از روابط شاه و آمریکا / بخش اول»، وبسایت شفقنا.]</ref> وی همچنین روابط استراتژیک عمیقی با عربستان سعودی برقرار کرد که به شکلگیری سیستم دلار نفتی در اقتصاد جهانی کمک شایانی کرد.<ref>[https://fa.shafaqna.com/news/34183/ «سیاستهای شوم کیسینجر چگونه به باتلاق امروز خاورمیانه ختم شد: ناگفتههایی از روابط شاه و آمریکا / بخش اول»، وبسایت شفقنا.]</ref> | پس از جنگ یوم کیپور، کیسینجر با استفاده از دیپلماسی رفتوبرگشت موفق شد توافقهایی را میان اسرائیل با مصر و سوریه برقرار کند تا نظم و ثبات را در خاورمیانه تثبیت کند.<ref>[https://www.eghtesadnews.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%A7%D8%AE%D8%A8%D8%A7%D8%B1-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%DB%8C-57/452353-%D8%B9%D8%A7%D9%85%D9%84-%D8%A7%D8%B5%D9%84%DB%8C-%D8%B4%DA%A9%D8%B3%D8%AA-%D8%A2%D9%85%D8%B1%DB%8C%DA%A9%D8%A7-%D8%AF%D8%B1-%D8%AE%D8%A7%D9%88%D8%B1%D9%85%DB%8C%D8%A7%D9%86%D9%87 «عامل اصلی شکست آمریکا در خاورمیانه»، وبسایت اقتصاد نیوز.]</ref> در منطقه خلیج فارس، او سیاست حمایت بیقیدوشرط و فروش گسترده تسلیحات نظامی به محمدرضا پهلوی را در پیش گرفت تا ایران بهعنوان نگهبان خلیج فارس منافع آمریکا را تأمین کند. این حمایت ها از محمدرضا پهلوب تا آنجا پیش رفت که در سال 1976م، ایران به بزرگترین خریدار تسلیحات آمریکایی و منزلگاه بزرگترین گروه مشاوران نظامیان آمریکایی در کره زمین تبدیل شده بود.<ref>[https://fa.shafaqna.com/news/34183/ «سیاستهای شوم کیسینجر چگونه به باتلاق امروز خاورمیانه ختم شد: ناگفتههایی از روابط شاه و آمریکا / بخش اول»، وبسایت شفقنا.]</ref> وی همچنین روابط استراتژیک عمیقی با عربستان سعودی برقرار کرد که به شکلگیری سیستم دلار نفتی در اقتصاد جهانی کمک شایانی کرد.<ref>[https://fa.shafaqna.com/news/34183/ «سیاستهای شوم کیسینجر چگونه به باتلاق امروز خاورمیانه ختم شد: ناگفتههایی از روابط شاه و آمریکا / بخش اول»، وبسایت شفقنا.]</ref> | ||
== جنجالها و انتقادها == | == جنجالها و انتقادها نسبت به هنری کیسینجر == | ||
عملکرد کیسینجر با انتقادهای تند فعالان حقوق بشر مواجه بوده است و بسیاری او را به دلیل پیامدهای ویرانگر سیاستهایش جنایتکار جنگی میدانند.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/5954051/%D9%87%D9%86%D8%B1%DB%8C-%DA%A9%DB%8C%D8%B3%DB%8C%D9%86%D8%AC%D8%B1-%DA%A9%D9%87-%D8%A8%D9%88%D8%AF-%D9%BE%D8%AF%D8%B1-%D8%AF%DB%8C%D9%BE%D9%84%D9%85%D8%A7%D8%B3%DB%8C-%DB%8C%D8%A7%D9%86%DA%A9%DB%8C-%D9%87%D8%A7-%DB%8C%D8%A7-%D8%AC%D9%86%D8%A7%DB%8C%D8%AA%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%86%DA%AF%DB%8C «هنری کیسینجر که بود؛ «پدر دیپلماسی یانکیها» یا «جنایتکار جنگی»»، خبرگزاری مهر.]</ref> نقش او در بمباران گسترده غیرنظامیان در کامبوج، حمایت از سرنگونی دولت منتخب سالوادور آلنده در شیلی، سکوت در برابر نسلکشی در بنگلادش و حمایت از اشغال تیمور شرقی از مهمترین نقاط تاریک کارنامه سیاسی او محسوب میشود.<ref>[https://fararu.com/fa/news/869868/%D9%87%D9%86%D8%B1%DB%8C-%DA%A9%DB%8C%D8%B3%DB%8C%D9%86%D8%AC%D8%B1-%DA%A9%D9%87-%D8%A8%D9%88%D8%AF-%DA%86%D8%B1%D8%A7-%DB%8C%DA%A9-%DA%86%D9%87%D8%B1%D9%87-%D8%AA%D8%A7%D8%AB%DB%8C%D8%B1%DA%AF%D8%B0%D8%A7%D8%B1-%D8%A8%D9%88%D8%AF «هنری کیسینجر که بود و چرا یک چهره تاثیرگذار بود؟»، وبسایت فرارو.]</ref> | عملکرد کیسینجر با انتقادهای تند فعالان حقوق بشر مواجه بوده است و بسیاری او را به دلیل پیامدهای ویرانگر سیاستهایش جنایتکار جنگی میدانند.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/5954051/%D9%87%D9%86%D8%B1%DB%8C-%DA%A9%DB%8C%D8%B3%DB%8C%D9%86%D8%AC%D8%B1-%DA%A9%D9%87-%D8%A8%D9%88%D8%AF-%D9%BE%D8%AF%D8%B1-%D8%AF%DB%8C%D9%BE%D9%84%D9%85%D8%A7%D8%B3%DB%8C-%DB%8C%D8%A7%D9%86%DA%A9%DB%8C-%D9%87%D8%A7-%DB%8C%D8%A7-%D8%AC%D9%86%D8%A7%DB%8C%D8%AA%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%86%DA%AF%DB%8C «هنری کیسینجر که بود؛ «پدر دیپلماسی یانکیها» یا «جنایتکار جنگی»»، خبرگزاری مهر.]</ref> نقش او در بمباران گسترده غیرنظامیان در کامبوج، حمایت از سرنگونی دولت منتخب سالوادور آلنده در شیلی، سکوت در برابر نسلکشی در بنگلادش و حمایت از اشغال تیمور شرقی از مهمترین نقاط تاریک کارنامه سیاسی او محسوب میشود.<ref>[https://fararu.com/fa/news/869868/%D9%87%D9%86%D8%B1%DB%8C-%DA%A9%DB%8C%D8%B3%DB%8C%D9%86%D8%AC%D8%B1-%DA%A9%D9%87-%D8%A8%D9%88%D8%AF-%DA%86%D8%B1%D8%A7-%DB%8C%DA%A9-%DA%86%D9%87%D8%B1%D9%87-%D8%AA%D8%A7%D8%AB%DB%8C%D8%B1%DA%AF%D8%B0%D8%A7%D8%B1-%D8%A8%D9%88%D8%AF «هنری کیسینجر که بود و چرا یک چهره تاثیرگذار بود؟»، وبسایت فرارو.]</ref> | ||
== آثار و | == آثار و دیدگاههای هنری کیسینجر == | ||
کیسینجر پس از خروج از مناصب دولتی به نگارش کتابهای متعددی در زمینه سیاست خارجی و نظم بینالملل پرداخت که کتابهای نظم جهانی، چین و عصر هوش مصنوعی از جمله آنها هستند.<ref>[https://ketabrah.com/author/24785-%D9%87%D9%86%D8%B1%DB%8C-%DA%A9%DB%8C%D8%B3%DB%8C%D9%86%D8%AC%D8%B1 «زندگینامه و دانلود بهترین کتابهای هنری کیسینجر»، وبسایت کتابراه.]</ref> | کیسینجر پس از خروج از مناصب دولتی به نگارش کتابهای متعددی در زمینه سیاست خارجی و نظم بینالملل پرداخت که کتابهای نظم جهانی، چین و عصر هوش مصنوعی از جمله آنها هستند.<ref>[https://ketabrah.com/author/24785-%D9%87%D9%86%D8%B1%DB%8C-%DA%A9%DB%8C%D8%B3%DB%8C%D9%86%D8%AC%D8%B1 «زندگینامه و دانلود بهترین کتابهای هنری کیسینجر»، وبسایت کتابراه.]</ref> | ||
| خط ۳۶: | خط ۳۶: | ||
==منابع== | ==منابع== | ||
* «درس کیسینجر به بایدن درباره ایران»، وبسایت اکو ایران، تاریخ درج مطلب: ۱۷ آبان ۱۴۰۰ش. | |||
* «زندگینامه و دانلود بهترین کتابهای هنری کیسینجر»، وبسایت کتابراه، تاریخ بازدید: ۲۰ فروردین ۱۴۰۵ش. | |||
* «سیاستهای شوم کیسینجر چگونه به باتلاق امروز خاورمیانه ختم شد: ناگفتههایی از روابط شاه و آمریکا / بخش اول»، وبسایت شفقنا، تاریخ درج مطلب: ۲۲ مهر ۱۳۹۴ش. | |||
* «عامل اصلی شکست آمریکا در خاورمیانه»، وبسایت اقتصاد نیوز، تاریخ درج مطلب: ۱۹ آبان ۱۴۰۰ش. | |||
* «کیسینجر; آمریکا باید مشکلات جهان را بدون جنگ رفع کند»، پایگاه اطلاع رسانی حوزه، تاریخ درج مطلب: ۲۷ اسفند ۱۳۹۱ش. | |||
* «کیسینجر; ایران فرصت تبدیل شدن به یک امپراتوری را بدست آورده است»، پایگاه اطلاع رسانی حوزه، تاریخ درج مطلب: ۱۶ شهریور ۱۳۹۳ش. | |||
«سیاستهای شوم کیسینجر چگونه به باتلاق امروز خاورمیانه ختم شد: ناگفتههایی از روابط شاه و آمریکا / بخش اول»، وبسایت شفقنا، تاریخ درج مطلب: ۲۲ مهر ۱۳۹۴ش. | * «هنری کیسینجر؛ از تولد در آلمان تا تاثیرگذاری در سیاست خارجی آمریکا»، وبسایت رهاورد نیوز، تاریخ بازدید: ۲۰ فروردین ۱۴۰۵ش. | ||
* «هنری کیسینجر: فشار علیه ایران باید ادامه یابد»، وبسایت تابناک، تاریخ درج مطلب: ۱۵ اسفند ۱۳۹۹ش. | |||
* «هنری کیسینجر که بود؛ «پدر دیپلماسی یانکیها» یا «جنایتکار جنگی»»، خبرگزاری مهر، تاریخ درج مطلب: ۹ آذر ۱۴۰۲ش. | |||
* «هنری کیسینجر که بود و چرا یک چهره تاثیرگذار بود؟»، وبسایت فرارو، تاریخ درج مطلب: ۸ خرداد ۱۴۰۴ش. | |||
«کیسینجر; ایران فرصت تبدیل شدن به یک امپراتوری را بدست آورده است»، پایگاه اطلاع رسانی حوزه، تاریخ درج مطلب: ۱۶ شهریور ۱۳۹۳ش. | |||
«هنری کیسینجر: فشار علیه ایران باید ادامه یابد»، وبسایت تابناک، تاریخ درج مطلب: ۱۵ اسفند ۱۳۹۹ش. | |||