جزیره خارک: تفاوت میان نسخه‌ها

→ تفاوت با ویرایش قدیمی‌تر تفاوت با ویرایش جدیدتر ←

دیداریویکی‌متن

@@ خط ۳۰: / خط ۳۰: @@
 * بر اساس گزارش‌های موجود، سابقۀ سکونت در جزیره خارک به دوران‌های کهن بازمی‌گردد. به گفته پژوهشگران، موقعیت جغرافیایی آن در مجاورت آبراه‌های کلیدی خلیج فارس، از دیرباز این جزیره را به مکانی برای تبادلات تجاری و پایگاهی نظامی تبدیل کرده بود. شواهد باستان‌شناختی و متون تاریخی حاکی از حضور تمدن‌های کهن و نقش خارک در مسیرهای دریایی منطقه‌ای است. در دوران معاصر، با کشف و توسعه میادین نفتی، خارک به یکی از قطب‌های صنعتی و تجاری ایران تبدیل شده است.<ref>[http://mehrnews.com/news/6781497/%D8%AC%D8%B2%DB%8C%D8%B1%D9%87-%D8%AE%D8%A7%D8%B1%DA%AF-%D9%85%D8%B1%DA%A9%D8%B2-%D8%AB%D9%82%D9%84-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%B1%D8%A7%D8%AA%DA%98%DB%8C%DA%A9-%D8%AE%D9%84%DB%8C%D8%AC-%D9%81%D8%A7%D8%B1%D8%B3-%D9%86%D9%85%D8%A7%D8%AF-%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%88%D9%85%D8%AA-%D9%BE%D8%A7%DB%8C%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D9%88 «جزیره خارگ مرکز ثقل استراتژیک خلیج فارس؛ نماد مقاومت پایدار و وحدت ملی»، خبرگزاری مهر.]</ref>
+* بر اساس نتایج بررسی‌های باستان‌شناسی منتشرشده از سوی موزه ملی ایران، بقایای یک معبد یونانی، یک آتشگاه، یک صومعه، یک کلیسای نسطوری و یک مسجد قدیمی در جزیره خارک یافت شده است. این یافته‌ها نشان می‌دهد که این جزیره در طی سده‌ها و هزاره‌ها، محل سکونت و عبادت پیروان چهار مذهب بزرگ جهان بوده است.<ref>[https://www.isna.ir/news/1405011607827/%D8%AE%D8%A7%D8%B1%DA%AF-%DA%86%D9%82%D8%AF%D8%B1-%D9%82%D8%AF%D9%85%D8%AA-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D8%B1%D8%AF «خارگ چقدر قدمت تاریخی دارد؟»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>
 * بر اساس تحلیل‌های اقتصادی، این جزیره به‌عنوان یکی از مراکز استراتژیک خلیج فارس و بزرگ‌ترین پایانه صادرات نفت خام کشور شناخته می‌شود. به گفته تحلیلگران، خارک از منظر برخی گزارش‌ها، به مثابۀ نمادی از همبستگی مذاهب اسلامی در دفاع از مرزها و میراث‌دار تاریخی ایستادگی در برابر تهدیدات خارجی تلقی می‌شود.<ref>[http://mehrnews.com/news/6781497/%D8%AC%D8%B2%DB%8C%D8%B1%D9%87-%D8%AE%D8%A7%D8%B1%DA%AF-%D9%85%D8%B1%DA%A9%D8%B2-%D8%AB%D9%82%D9%84-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%B1%D8%A7%D8%AA%DA%98%DB%8C%DA%A9-%D8%AE%D9%84%DB%8C%D8%AC-%D9%81%D8%A7%D8%B1%D8%B3-%D9%86%D9%85%D8%A7%D8%AF-%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%88%D9%85%D8%AA-%D9%BE%D8%A7%DB%8C%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D9%88 «جزیره خارگ مرکز ثقل استراتژیک خلیج فارس؛ نماد مقاومت پایدار و وحدت ملی»، خبرگزاری مهر.]</ref>
 * به استناد منابع تاریخی، نیروهای نظامی هلند در اواسط قرن نوزدهم میلادی اقدام به تصرف جزیره کردند.<ref>[https://www.isna.ir/news/1404122513082/%D8%AC%D8%B2%DB%8C%D8%B1%D9%87-%D8%AE%D8%A7%D8%B1%DA%AF-%D9%86%D9%85%D8%A7%D8%AF-%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%88%D9%85%D8%AA-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%DA%A9%D8%AC%D8%A7%D8%B3%D8%AA «جزیره خارگ، نماد مقاومت ایران کجاست؟»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> در آن مقطع، به گفته پژوهشگران، اتحاد میان جامعۀ محلی (شیعیان و اهل سنت) شکل گرفت و این نیروها موفق شدند هلندی‌ها را وادار به عقب‌نشینی کنند. برخی پژوهشگران این رویداد را نمونه‌ای از همبستگی گروه‌های مذهبی در دفاع از سرزمین توصیف کرده‌اند.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6774293/%D8%AE%D8%A7%D8%B1%DA%AF-%D8%AC%D8%B2%DB%8C%D8%B1%D9%87-%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%88%D9%85%D8%AA-%D9%88-%D8%A7%DB%8C%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%AF%D9%81%D8%A7%D8%B9-%D9%85%D9%82%D8%AF%D8%B3-%D8%AA%D8%A7-%D8%AC%D9%86%DA%AF-%D8%B1%D9%85%D8%B6%D8%A7%D9%86 «خارگ جزیره مقاومت و ایستادگی؛ از دفاع مقدس تا جنگ رمضان»،  خبرگزاری مهر.]</ref>
@@ خط ۶۴: / خط ۶۵: @@
 پس از ورود صنعت نفت، شرکت ملی نفت ابتدا تعداد زیادی چادر در جزیره برپا کرد و بیشتر کارکنان شرکت در زیر چادر زندگی می‌کردند. با رونق فعالیت‌های شرکت در منطقه، نیاز به ساخت مسکن بادوام افزایش یافت و شرکت برای تأمین آسایش کارکنان خود اقدام به ساخت مسکن کرد. پیش از اجرای طرح جامع (چم) در سال ۱۳۴۴ شمسی، حدود ۱۹۰ منزل توسط صنعت نفت برای کارکنان ساخته شده بود (۷۰ باب برای کارمندان و ۱۲۰ باب برای کارگران). پس از اجرای این طرح، تعداد منازل به ۳۷۵ باب افزایش یافت.<ref>سعیدی‌نیا و لعبت‌فر،  «صنعت نفت و توسعه اقتصادی ، اجتماعي مناطق شمالي خليج فارس؛ مطالعه موردی خارك (1355-1335ش/1976-1956)»، 1395ش، ص107-108.</ref>
+== آثار تاریخی و باستانی ==
+بر اساس کاوش‌های باستان‌شناسی، کهن‌ترین آثار یافت‌شده در جزیره خارک شامل دو گور سنگی مربوط به هزار سال پیش از میلاد مربوط به دوران ایلامی و مقابر متعددی با نقش صلیب بر درگاه یا مدفن مسیحیان است. دیگر آثار باستانی جزیره عبارتند از: معبد یونانی با معماری یونانی، سنگ‌نبشته خط میخی هخامنشی که حدود ۲۴۰۰ سال قدمت دارد، آتشگاه، صومعه، کلیسای نسطوری، مسجد قدیمی، پلاک گچبری با نقش چلیپا مربوط به اواخر دوره ساسانی<ref>[https://www.isna.ir/news/1405011607827/%D8%AE%D8%A7%D8%B1%DA%AF-%DA%86%D9%82%D8%AF%D8%B1-%D9%82%D8%AF%D9%85%D8%AA-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D8%B1%D8%AF «خارگ چقدر قدمت تاریخی دارد؟»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> و بقعه میرمحمد حنفیه با کاشی‌های مغول و بازسازی دوره قاجار.  این بقعه بر اساس اعتقاد ساکنان جزیره، مزار محمد بن حنفیه فرزند علی بن ابی‌طالب است، هرچند انتساب آن فاقد استناد تاریخی است.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/article/236744/%D8%AE%D8%A7%D8%B1%DA%A9 طرفداری، «خارک»، وب‌سایت مرکز پژوهش‌های ایرانی و اسلامی.]</ref>
 == جزیره خارک در آثار پژوهشگران ==
@@ خط ۸۱: / خط ۸۵: @@
 «خارگ جزیره مقاومت و ایستادگی؛ از دفاع مقدس تا جنگ رمضان»،  خبرگزاری مهر، تاریخ درج مطلب: 23 اسفند 1404ش.
+«خارگ چقدر قدمت تاریخی دارد؟»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: 16 فروردین 1404ش.
 سعیدی نیا، حبیب الله و لعبت فر، احمد، «صنعت نفت و توسعه اقتصادی ، اجتماعي مناطق شمالي خليج فارس؛ مطالعه موردی خارك (1355-1335ش/1976-1956)»، مجلۀ گنجینه اسناد، شمارۀ 103، 1395ش.