حبیب الله نجفی (بحث | مشارکت‌ها)
حبیب الله نجفی (بحث | مشارکت‌ها)
خط ۵: خط ۵:


== اهمیت راهبردی و اقتصادی ==
== اهمیت راهبردی و اقتصادی ==
پژوهشگران جزایر ایرانی خلیج فارس را به‌عنوان شاهرگ‌های حیاتی ایران در ابعاد نظامی، انرژی و بین‌المللی توصیف می‌کنند. جزیره ابوموسی به دلیل قرارگیری در عمیق‌ترین مسیر کشتیرانی، نقشی کلیدی در امنیت عبور نفت‌کش‌ها ایفا می‌کند، در حالی که خارک به عنوان بزرگترین پایانه صادرات نفت، نبض اقتصادی کشور را در دست دارد. اهمیت برخی جزایر مانند «فارسی» در ارائه خدمات هواشناسی بین‌المللی و برخی دیگر مانند «هرمز» در تسلط بر تنگه هرمز، آن‌ها را به نقاطی سوق‌الجیشی تبدیل کرده است. از سوی دیگر، مناطقی چون قشم و کیش با برخورداری از وضعیت مناطق آزاد تجاری، زیرساخت‌های مدرن و جاذبه‌های گردشگری، کانون‌های جذب سرمایه و مبادلات بازرگانی هستند. حتی جزایر غیرمسکونی نیز به عنوان ذخیره‌گاه‌های جهانی مرجان‌ها و زیستگاه‌های نادر پرندگان، اهمیت زیست‌محیطی بین‌المللی دارند.<ref>[https://civilica.com/doc/124223/ امانی و دیگران، «بررسی جزایر ایرانی خلیج فارس»،  1388ش، ص1-14.]</ref>
پژوهشگران جزایر ایرانی خلیج فارس را به‌عنوان شاهرگ‌های حیاتی ایران در ابعاد نظامی، انرژی و بین‌المللی توصیف می‌کنند. جزیره ابوموسی به دلیل قرارگیری در عمیق‌ترین مسیر کشتیرانی، نقشی کلیدی در امنیت عبور نفت‌کش‌ها ایفا می‌کند، در حالی که خارک به عنوان بزرگترین پایانه صادرات نفت، نبض اقتصادی کشور را در دست دارد. اهمیت برخی جزایر مانند «فارسی» در ارائه خدمات هواشناسی بین‌المللی و برخی دیگر مانند «هرمز» در تسلط بر تنگه هرمز، آنها را به نقاطی سوق‌الجیشی تبدیل کرده است. از سوی دیگر، مناطقی چون قشم و کیش با برخورداری از وضعیت مناطق آزاد تجاری، زیرساخت‌های مدرن و جاذبه‌های گردشگری، کانون‌های جذب سرمایه و مبادلات بازرگانی هستند. حتی جزایر غیرمسکونی نیز به عنوان ذخیره‌گاه‌های جهانی مرجان‌ها و زیستگاه‌های نادر پرندگان، اهمیت زیست‌محیطی بین‌المللی دارند.<ref>[https://civilica.com/doc/124223/ امانی و دیگران، «بررسی جزایر ایرانی خلیج فارس»،  1388ش، ص1-14.]</ref>


== توزیع جزایر در تقسیمات استانی ==
== توزیع جزایر در تقسیمات استانی ==
خط ۱۵۷: خط ۱۵۷:
|فعالیت اصلی صید و غواصی؛ تأمین آب شیرین از طریق حمل با شناور از بندرعباس.<ref>[https://civilica.com/doc/124223/ امانی و دیگران، «بررسی جزایر ایرانی خلیج فارس»،  1388ش، ص1-14.]</ref>
|فعالیت اصلی صید و غواصی؛ تأمین آب شیرین از طریق حمل با شناور از بندرعباس.<ref>[https://civilica.com/doc/124223/ امانی و دیگران، «بررسی جزایر ایرانی خلیج فارس»،  1388ش، ص1-14.]</ref>
|}
|}
== ادعای مالکیت امارات بر جزایر سه‌گانه ایرانی ==
جزایر سه‌گانه ابوموسی، تنب بزرگ و تنب کوچک در موقعیت استراتژیک تنگه هرمز قرار دارد و تحلیلگران آنها را از منظر ژئوپلیتیک، نظامی و اقتصادی برای ایران حیاتی ارزیابی می‌کنند. شواهد نشان می‌دهد که این جزایر همواره تحت حاکمیت ایران بوده‌اند و اسناد تاریخی متعددی از جمله نقشه رسمی لرد کرزن، وزیر خارجه بریتانیا در۱۹۰۳م به وضوح مالکیت ایران بر آنها را تأیید می‌کند. بریتانیا در اوایل قرن بیستم  به‌صورت رسمی به حاکمیت ایران بر این جزایر اعتراف کرده و این اعتراف پایه‌گذار تثبیت حقوقی حاکمیت ایران شده است.<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/1013262/%D8%A7%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%AA-%DA%98%D8%A6%D9%88%D9%BE%D9%84%DB%8C%D8%AA%DB%8C%DA%A9-%D8%AC%D8%B2%D8%A7%DB%8C%D8%B1-%D8%B3%D9%87%E2%80%8C%DA%AF%D8%A7%D9%86%D9%87%E2%80%8C%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%AE%D9%84%DB%8C%D8%AC%E2%80%8C%D9%81%D8%A7%D8%B1%D8%B3-%D8%A7%D8%B9%D8%AA%D8%B1%D8%A7%D9%81-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE%DB%8C-%D8%A7%D9%86%DA%AF%D9%84%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D9%87-%D8%AD%D8%A7%DA%A9%D9%85%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%B1-%D8%AA%D9%8F%D9%86%D8%A8-%D8%A8%D8%B2%D8%B1%DA%AF-%D8%AA%D9%8F%D9%86%D8%A8-%DA%A9%D9%88%DA%86%DA%A9-%D9%88-%D8%A7%D8%A8%D9%88%D9%85%D9%88%D8%B3%DB%8C «اهمیت ژئوپلیتیک جزایر سه‌گانه‌ی ایرانی در خلیج‌فارس / اعتراف تاریخی انگلستان به حاکمیت ایران بر «تُنب بزرگ، تُنب کوچک و ابوموسی»، وب‌سایت عصر ایران.]</ref>
در مقابل، امارات متحده عربی از زمان تأسیس خود در  ۱۹۷۱م ادعای مالکیت بر این جزایر را مطرح کرده و سالانه در مجامع بین‌المللی از جمله سازمان ملل این ادعاها را تکرار می‌کند. با این حال، ایران با استناد به اسناد تاریخی، نقشه‌های معتبر و توافقات بین‌المللی مانند کنوانسیون حقوق دریاها، این ادعاها را  بی‌اساس می‌داند.<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/1013262/%D8%A7%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%AA-%DA%98%D8%A6%D9%88%D9%BE%D9%84%DB%8C%D8%AA%DB%8C%DA%A9-%D8%AC%D8%B2%D8%A7%DB%8C%D8%B1-%D8%B3%D9%87%E2%80%8C%DA%AF%D8%A7%D9%86%D9%87%E2%80%8C%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%AE%D9%84%DB%8C%D8%AC%E2%80%8C%D9%81%D8%A7%D8%B1%D8%B3-%D8%A7%D8%B9%D8%AA%D8%B1%D8%A7%D9%81-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE%DB%8C-%D8%A7%D9%86%DA%AF%D9%84%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D9%87-%D8%AD%D8%A7%DA%A9%D9%85%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%B1-%D8%AA%D9%8F%D9%86%D8%A8-%D8%A8%D8%B2%D8%B1%DA%AF-%D8%AA%D9%8F%D9%86%D8%A8-%DA%A9%D9%88%DA%86%DA%A9-%D9%88-%D8%A7%D8%A8%D9%88%D9%85%D9%88%D8%B3%DB%8C «اهمیت ژئوپلیتیک جزایر سه‌گانه‌ی ایرانی در خلیج‌فارس / اعتراف تاریخی انگلستان به حاکمیت ایران بر «تُنب بزرگ، تُنب کوچک و ابوموسی»، وب‌سایت عصر ایران.]</ref>
همچنین خاندان قواسم (شیوخ محلی رأس‌الخیمه و شارجه) پیش از تأسیس امارات، در نوامبر ۱۹۷۱م طی مذاکراتی با ایران، به‌طور غیررسمی حاکمیت ایران بر جزایر سه‌گانه را پذیرفتند و هیچ مخالفتی با استقرار نیروهای ایرانی در دسامبر ۱۹۷۱م نکردند. بر همین مبنا، ایران ادعاهای بعدی امارات را ناقض توافقات پیشین و مستندات تاریخی می‌دانند و ضمن حفظ حضور نظامی و اقتصادی خود در جزایر، بر حاکمیت قانونی و تاریخی خود تأکید دارد.<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/1013262/%D8%A7%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%AA-%DA%98%D8%A6%D9%88%D9%BE%D9%84%DB%8C%D8%AA%DB%8C%DA%A9-%D8%AC%D8%B2%D8%A7%DB%8C%D8%B1-%D8%B3%D9%87%E2%80%8C%DA%AF%D8%A7%D9%86%D9%87%E2%80%8C%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%AE%D9%84%DB%8C%D8%AC%E2%80%8C%D9%81%D8%A7%D8%B1%D8%B3-%D8%A7%D8%B9%D8%AA%D8%B1%D8%A7%D9%81-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE%DB%8C-%D8%A7%D9%86%DA%AF%D9%84%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D9%87-%D8%AD%D8%A7%DA%A9%D9%85%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%B1-%D8%AA%D9%8F%D9%86%D8%A8-%D8%A8%D8%B2%D8%B1%DA%AF-%D8%AA%D9%8F%D9%86%D8%A8-%DA%A9%D9%88%DA%86%DA%A9-%D9%88-%D8%A7%D8%A8%D9%88%D9%85%D9%88%D8%B3%DB%8C «اهمیت ژئوپلیتیک جزایر سه‌گانه‌ی ایرانی در خلیج‌فارس / اعتراف تاریخی انگلستان به حاکمیت ایران بر «تُنب بزرگ، تُنب کوچک و ابوموسی»، وب‌سایت عصر ایران.]</ref>


== پانویس ==
== پانویس ==
خط ۱۶۳: خط ۱۷۰:
== منابع ==
== منابع ==
امانی، کیا و دیگران، «بررسی جزایر ایرانی خلیج فارس»، همایش بین‌المللی خلیج فارس، دانشگاه آزاد اسلامی واحد بوشهر،  17 الی 19 آذر ماه 1388ش، ص1-14.
امانی، کیا و دیگران، «بررسی جزایر ایرانی خلیج فارس»، همایش بین‌المللی خلیج فارس، دانشگاه آزاد اسلامی واحد بوشهر،  17 الی 19 آذر ماه 1388ش، ص1-14.
«اهمیت ژئوپلیتیک جزایر سه‌گانه‌ی ایرانی در خلیج‌فارس / اعتراف تاریخی انگلستان به حاکمیت ایران بر «تُنب بزرگ، تُنب کوچک و ابوموسی»، وب‌سایت عصر ایران، تاریخ درج مطلب: 23 آبان 1403ش.


«با جزایر ایرانی خلیج فارس آشنا شوید!»، وب‌سایت بیتوته، تاریخ بازدید: 24 فروردین 1405ش.
«با جزایر ایرانی خلیج فارس آشنا شوید!»، وب‌سایت بیتوته، تاریخ بازدید: 24 فروردین 1405ش.