| خط ۲۱: | خط ۲۱: | ||
* '''متغیرهای اخلاقی:''' در سیره علیبن موسی الرضا، متغیرهایی چون «تواضع»، «مدارا» و «کمک به همنوع» بهعنوان بسترهای اصلی همبستگی معرفی شدهاند. اخلاق اجتماعی در این الگو، ضامن امنیت و صلح پایدار است.<ref>محصص، «الگوی همبستگی اجتماعی در کلام امام رضا (ع)»، ۱۴۰۳، ص ۱.</ref> | * '''متغیرهای اخلاقی:''' در سیره علیبن موسی الرضا، متغیرهایی چون «تواضع»، «مدارا» و «کمک به همنوع» بهعنوان بسترهای اصلی همبستگی معرفی شدهاند. اخلاق اجتماعی در این الگو، ضامن امنیت و صلح پایدار است.<ref>محصص، «الگوی همبستگی اجتماعی در کلام امام رضا (ع)»، ۱۴۰۳، ص ۱.</ref> | ||
=== اندیشه | === دیدگاه فارابی === | ||
سید روحالله خمینی اسلام و | در اندیشه فارابی، عامل اصلی ایجاد همبستگی اجتماعی در جامعه «محبت» است. این محبت در سه مرحله شکل میگیرد: نخست، به دلیل «اشتراک در فضیلت» که از طریق اشتراک در آراء مانند اعتقاد به مبدأ و منتهای آفرینش و افعال حاصل میشود؛ دوم، محبت براثر منفعت که ناشی از نیاز افراد به یکدیگر در زندگی اجتماعی است؛ و سوم، محبت براثر لذت که به واسطه اشتراک در فضایل و سودرسانی متقابل پدید میآید. در نظر فارابی، مدینه فاضله یک جامعه بههمپیوسته است که در پرتو این سه نوع محبت و همبستگی، افراد با هدف مشترک کسب «سعادت» در کنار یکدیگر تلاش میکنند و این هدف واحد، اختلافات را کنار میزند.<ref>رستمی کیسمی، «عرصههای مورد تأکید امام خمینی بر همبستگی اجتماعی»، ۱۴۰۲، صص ۷۵-۷۶.</ref> | ||
=== دیدگاه امام خمینی === | |||
در اندیشه سیاسی و اجتماعی [[سید روحالله خمینی|امام خمینی]]، دین مبین اسلام و اتحاد حول محور آن، مهمترین عامل ایجاد همبستگی اجتماعی است. ایشان ملیگراییِ منهای اسلام را که موجب شکاف میان مسلمانان شود، رد کرده و هدف مشترک جامعه را مکتب نجاتبخش اسلام میدانند.<ref>رستمی کیسمی، «عرصههای مورد تأکید امام خمینی بر همبستگی اجتماعی»، ۱۴۰۲، صص ۷۹-۸۲.</ref> | |||
عرصههای اصلی ایجاد و حفظ همبستگی از دیدگاه ایشان عبارتند از: | |||
* '''دشمنشناسی مشترک:''' قرار گرفتن ملت در برابر دشمنی مشترک (همچون استبداد داخلی و استعمار خارجی)، اختلافات را از بین برده و باعث انسجام ملی میشود.<ref>رستمی کیسمی، «عرصههای مورد تأکید امام خمینی بر همبستگی اجتماعی»، ۱۴۰۲، صص ۸۲-۸۵.</ref> | |||
* '''مشارکت همهجانبه مردم:''' اداره صحیح کشور و غلبه بر مشکلات، در گروی حضور و مشارکت عمومی مردم است و اعتماد متقابل حاکمیت و مردم، همبستگی را تضمین میکند.<ref>رستمی کیسمی، «عرصههای مورد تأکید امام خمینی بر همبستگی اجتماعی»، ۱۴۰۲، صص ۸۵-۸۸.</ref> | |||
* '''جایگاه روحانیت:''' روحانیت به عنوان نماینده دین، نقش محوری در هدایت و پیوند دادن مردم دارد و جدایی از این نهاد، موجب تضعیف پایههای اسلام و گسست اجتماعی میشود.<ref>رستمی کیسمی، «عرصههای مورد تأکید امام خمینی بر همبستگی اجتماعی»، ۱۴۰۲، صص ۸۸-۹۱.</ref> | |||
* '''مناسک جمعی اسلامی:''' شعائر مذهبی نظیر عزاداری عاشورا و اربعین و نمازهای جماعت، ظرفیت بالایی در تحکیم وحدت، هماهنگسازی امت و ایجاد انسجام اجتماعی دارند.<ref>رستمی کیسمی، «عرصههای مورد تأکید امام خمینی بر همبستگی اجتماعی»، ۱۴۰۲، صص ۹۱-۹۴.</ref> | |||
=== سید محمد حسین طباطبایی === | === سید محمد حسین طباطبایی === | ||
