حمید گلزار (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
|||
| خط ۹۲: | خط ۹۲: | ||
==دستار در میان اقوام مختلف ایرانی== | ==دستار در میان اقوام مختلف ایرانی== | ||
کُردها، معتقد هستند که سر مردان نباید لخت باشد و با انواع پوششها سر را میپوشانند.<ref> [https://www.homsa.net/blog/kurdish-dress/ «لباس کردی؛ همنشینی رنگ و سلیقه و هنر»، وبسایت هومسا.]</ref> مردان کُرد بهجای کلاه از دستار، کلاغه، دشلمه، مندلی، رشتی و سروین استفاده میکنند.<ref> [https://jazebeha.com/1398/12/%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3-%D9%85%D8%AD%D9%84%DB%8C-%DA%A9%D8%B1%D8%AF%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86/ «لباس محلی استان کردستان (لباس کردی اقوام ایران)»، وبسایت جاذبهها.]</ref> دور عرقچین یا کلاه مخروطی تعدادی دستمال از پارچه ابریشم (پارچه کلاغی) میپیچند و از سربندهای رنگی و طرحدار (گلدار) استفاده میکنند. در برخی مواقع دستمال را شُل و در برخی زمان تعداد بیشتری از یک دستمال را به هم گره زده و دور کلاه میپیچند؛ بهطوری که ریشههای آن از اطراف سر و صورتها آویزان باشد.<ref> ضیاءپور، پوشاک ایلها، چادرنشینان و روستائیان ایران، 1346ش، ص67.</ref> | کُردها، معتقد هستند که سر مردان نباید لخت باشد و با انواع پوششها سر را میپوشانند.<ref> [https://www.homsa.net/blog/kurdish-dress/ «لباس کردی؛ همنشینی رنگ و سلیقه و هنر»، وبسایت هومسا.]</ref> مردان کُرد بهجای کلاه از دستار، کلاغه، دشلمه، مندلی، رشتی و سروین استفاده میکنند.<ref> [https://jazebeha.com/1398/12/%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3-%D9%85%D8%AD%D9%84%DB%8C-%DA%A9%D8%B1%D8%AF%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86/ «لباس محلی استان کردستان (لباس کردی اقوام ایران)»، وبسایت جاذبهها.]</ref> دور عرقچین یا کلاه مخروطی تعدادی دستمال از پارچه ابریشم (پارچه کلاغی) میپیچند و از سربندهای رنگی و طرحدار (گلدار) استفاده میکنند. در برخی مواقع دستمال را شُل و در برخی زمان تعداد بیشتری از یک دستمال را به هم گره زده و دور کلاه میپیچند؛ بهطوری که ریشههای آن از اطراف سر و صورتها آویزان باشد.<ref> ضیاءپور، پوشاک ایلها، چادرنشینان و روستائیان ایران، 1346ش، ص67.</ref> | ||
پیچ نیز پارچهای است دستمالیشکل که به دور کلاه پیچیده میشود. اعراب نیز از این نوع پوشش برای بستن کلاه خود استفاده میکنند. رنگ پارچه در میان مردم عادی کُرد، سیاه و سفید است. اعراب نیز بهطور مشترک از رنگ سیاه و سفید و یا قرمز و سفید در پوشش خود استفاده میکنند.<ref> [https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/1679598/%d8%a8%d8%b1%d8%b1%d8%b3%db%8c-%d8%aa%d8%a7%d8%b1%db%8c%d8%ae%db%8c-%d9%be%d9%88%d8%b4%d8%b4-%d8%b2%d9%86%d8%a7%d9%86-%d9%88-%d9%85%d8%b1%d8%af%d8%a7%d9%86-%da%a9%d8%b1%d8%af محمدی و امینی، «بررسی تاریخی پوشش مردان و زنان کرد»، 1398ش، ص30.]</ref> | پیچ نیز پارچهای است دستمالیشکل که به دور کلاه پیچیده میشود. اعراب نیز از این نوع پوشش برای بستن کلاه خود استفاده میکنند. رنگ پارچه در میان مردم عادی کُرد، سیاه و سفید است. اعراب نیز بهطور مشترک از رنگ سیاه و سفید و یا قرمز و سفید در پوشش خود استفاده میکنند.<ref> [https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/1679598/%d8%a8%d8%b1%d8%b1%d8%b3%db%8c-%d8%aa%d8%a7%d8%b1%db%8c%d8%ae%db%8c-%d9%be%d9%88%d8%b4%d8%b4-%d8%b2%d9%86%d8%a7%d9%86-%d9%88-%d9%85%d8%b1%d8%af%d8%a7%d9%86-%da%a9%d8%b1%d8%af محمدی و امینی، «بررسی تاریخی پوشش مردان و زنان کرد»، 1398ش، ص30.]</ref> | ||
== دستار در دیگر کشورها == | |||
=== دستار در افغانستان === | |||
'''دستار''' یکی از پوششهای سنتی مردان در افغانستان است که علاوه بر کارکرد پوششی، جایگاه فرهنگی، اجتماعی و گاه مذهبی دارد. دستار در افغانستان پیشینهای کهن دارد و ریشه آن به سنتهای پوششی منطقه و فرهنگهای همجوار بازمیگردد. در دورههای مختلف تاریخی میان اقشار مختلف جامعه و حتی در میان حاکمان و نخبگان رایج بوده و با گسترش فرهنگ اسلامی در منطقه، جایگاه گستردهتری پیدا کرده است. در جامعه افغانستان، دستار نماد احترام، وقار و هویت فرهنگی است و بیشتر در میان روحانیون، بزرگان قومی و افراد مسن استفاده میشود. شیوه بستن و رنگ دستار در مناطق مختلف کشور متفاوت است؛ در شرق و جنوبشرق معمولاً بزرگتر و تیرهرنگ، و در شمال—بهویژه میان اقوام ازبک—سادهتر و روشنتر است که این تفاوتها بازتاب تنوع فرهنگی کشور به شمار میرود. | |||
بعد از تسلط طالبان بر افغانستان، وزارت معارف طالبان با تصویب «لایحه لباس»، پوشیدن پیراهن و تنبان به همراه «کلاه» یا «دستار» را برای دانشآموزان پسر و آموزگاران مکاتب افغانستان اجباری اعلام کرده است. بر اساس این لایحه، دانشآموزان دوره ابتدایی تا متوسطه اول لباس آسمانیرنگ و دانشآموزان دوره متوسطه دوم لباس سفید همراه با کلاه یا دستار خواهند پوشید. آموزگاران نیز ملزم به رعایت همین نوع پوشش هستند. این لایحه هدف خود را ایجاد نظم، یکسانسازی پوشش و تقویت «فرهنگ لباس اسلامی» عنوان کرده و در صورت عدم رعایت، مراحل تذکر و تعهد در نظر گرفته شده است.<ref>[https://atlaspress.news/%D8%B7%D8%A7%D9%84%D8%A8%D8%A7%D9%86-%D9%BE%D9%88%D8%B4%DB%8C%D8%AF%D9%86-%DA%A9%D9%84%D8%A7%D9%87-%DB%8C%D8%A7-%D8%AF%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%B1-%D8%B1%D8%A7-%D8%A8%D8%B1%D8%A7/ «طالبان پوشیدن «کلاه» یا «دستار» را برای شاگردان مکتب اجباری کردند»، وبسایت اطلسپرس.]</ref> | |||
==پانویس== | ==پانویس== | ||
