پرش به محتوا

تجمعات شبانه ایرانیان ۱۴۰۴-۱۴۰۵: تفاوت میان نسخه‌ها

از ایران‌پدیا
→ تفاوت با ویرایش قدیمی‌ترتفاوت با ویرایش جدیدتر ←
دیداریویکی‌متن
زهرا غلامی (بحث | مشارکت‌ها)
۱٬۰۴۰ ویرایش‌ها
بدون خلاصۀ ویرایش
زهرا غلامی (بحث | مشارکت‌ها)
۱٬۰۴۰ ویرایش‌ها
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۶۶: خط ۶۶:


== گستره جغرافیایی تجمعات شبانه ==
== گستره جغرافیایی تجمعات شبانه ==
گستره جغرافیایی تجمعات شبانه در جنگ رمضان، بسیار گسترده و سراسری بود و محدود به پایتخت یا چند شهر بزرگ نمی‌شد. این تجمعات به‌صورت هماهنگ و پرشور، در سراسر ایران، از یک سو در کلان‌شهرهایی چون مشهد، اصفهان، شیراز و تبریز و از سوی دیگر در شهرهای میانی و حتی نقاط روستایی برگزار می‌شد و عملاً تمام استان‌های کشور را در بر می‌گرفت. طبق آمار رسمی منتشر شده، در طول این جنگ بیش از ۱۹۲۰ تجمع شهری برگزار شد که از این تعداد، ۱۷۴۲ مورد تجمع عمومی و مابقی نیز برنامه‌های مرتبط با جامعه ایثارگری بود.  
گستره جغرافیایی تجمعات شبانه در جنگ رمضان، بسیار گسترده و سراسری بود و محدود به پایتخت یا چند شهر بزرگ نمی‌شد. این تجمعات به‌صورت هماهنگ و پرشور، در سراسر ایران، در حدود 400 شهر برگزار می‌شد و عملاً تمام استان‌های کشور را در بر می‌گرفت.<ref>[https://www.ilna.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF-%D9%87%D9%86%D8%B1-6/1779370-%D8%AA%D8%AC%D9%85%D8%B9%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85%DB%8C-%D8%AC%D9%86%DA%AF-%D8%AB%D8%A8%D8%AA-%D9%85%DB%8C-%D8%B4%D9%88%D8%AF «تجمعات مردمی جنگ ثبت می‌شود»، خبرگزاری ایلنا.]</ref> حضور روستاییان و عشایر هم پابه‌پای مردم در شهرها در این تجمعات استمرار داشت.<ref>[https://www.iribnews.ir/fa/news/5760219/%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%AD%D8%B6%D9%88%D8%B1-%D9%87%D9%88%D8%B4%DB%8C%D8%A7%D8%B1%D8%A7%D9%86%D9%87-%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%A7%D9%86-%D9%88-%D8%B1%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%A6%DB%8C%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D9%85%DB%8C%D8%AF%D8%A7%D9%86 «ادامه حضور هوشیارانه کشاورزان و روستائیان در میدان»، خبرگزاری صداوسیما.]</ref>


تهران به‌عنوان کانون اصلی این جنبش، شاهد برگزاری تجمعات متعدد و منظمی بود. استاندار تهران در گزارشی تأکید کرد که بیش از ۵۷ شبانه‌روز در بیش از ۱۳۰ نقطه مختلف شهر تهران، تجمعات مردمی به‌صورت مستمر برگزار شده است. مکان‌هایی چون میدان انقلاب، میدان ولیعصر، میدان تجریش، میدان بهارستان و میدان شهرری از جمله مهم‌ترین نقاط مورد اشاره هستند.<ref>[https://www.iribnews.ir/fa/news/5775818/%D8%AA%D8%AC%D9%85%D8%B9%D8%A7%D8%AA-%D8%B4%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%87-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%AA%D9%87%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1%D8%A8%DB%8C%D8%B4-%D8%A7%D8%B2-%DB%B1%DB%B3%DB%B0-%D9%86%D9%82%D8%B7%D9%87-%D8%A8%D8%B1%DA%AF%D8%B2%D8%A7%D8%B1-%D9%85%DB%8C-%D8%B4%D9%88%D8%AF «تجمعات شبانه مردمی در تهران دربیش از ۱۳۰ نقطه برگزار می شود»، خبرگزاری صداوسیما.]</ref>
تهران به‌عنوان کانون اصلی این جنبش، شاهد برگزاری تجمعات متعدد و منظمی بود. استاندار تهران در گزارشی تأکید کرد که بیش از ۵۷ شبانه‌روز در بیش از ۱۳۰ نقطه مختلف شهر تهران، تجمعات مردمی به‌صورت مستمر برگزار شده است. مکان‌هایی چون میدان انقلاب، میدان ولیعصر، میدان تجریش، میدان بهارستان و میدان شهرری از جمله مهم‌ترین نقاط مورد اشاره هستند.<ref>[https://www.iribnews.ir/fa/news/5775818/%D8%AA%D8%AC%D9%85%D8%B9%D8%A7%D8%AA-%D8%B4%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%87-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%AA%D9%87%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1%D8%A8%DB%8C%D8%B4-%D8%A7%D8%B2-%DB%B1%DB%B3%DB%B0-%D9%86%D9%82%D8%B7%D9%87-%D8%A8%D8%B1%DA%AF%D8%B2%D8%A7%D8%B1-%D9%85%DB%8C-%D8%B4%D9%88%D8%AF «تجمعات شبانه مردمی در تهران دربیش از ۱۳۰ نقطه برگزار می شود»، خبرگزاری صداوسیما.]</ref>
خط ۷۹: خط ۷۹:


'''واکنش ترامپ به تجمعات شبانه ایرانیان''': دونالد ترامپ در شبکه اجتماعی سوشال تروث، تجمعات ایرانیان را ساختگی و تولید هوش مصنوعی خواند،<ref>[https://fararu.com/fa/news/956408/%D8%AA%D8%B1%D8%A7%D9%85%D9%BE-%D8%AA%D8%AC%D9%85%D8%B9%D8%A7%D8%AA-%D8%AE%DB%8C%D8%A7%D8%A8%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D9%86-%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%B1%D8%A7-%D9%87%D9%88%D8%B4-%D9%85%D8%B5%D9%86%D9%88%D8%B9%DB%8C-%D9%85%D8%B9%D8%B1%D9%81%DB%8C-%DA%A9%D8%B1%D8%AF «ترامپ تجمعات خیابانی این روزهای ایران را هوش مصنوعی معرفی کرد»، وب‌سایت فرارو.]</ref> این ادعای ترامپ با واکنش یکپارچه، قاطع و اغلب با لحن تمسخرآمیز از سوی مقامات سیاسی و نظامی<ref>[https://www.pana.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%DB%8C-27/1678740-%D8%AE%DB%8C%D8%A7%D8%A8%D8%A7%D9%86-%D9%87%D8%A7-%D9%BE%D8%B1-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85-%D8%A7%D8%B3%D8%AA-%D8%A7%DB%8C%D9%86-%D9%87%D8%A7-%D9%87%D9%88%D8%B4-%D9%85%D8%B5%D9%86%D9%88%D8%B9%DB%8C-%D9%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA%D9%86%D8%AF-%D9%85%D9%84%D8%AA-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%86%D8%AF «رئیس‌جمهور پزشکیان: خیابان‌ها پر از مردم است؛ این‌ها هوش مصنوعی نیستند، ملت ایران‌اند»، خبرگزاری پانا.]</ref> و سپس مردم ایران در فضای مجازی و خیابان مواجه شد.<ref>[https://defapress.ir/fa/news/821849/%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D9%88%D8%A7%DA%A9%D9%86%D8%B4-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85-%D8%A2%D9%85%D9%84-%D8%A8%D9%87-%D8%A7%D8%AF%D8%B9%D8%A7%DB%8C-%D8%AA%D8%B1%D8%A7%D9%85%D9%BE-%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D8%AA%D8%AC%D9%85%D8%B9%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85%DB%8C-%D9%88-%D9%87%D9%88%D8%B4-%D9%85%D8%B5%D9%86%D9%88%D8%B9%DB%8C «فیلم/ واکنش مردم آمل به ادعای ترامپ درباره تجمعات مردمی و هوش مصنوعی»، خبرگزاری دفاع مقدس؛] [https://www.hawzahnews.com/news/1374002/%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D8%A2%DB%8C%D8%A7-%D8%AA%D8%AC%D9%85%D8%B9%D8%A7%D8%AA-%D9%87%D8%B1-%D8%B4%D8%A8-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%A7-%D9%87%D9%88%D8%B4-%D9%85%D8%B5%D9%86%D9%88%D8%B9%DB%8C-%D8%B3%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D9%87-%D9%85%DB%8C%D8%B4%D9%88%D8%AF «فیلم، آیا تجمعات هر شب مردم ایران با هوش مصنوعی ساخته می‌شود؟»، خبرگزاری رسمی حوزه.]</ref>
'''واکنش ترامپ به تجمعات شبانه ایرانیان''': دونالد ترامپ در شبکه اجتماعی سوشال تروث، تجمعات ایرانیان را ساختگی و تولید هوش مصنوعی خواند،<ref>[https://fararu.com/fa/news/956408/%D8%AA%D8%B1%D8%A7%D9%85%D9%BE-%D8%AA%D8%AC%D9%85%D8%B9%D8%A7%D8%AA-%D8%AE%DB%8C%D8%A7%D8%A8%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D9%86-%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%B1%D8%A7-%D9%87%D9%88%D8%B4-%D9%85%D8%B5%D9%86%D9%88%D8%B9%DB%8C-%D9%85%D8%B9%D8%B1%D9%81%DB%8C-%DA%A9%D8%B1%D8%AF «ترامپ تجمعات خیابانی این روزهای ایران را هوش مصنوعی معرفی کرد»، وب‌سایت فرارو.]</ref> این ادعای ترامپ با واکنش یکپارچه، قاطع و اغلب با لحن تمسخرآمیز از سوی مقامات سیاسی و نظامی<ref>[https://www.pana.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%DB%8C-27/1678740-%D8%AE%DB%8C%D8%A7%D8%A8%D8%A7%D9%86-%D9%87%D8%A7-%D9%BE%D8%B1-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85-%D8%A7%D8%B3%D8%AA-%D8%A7%DB%8C%D9%86-%D9%87%D8%A7-%D9%87%D9%88%D8%B4-%D9%85%D8%B5%D9%86%D9%88%D8%B9%DB%8C-%D9%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA%D9%86%D8%AF-%D9%85%D9%84%D8%AA-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%86%D8%AF «رئیس‌جمهور پزشکیان: خیابان‌ها پر از مردم است؛ این‌ها هوش مصنوعی نیستند، ملت ایران‌اند»، خبرگزاری پانا.]</ref> و سپس مردم ایران در فضای مجازی و خیابان مواجه شد.<ref>[https://defapress.ir/fa/news/821849/%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D9%88%D8%A7%DA%A9%D9%86%D8%B4-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85-%D8%A2%D9%85%D9%84-%D8%A8%D9%87-%D8%A7%D8%AF%D8%B9%D8%A7%DB%8C-%D8%AA%D8%B1%D8%A7%D9%85%D9%BE-%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D8%AA%D8%AC%D9%85%D8%B9%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85%DB%8C-%D9%88-%D9%87%D9%88%D8%B4-%D9%85%D8%B5%D9%86%D9%88%D8%B9%DB%8C «فیلم/ واکنش مردم آمل به ادعای ترامپ درباره تجمعات مردمی و هوش مصنوعی»، خبرگزاری دفاع مقدس؛] [https://www.hawzahnews.com/news/1374002/%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D8%A2%DB%8C%D8%A7-%D8%AA%D8%AC%D9%85%D8%B9%D8%A7%D8%AA-%D9%87%D8%B1-%D8%B4%D8%A8-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%A7-%D9%87%D9%88%D8%B4-%D9%85%D8%B5%D9%86%D9%88%D8%B9%DB%8C-%D8%B3%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D9%87-%D9%85%DB%8C%D8%B4%D9%88%D8%AF «فیلم، آیا تجمعات هر شب مردم ایران با هوش مصنوعی ساخته می‌شود؟»، خبرگزاری رسمی حوزه.]</ref>
== نتایج فرهنگی اجتماعی تجمعات شبانه ==
تجمعات شبانه در جنگ رمضان، فراتر از ابعاد نظامی و امنیتی، دستاوردهای عمیق اجتماعی و فرهنگی به همراه داشت. برخی از این نتایج عبارتند از:
۱. '''تقویت همبستگی و سرمایه اجتماعی''': به عقیدۀ برخی فعالان فرهنگی، حضور خانواده‌ها، زنان، نوجوانان و سالمندان در کنار یکدیگر، همبستگی ملی، حس وطن‌دوستی و افزایش همدلی را به نمایش گذاشت.<ref>[https://asrdena.ir/fa/news/33284/%D8%AD%D8%B6%D9%88%D8%B1-%D8%B4%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%87-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85-%D8%AF%D8%B1-%D9%85%DB%8C%D8%A7%D8%AF%DB%8C%D9%86-%D8%B1%D9%88%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%AC%D9%86%DA%AF-%D8%B1%D9%85%D8%B6%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D8%B2-%D8%B9%D9%85%D9%82-%D8%B3%D8%B1%D9%85%D8%A7%DB%8C%D9%87-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86 «حضور شبانه مردم در میادین؛ روایت جنگ رمضان از عمق سرمایه اجتماعی ایران»، پایگاه خبری تحلیلی عصر دنا.]</ref> وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، این همدلی را مهم‌ترین دستاورد جنگ دانست.<ref>[https://www.ilna.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF-%D9%87%D9%86%D8%B1-6/1779587-%D9%88%D8%B2%DB%8C%D8%B1-%D8%A7%D8%B1%D8%B4%D8%A7%D8%AF-%D8%A7%D9%81%D8%B2%D8%A7%DB%8C%D8%B4-%D9%87%D9%85%D8%AF%D9%84%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%AB%D8%A7%D8%B1-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D9%85%DB%8C%D8%A7%D9%86-%D8%B7%D8%A8%D9%82%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D8%AE%D8%AA%D9%84%D9%81-%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%B9%D9%87-%D8%A7%D8%B2-%D8%AF%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%88%D8%B1%D8%AF%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AC%D9%86%DA%AF-%D8%B1%D9%85%D8%B6%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D8%B3%D8%AA «وزیر ارشاد: افزایش همدلی و ایثار اجتماعی در میان طبقات مختلف جامعه از دستاوردهای جنگ رمضان است»، خبرگزاری ایلنا.]</ref>
۲. '''تبدیل مردم از تماشاگر به کنشگر''': مردم از تماشاگر به کنشگر فعال در دفاع ملی تبدیل شدند. در این میان نوجوانان با برپایی غرفه‌های فرهنگی، تولید محتوای رسانه‌ای و ثبت دل‌نوشته‌ها، در خط مقدم میدان‌داری فرهنگی قرار گرفتند.<ref>[https://defapress.ir/fa/news/827725/%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D9%88%DB%8C%D8%B1-%DA%A9%D9%86%D8%B4%DA%AF%D8%B1%DB%8C-%D9%85%DB%8C%D8%AF%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D9%86%D9%88%D8%AC%D9%88%D8%A7%D9%86%D8%A7%D9%86-%D9%BE%D8%B3%D8%B1-%D8%A8%DB%8C%D8%B1%D8%AC%D9%86%D8%AF%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%87%D8%A7-%D9%88-%D8%B4%D8%A8%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C%D9%90-%D8%AC%D9%86%DA%AF-%D8%B1%D9%85%D8%B6%D8%A7%D9%86-%D9%88-%D8%AF%D9%81%D8%A7%D8%B9-%D9%85%D9%82%D8%AF%D8%B3 «وقتی جنگ، فرصتی برای هنرپروری می‌شود»، خبرگزاری دفاع مقدس.]</ref>
۳. '''جریان‌سازی فرهنگی و هنری بی‌سابقه''': بر اساس آمارها، در این تجمعات، بیش از ۴۷ هزار برنامه فرهنگی و هنری از جمله ۱۳۵۰ محفل قرآنی برگزار شد. صدها موکب فرهنگی در شهرها فعال بودند. همچنین در فضای مجازی نیز تولید محتوا در ۷۵۶ کانال و گروه مردمی منتشر شده که بیش از ۸ میلیون بازدید داشته است.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6811774/%D8%A8%D8%B1%DA%AF%D8%B2%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%A8%DB%8C%D8%B4-%D8%A7%D8%B2-%DB%B1%DB%B9%DB%B0%DB%B0-%D8%AA%D8%AC%D9%85%D8%B9-%D9%88-%DB%B1%DB%B3%DB%B5%DB%B0-%D9%85%D8%AD%D9%81%D9%84-%D9%82%D8%B1%D8%A2%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%AC%D9%86%DA%AF-%D8%B1%D9%85%D8%B6%D8%A7%D9%86 «برگزاری بیش از ۱۹۰۰ تجمع و ۱۳۵۰ محفل قرآنی در جنگ رمضان»، خبرگزاری مهر.]</ref>
۴. '''ترمیم شکاف‌ها و بازسازی روانی''': تهدید مشترک خارجی، اختلافات داخلی را کمرنگ کرد و به کاهش اضطراب جمعی و بازسازی اعتماد عمومی انجامید.
۵. '''میراث‌سازی تاریخی''': وزیر میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی، مشارکت گستردهٔ اخیر مردم را دارای ابعاد تمدنی و هویتی دانست و آن را از کنش‌های اجتماعی گذرا فراتر خواند. وی از ثبت این رویداد بر پایهٔ دکترین ثبت دوگانه به‌مثابه میراثی پایدار در حافظهٔ فرهنگی ایران یاد کرد.<ref>[https://www.irna.ir/amp/86126638/ «حماسه حضور ملت ایران در جنگ رمضان در قالب میراث زنده معاصر ثبت می‌شود»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>


== نقش زنان در تجمعات شبانه ==
== نقش زنان در تجمعات شبانه ==
خط ۱۲۸: خط ۱۴۱:
* «اجرای نمایش خیابانی برای ایران در یزد»، خبرگزاری صداوسیما، تاریخ درج مطلب: 7 اردیبهشت 1405ش.
* «اجرای نمایش خیابانی برای ایران در یزد»، خبرگزاری صداوسیما، تاریخ درج مطلب: 7 اردیبهشت 1405ش.
* «اجرای نمایش خیابانی میناب مثل میهن در دزفول»، وب‌سایت میراث آریا، تاریخ درج مطلب: 29 فروردین 1405ش.
* «اجرای نمایش خیابانی میناب مثل میهن در دزفول»، وب‌سایت میراث آریا، تاریخ درج مطلب: 29 فروردین 1405ش.
* «ادامه حضور هوشیارانه کشاورزان و روستائیان در میدان»، خبرگزاری صداوسیما، تاریخ درج مطلب: 21 فروردین 1405ش.
* «اشتباه محاسباتی آمریکا و اسرائیل در حمله به ایران، اتحاد مردم ایران نقشه‌های دشمن را برملا کرد»، وب‌سایت تقریب، تاریخ درج مطلب: 15 فروردین 1405ش.
* «اشتباه محاسباتی آمریکا و اسرائیل در حمله به ایران، اتحاد مردم ایران نقشه‌های دشمن را برملا کرد»، وب‌سایت تقریب، تاریخ درج مطلب: 15 فروردین 1405ش.
* «اهتزاز پرچم حزب‌الله در سی‌ونهمین اجتماع خونخواهی رهبر شهید انقلاب + فیلم»، وب‌سایت باشگاه خبرنگاران جوان، تاریخ درج مطلب: 19 فروردین 1405ش.
* «اهتزاز پرچم حزب‌الله در سی‌ونهمین اجتماع خونخواهی رهبر شهید انقلاب + فیلم»، وب‌سایت باشگاه خبرنگاران جوان، تاریخ درج مطلب: 19 فروردین 1405ش.
* «ای حیدر شهسوار ماشاءالله»، وب‌سایت کاشوب، تاریخ بازدید: 31 فروردین 1405ش.
* «ای حیدر شهسوار ماشاءالله»، وب‌سایت کاشوب، تاریخ بازدید: 31 فروردین 1405ش.
* «برگزاری بیش از ۱۹۰۰ تجمع و ۱۳۵۰ محفل قرآنی در جنگ رمضان»، خبرگزاری مهر، تاریخ درج مطلب: 6 اردیبهشت 1405ش.
* «برنامه سی و یکمین شب تجمعات مردمی در میادین تهران»، وب‌سایت نورنیوز، تاریخ درج مطلب: 11 فروردین 1405ش.
* «برنامه سی و یکمین شب تجمعات مردمی در میادین تهران»، وب‌سایت نورنیوز، تاریخ درج مطلب: 11 فروردین 1405ش.
* «بیانیه ستاد کل نیروهای مسلح و قرارگاه مرکزی حضرت خاتم‌الانبیا»، وب‌سایت مشرق‌نیوز، تاریخ درج مطلب: 19 فروردین 1405ش.
* «بیانیه ستاد کل نیروهای مسلح و قرارگاه مرکزی حضرت خاتم‌الانبیا»، وب‌سایت مشرق‌نیوز، تاریخ درج مطلب: 19 فروردین 1405ش.
خط ۱۳۹: خط ۱۵۴:
* «تجمع»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ بازدید: 31 فروردین 1405ش.
* «تجمع»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ بازدید: 31 فروردین 1405ش.
* «تجمعات شبانه مردمی در تهران دربیش از ۱۳۰ نقطه برگزار می شود»، خبرگزاری صداوسیما، تاریخ درج مطلب: 7 اردیبهشت 1405ش.
* «تجمعات شبانه مردمی در تهران دربیش از ۱۳۰ نقطه برگزار می شود»، خبرگزاری صداوسیما، تاریخ درج مطلب: 7 اردیبهشت 1405ش.
* «تجمعات مردمی جنگ ثبت می‌شود»، خبرگزاری ایلنا، تاریخ درج مطلب: 8 اردیبهشت 1405ش.
* «ترامپ تجمعات خیابانی این روزهای ایران را هوش مصنوعی معرفی کرد»، وب‌سایت فرارو، تاریخ درج مطلب: 25 اسفند 1404ش.
* «ترامپ تجمعات خیابانی این روزهای ایران را هوش مصنوعی معرفی کرد»، وب‌سایت فرارو، تاریخ درج مطلب: 25 اسفند 1404ش.
* «تصاویر متفاوتی از تجمع شب گذشته در میدان انقلاب، طعنه و کنایه به دیپلماسی ادامه دارد، اسپایدرمن با پرچم ایران»، خبرآنلاین، تاریخ درج مطلب: 6 اردیبهشت 1405ش.
* «تصاویر متفاوتی از تجمع شب گذشته در میدان انقلاب، طعنه و کنایه به دیپلماسی ادامه دارد، اسپایدرمن با پرچم ایران»، خبرآنلاین، تاریخ درج مطلب: 6 اردیبهشت 1405ش.
خط ۱۴۷: خط ۱۶۳:
* «حضور دکتر پزشکیان در خروش میلیونی ملت ایران در روز جهانی قدس»، پایگاه اطلاع‌رسانی ریاست جمهوری اسلامی ایران، تاریخ درج مطلب: 22 اسفند 1404ش.
* «حضور دکتر پزشکیان در خروش میلیونی ملت ایران در روز جهانی قدس»، پایگاه اطلاع‌رسانی ریاست جمهوری اسلامی ایران، تاریخ درج مطلب: 22 اسفند 1404ش.
* «حضور زنان و دختران با اسلحه های مختلف جنگی در راهپیمایی دختران جانفدا»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: 28 فروردین 1405ش.
* «حضور زنان و دختران با اسلحه های مختلف جنگی در راهپیمایی دختران جانفدا»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: 28 فروردین 1405ش.
* «حضور شبانه مردم در میادین؛ روایت جنگ رمضان از عمق سرمایه اجتماعی ایران»، پایگاه خبری تحلیلی عصر دنا، تاریخ درج مطلب: 6 اردیبهشت 1405ش.
* «حضور مردم در خیابان مصداق «جهاد» است، برائت از دشمنان بالاترین مرحله تقوا است»، خبرگزاری رسمی حوزه، تاریخ درج مطلب: 6 اردیبهشت 1405ش.
* «حضور مردم در خیابان مصداق «جهاد» است، برائت از دشمنان بالاترین مرحله تقوا است»، خبرگزاری رسمی حوزه، تاریخ درج مطلب: 6 اردیبهشت 1405ش.
* «حماسه‌ای از جنس مردم؛ تهران سوگوار رهبر انقلاب اسلامی+فیلم»، خبرگزاری آنا، تاریخ درج مطلب: 10 اسفند 1404ش.
* «حماسه‌ای از جنس مردم؛ تهران سوگوار رهبر انقلاب اسلامی+فیلم»، خبرگزاری آنا، تاریخ درج مطلب: 10 اسفند 1404ش.
* «حماسه حضور ملت ایران در جنگ رمضان در قالب میراث زنده معاصر ثبت می‌شود»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: 24 فروردین 1405ش.
* «حملات واشینگتن و تل‌آویو باعث اتحاد مردم ایران شد»، خبرگزاری آنا، تاریخ درج مطلب: 29 اسفند 1404ش.
* «حملات واشینگتن و تل‌آویو باعث اتحاد مردم ایران شد»، خبرگزاری آنا، تاریخ درج مطلب: 29 اسفند 1404ش.
* «رئیس‌جمهور پزشکیان: خیابان‌ها پر از مردم است؛ این‌ها هوش مصنوعی نیستند، ملت ایران‌اند»، خبرگزاری پانا، تاریخ درج مطلب: 1 فروردین 1405ش.
* «رئیس‌جمهور پزشکیان: خیابان‌ها پر از مردم است؛ این‌ها هوش مصنوعی نیستند، ملت ایران‌اند»، خبرگزاری پانا، تاریخ درج مطلب: 1 فروردین 1405ش.
خط ۱۷۳: خط ۱۹۱:
* «نمایش ۱۶۸ نیمکت خالی در ساوه بروی صحنه رفت»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: 7 اردیبهشت 1405ش.
* «نمایش ۱۶۸ نیمکت خالی در ساوه بروی صحنه رفت»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: 7 اردیبهشت 1405ش.
* «نوحه‌هایی که روحیه مقاومت را زنده نگه می‌دارند»، وب‌سایت شهرآرا نیوز، تاریخ درج مطلب: 13 فروردین 1405ش.
* «نوحه‌هایی که روحیه مقاومت را زنده نگه می‌دارند»، وب‌سایت شهرآرا نیوز، تاریخ درج مطلب: 13 فروردین 1405ش.
* «وزیر ارشاد: افزایش همدلی و ایثار اجتماعی در میان طبقات مختلف جامعه از دستاوردهای جنگ رمضان است»، خبرگزاری ایلنا، تاریخ درج مطلب: 9 اردیبهشت 1405ش.
* «وقتی جنگ، فرصتی برای هنرپروری می‌شود»، خبرگزاری دفاع مقدس، تاریخ درج مطلب: 27 فروردین 1405ش.
* «همبستگی ملی در تجمعات شبانه مردم ایران برای دفاع از کشور+ تصاویر»، خبرگزاری دفاع مقدس، تاریخ درج مطلب: 22 فروردین 1405ش.
* «همبستگی ملی در تجمعات شبانه مردم ایران برای دفاع از کشور+ تصاویر»، خبرگزاری دفاع مقدس، تاریخ درج مطلب: 22 فروردین 1405ش.
* «5 ویدیو از بمباران اطراف راهپیمایی روز قدس و شهادت یک زن»، وب‌سایت تابناک، تاریخ درج مطلب: 22 اسفند 1404ش.
* «5 ویدیو از بمباران اطراف راهپیمایی روز قدس و شهادت یک زن»، وب‌سایت تابناک، تاریخ درج مطلب: 22 اسفند 1404ش.
* «۵۱ شب پایداری و همدلی در دفاع از وطن+گزارش»، خبرگزاری صداوسیما، تاریخ درج مطلب: 1 اردیبهشت 1405ش.
* «۵۱ شب پایداری و همدلی در دفاع از وطن+گزارش»، خبرگزاری صداوسیما، تاریخ درج مطلب: 1 اردیبهشت 1405ش.

نسخهٔ ۹ اردیبهشت ۱۴۰۵، ساعت ۱۷:۱۴

تجمعات شبانه ایرانیان 1404-1405ش؛ راه‌پیمایی شبانه مردم ایران در حمایت از جمهوری اسلامی ایران در جنگ تحمیلی سوم.[دیدگاه ۱]

راهپیمایی‌های شبانۀ ایرانیان در جریان جنگ رمضان یا جنگ تحمیلی سوم که در نهم اسفند 1404ش با حملات هماهنگ آمریکا و اسرائیل به بیت رهبری، ترور سیدعلی خامنه‌ای، شماری از اعضای خانوادۀ او و چندین فرمانده‌ نظامی آغاز شد و تا پس از ماه رمضان نیز ادامه یافت، به یکی از مهم‌ترین پدیده‌های اجتماعی-سیاسی تاریخ معاصر ایران تبدیل شد. برخلاف تحرکات اعتراضی دی‌ماه ۱۴۰۴ش به‌دلیل شرایط اقتصادی، این تجمعات شبانه در هنگام جنگ، در بستر دفاع ملی و حفظ تمامیت ارضی شکل گرفت و توانست برای بیش از چهل شب و حتی پس از اعلام آتش‌بس دو هفته‌ای نیز اقشار گوناگون جامعه را زیر یک پرچم گرد آورد. نقش زنان در این رویداد بسیار برجسته و فراتر از حضور نمادین بود. آنها هم پشتیبان لجستیکی و هم خ مقدم مقاومت فرهنگی و اجتماعی به‌شمار می‌رفتند. هم‌زیستی زنان باحجاب و بی‌حجاب در این تجمعات، نشان‌دهندۀ اولویت یافتن ایران بر ایدئولوژی در لحظات بحرانی بود. از منظر استراتژیک، این راهپیمایی‌ها به‌مثابه سپر انسانی ملی عمل کردند، از یک سو از زیرساخت‌های حیاتی در برابر خرابکاری محافظت کردند و از سوی دیگر اهرم فشاری قدرتمند در برابر دشمن خارجی پدید آوردند.

تجمعات خودجوش شبانه

جرقهٔ اولیه شکل‌گیری تجمعات

آغاز جنگ تحمیلی سوم، در ۹ اسفند ۱۴۰۴ش، با حملات هوایی و موشکی گسترده همراه بود، اما نقطهٔ عطفی که تجمعات خودجوش را کلید زد، ترور سیدعلی خامنه‌ای، رهبر وقت و جمعی از فرماندهان ارشد و اعضای خانوادۀ رهبر در این روز بود.[۱] نخستین دسته‌های خودجوش مردمی[۲] از مساجد و میادین اصلی[۳] از همان شب اول و صبح روز دهم اسفند شکل گرفت.[۴] این رویداد چند ویژگی داشت:

  • شوک و خشم ملی: گزارش‌های رسانه‌ای حاکی از آن بود که ترور رهبر ایران، اقدامی بی‌سابقه و خطرناک بود[۵] که فراتر از ملاحظات سیاسی، احساسات مذهبی و میهنی مردم را برانگیخت و خشم ملی گسترده‌ای در پی داشت. بر اساس این منابع، مردم به‌صورت خودجوش به انگیزهٔ خونخواهی از رهبر شهید و همچنین شهدای رویدادهایی مانند حمله به مدرسهٔ شجره طیبه در میناب، به خیابان آمدند[۶] و فضای تجمعات در ابتدا حاکی از سوگ عمیق و عزم راسخ آنان بود؛ سوگی که به‌سرعت به حماسه‌ای ملی تبدیل شد.[۷]
  • تهدید امنیتی داخلی: بر اساس اخبار منتشر شده از سناریوهای طراحی‌شده در اتاق‌های فکر واشنگتن و تل‌آویو، دشمن قصد داشت با بهره‌برداری از خلأ قدرت پس از ترور رهبر و فرماندهان، ضمن تضعیف حاکمیت مرکزی، بستر را برای فروپاشی سیاسی و تجزیهٔ ایران فراهم آورد. در چنین شرایطی، حضور شبانهٔ مردم در خیابان‌ها، افزون بر تأمین امنیت محله‌ها و مقابله با نفوذ خرابکاران، به خنثی‌سازی توطئهٔ تغییر نظام و تجزیهٔ ایران انجامید.[۸]
  • فراخوان رهبر جدید: رهبر سوم انقلاب، آیت‌الله سید مجتبی خامنه‌ای، که بلافاصله پس از ترور و شهادت رهبر انقلاب، منصوب شد،[۹] در اولین پیام خود در 21 اسفند 1404ش به مردم، آنها را به حضور شبانه در خیابان‌ها فراخواند و تأکید کرد که میدان را برای دشمن خالی نگذارند.[۱۰]

دلایل ادامه تجمعات شبانه

پس از چندین روز از آغاز جنگ، تجمعات نه‌تنها فروکش نکرد، بلکه تا پایان جنگ در حدود چهل شب و حتی پس از اعلام آتش‌بس دو هفته‌ای[۱۱] و بعد از آن تا دوماه ادامه یافت.[۱۲] دلایل تداوم این تجمعات عبارت بودند از:

  • تبدیل تهدید به فرصت برای هویت ملی: بسیاری از تحلیل‌گران و سیاستمداران داخلی و خارجی معتقدند که حملات خارجی و ترور رهبر، آمریکا و اسرائیل را به دشمنی همگانی برای ایرانیان تبدیل کرد و در برابر این دشمن، اختلافات داخلی کمرنگ شد و حس ایرانی بودن بر هر هویت دیگری غلبه یافت.[۱۳] به عقیدۀ آنان، هم واشنگتن و هم تل‌آویو دچار یک محاسبهٔ اشتباه عمیق و راهبردی شدند. این رژیم‌ها با این فرض نادرست که ایران حملات را بی‌پاسخ خواهد گذاشت و دست به تلافی نخواهد زد، به این کشور حمله کردند؛ اما نه‌تنها با پاسخی چندجانبه مواجه شدند که فراتر از پیش‌بینی‌های عملیاتی آنان بود، بلکه ایران با ایجاد یک وحدت ملی یکپارچه که هم حامیان دولت و هم مخالفان سیاسی را در بر می‌گرفت، تاکتیک اصلی دشمن را که سوءاستفاده از شکاف‌های داخلی برای دستیابی به تغییر آرایش نظام بود، به کلی خنثی کرد.
  • پاسخ عملی به تهدید نفوذ: بر اساس این تحلیل‌ها، مردم و مسئولین دریافتند که حضور فیزیکی مردم در خیابان‌ها، عملاً امنیت محله‌ها را تأمین می‌کند و مانع از نفوذ خرابکاران می‌شود و مردم تصمیم گرفتند تا پایان جنگ در خیابان‌ها بمانند و از نظام محافظت کنند.[۱۴]

ادامه تجمعات پس از اعلام آتش‌بس

پس از اعلام آتش‌بس دو هفته‌ای در ۱۹ فروردین ۱۴۰۵ش،[۱۵] تجمعات شبانه متوقف نشد و هم‌چنان مردم برای اعلام همبستگی و حمایت از وطن، نظام و نیرو‌های مسلح، در خیابان‌ها ماندند. از محرک‌های اصلی تداوم حضور مردم، تشدید فراخوان‌های مقامات ارشد مبنی بر تبدیل حضور در خیابان به یک حکم شرعی و ملی بود. این خواسته‌ها پس از آتش‌بس به ‌طور قابل توجهی افزایش یافت:

  • پیام رهبر انقلاب: آیت‌الله سید مجتبی خامنه‌ای در چهلمین روز شهادت رهبر پیشین به صراحت اعلام کرد که با وجود آتش‌بس، نباید تصور شود که حضور در خیابان لازم نیست و از مردم خواست که سنگین‌تر و پرشورتر از قبل در میادین حاضر شوند.[۱۶]
  • تأکید نهادهای نظامی و مسئولان نظام: ستاد کل نیروهای مسلح در نخستین روز آتش‌بس طی اطلاعیه‌ای از مردم خواست همچون گذشته حضور در میادین و خیابان‌ها را در شب‌های آینده حفظ کرده و دشمنان را مأیوس کنند.[۱۷] محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی و رئیس تیم مذاکره‌کنندهٔ ایران در مذاکرات اسلام‌آباد نیز، در اظهاراتی صریح، سه اولویت اصلی برای مردم را چنین برشمرد: «خیابان، خیابان، خیابان».[۱۸] غلامحسین محسنی‌ اژه‌ای، رئیس قوه قضاییه، نیز از مردم و نیروهای مردمی که هر شب به خیابان‌ها می‌آمدند، تقدیر کرد.[۱۹]
  • ادامه جهاد: این فراخوان‌ها، حضور در خیابان را که از ابتدا جهاد واجب توصیف شده بود، برای مردم به‌عنوان یک وظیفهٔ مستمر و بی‌پایان، حتی پس از پایان موقت جنگ، در اولویت قرار داد.[۲۰]

فضای تجمعات شبانه

در شب‌های جنگ رمضان، خیابان‌های شهرهای ایران به صحنه‌ای بی‌نظیر از وحدت و ایستادگی ملی تبدیل شده بود. بر اساس گزارش‌های میدانی و تحلیل‌های صورت‌گرفته، فضای حاکم بر این تجمعات را می‌توان در چند بُعد مهم توصیف کرد:

هم‌افزایی میدان و خیابان

فضای حاکم بر تجمعات، تلفیقی از سوگواری عمیق و عزمی راسخ برای نمایش قدرت بود. از یک سو، شرکت‌کنندگان با در دست داشتن تصاویر رهبر شهید، سیدعلی خامنه‌ای، و دیگر شهدای جنگ تحمیلی، به سوگواری می‌پرداختند و بر ضرورت انتقام‌خواهی تأکید می‌کردند. از سوی دیگر، این تجمعات بازتاب دهندۀ یک تقسیم‌کار ملی بود که توسط مقامات ارشد نظامی و سیاسی تعریف شده بود: از نیروهای مسلح خواسته شده بود که در میدان نبرد حضور داشته باشند و از مردم انتظار می‌رفت که با حضور مدنی و مستمر خود در خیابان‌ها، امنیت داخلی را تأمین کرده و پشتوانه مردمی جبهه جنگ را تشکیل دهند.[۲۱] شعار معروف «خیابان با شما، میدان با ما» از سوی فرمانده نیروی هوافضای سپاه[۲۲] و تأکید رئیس مجلس مبنی بر اولویت خیابان، خیابان، خیابان، برای مردم،[۲۳] این فضا را به خوبی نشان می‌داد.[۲۴]

تنوع شرکت‌کنندگان

آن‌چه در شب‌های جنگ رمضان شکل گرفت، چیزی فراتر از یک تجمع سیاسی صرف بود. با گذشت روزها و ادامۀ جنگ، این تجمعات به‌عنوان یک آیین مدنی توزیع‌شده در سراسر کشور تثبیت شد و هر شب با نظمی تقریباً ثابت تکرار می‌شد. خانواده‌ها با فرزندان خود و حتی افراد مسن از هر قشری حضور داشتند. زنانی باحجاب و بی‌حجاب در کنار یکدیگر ایستاده بودند و وحدت فراتر از اختلافات داخلی را به نمایش می‌گذاشتند.[۲۵]

شجاعت ایرانیان هنگام اصابت موشک

نمادین‌ترین صحنه‌های این تجمعات در رسانه‌ها در لحظاتی رقم خورد که انتظار می‌رفت هر جمعیتی پراکنده شود. لحظۀ بمباران نقطه‌ای از شهر تهران هنگام دعا خواندن مردم در تجمعات شبانه که نه‌ تنها جمعیت پراکنده نشد، بلکه در لحظۀ انفجار و در حالی که دود و شعله‌های آتش پیش روی مردم بود به دعای خود ادامه دادند و هیچ ترسی به دل راه ندادند.[۲۶] این ویدئو و فیلم‌های دیگری مشابه این فیلم که در راه‌پیمایی روز قدس نیز میان کاربران فضای مجازی وایرال شد[۲۷] و شجاعت مردم و مسئولان ایرانی به نمایش گذاشته شد.[۲۸]

شعارها و پرچم‌ها

تصاویر و گزارش‌های منتشرشده در خبرگزاری‌های داخلی و بین‌المللی نشان می‌دهد که فضای تجمعات شبانه آکنده از جلوه‌های صوتی و تصویری خاصی بود. برخی شرکت‌کنندگان با سوزاندن پرچم‌های آمریکا و اسرائیل، انزجار خود را ابراز می‌کردند[۲۹] و برخی دیگر با در دست گرفتن پرچم‌های ایران و حزب‌الله، بر هویت ملی و مقاومت تأکید می‌کردند.[۳۰] در کنار اینها، بسیاری از حاضران نیز با سردادن شعارهای هماهنگ و حمل پلاکاردهایی، دیدگاه‌ها و مطالبات خود را به نمایش می‌گذاشتند. برخی از مهم‌ترین آن‌ها عبارتند از:

مضمون پلاکاردها مثال‌ها
شعارهای مذهبی و حمایت از نیروهای مسلح «الله اکبر»، «حیدر حیدر»، «هیهات من الذله»، «خیابان با مردم، میدان با نیروهای مسلح»
برائت از دشمنان و مخالفت با مذاکره با دشمن «مرگ بر آمریکا»، «مرگ بر اسرائیل»، «جنگ! جنگ! تا پیروزی»، «مذاکره نداریم؛ از آمریکا بیزاریم»، «مرگ بر سازشگر»، «مرگ بر منافق»،[۳۱] «مرگ بر وطن‌فروش خائن».[۳۲]

هنر و رسانه همگام با خیابان ها

در بازتاب رسانه‌ها، این تجمعات به بستری برای فعالیت‌های هنری و رسانه‌ای نیز بدل شده بود. اجرای نمایش‌های خیابانی مانند «میناب مثل میهن» در دزفول،[۳۳] «168 نیمکت خالی» در ساوه[۳۴] و نمایش «برای ایران» در یزد، برای بازتاب روحیه مقاومت مردم از جمله این فعالیت‌ها بود.[۳۵]

فضای آیینی-حماسی رمضان

بر اساس گزارش‌های رسانه‌ای و محتوای منتشرشده در فضای مجازی، همزمانی روزهای آغازین جنگ با ماه رمضان، بار معنایی تجمعات مردمی را دوچندان کرد. برگزاری مراسم شب‌های قدر، افطاری‌های دسته‌جمعی، برپایی موکب‌ها و ایستگاه‌های صلواتی، همچنین سینه‌زنی و نوحه برای شهدا، موجب شد تا ترس از بمباران به «شب‌زنده‌داری عبادی-ملی تبدیل شود. به این ترتیب، حضور شبانه در خیابان‌ها به منزلهٔ افتخاری دینی و ملی جلوه یافت.[۳۶]

گستره جغرافیایی تجمعات شبانه

گستره جغرافیایی تجمعات شبانه در جنگ رمضان، بسیار گسترده و سراسری بود و محدود به پایتخت یا چند شهر بزرگ نمی‌شد. این تجمعات به‌صورت هماهنگ و پرشور، در سراسر ایران، در حدود 400 شهر برگزار می‌شد و عملاً تمام استان‌های کشور را در بر می‌گرفت.[۳۷] حضور روستاییان و عشایر هم پابه‌پای مردم در شهرها در این تجمعات استمرار داشت.[۳۸]

تهران به‌عنوان کانون اصلی این جنبش، شاهد برگزاری تجمعات متعدد و منظمی بود. استاندار تهران در گزارشی تأکید کرد که بیش از ۵۷ شبانه‌روز در بیش از ۱۳۰ نقطه مختلف شهر تهران، تجمعات مردمی به‌صورت مستمر برگزار شده است. مکان‌هایی چون میدان انقلاب، میدان ولیعصر، میدان تجریش، میدان بهارستان و میدان شهرری از جمله مهم‌ترین نقاط مورد اشاره هستند.[۳۹]

واکنش‌ها به تجمعات شبانه ایرانیان

مراجع تقلید، با ابراز همدردی و قدردانی عمیق، این حرکت‌های شبانه را مظهر جهاد و مقاومت مقدس و پاسخی به وظیفه شرعی دفاع دانسته و آن را تحسین کرده‌اند، مانند:

  • آیت‌الله مکارم شیرازی: مقاومت ۴۰ روزه را جهاد و مقاومت مقدس و تاریخی توصیف کرد که فهم‌ها از درک آن ناتوان است و بر حفظ این حضور با همان شور و شعور تأکید کرد و از مردم برای این حضور پرشور تقدیر کرد.[۴۰]
  • آیت‌الله نوری همدانی: این حضور را مایۀ قدردانی» از نیروهای مسلح خواند، آن را عاملی برای «به زانو درآوردن دشمن» و نشانه «بهترین امت‌ها» دانست و خواستار تداوم آن شد.
  • آیت‌الله جوادی آملی: مردم حاضر در صحنه را مورد تحسین قرار داد و آنها را جزء فرشتگان خدا در زمین خواند و بیان کرد که مردم ایران به خاک شرف دادند، به زمین، زمان و به عصر آبرو دادند.[۴۱]
  • رئیس مرکز موضوع شناسی احکام فقهی، حجت‌الاسلام فلاح‌زاده: نیز شرکت در تجمعات شبانه را واجب عینی‌ دانست و بیان کرد که حضور در راهپیمایی‌های شبانه و سر دادن شعار، مصداق جهاد لسانی و واجب عینی برای افراد توانمند است و نمی‌توان به بهانۀ حضور دیگران از آن شانه خالی کرد.[۴۲]

واکنش ترامپ به تجمعات شبانه ایرانیان: دونالد ترامپ در شبکه اجتماعی سوشال تروث، تجمعات ایرانیان را ساختگی و تولید هوش مصنوعی خواند،[۴۳] این ادعای ترامپ با واکنش یکپارچه، قاطع و اغلب با لحن تمسخرآمیز از سوی مقامات سیاسی و نظامی[۴۴] و سپس مردم ایران در فضای مجازی و خیابان مواجه شد.[۴۵]

نتایج فرهنگی اجتماعی تجمعات شبانه

تجمعات شبانه در جنگ رمضان، فراتر از ابعاد نظامی و امنیتی، دستاوردهای عمیق اجتماعی و فرهنگی به همراه داشت. برخی از این نتایج عبارتند از:

۱. تقویت همبستگی و سرمایه اجتماعی: به عقیدۀ برخی فعالان فرهنگی، حضور خانواده‌ها، زنان، نوجوانان و سالمندان در کنار یکدیگر، همبستگی ملی، حس وطن‌دوستی و افزایش همدلی را به نمایش گذاشت.[۴۶] وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، این همدلی را مهم‌ترین دستاورد جنگ دانست.[۴۷]

۲. تبدیل مردم از تماشاگر به کنشگر: مردم از تماشاگر به کنشگر فعال در دفاع ملی تبدیل شدند. در این میان نوجوانان با برپایی غرفه‌های فرهنگی، تولید محتوای رسانه‌ای و ثبت دل‌نوشته‌ها، در خط مقدم میدان‌داری فرهنگی قرار گرفتند.[۴۸]

۳. جریان‌سازی فرهنگی و هنری بی‌سابقه: بر اساس آمارها، در این تجمعات، بیش از ۴۷ هزار برنامه فرهنگی و هنری از جمله ۱۳۵۰ محفل قرآنی برگزار شد. صدها موکب فرهنگی در شهرها فعال بودند. همچنین در فضای مجازی نیز تولید محتوا در ۷۵۶ کانال و گروه مردمی منتشر شده که بیش از ۸ میلیون بازدید داشته است.[۴۹]

۴. ترمیم شکاف‌ها و بازسازی روانی: تهدید مشترک خارجی، اختلافات داخلی را کمرنگ کرد و به کاهش اضطراب جمعی و بازسازی اعتماد عمومی انجامید.

۵. میراث‌سازی تاریخی: وزیر میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی، مشارکت گستردهٔ اخیر مردم را دارای ابعاد تمدنی و هویتی دانست و آن را از کنش‌های اجتماعی گذرا فراتر خواند. وی از ثبت این رویداد بر پایهٔ دکترین ثبت دوگانه به‌مثابه میراثی پایدار در حافظهٔ فرهنگی ایران یاد کرد.[۵۰]

نقش زنان در تجمعات شبانه

گستره و ابعاد حضور زنان

رسانه‌های داخلی گزارش دادند که زنان در تجمعات شبانهٔ جنگ رمضان، حضوری گسترده، متنوع و حتی پررنگ‌تر از مردان داشتند. این حضور، طیف‌های مختلفی از دختران نوجوان تا زنان میانسال و سالخورده را دربر می‌گرفت و در برخی موارد با مشارکت زنان باردار با شرایط جسمی دشوار، نیز همراه بود. در گزارش‌های خبری، این حضور به‌عنوان یکی از جلوه‌های همبستگی اجتماعی و حمایت از نیروهای مسلح توصیف شد و از آن به‌عنوان عاملی در تقویت روحیه عمومی و انسجام اجتماعی یاد شد.[۵۱]

پشتیبانی لجستیکی و اقدامات مردمی

علاوه بر حضور در خیابان‌ها و میادین، از مشارکت زنان در فعالیت‌های پشتیبانی و داوطلبانه نیز گزارش‌هایی منتشر شد. در این گزارش‌ها، از اقداماتی مانند تهیه غذا، دوخت پرچم، سازمان‌دهی موکب‌های شبانه و همکاری در برنامه‌های مسجدی و فرهنگی یاد شده است.[۵۲] همچنین برخی مقام‌ها و تحلیلگران داخلی، نقش زنان را در این تجمعات پیشران، هدایت‌کننده و مؤثر در خنثی‌سازی عملیات روانی توصیف کرده‌اند[۵۳] و از اجرای طرح زنان، پای کار ایران، برای ثبت این فعالیت‌ها خبر داده‌اند.[۵۴]

مشارکت زنان با گرایش‌های متنوع پوششی

در برخی گزارش‌ها، حضور زنان با حجاب و بی‌حجاب در کنار یکدیگر نیز برجسته شده و به‌عنوان نشانه‌ای از وحدت و مشارکت فراتر از تفاوت‌های ظاهری مورد توجه قرار گرفته است. این بازنمایی رسانه‌ای، نقش زنان را نه صرفاً به‌عنوان همراهان تجمعات، بلکه به‌عنوان کنشگرانی فعال در شکل‌دهی به فضای عمومی و بازتولید همبستگی ملی نشان می‌دهد.[۵۵]

تجمع «دختران جان‌فدای ایران»

در ۲۸ فروردین ۱۴۰۵ش، همزمان با روز دختر، تجمع دختران جان‌فدای ایران، در تهران برگزار شد. خبرگزاری تسنیم گزارش داد که هزاران زن و دختر با رهبر جدید بیعت کرده و حمایت خود را از نیروهای مسلح اعلام کردند.[۵۶]

نقش در روشنگری و فضای مجازی

زنان در دو عرصهٔ حضور میدانی و فعالیت‌های تبیینی در فضای مجازی نقش فعالی ایفا کردند. برخی از تحلیلگران و فعالان حوزه زنان در گفت‌وگو با رسانه‌های داخلی، به نقش بانوان در بصیرت‌افزایی در تجمعات خیابانی و نیز روشنگری در بسترهای رسانه‌ای و نرم‌افزاری اشاره کرده‌اند. همچنین در برخی برنامه‌ها و نشست‌های رسانه ملی، این نقش در چارچوب خانواده، فرهنگ و مشارکت اجتماعی مورد بررسی قرار گرفته است.[۵۷]

بازتاب بین‌المللی

حضور گستردهٔ زنان، در بازنمایی رسانه‌ای از زن ایرانی در سطح بین‌المللی نیز تأثیر گذاشت و به‌عنوان نمادی از مشارکت اجتماعی و هویت جمعی مورد توجه قرار گرفت. در برخی گزارش‌ها، این حضور از سوی فعالان زن کشورهای اسلامی، به‌منزلهٔ جلوه‌ای از مقاومت فرهنگی و پاسخی به روایت‌های رسانه‌ای غربی توصیف شد.[۵۸]

نقش سرودهای حماسی در تجمعات شبانه ایرانیان

نوحه‌ها و سرودهای مذهبی و حماسی در جنگ رمضان، فراتر از ابزاری برای ابراز اندوه، به سلاحی روانی و رسانه‌ای برای امیدآفرینی، اتحاد ملی، مطالبه‌گری، تبیین و نمایش قدرت در برابر دشمن تبدیل شدند و در تداوم راهپیمایی‌های شبانه نقشی کلیدی داشتند.[۵۹] مداحان اهل‌بیت با تأسی از تأکید رهبر شهید بر تبیین، در جمع‌های مختلف مردمی از جمله راهپیمایی‌های سراسری و تجمعات شبانه، اشعار و الحان تبیینی را اجرا کردند. این سرودها به‌سرعت به رجزخوانی‌های گروهی در تجمعات شبانۀ مردم در خیابان‌ها تبدیل شدند و روحیه‌ای قدرتمند، حماسی و مقاومت‌طلبانه را در میان جوانان و آحاد ملت تقویت کردند. این شور و هیجان محدود به جغرافیای خاصی نبود؛ از دورافتاده‌ترین نقاط ایران تا تجمعات ایرانیان در اروپا و آمریکا، رجزهایی چون «تو رستم تهمتنی، بزن که خوب می‌زنی» را فریاد می‌زدند.[۶۰] برخی از معروف‌ترین سرودهایی که در راهپیمایی‌های شبانه بین مردم همخوانی می‌شد، عبارتند از:

  • «حسبی الله» با صدای محسن چاوشی؛[۶۱]
  • «آی صهیون، خیبر خیبر»[۶۲] و «تو غلط می‌کنی» با صدای ابوذر روحی؛[۶۳]
  • «بزن که خوب می‌زنی» با صدای مهدی رسولی؛[۶۴]
  • نوحه‌های حماسی «ذوالفقار حضرت حیدر»[۶۵] و «ای حیدر شهسوار ماشاءالله» با صدای حاج محمود کریمی؛[۶۶]
  • «میدان با تو، خیابان با ما» با صدای حسین طاهری: این سرود در پاسخ مستقیم به فراخوان راهبردی یکی از فرماندهان ارشد نظامی شکل گرفت.[۶۷]

این سرودها و بسیاری دیگر از آثار حماسی، پیوندی ناگسستنی میان حس میهنی و باورهای دینی برقرار کردند. آنها نه‌تنها به ابزاری برای همبستگی و امید تبدیل شدند، بلکه در عمل، تجمعات شبانه را به صحنه‌ای از یک مراسم آیینی-حماسی تمام‌عیار تبدیل کردند که هم پاسخگوی نیازهای روانی جامعه بود و هم پیام اتحاد و مقاومت را به دشمن منتقل می‌کرد.[۶۸]

پانویس

  1. ↑ «آخرین اخبار جنگ ایران و آمریکا-اسرائیل امروز 10 اسفند 1404، دشمن تا کنون به کدام شهرها حمله کرده است؟»، اقتصاد آنلاین.
  2. ↑ «سی‌ویکمین موج تجمعات شبانه مردمی ایران، پزشکیان و عراقچی در جمع مردم+فیلم»، وب‌سایت نورنیوز.
  3. ↑ «برنامه سی و یکمین شب تجمعات مردمی در میادین تهران»، وب‌سایت نورنیوز.
  4. ↑ «حماسه‌ای از جنس مردم؛ تهران سوگوار رهبر انقلاب اسلامی+فیلم»، خبرگزاری آنا.
  5. ↑ «اجتماع مردم عزادار و سوگوار رهبر شهید انقلاب/آخرین تحولات در کشور»، وب‌سایت تابناک.
  6. ↑ «همبستگی ملی در تجمعات شبانه مردم ایران برای دفاع از کشور+ تصاویر»، خبرگزاری دفاع مقدس.
  7. ↑ حماسه‌ای از جنس مردم؛ تهران سوگوار رهبر انقلاب اسلامی+فیلم»، خبرگزاری آنا.
  8. ↑ «تجمع‌های شبانه به ۵۰ رسید، جمعیتی که هر روز بیشتر می‌شود»، خبرگزاری ایرنا.
  9. ↑ «اولین گزارش صداوسیما از سومین رهبر انقلاب‌»، وب‌سایت آپارات.
  10. ↑ «اولین پیام حضرت آیت‌الله سیدمجتبی حسینی خامنه‌ای رهبر معظّم انقلاب»، وب‌سایت دفتر حفظ و نشر آثار آیت‌الله خامنه‌ای.
  11. ↑ «تجمع»، خبرگزاری تسنیم.
  12. ↑ «تصاویر متفاوتی از تجمع شب گذشته در میدان انقلاب، طعنه و کنایه به دیپلماسی ادامه دارد، اسپایدرمن با پرچم ایران»، خبرآنلاین.
  13. ↑ «حملات واشینگتن و تل‌آویو باعث اتحاد مردم ایران شد»، خبرگزاری آنا.
  14. ↑ «اشتباه محاسباتی آمریکا و اسرائیل در حمله به ایران، اتحاد مردم ایران نقشه‌های دشمن را برملا کرد»، وب‌سایت تقریب.
  15. ↑ «تمدید آتش بس بین آمریکا و ایران؟»، وب‌سایت ورزش3.
  16. ↑ «پیام حضرت آیت‌الله سیدمجتبی حسینی خامنه‌ای رهبر معظّم انقلاب اسلامی به‌مناسبت چهلمین روز شهادت قائد عظیم‌الشأن انقلاب و مسائل مهم مربوط به جنگ تحمیلی سوم»، وب‌سایت دفتر حفظ و نشر آثار آیت‌الله خامنه‌ای.
  17. ↑ «بیانیه ستاد کل نیروهای مسلح و قرارگاه مرکزی حضرت خاتم‌الانبیا»، وب‌سایت مشرق‌نیوز.
  18. ↑ «قالیباف: حضور مردم در خیابان‌ها دشمن را گیج و عصبانی کرده است»، خبرگزاری ایرنا.
  19. ↑ «اژه‌ای: احسنت و مرحبا به این مردم بصیر که خیابان را رها نمی‌کنند»، وب‌سایت تحلیلی خبری عصر ایران.
  20. ↑ «حضور مردم در خیابان مصداق «جهاد» است، برائت از دشمنان بالاترین مرحله تقوا است»، خبرگزاری رسمی حوزه.
  21. ↑ «ابوالقاسم جراره: حضور مردم در میدان بزرگ‌ترین دلگرمی نیروهای مسلح است»، خبرگزاری فارس.
  22. ↑ «پیامی از سردارِ در میدان: خیابان با شما میدان با ما»، خبرگزاری تسنیم.
  23. ↑ «قالیباف: حضور مردم در خیابان‌ها دشمن را گیج و عصبانی کرده است»، خبرگزاری ایرنا.
  24. ↑ «نماهنگ میدان با تو خیابان با ما»، وب‌سایت کاشوب.
  25. ↑ «۵۱ شب پایداری و همدلی در دفاع از وطن+گزارش»، خبرگزاری صداوسیما.
  26. ↑ «فقط همین چند ثانیه را از شجاعت مردم تهران را ببینید»، خبرگزاری دانشجو.
  27. ↑ «5 ویدیو از بمباران اطراف راهپیمایی روز قدس و شهادت یک زن»، وب‌سایت تابناک.
  28. ↑ «حضور دکتر پزشکیان در خروش میلیونی ملت ایران در روز جهانی قدس»، پایگاه اطلاع‌رسانی ریاست جمهوری اسلامی ایران.
  29. ↑ «پرچم اسرائیل و آمریکا شبانه در تهران به آتش کشیده شد، تصاویر»، وب‌سایت تیتر برتر.
  30. ↑ «اهتزاز پرچم حزب‌الله در سی‌ونهمین اجتماع خونخواهی رهبر شهید انقلاب + فیلم»، وب‌سایت باشگاه خبرنگاران جوان.
  31. ↑ «پلاکاردهای خاص با نوشته‌های خاص در تجمعات شبانه»، خبرآنلاین.
  32. ↑ «شعار مرگ بر وطن‌فروش خائن، زیر بارش باران»، خبرگزاری صداوسیما.
  33. ↑ «اجرای نمایش خیابانی میناب مثل میهن در دزفول»، وب‌سایت میراث آریا.
  34. ↑ «نمایش ۱۶۸ نیمکت خالی در ساوه بروی صحنه رفت»، خبرگزاری ایرنا.
  35. ↑ «اجرای نمایش خیابانی برای ایران در یزد»، خبرگزاری صداوسیما.
  36. ↑ «آتش‌پاره‌های جنگ رمضان»، خبرگزاری فارس؛ «سفره‌های افطاری مردم در خیابان‌های تبریز/دشمن سوزی در چهارشنبه سوری»، خبرگزاری ایرنا.
  37. ↑ «تجمعات مردمی جنگ ثبت می‌شود»، خبرگزاری ایلنا.
  38. ↑ «ادامه حضور هوشیارانه کشاورزان و روستائیان در میدان»، خبرگزاری صداوسیما.
  39. ↑ «تجمعات شبانه مردمی در تهران دربیش از ۱۳۰ نقطه برگزار می شود»، خبرگزاری صداوسیما.
  40. ↑ «آیت‌الله مکارم‌ شیرازی: فهم‌ها از درک مقاومت مقدس مردم ناتوانند»، خبرگزاری دفاع مقدس.
  41. ↑ «مردم در صحنه، جزء فرشتگان زمین‌اند»، پایگاه اطلاع‌رسانی اسراء.
  42. ↑ «شرکت در تجمعات شبانه، واجب عینی‌ است نه کفایی!»، خبرگزاری رسمی حوزه.
  43. ↑ «ترامپ تجمعات خیابانی این روزهای ایران را هوش مصنوعی معرفی کرد»، وب‌سایت فرارو.
  44. ↑ «رئیس‌جمهور پزشکیان: خیابان‌ها پر از مردم است؛ این‌ها هوش مصنوعی نیستند، ملت ایران‌اند»، خبرگزاری پانا.
  45. ↑ «فیلم/ واکنش مردم آمل به ادعای ترامپ درباره تجمعات مردمی و هوش مصنوعی»، خبرگزاری دفاع مقدس؛ «فیلم، آیا تجمعات هر شب مردم ایران با هوش مصنوعی ساخته می‌شود؟»، خبرگزاری رسمی حوزه.
  46. ↑ «حضور شبانه مردم در میادین؛ روایت جنگ رمضان از عمق سرمایه اجتماعی ایران»، پایگاه خبری تحلیلی عصر دنا.
  47. ↑ «وزیر ارشاد: افزایش همدلی و ایثار اجتماعی در میان طبقات مختلف جامعه از دستاوردهای جنگ رمضان است»، خبرگزاری ایلنا.
  48. ↑ «وقتی جنگ، فرصتی برای هنرپروری می‌شود»، خبرگزاری دفاع مقدس.
  49. ↑ «برگزاری بیش از ۱۹۰۰ تجمع و ۱۳۵۰ محفل قرآنی در جنگ رمضان»، خبرگزاری مهر.
  50. ↑ «حماسه حضور ملت ایران در جنگ رمضان در قالب میراث زنده معاصر ثبت می‌شود»، خبرگزاری ایرنا.
  51. ↑ «چرا زنان در تجمعات شبانه جنگ رمضان پررنگ‌تر دیده شدند؟»، خبرگزاری آنا.
  52. ↑ «زنان عاشورایی ایران یک دم میدان را ترک نکردند»، جوان‌آنلاین.
  53. ↑ «رئیس فراکسیون زنان مجلس: زنان در جنگ رمضان نقش پیشران و هدایت‌کننده خود را ثابت کردند»، خبرگزاری ایرنا.
  54. ↑ «فعالیت‌های زنان در جنگ رمضان ثبت می شود»، وب‌سایت موج‌نیوز.
  55. ↑ «حجاب متفاوت زنان در تجمعات شبانه + تصاویر»، خبرآنلاین.
  56. ↑ «حضور زنان و دختران با اسلحه های مختلف جنگی در راهپیمایی دختران جانفدا»، خبرگزاری تسنیم.
  57. ↑ «چرا زنان در تجمعات شبانه جنگ رمضان پررنگ‌تر دیده شدند؟»، خبرگزاری آنا.
  58. ↑ «روایت بانوان خارجی درباره رستاخیز زنان؛ جنگ رمضان تصویر زن ایرانی را در جهان تغییر داد»، وب‌سایت شهرآرا نیوز.
  59. ↑ «موسیقیِ میدان؛ بازآفرینی حافظه جمعی در لحظه بحران»، خبرگزاری دفاع مقدس.
  60. ↑ «نوحه‌هایی که روحیه مقاومت را زنده نگه می‌دارند»، وب‌سایت شهرآرا نیوز.
  61. ↑ «آهنگ‌هایی که در جنگ رمضان برای اقتدار و سوگ «ایران» منتشر شدند»، وب‌سایت شهرآرا نیوز.
  62. ↑ «نماهنگ آی صهیون»، وب‌سایت کاشوب.
  63. ↑ «تو غلط میکنی»، وب‌سایت کاشوب.
  64. ↑ «نماهنگ بزن که خوب میزنی»، وب‌سایت کاشوب.
  65. ↑ «نماهنگ ذوالفقار حضرت حیدر»، وب‌سایت کاشوب.
  66. ↑ «ای حیدر شهسوار ماشاءالله»، وب‌سایت کاشوب.
  67. ↑ «نماهنگ میدان با تو خیابان با ما»، وب‌سایت کاشوب.
  68. ↑ «آهنگ‌هایی که در جنگ رمضان برای اقتدار و سوگ «ایران» منتشر شدند»، وب‌سایت شهرآرا نیوز.

دیدگاه‌های ارزیابان

  1. ↑ بخشی باید برای واکنش ها با تجمعات در نظر گرفته شود بخشی نیز به بازتاب تجمعات در رسانه ها بخشی هم به آثار و نتایج همانطور که گزارشی از سرودها آمده است، باید گزارشی هم از شعارها تهیه شود همچنین گزاشی از گستره جغرافیایی تجمعات

منابع

  • «آتش‌پاره‌های جنگ رمضان»، خبرگزاری فارس، تاریخ درج مطلب: 27 اسفند 1404ش.
  • «آخرین اخبار جنگ ایران و آمریکا-اسرائیل امروز 10 اسفند 1404، دشمن تا کنون به کدام شهرها حمله کرده است؟»، اقتصاد آنلاین، تاریخ درج مطلب: 10 اسفند 1404ش.
  • «آهنگ‌هایی که در جنگ رمضان برای اقتدار و سوگ «ایران» منتشر شدند»، وب‌سایت شهرآرا نیوز، تاریخ درج مطلب: 28 اسفند 1404ش.
  • «آیت‌الله مکارم‌ شیرازی: فهم‌ها از درک مقاومت مقدس مردم ناتوانند»، خبرگزاری دفاع مقدس، تاریخ درج مطلب: 18 فروردین 1405ش.
  • «ابوالقاسم جراره: حضور مردم در میدان بزرگ‌ترین دلگرمی نیروهای مسلح است»، خبرگزاری فارس، تاریخ درج مطلب: 30 فروردین 1405ش.
  • «اولین پیام حضرت آیت‌الله سیدمجتبی حسینی خامنه‌ای رهبر معظّم انقلاب»، وب‌سایت دفتر حفظ و نشر آثار آیت‌الله خامنه‌ای، تاریخ درج مطلب: 21 اسفند 1404ش.
  • «اولین گزارش صداوسیما از سومین رهبر انقلاب‌»، وب‌سایت آپارات، تاریخ بازدید: 31 فروردین 1405ش.
  • «اژه‌ای: احسنت و مرحبا به این مردم بصیر که خیابان را رها نمی‌کنند»، وب‌سایت تحلیلی خبری عصر ایران، تاریخ درج مطلب: 21 اسفند 1404ش.
  • «اجتماع مردم عزادار و سوگوار رهبر شهید انقلاب/آخرین تحولات در کشور»، وب‌سایت تابناک، تاریخ درج مطلب: 10 اسفند 1404ش.
  • «اجرای نمایش خیابانی برای ایران در یزد»، خبرگزاری صداوسیما، تاریخ درج مطلب: 7 اردیبهشت 1405ش.
  • «اجرای نمایش خیابانی میناب مثل میهن در دزفول»، وب‌سایت میراث آریا، تاریخ درج مطلب: 29 فروردین 1405ش.
  • «ادامه حضور هوشیارانه کشاورزان و روستائیان در میدان»، خبرگزاری صداوسیما، تاریخ درج مطلب: 21 فروردین 1405ش.
  • «اشتباه محاسباتی آمریکا و اسرائیل در حمله به ایران، اتحاد مردم ایران نقشه‌های دشمن را برملا کرد»، وب‌سایت تقریب، تاریخ درج مطلب: 15 فروردین 1405ش.
  • «اهتزاز پرچم حزب‌الله در سی‌ونهمین اجتماع خونخواهی رهبر شهید انقلاب + فیلم»، وب‌سایت باشگاه خبرنگاران جوان، تاریخ درج مطلب: 19 فروردین 1405ش.
  • «ای حیدر شهسوار ماشاءالله»، وب‌سایت کاشوب، تاریخ بازدید: 31 فروردین 1405ش.
  • «برگزاری بیش از ۱۹۰۰ تجمع و ۱۳۵۰ محفل قرآنی در جنگ رمضان»، خبرگزاری مهر، تاریخ درج مطلب: 6 اردیبهشت 1405ش.
  • «برنامه سی و یکمین شب تجمعات مردمی در میادین تهران»، وب‌سایت نورنیوز، تاریخ درج مطلب: 11 فروردین 1405ش.
  • «بیانیه ستاد کل نیروهای مسلح و قرارگاه مرکزی حضرت خاتم‌الانبیا»، وب‌سایت مشرق‌نیوز، تاریخ درج مطلب: 19 فروردین 1405ش.
  • «پرچم اسرائیل و آمریکا شبانه در تهران به آتش کشیده شد، تصاویر»، وب‌سایت تیتر برتر، تاریخ درج مطلب: 15 فروردین 1405ش.
  • «پلاکاردهای خاص با نوشته‌های خاص در تجمعات شبانه»، خبرآنلاین، تاریخ درج مطلب: 30 فروردین 1405ش.
  • «پیام حضرت آیت‌الله سیدمجتبی حسینی خامنه‌ای رهبر معظّم انقلاب اسلامی به‌مناسبت چهلمین روز شهادت قائد عظیم‌الشأن انقلاب و مسائل مهم مربوط به جنگ تحمیلی سوم»، وب‌سایت دفتر حفظ و نشر آثار آیت‌الله خامنه‌ای، تاریخ درج مطلب: 20 فروردین 1405ش.
  • «پیامی از سردارِ در میدان: خیابان با شما میدان با ما»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: 16 اسفند 1404ش.
  • «تجمع»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ بازدید: 31 فروردین 1405ش.
  • «تجمعات شبانه مردمی در تهران دربیش از ۱۳۰ نقطه برگزار می شود»، خبرگزاری صداوسیما، تاریخ درج مطلب: 7 اردیبهشت 1405ش.
  • «تجمعات مردمی جنگ ثبت می‌شود»، خبرگزاری ایلنا، تاریخ درج مطلب: 8 اردیبهشت 1405ش.
  • «ترامپ تجمعات خیابانی این روزهای ایران را هوش مصنوعی معرفی کرد»، وب‌سایت فرارو، تاریخ درج مطلب: 25 اسفند 1404ش.
  • «تصاویر متفاوتی از تجمع شب گذشته در میدان انقلاب، طعنه و کنایه به دیپلماسی ادامه دارد، اسپایدرمن با پرچم ایران»، خبرآنلاین، تاریخ درج مطلب: 6 اردیبهشت 1405ش.
  • «تمدید آتش بس بین آمریکا و ایران؟»، وب‌سایت ورزش3، تاریخ درج مطلب: 25 فروردین 1405ش.
  • «تو غلط میکنی»، وب‌سایت کاشوب، تاریخ بازدید: 31 فروردین 1405ش.
  • «چرا زنان در تجمعات شبانه جنگ رمضان پررنگ‌تر دیده شدند؟»، خبرگزاری آنا، تاریخ درج مطلب: 5 اردیبهشت 1405ش.
  • «حجاب متفاوت زنان در تجمعات شبانه + تصاویر»، خبرآنلاین، تاریخ درج مطلب: 6 اردیبهشت 1405ش.
  • «حضور دکتر پزشکیان در خروش میلیونی ملت ایران در روز جهانی قدس»، پایگاه اطلاع‌رسانی ریاست جمهوری اسلامی ایران، تاریخ درج مطلب: 22 اسفند 1404ش.
  • «حضور زنان و دختران با اسلحه های مختلف جنگی در راهپیمایی دختران جانفدا»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: 28 فروردین 1405ش.
  • «حضور شبانه مردم در میادین؛ روایت جنگ رمضان از عمق سرمایه اجتماعی ایران»، پایگاه خبری تحلیلی عصر دنا، تاریخ درج مطلب: 6 اردیبهشت 1405ش.
  • «حضور مردم در خیابان مصداق «جهاد» است، برائت از دشمنان بالاترین مرحله تقوا است»، خبرگزاری رسمی حوزه، تاریخ درج مطلب: 6 اردیبهشت 1405ش.
  • «حماسه‌ای از جنس مردم؛ تهران سوگوار رهبر انقلاب اسلامی+فیلم»، خبرگزاری آنا، تاریخ درج مطلب: 10 اسفند 1404ش.
  • «حماسه حضور ملت ایران در جنگ رمضان در قالب میراث زنده معاصر ثبت می‌شود»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: 24 فروردین 1405ش.
  • «حملات واشینگتن و تل‌آویو باعث اتحاد مردم ایران شد»، خبرگزاری آنا، تاریخ درج مطلب: 29 اسفند 1404ش.
  • «رئیس‌جمهور پزشکیان: خیابان‌ها پر از مردم است؛ این‌ها هوش مصنوعی نیستند، ملت ایران‌اند»، خبرگزاری پانا، تاریخ درج مطلب: 1 فروردین 1405ش.
  • «رئیس فراکسیون زنان مجلس: زنان در جنگ رمضان نقش پیشران و هدایت‌کننده خود را ثابت کردند»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: 5 اردیبهشت 1405ش.
  • «روایت بانوان خارجی درباره رستاخیز زنان؛ جنگ رمضان تصویر زن ایرانی را در جهان تغییر داد»، وب‌سایت شهرآرا نیوز، تاریخ درج مطلب: 8 اردیبهشت 1405ش.
  • زارعی، «خیابان، مطالبات، حمایت‌ها و میز مذاکرات»، باشگاه خبرنگاران دانشجویی ایران، تاریخ درج مطلب: 29 فروردین 1405ش.
  • «زنان عاشورایی ایران یک دم میدان را ترک نکردند»، جوان‌آنلاین، تاریخ درج مطلب: 27 فروردین 1405ش.
  • «سفره‌های افطاری مردم در خیابان‌های تبریز/دشمن سوزی در چهارشنبه سوری»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: 26 اسفند 1404ش.
  • «سی‌ویکمین موج تجمعات شبانه مردمی ایران، پزشکیان و عراقچی در جمع مردم+فیلم»، وب‌سایت نورنیوز، تاریخ درج مطلب: 11 فروردین 1405ش.
  • «شرکت در تجمعات شبانه، واجب عینی‌ است نه کفایی!»، خبرگزاری رسمی حوزه، تاریخ درج مطلب: 7 اردیبهشت 1405ش.
  • «شعار مرگ بر وطن‌فروش خائن، زیر بارش باران»، خبرگزاری صداوسیما، تاریخ درج مطلب: 12 فروردین 1405ش.
  • «فعالیت‌های زنان در جنگ رمضان ثبت می شود»، وب‌سایت موج‌نیوز، تاریخ درج مطلب: 23 فروردین 1405ش.
  • «فقط همین چند ثانیه را از شجاعت مردم تهران را ببینید»، خبرگزاری دانشجو، تاریخ درج مطلب: 17 اسفند 1404ش.
  • «فیلم، آیا تجمعات هر شب مردم ایران با هوش مصنوعی ساخته می‌شود؟»، خبرگزاری رسمی حوزه، تاریخ درج مطلب: 2 اردیبهشت 1405ش.
  • «فیلم/ واکنش مردم آمل به ادعای ترامپ درباره تجمعات مردمی و هوش مصنوعی»، خبرگزاری دفاع مقدس، تاریخ درج مطلب: 3 فروردین 1405ش.
  • «قالیباف: حضور مردم در خیابان‌ها دشمن را گیج و عصبانی کرده است»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: 20 اسفند 1404ش.
  • «مردم در صحنه، جزء فرشتگان زمین‌اند»، پایگاه اطلاع‌رسانی اسراء، تاریخ درج مطلب: 11 فروردین 1405ش.
  • «معادلات دشمن را حضور شبانه مردم در تجمعات ‌در‌هم شکست»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: 28 فروردین 1405ش.
  • «موسیقیِ میدان؛ بازآفرینی حافظه جمعی در لحظه بحران»، خبرگزاری دفاع مقدس، تاریخ درج مطلب: 30 فروردین 1405ش.
  • «نماهنگ آی صهیون»، وب‌سایت کاشوب، تاریخ بازدید: 31 فروردین 1405ش.
  • «نماهنگ بزن که خوب میزنی»، وب‌سایت کاشوب، تاریخ بازدید: 31 فروردین 1405ش.
  • «نماهنگ ذوالفقار حضرت حیدر»، وب‌سایت کاشوب، تاریخ بازدید: 31 فروردین 1405ش.
  • «نماهنگ میدان با تو خیابان با ما»، وب‌سایت کاشوب، تاریخ بازدید: 31 فروردین 1405ش.
  • «نمایش ۱۶۸ نیمکت خالی در ساوه بروی صحنه رفت»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: 7 اردیبهشت 1405ش.
  • «نوحه‌هایی که روحیه مقاومت را زنده نگه می‌دارند»، وب‌سایت شهرآرا نیوز، تاریخ درج مطلب: 13 فروردین 1405ش.
  • «وزیر ارشاد: افزایش همدلی و ایثار اجتماعی در میان طبقات مختلف جامعه از دستاوردهای جنگ رمضان است»، خبرگزاری ایلنا، تاریخ درج مطلب: 9 اردیبهشت 1405ش.
  • «وقتی جنگ، فرصتی برای هنرپروری می‌شود»، خبرگزاری دفاع مقدس، تاریخ درج مطلب: 27 فروردین 1405ش.
  • «همبستگی ملی در تجمعات شبانه مردم ایران برای دفاع از کشور+ تصاویر»، خبرگزاری دفاع مقدس، تاریخ درج مطلب: 22 فروردین 1405ش.
  • «5 ویدیو از بمباران اطراف راهپیمایی روز قدس و شهادت یک زن»، وب‌سایت تابناک، تاریخ درج مطلب: 22 اسفند 1404ش.
  • «۵۱ شب پایداری و همدلی در دفاع از وطن+گزارش»، خبرگزاری صداوسیما، تاریخ درج مطلب: 1 اردیبهشت 1405ش.
برگرفته از «https://iranpedia.net/w/index.php?title=تجمعات_شبانه_ایرانیان_۱۴۰۴-۱۴۰۵&oldid=32250»