بدون خلاصۀ ویرایش
ابرابزار
خط ۷: خط ۷:


== باشگاه‌های فوتبال زنان در ایران ==
== باشگاه‌های فوتبال زنان در ایران ==
فوتبال زنان در قالب ۸۰ تیم باشگاهی و در استان‌های: تهران، اصفهان، فارس، خوزستان، کرمان، مازندران، گیلان، خراسان رضوی، البرز، کرمانشاه، کردستان، همدان، آذربایجان غربی، بوشهر، چهارمحال و بختیاری، یزد، مرکزی، ایلام، کهگیلویه و بویراحمد، قزوین، گلستان، خراسان شمالی، سمنان مستقر هسند. بیشترین تمرکز تیم‌ها در استان تهران، فارس و اصفهان است.<ref>[https://footballdokht.ir/teams «تیم‌های باشگاهی فوتبال زنان ایران»، وب‌سایت فوتبال‌دخت.]</ref> نخستین دورهٔ لیگ برتر فوتبال زنان طی سال‌های ۱۳۸۶ش تا ۱۳۸۷ش برگزار شد<ref>[https://footballdokht.ir/254-تاریخچه-لیگ-فوتبال-بانوان-قهرمان-ها.html «نخستین دوره لیگ برتر فوتبال زنان ایران طی سال‌های 1386 تا 1387 برگزار شد.»، وب‌سایت فوتبال‌دخت؛] [https://www.hazfi-cup.com/champions/Kowsar_Women_Football_League «لیست قهرمانان لیگ برتر کوثر بانوان فوتبال ایران»، وب‌سایت جام حذفی.]</ref> و در ۱۴۰۴ش هجدهمین دورهٔ این لیگ با قهرمانی تیم خاتون بم پایان یافت.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6745276/خاتون-بم-قهرمان-لیگ-هجدهم-شد-سپاهان-در-برابر-بمی-ها-ناکام-ماند «خاتون‌بم قهرمان لیگ هجدهم شد/ سپاهان در برابر بمی‌ها ناکام ماند.]</ref> صعود تیم خاتون بم در 1403ش به جمع هشت تیم برتر باشگاهی آسیا نشانۀ بلوغ فنی، تاکتیکی و اتحاد تیمی در فوتبال زنان ایران ارزیابی شده است. کارشناسان تأکید می‌کنند که روند پیشرفت فوتبال زنان در قالب باشگاه‌های مختلف و لیگ داخلی، طی دو سال گذشته محسوس بوده است.<ref>[https://www.varzesh3.com/news/2076993/%D8%AF%D9%88-%D8%B3%D8%A7%D9%84-%D8%A7%D8%B3%D8%AA-%D8%A7%D8%B2-%D9%BE%DB%8C%D8%B4%D8%B1%D9%81%D8%AA-%D9%81%D9%88%D8%AA%D8%A8%D8%A7%D9%84-%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%86-%D9%85%DB%8C-%DA%AF%D9%88%DB%8C%D9%85 «دو سال است از پیشرفت فوتبال زنان می‌گویم!»، وب‌سایت روزش سه.]</ref>
فوتبال زنان در قالب ۸۰ تیم باشگاهی و در استان‌های: تهران، اصفهان، فارس، خوزستان، کرمان، مازندران، گیلان، خراسان رضوی، البرز، کرمانشاه، کردستان، همدان، آذربایجان غربی، بوشهر، چهارمحال و بختیاری، یزد، مرکزی، ایلام، کهگیلویه و بویراحمد، قزوین، گلستان، خراسان شمالی، سمنان مستقر هسند. بیشترین تمرکز تیم‌ها در استان تهران، فارس و اصفهان است.<ref>[https://footballdokht.ir/teams «تیم‌های باشگاهی فوتبال زنان ایران»، وب‌سایت فوتبال‌دخت.]</ref> نخستین دورهٔ لیگ برتر فوتبال زنان طی سال‌های ۱۳۸۶ش تا ۱۳۸۷ش برگزار شد<ref>[https://footballdokht.ir/254-تاریخچه-لیگ-فوتبال-بانوان-قهرمان-ها.html «نخستین دوره لیگ برتر فوتبال زنان ایران طی سال‌های 1386 تا 1387 برگزار شد.»، وب‌سایت فوتبال‌دخت؛] [https://www.hazfi-cup.com/champions/Kowsar_Women_Football_League «لیست قهرمانان لیگ برتر کوثر بانوان فوتبال ایران»، وب‌سایت جام حذفی.]</ref> و در ۱۴۰۴ش هجدهمین دورهٔ این لیگ با قهرمانی تیم خاتون بم پایان یافت.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6745276/خاتون-بم-قهرمان-لیگ-هجدهم-شد-سپاهان-در-برابر-بمی-ها-ناکام-ماند «خاتون‌بم قهرمان لیگ هجدهم شد/ سپاهان در برابر بمی‌ها ناکام ماند.]</ref> صعود تیم خاتون بم در ۱۴۰۳ش به جمع هشت تیم برتر باشگاهی آسیا نشانهٔ بلوغ فنی، تاکتیکی و اتحاد تیمی در فوتبال زنان ایران ارزیابی شده است. کارشناسان تأکید می‌کنند که روند پیشرفت فوتبال زنان در قالب باشگاه‌های مختلف و لیگ داخلی، طی دو سال گذشته محسوس بوده است.<ref>[https://www.varzesh3.com/news/2076993/دو-سال-است-از-پیشرفت-فوتبال-زنان-می-گویم «دو سال است از پیشرفت فوتبال زنان می‌گویم!»، وب‌سایت روزش سه.]</ref>


== تیم‌های ملی فوتبال زنان در ایران ==
== تیم‌های ملی فوتبال زنان در ایران ==
* کسب تیم فوتبال بانوان دو نایب‌قهرمانی غرب آسیا (۱۳۸۴ش و ۱۳۹۰ش)، حضور در جام ملت‌های آسیا (۲۰۲۲م هند و ۲۰۲۶م استرالیا) و سه دوره صعود به مرحلهٔ دوم انتخابی [[المپیک]].<ref>[https://the-ffiri.com/fa/services/20 «تیم ملی فوتبال بانوان ایران»، وب‌بایت فدراسیون فوتبال جمهوری اسلامی ایران.]</ref>
* کسب تیم فوتبال بانوان دو نایب‌قهرمانی غرب آسیا (۱۳۸۴ش و ۱۳۹۰ش)، حضور در جام ملت‌های آسیا (۲۰۲۲م هند و ۲۰۲۶م استرالیا) و سه دوره صعود به مرحلهٔ دوم انتخابی [[المپیک]].<ref>[https://the-ffiri.com/fa/services/20 «تیم ملی فوتبال بانوان ایران»، وب‌بایت فدراسیون فوتبال جمهوری اسلامی ایران.]</ref>
* صعود تیم دختران زیر 20 سال به مرحله دوم مسابقات مقدماتی قهرمانی آسیا.<ref>[https://the-ffiri.com/fa/news/154/تیم-ملی-فوتبال-جواناندختران «تیم ملی فوتبال جوانان(دختران)»، وب‌سایت فوتبال‌دخت.]</ref>
* صعود تیم دختران زیر ۲۰ سال به مرحله دوم مسابقات مقدماتی قهرمانی آسیا.<ref>[https://the-ffiri.com/fa/news/154/تیم-ملی-فوتبال-جواناندختران «تیم ملی فوتبال جوانان(دختران)»، وب‌سایت فوتبال‌دخت.]</ref>
* راهیابی دختران زیر 17 سال به دور دوم مقدماتی قهرمانی آسیا (۱۳۹۷ش، تاجیکستان).<ref>[https://the-ffiri.com/fa/news/161/تیم-ملی-فوتبال-نوجواناندختران «تیم ملی فوتبال نوجوانان(دختران)»، وب‌سایت فوتبال‌دخت.]</ref>
* راهیابی دختران زیر ۱۷ سال به دور دوم مقدماتی قهرمانی آسیا (۱۳۹۷ش، تاجیکستان).<ref>[https://the-ffiri.com/fa/news/161/تیم-ملی-فوتبال-نوجواناندختران «تیم ملی فوتبال نوجوانان(دختران)»، وب‌سایت فوتبال‌دخت.]</ref>
* نایب‌قهرمانی مسابقات زیر ۱۴ سال آسیا (۱۳۹۱ش، سریلانکا) و کسب دو مقام سومی در این رقابت‌ها (۱۳۹۳ش و ۱۳۹۵ش).<ref>[https://the-ffiri.com/fa/news/214/تیم-ملی-فوتبال-نونهالاندختران «تیم ملی فوتبال نونهالان(دختران)»، وب‌سایت فوتبال‌دخت.]</ref>
* نایب‌قهرمانی مسابقات زیر ۱۴ سال آسیا (۱۳۹۱ش، سریلانکا) و کسب دو مقام سومی در این رقابت‌ها (۱۳۹۳ش و ۱۳۹۵ش).<ref>[https://the-ffiri.com/fa/news/214/تیم-ملی-فوتبال-نونهالاندختران «تیم ملی فوتبال نونهالان(دختران)»، وب‌سایت فوتبال‌دخت.]</ref>


خط ۲۹: خط ۲۹:
جایگاه فوتبال زنان ایران در رنکینگ فدراسیون جهانی فوتبال دارای فراز و فرودهایی بوده است. برای مثال تیم ملی فوتبال زنان ایران در سال‌های آغازین فعالیت خود با هدایت شهرزاد مظفر رتبهٔ چهل‌وهشتم جهان<ref>[https://football360.ir/post/2023061413/واکاوی-شرایط-فوتبال-زنان-ایران-در-رنکینگ-فیفا-از-خودمان-14-سال-عقبتریم «واکاوی شرایط فوتبال زنان ایران در رنکینگ فیفا؛ از خودمان 14 سال عقب‌تریم!»، وب‌سایت فوتبال 360.]</ref> و در رتبه‌بندی ۱۳۸۹ش جایگاه ۵۵ جهان را کسب کرد.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/173440/تاریخچه-پر-ماجرای-فوتبال-زنان-در-ایران#comments «تاریخچه پر ماجرای فوتبال زنان در ایران»، وب‌سایت تابناک.]</ref> در جدیدترین رنکینگ اعلام‌شده، از جایگاه ۷۰ به رتبهٔ ۶۸ جهان ارتقا یافته است.<ref>[https://nournews.ir/fa/news/262169/صعود-دو-پله-ای-زنان-فوتبال-ایران-در-رنکینگ-FIFA «صعود دو پله‌ای زنان فوتبال ایران در رنکینگ FIFA»، وب‌سایت نور نیوز.]</ref>
جایگاه فوتبال زنان ایران در رنکینگ فدراسیون جهانی فوتبال دارای فراز و فرودهایی بوده است. برای مثال تیم ملی فوتبال زنان ایران در سال‌های آغازین فعالیت خود با هدایت شهرزاد مظفر رتبهٔ چهل‌وهشتم جهان<ref>[https://football360.ir/post/2023061413/واکاوی-شرایط-فوتبال-زنان-ایران-در-رنکینگ-فیفا-از-خودمان-14-سال-عقبتریم «واکاوی شرایط فوتبال زنان ایران در رنکینگ فیفا؛ از خودمان 14 سال عقب‌تریم!»، وب‌سایت فوتبال 360.]</ref> و در رتبه‌بندی ۱۳۸۹ش جایگاه ۵۵ جهان را کسب کرد.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/173440/تاریخچه-پر-ماجرای-فوتبال-زنان-در-ایران#comments «تاریخچه پر ماجرای فوتبال زنان در ایران»، وب‌سایت تابناک.]</ref> در جدیدترین رنکینگ اعلام‌شده، از جایگاه ۷۰ به رتبهٔ ۶۸ جهان ارتقا یافته است.<ref>[https://nournews.ir/fa/news/262169/صعود-دو-پله-ای-زنان-فوتبال-ایران-در-رنکینگ-FIFA «صعود دو پله‌ای زنان فوتبال ایران در رنکینگ FIFA»، وب‌سایت نور نیوز.]</ref>


در سطح فردی زهرا قنبری در فصل ۹۸–۱۳۹۷ش با ۵۱ گل، خانم گل فوتبال ایران شد و به‌عنوان نخستین لژیونر فوتبال بانوان ایران شناخته می‌شود. سارا قمی به‌عنوان بیش‌ترین زنندۀ گل در لیگ بانوان ایران تا ۱۳۹۶ش ۳۵ بازی ملی و ۲۳ گل برای تیم ملی ثبت کرده است. شقایق نوری‌زاده از ۱۳۹۰ش تا ۱۳۹۶ش در تمامی رده‌های تیم ملی فوتبال بانوان حضور داشته و در مسابقات آسیایی، تورنمنت‌های بین‌المللی و اروپایی متعددی به میدان رفته است. مریم ایراندوست نیز به‌عنوان بازیکن سابق تیم ملی و مدرس بین‌المللی فوتبال، در چندین کشور به تدریس فوتبال پرداخته است.<ref>[https://fbtv3.ir/news/23107 «پیشرفت ورزش بانوان بعد از انقلاب اسلامی»، وب‌سایت فوتبال برتر.]</ref>
در سطح فردی زهرا قنبری در فصل ۹۸–۱۳۹۷ش با ۵۱ گل، خانم گل فوتبال ایران شد و به‌عنوان نخستین لژیونر فوتبال بانوان ایران شناخته می‌شود. سارا قمی به‌عنوان بیش‌ترین زنندهٔ گل در لیگ بانوان ایران تا ۱۳۹۶ش ۳۵ بازی ملی و ۲۳ گل برای تیم ملی ثبت کرده است. شقایق نوری‌زاده از ۱۳۹۰ش تا ۱۳۹۶ش در تمامی رده‌های تیم ملی فوتبال بانوان حضور داشته و در مسابقات آسیایی، تورنمنت‌های بین‌المللی و اروپایی متعددی به میدان رفته است. مریم ایراندوست نیز به‌عنوان بازیکن سابق تیم ملی و مدرس بین‌المللی فوتبال، در چندین کشور به تدریس فوتبال پرداخته است.<ref>[https://fbtv3.ir/news/23107 «پیشرفت ورزش بانوان بعد از انقلاب اسلامی»، وب‌سایت فوتبال برتر.]</ref>


== موانع فوتبال زنان در ایران ==
== موانع فوتبال زنان در ایران ==
خط ۴۴: خط ۴۴:


== فوتبال زنان ایران در جنگ رمضان ==
== فوتبال زنان ایران در جنگ رمضان ==
پس از پایان جام ملت‌های آسیای زنان ۲۰۲۶م در استرالیا و بسته‌بودن حریم هوایی ایران بخاطر [[جنگ رمضان]]، بازگشت تیم ملی با تأخیر افتاد و برخی رسانه‌ها از [[پناهندگی بازیکنان فوتبال زنان ایران]] خبر دادند.<ref>[https://www.jamaran.news/بخش-ورزشی-160/1700865-سیر-تا-پیاز-پناهندگی-بازیکنان-تیم-ملی-فوتبال-زنان-در-استرالیا «سیر تا پیاز پناهندگی بازیکنان تیم ملی فوتبال زنان در استرالیا»، خبرگزاری جماران.]</ref> در این مدت، با تشویق و هماهنگی سیاسی دولت‌های استرالیا<ref>[https://shahraranews.ir/fa/news/398950/جزئیاتی-از-اتفاقات-تیم-ملی-زنان-در-استرالیا «جزئیاتی از اتفاقات تیم ملی زنان در استرالیا»، وب‌سایت شهرآرا نیوز.]</ref> و آمریکا،<ref>[https://www.khabarfoori.com/بخش-سیاسی-59/3199593-ترامپ-اگر-استرالیا-به-زنان-فوتبالیست-ایرانی-پناهندگی-ندهد-آمریکا-این-کار-را-خواهد-کرد «ترامپ: اگر استرالیا به زنان فوتبالیست ایرانی پناهندگی ندهد، آمریکا این کار را خواهد کرد»، وب‌سایت خبر فوری.]</ref> ۷ عضو تیم (شش بازیکن و یک عضو کادر فنی) هتل را ترک کرده و درخواست پناهندگی دادند؛<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/1362977/کامبک-زنان-ایران-از-دل-پناهندگی-به-آغوش-وطن-منتظر-تصمیم-نهایی-۳-نفر-دیگر «کامبک زنان ایران از دل پناهندگی به آغوش وطن؛ منتظر تصمیم نهایی ۳ نفر دیگر!»، وب‌سایت تابناک؛] [https://www.asriran.com/fa/news/1149803/زهرا-قنبری-هم-از-پناهندگی-در-استرالیا-پشیمان-شد-کاپیتان-تیم-ملی-در-راه-مالزی «زهرا قنبری هم از پناهندگی در استرالیا پشیمان شد؛ کاپیتان تیم ملی در راه مالزی»، وب‌سایت عصر ایران؛] [https://www.tabnak.ir/fa/news/1362342/انصراف-یکی-از-دختران-فوتبالیست-از-پناهندگی «انصراف یکی از دختران فوتبالیست از پناهندگی»، وب‌سایت تابناک.]</ref> با این حال، پس از پیگیری‌های فدراسیون و دستگاه دیپلماسی، ۵ نفر از آنان منصرف شده و تیم ملی در نهایت بدون ۲ عضو باقی‌مانده به ایران بازگشت.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6779171/برگزاری-مراسم-استقبال-از-تیم-ملی-فوتبال-زنان-در-میدان-ولیعصر «استقبال با شکوه از تیم ملی فوتبال زنان/ دختران «وطن» در آغوش ملت»، خبرگزاری مهر.]</ref>
پس از پایان جام ملت‌های آسیای زنان ۲۰۲۶م در استرالیا و بسته‌بودن حریم هوایی ایران بخاطر [[جنگ رمضان]]، بازگشت تیم ملی با تأخیر افتاد و برخی رسانه‌ها از [[پناهندگی بازیکنان فوتبال زنان ایران]] خبر دادند.<ref>[https://www.jamaran.news/بخش-ورزشی-160/1700865-سیر-تا-پیاز-پناهندگی-بازیکنان-تیم-ملی-فوتبال-زنان-در-استرالیا «سیر تا پیاز پناهندگی بازیکنان تیم ملی فوتبال زنان در استرالیا»، خبرگزاری جماران.]</ref> در این مدت، با تشویق و هماهنگی سیاسی دولت‌های استرالیا<ref>[https://shahraranews.ir/fa/news/398950/جزئیاتی-از-اتفاقات-تیم-ملی-زنان-در-استرالیا «جزئیاتی از اتفاقات تیم ملی زنان در استرالیا»، وب‌سایت شهرآرا نیوز.]</ref> و آمریکا،<ref>[https://www.khabarfoori.com/بخش-سیاسی-59/3199593-ترامپ-اگر-استرالیا-به-زنان-فوتبالیست-ایرانی-پناهندگی-ندهد-آمریکا-این-کار-را-خواهد-کرد «ترامپ: اگر استرالیا به زنان فوتبالیست ایرانی پناهندگی ندهد، آمریکا این کار را خواهد کرد»، وب‌سایت خبر فوری.]</ref> ۷ عضو تیم (شش بازیکن و یک عضو کادر فنی) هتل را ترک کرده و درخواست پناهندگی دادند؛<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/1362977/کامبک-زنان-ایران-از-دل-پناهندگی-به-آغوش-وطن-منتظر-تصمیم-نهایی-۳-نفر-دیگر «کامبک زنان ایران از دل پناهندگی به آغوش وطن؛ منتظر تصمیم نهایی ۳ نفر دیگر!»، وب‌سایت تابناک؛] [https://www.asriran.com/fa/news/1149803/زهرا-قنبری-هم-از-پناهندگی-در-استرالیا-پشیمان-شد-کاپیتان-تیم-ملی-در-راه-مالزی «زهرا قنبری هم از پناهندگی در استرالیا پشیمان شد؛ کاپیتان تیم ملی در راه مالزی»، وب‌سایت عصر ایران؛] [https://www.tabnak.ir/fa/news/1362342/انصراف-یکی-از-دختران-فوتبالیست-از-پناهندگی «انصراف یکی از دختران فوتبالیست از پناهندگی»، وب‌سایت تابناک.]</ref> با این حال، پس از پیگیری‌های فدراسیون و دستگاه دیپلماسی، ۵ نفر از آنان منصرف شده و تیم ملی در نهایت بدون ۲ عضو باقی‌مانده به ایران بازگشت.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6779171/برگزاری-مراسم-استقبال-از-تیم-ملی-فوتبال-زنان-در-میدان-ولیعصر «استقبال با شکوه از تیم ملی فوتبال زنان/ دختران «وطن» در آغوش ملت»، خبرگزاری مهر.]</ref>


== پانویس ==
== پانویس ==
خط ۵۰: خط ۵۰:


== منابع ==
== منابع ==
{{آغاز منابع}}* «آشنایی با مشکلات فوتبال زنان در ایران»، وب‌سایت سرپوش، تاریخ بازدید: 12 فروردین 1405ش.
{{آغاز منابع}}* «آشنایی با مشکلات فوتبال زنان در ایران»، وب‌سایت سرپوش، تاریخ بازدید: ۱۲ فروردین ۱۴۰۵ش.
* «اختلاف دستمزد فوتبال زنان و مردان»، اعتماد آنلاین، تاریخ درج مطلب: ۱۴ مرداد ۱۳۹۸ش.
* «اختلاف دستمزد فوتبال زنان و مردان»، اعتماد آنلاین، تاریخ درج مطلب: ۱۴ مرداد ۱۳۹۸ش.
* «استقبال با شکوه از تیم ملی فوتبال زنان/ دختران «وطن» در آغوش ملت»، خبرگزاری مهر، تاریخ درج مطلب: ۲۸ اسفند ۱۴۰۴ش.
* «استقبال با شکوه از تیم ملی فوتبال زنان/ دختران «وطن» در آغوش ملت»، خبرگزاری مهر، تاریخ درج مطلب: ۲۸ اسفند ۱۴۰۴ش.
خط ۶۶: خط ۶۶:
* «تیم‌های باشگاهی فوتبال زنان ایران»، وب‌سایت فوتبال‌دخت، تاریخ بازدید: ۵ فروردین ۱۴۰۵ش.
* «تیم‌های باشگاهی فوتبال زنان ایران»، وب‌سایت فوتبال‌دخت، تاریخ بازدید: ۵ فروردین ۱۴۰۵ش.
* «خاتون‌بم قهرمان لیگ هجدهم شد/ سپاهان در برابر بمی‌ها ناکام ماند»، ۲۱ بهمن ۱۴۰۴ش.
* «خاتون‌بم قهرمان لیگ هجدهم شد/ سپاهان در برابر بمی‌ها ناکام ماند»، ۲۱ بهمن ۱۴۰۴ش.
* «دو سال است از پیشرفت فوتبال زنان می‌گویم!»، وب‌سایت روزش سه، تاریخ درج مطلب: 24 مهر 1403ش.
* «دو سال است از پیشرفت فوتبال زنان می‌گویم!»، وب‌سایت روزش سه، تاریخ درج مطلب: ۲۴ مهر ۱۴۰۳ش.
* «زهرا قنبری هم از پناهندگی در استرالیا پشیمان شد؛ کاپیتان تیم ملی در راه مالزی»، وب‌سایت عصر ایران، تاریخ درج مطلب: ۲۴ اسفند ۱۴۰۴ش.
* «زهرا قنبری هم از پناهندگی در استرالیا پشیمان شد؛ کاپیتان تیم ملی در راه مالزی»، وب‌سایت عصر ایران، تاریخ درج مطلب: ۲۴ اسفند ۱۴۰۴ش.
* «سیر تا پیاز پناهندگی بازیکنان تیم ملی فوتبال زنان در استرالیا»، خبرگزاری جماران، تاریخ درج مطلب: ۱۹ اسفند ۱۴۰۴ش.
* «سیر تا پیاز پناهندگی بازیکنان تیم ملی فوتبال زنان در استرالیا»، خبرگزاری جماران، تاریخ درج مطلب: ۱۹ اسفند ۱۴۰۴ش.
خط ۷۴: خط ۷۴:
* «کامبک زنان ایران از دل پناهندگی به آغوش وطن؛ منتظر تصمیم نهایی ۳ نفر دیگر!»، وب‌سایت تابناک، تاریخ درج مطلب: ۲۳ اسفند ۱۴۰۴ش.
* «کامبک زنان ایران از دل پناهندگی به آغوش وطن؛ منتظر تصمیم نهایی ۳ نفر دیگر!»، وب‌سایت تابناک، تاریخ درج مطلب: ۲۳ اسفند ۱۴۰۴ش.
* «لیست قهرمانان لیگ برتر کوثر بانوان فوتبال ایران»، وب‌سایت جام حذفی، تاریخ بازدید: ۵ فروردین ۱۴۰۵ش.
* «لیست قهرمانان لیگ برتر کوثر بانوان فوتبال ایران»، وب‌سایت جام حذفی، تاریخ بازدید: ۵ فروردین ۱۴۰۵ش.
* «موانع حضور زنان در ورزشگاه‌‎ها؛ ضعف مدیریتی یا شرع؟»، خبرگزاری فرارو، شهریور 1398ش.
* «موانع حضور زنان در ورزشگاه‌ها؛ ضعف مدیریتی یا شرع؟»، خبرگزاری فرارو، شهریور ۱۳۹۸ش.
* «ماجرای فوتبال زنان در ایران»، وب‌سایت جهان نیوز، تاریخ درج مطلب: ۷ تیر ۱۳۹۰ش.
* «ماجرای فوتبال زنان در ایران»، وب‌سایت جهان نیوز، تاریخ درج مطلب: ۷ تیر ۱۳۹۰ش.
* «موضوع حجاب دختران فوتبالیست ۹۹ درصد حل است»، خبرگزاری فرارو، تاریخ درج مطلب: ۶ آذر ۱۳۹۰ش.
* «موضوع حجاب دختران فوتبالیست ۹۹ درصد حل است»، خبرگزاری فرارو، تاریخ درج مطلب: ۶ آذر ۱۳۹۰ش.