صفحه‌ای تازه حاوی «<big>'''بی‌بی کوکب بختیار؛'''</big> اولین زن سفرنامه‌نویس ایرانی و از زنان برجستۀ ایل بختیاری. بی‌بی کوکب بختیار، از زنان برجستۀ ایل بختیاري و اولین زن سفرنامه‌نویس تاریخ معاصر ایران است. وی از بانوان علم‌دوست و فرهیختۀ ایرانی بوده که با علماء، ا...» ایجاد کرد
 
امان الله فصیحی (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۱: خط ۱:
<big>'''بی‌بی کوکب بختیار؛'''</big> اولین زن سفرنامه‌نویس ایرانی و از زنان برجستۀ ایل بختیاری.
<big>'''بی‌بی کوکب بختیار؛'''</big> اولین زن سفرنامه‌نویس ایرانی و از زنان برجستۀ ایل بختیاری.


بی‌بی کوکب بختیار، از زنان برجستۀ ایل بختیاري و اولین زن سفرنامه‌نویس تاریخ معاصر ایران است. وی از بانوان علم‌دوست و فرهیختۀ ایرانی بوده که با علماء، ادباء و سیاستمداران متعددی گفتگو و در برخی فعالیت‌های سیاسی و اجتماعی آن دوران مشارکت کرده است. فعالیت‌های متعدد بی‌بی کوکب در عرصۀ علمی، سیاسی، اجتماعی و اقتصادی در آن دوران، موجب روشنی اندیشه و گسترش افق دید جامعه نسبت به زن شد.  
بی‌بی کوکب بختیار، از زنان برجستۀ [[ایل بختیاری|ایل بختیاري]] و اولین زن سفرنامه‌نویس تاریخ معاصر ایران است. وی از بانوان علم‌دوست و فرهیختۀ ایرانی بوده که با علماء، ادباء و سیاستمداران متعددی گفتگو و در برخی فعالیت‌های سیاسی و اجتماعی آن دوران مشارکت کرده است. فعالیت‌های متعدد بی‌بی کوکب در عرصۀ علمی، سیاسی، اجتماعی و اقتصادی در آن دوران، موجب روشنی اندیشه و گسترش افق دید جامعه نسبت به [[زن]] شد.  
==زندگینامه==
==زندگینامه==
بی‏‌بی‏ کوکب دختر نصیرخان، سردار جنگ ایلخانی بختیاری <ref>  [https://www.isna.ir/news/98100100025/%D8%A8%DB%8C-%D8%A8%DB%8C-%DA%A9%D9%88%DA%A9%D8%A8-%D9%86%D8%AE%D8%B3%D8%AA%DB%8C%D9%86-%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%88%DB%8C-%D8%B3%D9%81%D8%B1%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%86%D9%88%DB%8C%D8%B3-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86% . «بی‌بی کوکب؛ نخستین بانوی سفرنامه‌نویس ایرانی»، خبرگزاری دانشجویان ایران: ایسنا.]</ref> از طایفۀ زراسوند، دورکی باب و شاخۀ هفت‌لنگ ایل بختیاري بود که در سال ۱۲۷۱ش متولد شده <ref>  [https://ensani.ir/fa/article/433283/%D9%86%D8%AE%D8%B3%D8%AA%DB%8C%D9%86-%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%88%DB%8C-%D8%B3%D9%81%D8%B1%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87%D9%86%D9%88%DB%8C%D8%B3-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D8%B1%D9%88%D9%BE%D8%A7-%D8 . پور بختیار، «نخستین بانوی سفرنامه‌نویس ایرانی در اروپا؛ بی‌بی کوکب بختیار»، 1391ش، ص94.] </ref> و در دوران قاجار زندگی کرده است. <ref>[https://www.isna.ir/news/98100100025/%D8%A8%DB%8C-%D8%A8%DB%8C-%DA%A9%D9%88%DA%A9%D8%A8-%D9%86%D8%AE%D8%B3%D8%AA%DB%8C%D9%86-%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%88%DB%8C-%D8%B3%D9%81%D8%B1%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%86%D9%88%DB%8C%D8%B3-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86% . «بی‌بی کوکب؛ نخستین بانوی سفرنامه‌نویس ایرانی»، خبرگزاری دانشجویان ایران: ایسنا.]</ref> وی همسر فتحعلی‌خان سردارمعظم<ref>[https://ensani.ir/fa/article/433283/%D9%86%D8%AE%D8%B3%D8%AA%DB%8C%D9%86-%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%88%DB%8C-%D8%B3%D9%81%D8%B1%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87%D9%86%D9%88%DB%8C%D8%B3-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D8%B1%D9%88%D9%BE%D8%A7-%D8 . پور بختیار، «نخستین بانوی سفرنامه‌نویس ایرانی در اروپا؛ بی‌بی کوکب بختیار»، 1391ش، ص94.] </ref>  و عروس ایلخان مشهور امیر مفخم بختیاری بوده است. <ref>[https://www.isna.ir/news/98100100025/%D8%A8%DB%8C-%D8%A8%DB%8C-%DA%A9%D9%88%DA%A9%D8%A8-%D9%86%D8%AE%D8%B3%D8%AA%DB%8C%D9%86-%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%88%DB%8C-%D8%B3%D9%81%D8%B1%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%86%D9%88%DB%8C%D8%B3-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86% . «بی‌بی کوکب؛ نخستین بانوی سفرنامه‌نویس ایرانی»، خبرگزاری دانشجویان ایران: ایسنا.]</ref> بی‌بی کوکب دوران کودکی را میان سیاه چادرهاي ایل بختیاري با سبک زندگی عشایری گذرانده است.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/433283/%D9%86%D8%AE%D8%B3%D8%AA%DB%8C%D9%86-%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%88%DB%8C-%D8%B3%D9%81%D8%B1%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87%D9%86%D9%88%DB%8C%D8%B3-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D8%B1%D9%88%D9%BE%D8%A7-%D8 . پور بختیار، «نخستین بانوی سفرنامه‌نویس ایرانی در اروپا؛ بی‌بی کوکب بختیار»، 1391ش، ص95.] </ref>  علاقۀ بی‏‌بی‏ کوکب به دانش‌اندوزی و اهمیت این موضوع در نظر پدرش سبب شد، کتابخانۀ مجهزی در منزل مسکونی وی تهیه شود. برخی از شخصیت‌های برجستۀ ادبی مانند دهخدا تألیف بخشی از آثار خود مانند لغت‌نامه و امثال و حکم <ref>[https://www.isna.ir/news/98100100025/%D8%A8%DB%8C-%D8%A8%DB%8C-%DA%A9%D9%88%DA%A9%D8%A8-%D9%86%D8%AE%D8%B3%D8%AA%DB%8C%D9%86-%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%88%DB%8C-%D8%B3%D9%81%D8%B1%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%86%D9%88%DB%8C%D8%B3-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86% . «بی‌بی کوکب؛ نخستین بانوی سفرنامه‌نویس ایرانی»، خبرگزاری دانشجویان ایران: ایسنا.]</ref> را با تکیه بر منابع موجود در کتابخانۀ بی‌بی کوکب، آغاز کردند.<ref>  [https://safarvaname.ir/%D8%B3%D9%81%D8%B1%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%A8%DB%8C-%D8%A8%DB%8C-%DA%A9%D9%88%DA%A9%D8%A8/ . احمدی، «سفرنامه بی‌بی کوکب بختیاری؛ نخستین بانوی سفرنامه‌نویس ایرانی»، وب‌سایت مرکز مطالعات سفرنامه.]</ref>  بی‌بی کوکب زمستان‌ها در اصفهان و تهران و بقیۀ سال را در روستای دزک در چهارمحال و بختیاری اقامت داشت؛ اما در سال‌های پایانی عمر خود بیشتر اوقات را در منطقۀ لنجان اصفهان ساکن بود.<ref>[https://www.isna.ir/news/98100100025/%D8%A8%DB%8C-%D8%A8%DB%8C-%DA%A9%D9%88%DA%A9%D8%A8-%D9%86%D8%AE%D8%B3%D8%AA%DB%8C%D9%86-%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%88%DB%8C-%D8%B3%D9%81%D8%B1%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%86%D9%88%DB%8C%D8%B3-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86% . «بی‌بی کوکب؛ نخستین بانوی سفرنامه‌نویس ایرانی»، خبرگزاری دانشجویان ایران: ایسنا.]</ref>
بی‏‌بی‏ کوکب دختر نصیرخان، سردار جنگ ایلخانی بختیاری <ref>  [https://www.isna.ir/news/98100100025/%D8%A8%DB%8C-%D8%A8%DB%8C-%DA%A9%D9%88%DA%A9%D8%A8-%D9%86%D8%AE%D8%B3%D8%AA%DB%8C%D9%86-%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%88%DB%8C-%D8%B3%D9%81%D8%B1%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%86%D9%88%DB%8C%D8%B3-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86% . «بی‌بی کوکب؛ نخستین بانوی سفرنامه‌نویس ایرانی»، خبرگزاری دانشجویان ایران: ایسنا.]</ref> از طایفۀ زراسوند، دورکی باب و شاخۀ هفت‌لنگ ایل بختیاري بود که در سال ۱۲۷۱ش متولد شده <ref>  [https://ensani.ir/fa/article/433283/%D9%86%D8%AE%D8%B3%D8%AA%DB%8C%D9%86-%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%88%DB%8C-%D8%B3%D9%81%D8%B1%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87%D9%86%D9%88%DB%8C%D8%B3-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D8%B1%D9%88%D9%BE%D8%A7-%D8 . پور بختیار، «نخستین بانوی سفرنامه‌نویس ایرانی در اروپا؛ بی‌بی کوکب بختیار»، 1391ش، ص94.] </ref> و در دوران قاجار زندگی کرده است. <ref>[https://www.isna.ir/news/98100100025/%D8%A8%DB%8C-%D8%A8%DB%8C-%DA%A9%D9%88%DA%A9%D8%A8-%D9%86%D8%AE%D8%B3%D8%AA%DB%8C%D9%86-%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%88%DB%8C-%D8%B3%D9%81%D8%B1%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%86%D9%88%DB%8C%D8%B3-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86% . «بی‌بی کوکب؛ نخستین بانوی سفرنامه‌نویس ایرانی»، خبرگزاری دانشجویان ایران: ایسنا.]</ref> وی همسر فتحعلی‌خان سردارمعظم<ref>[https://ensani.ir/fa/article/433283/%D9%86%D8%AE%D8%B3%D8%AA%DB%8C%D9%86-%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%88%DB%8C-%D8%B3%D9%81%D8%B1%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87%D9%86%D9%88%DB%8C%D8%B3-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D8%B1%D9%88%D9%BE%D8%A7-%D8 . پور بختیار، «نخستین بانوی سفرنامه‌نویس ایرانی در اروپا؛ بی‌بی کوکب بختیار»، 1391ش، ص94.] </ref>  و عروس ایلخان مشهور امیر مفخم بختیاری بوده است. <ref>[https://www.isna.ir/news/98100100025/%D8%A8%DB%8C-%D8%A8%DB%8C-%DA%A9%D9%88%DA%A9%D8%A8-%D9%86%D8%AE%D8%B3%D8%AA%DB%8C%D9%86-%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%88%DB%8C-%D8%B3%D9%81%D8%B1%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%86%D9%88%DB%8C%D8%B3-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86% . «بی‌بی کوکب؛ نخستین بانوی سفرنامه‌نویس ایرانی»، خبرگزاری دانشجویان ایران: ایسنا.]</ref> بی‌بی کوکب دوران کودکی را میان سیاه چادرهاي ایل بختیاري با سبک زندگی عشایری گذرانده است.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/433283/%D9%86%D8%AE%D8%B3%D8%AA%DB%8C%D9%86-%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%88%DB%8C-%D8%B3%D9%81%D8%B1%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87%D9%86%D9%88%DB%8C%D8%B3-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D8%B1%D9%88%D9%BE%D8%A7-%D8 . پور بختیار، «نخستین بانوی سفرنامه‌نویس ایرانی در اروپا؛ بی‌بی کوکب بختیار»، 1391ش، ص95.] </ref>  علاقۀ بی‏‌بی‏ کوکب به دانش‌اندوزی و اهمیت این موضوع در نظر پدرش سبب شد، کتابخانۀ مجهزی در منزل مسکونی وی تهیه شود. برخی از شخصیت‌های برجستۀ ادبی مانند دهخدا تألیف بخشی از آثار خود مانند لغت‌نامه و امثال و حکم <ref>[https://www.isna.ir/news/98100100025/%D8%A8%DB%8C-%D8%A8%DB%8C-%DA%A9%D9%88%DA%A9%D8%A8-%D9%86%D8%AE%D8%B3%D8%AA%DB%8C%D9%86-%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%88%DB%8C-%D8%B3%D9%81%D8%B1%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%86%D9%88%DB%8C%D8%B3-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86% . «بی‌بی کوکب؛ نخستین بانوی سفرنامه‌نویس ایرانی»، خبرگزاری دانشجویان ایران: ایسنا.]</ref> را با تکیه بر منابع موجود در کتابخانۀ بی‌بی کوکب، آغاز کردند.<ref>  [https://safarvaname.ir/%D8%B3%D9%81%D8%B1%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%A8%DB%8C-%D8%A8%DB%8C-%DA%A9%D9%88%DA%A9%D8%A8/ . احمدی، «سفرنامه بی‌بی کوکب بختیاری؛ نخستین بانوی سفرنامه‌نویس ایرانی»، وب‌سایت مرکز مطالعات سفرنامه.]</ref>  بی‌بی کوکب زمستان‌ها در اصفهان و تهران و بقیۀ سال را در روستای دزک در چهارمحال و بختیاری اقامت داشت؛ اما در سال‌های پایانی عمر خود بیشتر اوقات را در منطقۀ لنجان اصفهان ساکن بود.<ref>[https://www.isna.ir/news/98100100025/%D8%A8%DB%8C-%D8%A8%DB%8C-%DA%A9%D9%88%DA%A9%D8%A8-%D9%86%D8%AE%D8%B3%D8%AA%DB%8C%D9%86-%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%88%DB%8C-%D8%B3%D9%81%D8%B1%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%86%D9%88%DB%8C%D8%B3-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86% . «بی‌بی کوکب؛ نخستین بانوی سفرنامه‌نویس ایرانی»، خبرگزاری دانشجویان ایران: ایسنا.]</ref>