بدون خلاصۀ ویرایش |
|||
| خط ۶: | خط ۶: | ||
=== موقعیت جغرافیایی === | === موقعیت جغرافیایی === | ||
جزیره زرکوه با وسعت 8 کیلومترمربع، در بخش جنوبی خلیج فارس و در نزدیکی خطوط دریایی ایران واقع شده است.<ref>[https://civilica.com/note/19146/ فاخری، «آریانا و زرکوه؛ دو جزیره ایرانی، ۵۵۰ هزار بشکه نفت در اختیار همسایه»، 1404ش.]</ref> از دیدگاه ژئوپلیتیکی، این جزیره در آبهای میان دوحه و ابوظبی واقع شده است. فاصله آن تا ابوظبی حدود ۱۴۰ کیلومتر و تا دوحه حدود ۱۶۰ کیلومتر و فاصلۀ آن از سرزمین اصلی امارات متحده عربی حدود ۸۰ کیلومتر برآورد شده است.<ref>[https://eghtesadsaramad.ir/Newspaper/item/159514 «کارزار بازپسگیری جزایر آریانا و زرکوه»، وبسایت اقتصاد سرآمد.]</ref> فاصلۀ آن تا جزیرۀ ابوموسی نیز 80 کیلومتر | جزیره زرکوه با وسعت 8 کیلومترمربع، در بخش جنوبی خلیج فارس و در نزدیکی خطوط دریایی ایران واقع شده است.<ref>[https://civilica.com/note/19146/ فاخری، «آریانا و زرکوه؛ دو جزیره ایرانی، ۵۵۰ هزار بشکه نفت در اختیار همسایه»، 1404ش.]</ref> از دیدگاه ژئوپلیتیکی، این جزیره در آبهای میان دوحه و ابوظبی واقع شده است. فاصله آن تا ابوظبی حدود ۱۴۰ کیلومتر و تا دوحه حدود ۱۶۰ کیلومتر و فاصلۀ آن از سرزمین اصلی امارات متحده عربی حدود ۸۰ کیلومتر برآورد شده است.<ref>[https://eghtesadsaramad.ir/Newspaper/item/159514 «کارزار بازپسگیری جزایر آریانا و زرکوه»، وبسایت اقتصاد سرآمد.]</ref> فاصلۀ آن تا جزیرۀ ابوموسی نیز 80 کیلومتر<ref>[https://www.aparat.com/v/e64788w «آیا با دو جزیره ایرانی (آریانا) و زرکوه که در اشغال امارات هستند آشنا هستید؟»، وبسایت آپارات.]</ref> و در 150 کیلومتری جنوب جزیره کیش واقع شده است.<ref>[https://www.aparat.com/v/Z387y «آریانا و زرکوه: جزایر «ایرانی» که در اِشغال «امارات» هستند»، وبسایت آپارات.]</ref> در حال حاضر این جزیره تحت مالکیت امارات متحده عربی قرار دارد.<ref>[https://snn.ir/fa/news/1197477/%D9%85%D8%A7%D8%AC%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D8%AD%D8%A8-%DB%B2-%D8%AC%D8%B2%DB%8C%D8%B1%D9%87-%D8%A2%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%86%D8%A7-%D9%88-%D8%B2%D8%B1%DA%A9%D9%88%D9%87-%D8%AA%D9%88%D8%B3%D8%B7-%D8%A7%D9%85%D8%A7%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D8%AF%D8%B1-%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86-%D8%B4%D8%A7%D9%87-%DA%86%D9%87-%D8%A8%D9%88%D8%AF «ماجرای تصاحب ۲ جزیره آریانا و زرکوه توسط امارات در زمان شاه چه بود؟»، خبرگزاری دانشجو.]</ref> | ||
=== منابع طبیعی === | === منابع طبیعی === | ||
| خط ۱۲: | خط ۱۲: | ||
=== امکانات === | === امکانات === | ||
ورود افراد عادی به این جزیره ممنوع است. پیش از ایجاد تأسیسات نفتی، بهدلیل عدم وجود منابع طبیعی آب آشامیدنی این جزیره غیرقابل سکونت بود | ورود افراد عادی به این جزیره ممنوع است. پیش از ایجاد تأسیسات نفتی، بهدلیل عدم وجود منابع طبیعی آب آشامیدنی این جزیره غیرقابل سکونت بود<ref>[https://www.imna.ir/news/272165/%D8%AF%D8%A7%D8%AF%D8%AE%D9%88%D8%A7%D8%B3%D8%AA-%D9%82%D8%B6%D8%A7%D9%8A%D9%8A-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D8%B2-%D9%BE%D8%B3-%DA%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C-%D8%A2%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%86%D8%A7-%D9%88-%D8%B2%D8%B1%DA%A9%D9%88%D9%87 «دادخواست قضايي ایران برای باز پس گیری آریانا و زرکوه»، خبرگزاری ایمنا.]</ref> در زرکوه فرودگاه کوچکی وجود دارد که برای پشتیبانی از فعالیتهای نفتی استفاده میشود.<ref>[https://tejaratnews.com/%d8%a7%d8%af%d8%b9%d8%a7%db%8c-%d9%86%d9%82%d8%b4-%d8%a7%d9%85%d8%a7%d8%b1%d8%a7%d8%aa-%d8%af%d8%b1-%d8%a7%d9%86%d9%81%d8%ac%d8%a7%d8%b1-%d8%a7%d8%b3%da%a9%d9%84%d9%87-%d8%a8%d9%87%d9%85%d9%86-%d9%82 «جزیره آریانا ، جزیره زرکوه و آرایی کجاست؟ + نقشه»، تجارتنیوز.]</ref> | ||
== | == قابلیتهای ژئوپولیتیکی == | ||
جزیره زرکوه بههمراه [[جزیره آریانا]]، با دارا بودن منابع نفتی غنی و موقعیت استراتژیک در کریدورهای مهم دریایی، نقش حیاتی در امنیت انرژی و ثبات اقتصادی ایران میتواند ایفا کند. حاکمیت بر این جزایر، امکان نظارت بر خطوط ترانزیت انرژی، تضمین ثبات بازارهای منطقهای و تقویت توان بازدارندگی ایران را فراهم میسازد و غفلت از آن میتواند پیامدهای امنیتی و اقتصادی به همراه داشته باشد.<ref>[https://civilica.com/note/19146/ فاخری، «آریانا و زرکوه؛ دو جزیره ایرانی، ۵۵۰ هزار بشکه نفت در اختیار همسایه»، 1404ش.] | جزیره زرکوه بههمراه [[جزیره آریانا]]، با دارا بودن منابع نفتی غنی و موقعیت استراتژیک در کریدورهای مهم دریایی، نقش حیاتی در امنیت انرژی و ثبات اقتصادی ایران میتواند ایفا کند. حاکمیت بر این جزایر، امکان نظارت بر خطوط ترانزیت انرژی، تضمین ثبات بازارهای منطقهای و تقویت توان بازدارندگی ایران را فراهم میسازد و غفلت از آن میتواند پیامدهای امنیتی و اقتصادی به همراه داشته باشد.<ref>[https://civilica.com/note/19146/ فاخری، «آریانا و زرکوه؛ دو جزیره ایرانی، ۵۵۰ هزار بشکه نفت در اختیار همسایه»، 1404ش.]</ref> | ||
== تاریخچه == | == تاریخچه == | ||
<ref | در طول تاریخ از دورۀ باستان تا دورۀ معاصر همۀ جزایر موجود در خلیج فارس تحت حاکمیت ایران بودند.<ref>[https://www.aparat.com/v/Z387y «آریانا و زرکوه: جزایر «ایرانی» که در اِشغال «امارات» هستند»، وبسایت آپارات.]</ref> جدایی جزیره زرکوه از حاکمیت ایران، نتیجه روندی تدریجی بود که در سدههای نوزدهم و بیستم میلادی و در بستر مداخلات استعماری شکل گرفت. در این دوره، همزمان با ضعف حکومت پهلوی و نظارت ناکافی بر جزایر دورافتاده، بریتانیا با انعقاد قراردادهای تحتالحمایگی با شیوخ محلی و تفسیر یکجانبه از موافقتنامههای مرزی، بهتدریج کنترل عملی این جزایر را در دست گرفت. پیش از خروج بریتانیا از منطقه در دهههای ۱۹۶۰ و ۱۹۷۰م، مرزهای دریایی را میان شیخنشینهای تازهتأسیس تعیین کرد و کنترل جزایر را<ref>[https://civilica.com/note/19146/ فاخری، «آریانا و زرکوه؛ دو جزیره ایرانی، ۵۵۰ هزار بشکه نفت در اختیار همسایه»، 1404ش.]</ref> بدون قرارداد بینالمللی، تحت اشغال این کشور قرار داد. این وضعیت نتیجه سیاستهای حکومت پهلوی و بریتانیا بود که در نهایت منجر به کنترل جزایر توسط امارات در سال ۱۳۵۲ش شد.<ref>[https://www.javanonline.ir/fa/news/1205928/%D8%A2%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%86%D8%A7-%D9%88-%D8%B2%D8%B1%DA%A9%D9%88%D9%87-%D8%B1%D8%A7-%D9%BE%D8%B3-%D8%A8%DA%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C%D9%85 ««آریانا» و «زرکوه» را پس بگیریم»، وبسایت جوان آنلاین.]</ref> | ||
دولت ایران در آن مقطع، بهدلیل نبود روابط دیپلماتیک مؤثر و پشتیبانی بینالمللی کافی، نتوانست ادعای حاکمیت خود را عملی کند. غیبت و عدم کنترل پایدار ایران در عمل، خلأیی حقوقی ایجاد کرده که زمینه را برای تحکیم ادعاهای مالکیت از سوی طرف خارجی فراهم ساخته است.<ref>[https://civilica.com/note/19146/ فاخری، «آریانا و زرکوه؛ دو جزیره ایرانی، ۵۵۰ هزار بشکه نفت در اختیار همسایه»، 1404ش.]</ref> | دولت ایران در آن مقطع، بهدلیل نبود روابط دیپلماتیک مؤثر و پشتیبانی بینالمللی کافی، نتوانست ادعای حاکمیت خود را عملی کند. غیبت و عدم کنترل پایدار ایران در عمل، خلأیی حقوقی ایجاد کرده که زمینه را برای تحکیم ادعاهای مالکیت از سوی طرف خارجی فراهم ساخته است.<ref>[https://civilica.com/note/19146/ فاخری، «آریانا و زرکوه؛ دو جزیره ایرانی، ۵۵۰ هزار بشکه نفت در اختیار همسایه»، 1404ش.]</ref> | ||
== اسناد حاکمیت ایران بر جزیره | == اسناد حاکمیت ایران بر جزیره == | ||
مستندات و استدلالهای ناظر بر حاکمیت ایران بر جزیرهٔ زرکوه در سه محور اصلی قابل دستهبندی است: | مستندات و استدلالهای ناظر بر حاکمیت ایران بر جزیرهٔ زرکوه در سه محور اصلی قابل دستهبندی است: | ||
''' | '''اسناد تاریخی:''' ارجاع به اسناد کهن مانند کتیبهٔ بیستون که جزیره را بخشی از ایالت پارس معرفی میکند و سوابق دوران افشاریه که نشاندهندهٔ ادارهٔ جزیره توسط حاکمان ایرانی نظیر لطیفخان دشتستانی است.<ref>[https://www.aparat.com/v/e64788w «آیا با دو جزیره ایرانی (آریانا) و زرکوه که در اشغال امارات هستند آشنا هستید؟»، وبسایت آپارات.]</ref> | ||
''' | '''اسناد نقشهنگاری:''' نقشههای رسمی بریتانیایی در سدههای نوزدهم و اوایل بیستم میلادی، از جمله نقشههای وزارت جنگ بریتانیا، اسناد لرد کرزن<ref>[https://www.aparat.com/v/e64788w «آیا با دو جزیره ایرانی (آریانا) و زرکوه که در اشغال امارات هستند آشنا هستید؟»، وبسایت آپارات.]</ref> و نقشههای دریانوردی انگلیسی که این جزیره را در محدودهٔ مرزها و با رنگ شناسهٔ قلمرو ایران ترسیم کردهاند.<ref>[https://www.seratnews.com/fa/news/411038/%D8%A2%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%86%D8%A7-%D9%88-%D8%B2%D8%B1%DA%A9%D9%88%D9%87-%D8%AC%D8%B2%DB%8C%D8%B1%D9%87%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%DA%A9%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D8%B4%D8%BA%D8%A7%D9%84-%D8%A7%D9%85%D8%A7%D8%B1%D8%AA-%D8%A7%D8%B3%D8%AA ««آریانا» و «زرکوه»؛ جزیرههای ایرانی که در اشغال امارت است»، صراطنیوز.]</ref> | ||
'''مبانی حقوق بینالملل دریاها:''' استدلال حقوقی مبنی بر فاصلهٔ جزیره از سواحل امارات متحده عربی که فراتر از محدودهٔ ۲۴ مایلی (حریم آبهای داخلی و دریای سرزمینی) قرار دارد و از آن برای رد مبنای حقوقی ادعاهای ارضی امارات استفاده میشود.<ref>[https://www.seratnews.com/fa/news/411038/%D8%A2%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%86%D8%A7-%D9%88-%D8%B2%D8%B1%DA%A9%D9%88%D9%87-%D8%AC%D8%B2%DB%8C%D8%B1%D9%87%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%DA%A9%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D8%B4%D8%BA%D8%A7%D9%84-%D8%A7%D9%85%D8%A7%D8%B1%D8%AA-%D8%A7%D8%B3%D8%AA ««آریانا» و «زرکوه»؛ جزیرههای ایرانی که در اشغال امارت است»، صراطنیوز.]</ref> | |||
== اقدامات انجام شده از سوی ایران برای بازپسگیری جزیره == | == اقدامات انجام شده از سوی ایران برای بازپسگیری جزیره == | ||
=== اقدامات حکومتی === | === اقدامات حکومتی === | ||
در اسفند ۱۳۹۵ش عضو وقت کمیسیون امنیت ملی مجلس، در این رابطه اظهار داشت که مالکیت ایران بر جزایر آریانا و زرکوه بر اساس اسناد حقوقی کاملاً روشن است و وزارت امور خارجه نیز پیگیریهای لازم را در این خصوص دنبال میکند | در اسفند ۱۳۹۵ش عضو وقت کمیسیون امنیت ملی مجلس، در این رابطه اظهار داشت که مالکیت ایران بر جزایر آریانا و زرکوه بر اساس اسناد حقوقی کاملاً روشن است و وزارت امور خارجه نیز پیگیریهای لازم را در این خصوص دنبال میکند<ref>[https://www.hamshahrionline.ir/news/893012/%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%DB%B2-%D8%AC%D8%B2%DB%8C%D8%B1%D9%87-%D8%AF%DB%8C%DA%AF%D8%B1-%D9%87%D9%85-%D8%AF%D8%B1-%D8%AE%D9%84%DB%8C%D8%AC-%D9%81%D8%A7%D8%B1%D8%B3-%D8%AF%D8%A7%D8%B1%D8%AF-%D9%88%D9%82%D8%AA-%D8%A7%D9%82%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%AF%D8%B9%D9%88%DB%8C-%D8%A8%DB%8C%D9%86-%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%84%D9%84%DB%8C «ایران ۲ جزیره دیگر هم در خلیج فارس دارد | وقت اقامه دعوی بینالمللی درباره بخشی از خاک ایران نرسیده است؟»، وبسایت همشهری آنلاین.]</ref> و دادخواست قضایی بینالمللی برای بازپسگیری مالکیت این جزیره از امارات ارائه داده است.<ref>[https://www.imna.ir/news/272165/%D8%AF%D8%A7%D8%AF%D8%AE%D9%88%D8%A7%D8%B3%D8%AA-%D9%82%D8%B6%D8%A7%D9%8A%D9%8A-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D8%B2-%D9%BE%D8%B3-%DA%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C-%D8%A2%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%86%D8%A7-%D9%88-%D8%B2%D8%B1%DA%A9%D9%88%D9%87 «دادخواست قضايي ایران برای باز پس گیری آریانا و زرکوه»، خبرگزاری ایمنا.]</ref> | ||
=== کارزارهای مردمی === | === کارزارهای مردمی === | ||
| خط ۴۷: | خط ۴۳: | ||
# کارزار پویش آزادسازی جزایر ایرانی آریانا و زرکوه که خطاب به روسای قوای سهگانه، از ۱۹ مهرماه ۱۴۰۴ش تا ۱ فروردین ۱۴۰۶ش فعال است.<ref>[https://eghtesadsaramad.ir/Newspaper/item/159514 «کارزار بازپسگیری جزایر آریانا و زرکوه»، وبسایت اقتصاد سرآمد.]</ref> | # کارزار پویش آزادسازی جزایر ایرانی آریانا و زرکوه که خطاب به روسای قوای سهگانه، از ۱۹ مهرماه ۱۴۰۴ش تا ۱ فروردین ۱۴۰۶ش فعال است.<ref>[https://eghtesadsaramad.ir/Newspaper/item/159514 «کارزار بازپسگیری جزایر آریانا و زرکوه»، وبسایت اقتصاد سرآمد.]</ref> | ||
== اقدامات امارات برای تثبیت حاکمیت خود == | == اقدامات امارات برای تثبیت حاکمیت خود<ref group="دیدگاه">با اجازه تون این قسمت حذف بشه و به مقاله جزیره آریانا منتقل بشه. طبق منبع دیگر این مورد تنها در جزیره آریانا بوده و جزیره زرکوه همان تاسیسات نفتی را فقط دارد.</ref> == | ||
در سالهای اخیر، امارات متحده عربی با راهبردهایی همچون شهرکسازی، توسعه زیرساختهای گردشگری و اقتصادی و جذب سرمایهگذاریهای خارجی در جزایر زرکوه و آریانا، کوشیده است تا موقعیت خود را تثبیت کند.<ref>[https://www.aparat.com/v/e64788w «آیا با دو جزیره ایرانی (آریانا) و زرکوه که در اشغال امارات هستند آشنا هستید؟»، وبسایت آپارات.]</ref> | در سالهای اخیر، امارات متحده عربی با راهبردهایی همچون شهرکسازی، توسعه زیرساختهای گردشگری و اقتصادی و جذب سرمایهگذاریهای خارجی در جزایر زرکوه و آریانا، کوشیده است تا موقعیت خود را تثبیت کند.<ref>[https://www.aparat.com/v/e64788w «آیا با دو جزیره ایرانی (آریانا) و زرکوه که در اشغال امارات هستند آشنا هستید؟»، وبسایت آپارات.]</ref> | ||
