بدون خلاصۀ ویرایش
برچسب‌ها: ویرایش همراه ویرایش از وبگاه همراه
سعید مقدم (بحث | مشارکت‌ها)
اصلاح ارقام
خط ۱: خط ۱:
[[پرونده:38006.jpg|جایگزین=قربانی شدن حضرت اسماعیل- استاد محمود فرشچیان -مجموعه فرهنگی تاریخی سعدآباد - اکریلیک |بندانگشتی|قربانی شدن حضرت اسماعیل" اثر [[محمود فرشچیان]] واقع در مجموعه فرهنگی تاریخی سعدآباد ،  ابعاد 82*102 و تکنیک اکریلیک در سال 1376 به تصویر کشیده ]]
[[پرونده:38006.jpg|جایگزین=قربانی شدن حضرت اسماعیل- استاد محمود فرشچیان -مجموعه فرهنگی تاریخی سعدآباد - اکریلیک |بندانگشتی|قربانی شدن حضرت اسماعیل" اثر [[محمود فرشچیان]] واقع در مجموعه فرهنگی تاریخی سعدآباد ،  ابعاد ۸۲*۱۰۲ و تکنیک اکریلیک در سال ۱۳۷۶ به تصویر کشیده ]]
<big>'''عید قربان؛'''</big> عید بزرگ مسلمانان در دهم ذی‌الحجه.
<big>'''عید قربان؛'''</big> عید بزرگ مسلمانان در دهم ذی‌الحجه.


خط ۱۹: خط ۱۹:
در آموزه‌های اسلامی شب عید قربان بهترین فرصت برای نیایش با پروردگار است، <ref>  [https://fa.wikifeqh.ir/%D8%B9%DB%8C%D8%AF_%D9%82%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D9%86#foot7 . «عید قربان»، وب‌سایت دانشنامه حوزوی (ویکی فقه).]</ref> به‌همین منظور شب‌زنده‌داری یکی از اعمال مستحب شب عید قربان است. <ref>[http://nahad.kaums.ac.ir/Default.aspx?PageID=72&NewsID=1050 . «فلسفه و تاریخچه عید قربان»، وب‌سایت نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری.]</ref> در روایات متعددی سفارش شده است که بندگان در این شب از خواسته‌های دنیایی فارغ شوند و بیشتر به عبادت و راز‌و‌نیاز با خداوند روی آورند.<ref>  [https://fa.wikifeqh.ir/%D8%B9%DB%8C%D8%AF_%D9%82%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D9%86#foot7 . «عید قربان»، وب‌سایت دانشنامه حوزوی (ویکی فقه).]</ref>   
در آموزه‌های اسلامی شب عید قربان بهترین فرصت برای نیایش با پروردگار است، <ref>  [https://fa.wikifeqh.ir/%D8%B9%DB%8C%D8%AF_%D9%82%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D9%86#foot7 . «عید قربان»، وب‌سایت دانشنامه حوزوی (ویکی فقه).]</ref> به‌همین منظور شب‌زنده‌داری یکی از اعمال مستحب شب عید قربان است. <ref>[http://nahad.kaums.ac.ir/Default.aspx?PageID=72&NewsID=1050 . «فلسفه و تاریخچه عید قربان»، وب‌سایت نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری.]</ref> در روایات متعددی سفارش شده است که بندگان در این شب از خواسته‌های دنیایی فارغ شوند و بیشتر به عبادت و راز‌و‌نیاز با خداوند روی آورند.<ref>  [https://fa.wikifeqh.ir/%D8%B9%DB%8C%D8%AF_%D9%82%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D9%86#foot7 . «عید قربان»، وب‌سایت دانشنامه حوزوی (ویکی فقه).]</ref>   


از اعمال مستحب در روز عید قربان، خواندن نماز عید است.<ref> ابن‌حجر عسقلانی، فتح الباری، 1424ق، ج2، ص446.</ref>  همچنین قربانی‌کردن حیواناتی مانند بز، [[شتر]]، گاو و گوسفند در غیر منا و در خانه‌های خود<ref> [https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/1485625/%D8%AA%D8%AD%D9%84%DB%8C%D9%84-%D8%AC%D8%A7%DB%8C%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D8%A8%D8%A7%D9%88%D8%B1%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B4%D9%85%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D9%86%D8%A7%D8%B3%DA%A9-%D9%82%D8%B1%D8%A8%D8%A . زرهانی و نرسیسیانس، «تحلیل جایگاه باورهای شمنی در مناسک قربانی در بندر ترکمن»، 1397ش، ص123.]</ref>  و تقسیم‌کردن گوشت قربانی میان فقرا و غسل‌کردن از اعمال مستحب در روز عید قربان است. روزه‌گرفتن در روز عید قربان حرام است.<ref> [https://fa.wikifeqh.ir/%D8%B9%DB%8C%D8%AF_%D9%82%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D9%86#foot7 . «عید قربان»، وب‌سایت دانشنامه حوزوی (ویکی فقه).] </ref>  همچنین خواندن دعای ندبه <ref>[https://hawzah.net/fa/Magazine/View/3282/4770/38934/%D8%B9%DB%8C%D8%AF-%D8%B3%D8%B9%DB%8C%D8%AF-%D9%82%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D9%86 . کریم‌خانی، «عید سعید قربان»، وب‌سایت حوزه‌نت.]</ref> و خواندن دعای 46 و 28 صحیفۀ سجادیه از دیگر اعمال مستحب در روز عید قربان است.<ref>  [http://nahad.kaums.ac.ir/Default.aspx?PageID=72&NewsID=1050 . «فلسفه و تاریخچه عید قربان»، وب‌سایت نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری.] </ref>
از اعمال مستحب در روز عید قربان، خواندن نماز عید است.<ref> ابن‌حجر عسقلانی، فتح الباری، 1424ق، ج2، ص446.</ref>  همچنین قربانی‌کردن حیواناتی مانند بز، [[شتر]]، گاو و گوسفند در غیر منا و در خانه‌های خود<ref> [https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/1485625/%D8%AA%D8%AD%D9%84%DB%8C%D9%84-%D8%AC%D8%A7%DB%8C%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D8%A8%D8%A7%D9%88%D8%B1%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B4%D9%85%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D9%86%D8%A7%D8%B3%DA%A9-%D9%82%D8%B1%D8%A8%D8%A . زرهانی و نرسیسیانس، «تحلیل جایگاه باورهای شمنی در مناسک قربانی در بندر ترکمن»، 1397ش، ص123.]</ref>  و تقسیم‌کردن گوشت قربانی میان فقرا و غسل‌کردن از اعمال مستحب در روز عید قربان است. روزه‌گرفتن در روز عید قربان حرام است.<ref> [https://fa.wikifeqh.ir/%D8%B9%DB%8C%D8%AF_%D9%82%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D9%86#foot7 . «عید قربان»، وب‌سایت دانشنامه حوزوی (ویکی فقه).] </ref>  همچنین خواندن دعای ندبه <ref>[https://hawzah.net/fa/Magazine/View/3282/4770/38934/%D8%B9%DB%8C%D8%AF-%D8%B3%D8%B9%DB%8C%D8%AF-%D9%82%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D9%86 . کریم‌خانی، «عید سعید قربان»، وب‌سایت حوزه‌نت.]</ref> و خواندن دعای ۴۶ و ۲۸ صحیفۀ سجادیه از دیگر اعمال مستحب در روز عید قربان است.<ref>  [http://nahad.kaums.ac.ir/Default.aspx?PageID=72&NewsID=1050 . «فلسفه و تاریخچه عید قربان»، وب‌سایت نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری.] </ref>


==مناسک عید قربان در حج==
==مناسک عید قربان در حج==
خط ۳۷: خط ۳۷:
عید قربان اگر‌چه از اعیاد بزرگ و مشترک میان مسلمانان جهان است و در یک روز با ذبح اسلامی احشام و توزیع گوشت میان فقرا و نیازمندان همراه است؛ اما آیین‌های عید قربان در کشور‌های مختلف بسته به موقعیت جغرافیایی و آداب و رسوم رایج در هر منطقه به شیوه‌های مختلفی برگزار می‌شود:
عید قربان اگر‌چه از اعیاد بزرگ و مشترک میان مسلمانان جهان است و در یک روز با ذبح اسلامی احشام و توزیع گوشت میان فقرا و نیازمندان همراه است؛ اما آیین‌های عید قربان در کشور‌های مختلف بسته به موقعیت جغرافیایی و آداب و رسوم رایج در هر منطقه به شیوه‌های مختلفی برگزار می‌شود:
#پاکستان: عید قربان در پاکستان به مدت چهار روز برگزار می‌شود. مسلمانان پاکستان در این چهار روز به جشن و مهمانی مشغول هستند. مردان [[خانواده]] پس از خواندن نماز عید قربان، اقدام به ذبح گاو، بز، گوسفند و شتر می‌کنند. بانوان شب عید قربان به نشانۀ شادی، دستان خود را [[حنا]] می‌زنند. قربانی از یک ماه قبل خریداری‌ و در خانه نگهداری می‌شود؛ در این مدت فرصت مناسبی برای دورهمی دوستان و همسایگان در خانۀ صاحب قربانی فراهم می‌شود. قربانی‌کردن در پاکستان اغلب تا سه روز ادامه دارد. پس از ذبح قربانی، کودکان خانواده مسئول توزیع گوشت قربانی میان دوستان، خویشاوندان و نیازمندان هستند.<ref>  [https://www.imna.ir/news/670204/%D8%B9%DB%8C%D8%AF-%D9%82%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%AE%D8%AA%D9%84%D9%81-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D9%86-%DA%86%DA%AF%D9%88%D9%86%D9%87-%D8%A8%D8%B1%DA%AF%D8%B2%D8%A7 . «عید قربان در کشورهای مختلف جهان چگونه برگزار می‌شود؟»، خبرگزاری ایمنا.] </ref>
#پاکستان: عید قربان در پاکستان به مدت چهار روز برگزار می‌شود. مسلمانان پاکستان در این چهار روز به جشن و مهمانی مشغول هستند. مردان [[خانواده]] پس از خواندن نماز عید قربان، اقدام به ذبح گاو، بز، گوسفند و شتر می‌کنند. بانوان شب عید قربان به نشانۀ شادی، دستان خود را [[حنا]] می‌زنند. قربانی از یک ماه قبل خریداری‌ و در خانه نگهداری می‌شود؛ در این مدت فرصت مناسبی برای دورهمی دوستان و همسایگان در خانۀ صاحب قربانی فراهم می‌شود. قربانی‌کردن در پاکستان اغلب تا سه روز ادامه دارد. پس از ذبح قربانی، کودکان خانواده مسئول توزیع گوشت قربانی میان دوستان، خویشاوندان و نیازمندان هستند.<ref>  [https://www.imna.ir/news/670204/%D8%B9%DB%8C%D8%AF-%D9%82%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%AE%D8%AA%D9%84%D9%81-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D9%86-%DA%86%DA%AF%D9%88%D9%86%D9%87-%D8%A8%D8%B1%DA%AF%D8%B2%D8%A7 . «عید قربان در کشورهای مختلف جهان چگونه برگزار می‌شود؟»، خبرگزاری ایمنا.] </ref>
#افغانستان: مردم افغانستان در روز عید قربان علاوه بر برگزاری نماز عید و قربانی‌کردن، به جشن و پای‌کوبی می‌پردازند. انها با آذین‌بندی خانه‌ها و تهیۀ لباس نو در منطقه‌ای بیرون شهر با دوستان و خویشاوندان به برگزاری جشن می‌پردازند.<ref>  [https://www.farsnews.ir/media/14020407000580/%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85%7C-%D8%AD%D8%A7%D9%84-%D9%88-%D9%87%D9%88%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D9%81%D8%BA%D8%A7%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%B9%DB%8C%D8%AF-%D9%82%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D9%86 . «حال و هوای افغانستان در عید قربان»، خبرگزاری فارس.]</ref>  تعطیلی عید قربان و روز عرفه در این کشور 4 روز  است. جوانانی که تازه نامزد کرده‌اند در این روز برای همسر آیندۀ خود لباس نو، زیور‌آلات، [[طلا]] و مقداری شیرینی و ماهی به‌عنوان تحفۀ عیدی می‌برند. همچنین خانوادۀ عروس نیز برای داماد هدایایی مانند پارچه، کفش، ساعت و [[انگشتر]] تهیه‌کرده و برای او می‌فرستند.<ref>  [https://www.avapress.com/fa/report/14265/%D8%B9%D9%8A%D8%AF-%D8%B3%D8%B9%D9%8A%D8%AF-%D9%82%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D9%86-%D9%85%D9%87%D9%85-%D8%AA%D8%B1%D9%8A%D9%86-%D8%A2%D9%8A%D9%8A%D9%86-%D8%A8%D8%B2%D8%B1%DA%AF%D8%AA%D8%B1%D9%8A%D9%86-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9 . «عيد سعيد قربان مهم‌ترين آيين و بزرگترين عيد مردم مسلمان افغانستان است»، حبرگزاری صدای افغان.]</ref>
#افغانستان: مردم افغانستان در روز عید قربان علاوه بر برگزاری نماز عید و قربانی‌کردن، به جشن و پای‌کوبی می‌پردازند. انها با آذین‌بندی خانه‌ها و تهیۀ لباس نو در منطقه‌ای بیرون شهر با دوستان و خویشاوندان به برگزاری جشن می‌پردازند.<ref>  [https://www.farsnews.ir/media/14020407000580/%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85%7C-%D8%AD%D8%A7%D9%84-%D9%88-%D9%87%D9%88%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D9%81%D8%BA%D8%A7%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%B9%DB%8C%D8%AF-%D9%82%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D9%86 . «حال و هوای افغانستان در عید قربان»، خبرگزاری فارس.]</ref>  تعطیلی عید قربان و روز عرفه در این کشور ۴ روز  است. جوانانی که تازه نامزد کرده‌اند در این روز برای همسر آیندۀ خود لباس نو، زیور‌آلات، [[طلا]] و مقداری شیرینی و ماهی به‌عنوان تحفۀ عیدی می‌برند. همچنین خانوادۀ عروس نیز برای داماد هدایایی مانند پارچه، کفش، ساعت و [[انگشتر]] تهیه‌کرده و برای او می‌فرستند.<ref>  [https://www.avapress.com/fa/report/14265/%D8%B9%D9%8A%D8%AF-%D8%B3%D8%B9%D9%8A%D8%AF-%D9%82%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D9%86-%D9%85%D9%87%D9%85-%D8%AA%D8%B1%D9%8A%D9%86-%D8%A2%D9%8A%D9%8A%D9%86-%D8%A8%D8%B2%D8%B1%DA%AF%D8%AA%D8%B1%D9%8A%D9%86-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9 . «عيد سعيد قربان مهم‌ترين آيين و بزرگترين عيد مردم مسلمان افغانستان است»، حبرگزاری صدای افغان.]</ref>
#مراکش: عید قربان در مراکش به‌عنوان عید بزرگ شناخته می‌شود. مردم این منطقه از سه روز قبل از عید قربان، مشغول مقدمات عید می‌شوند. از جمله رسوم رایج مردم این منطقه، حنا بستن به دوشاخ حیوان قربانی است. بانک‌ها نیز به‌منظور تسهیل در مهیا‌کردن تدارکات عید قربان در این مدت وام ویژه عید قربان می‌دهند.
#مراکش: عید قربان در مراکش به‌عنوان عید بزرگ شناخته می‌شود. مردم این منطقه از سه روز قبل از عید قربان، مشغول مقدمات عید می‌شوند. از جمله رسوم رایج مردم این منطقه، حنا بستن به دوشاخ حیوان قربانی است. بانک‌ها نیز به‌منظور تسهیل در مهیا‌کردن تدارکات عید قربان در این مدت وام ویژه عید قربان می‌دهند.
#ترکمنستان: عید قربان در ترکمنستان با جشن و پای‌کوبی همراه است. مردم این کشور در روز عید قربان به برگزاری مراسم و کنسرت‌های موسیقی می‌پردازند. از دیگر رسوم رایج در این منطقه نصب تاب‌های بزرگ و تاب‌بازی است. آنها این کار را در این عید، نمادی از پاک‌شدن گناهان می‌دانند.
#ترکمنستان: عید قربان در ترکمنستان با جشن و پای‌کوبی همراه است. مردم این کشور در روز عید قربان به برگزاری مراسم و کنسرت‌های موسیقی می‌پردازند. از دیگر رسوم رایج در این منطقه نصب تاب‌های بزرگ و تاب‌بازی است. آنها این کار را در این عید، نمادی از پاک‌شدن گناهان می‌دانند.
خط ۶۰: خط ۶۰:
==منابع==
==منابع==
*«‌آیین‌های عید قربان در چهارسوی ایران»، خبرگزاری جمهوری اسلامی، تاریخ بارگذاری: 30 تیر 1400ش.
*«‌آیین‌های عید قربان در چهارسوی ایران»، خبرگزاری جمهوری اسلامی، تاریخ بارگذاری: ۳۰ تیر ۱۴۰۰ش.
*ابن‌حجر عسقلانی، فتح الباری، بیروت، دارالکتب العلمیه، 1424ق.
*ابن‌حجر عسقلانی، فتح الباری، بیروت، دارالکتب العلمیه، ۱۴۲۴ق.
*«تبریک فرا رسیدن عید سعید قربان به سران کشورهای اسلامی»، خبرگزاری دانشجویان ایران، تاریخ درج مطلب: 7 تیر 1402ش.
*«تبریک فرا رسیدن عید سعید قربان به سران کشورهای اسلامی»، خبرگزاری دانشجویان ایران، تاریخ درج مطلب: ۷ تیر ۱۴۰۲ش.
*«تخفیفات ویژه عید تا عید برای گردشگران»، خبرگزاری فارس، تاریخ درج مطلب: 8 تیر 1402ش.
*«تخفیفات ویژه عید تا عید برای گردشگران»، خبرگزاری فارس، تاریخ درج مطلب: ۸ تیر ۱۴۰۲ش.
*ترمذی، محمد بن عیسی، الجامع الصحیح و هو سنن الترمذی، تصحیح احمد محمد شاکر، قاهره، دارالحدیث، 1419ق.
*ترمذی، محمد بن عیسی، الجامع الصحیح و هو سنن الترمذی، تصحیح احمد محمد شاکر، قاهره، دارالحدیث، ۱۴۱۹ق.
*«حال و هوای افغانستان در عید قربان»، خبرگزاری فارس، تاریخ درج مطلب: 7 تیر 1402ش.
*«حال و هوای افغانستان در عید قربان»، خبرگزاری فارس، تاریخ درج مطلب: ۷ تیر ۱۴۰۲ش.
*دوستی، شهرزاد، «جلوه‌های آیینی عید قربان در فرهنگ مردم»، فرهنگ مردم ایران، شماره 32، 1392ش.
*دوستی، شهرزاد، «جلوه‌های آیینی عید قربان در فرهنگ مردم»، فرهنگ مردم ایران، شماره ۳۲، ۱۳۹۲ش.
*دهخدا، علی‌اکبر، لغت‌نامه، وب‌سایت واژه‌یاب، تاریخ بازدید: 10 شهریور 1402ش.
*دهخدا، علی‌اکبر، لغت‌نامه، وب‌سایت واژه‌یاب، تاریخ بازدید: ۱۰ شهریور ۱۴۰۲ش.
*زرهانی، سید محمد و نرسیسیانس، امیلیا، «تحلیل جایگاه باورهای شمنی در مناسک قربانی در بندر ترکمن»، پژوهش‌های انسان‌شناسی ایران، شماره 2، 1397ش.
*زرهانی، سید محمد و نرسیسیانس، امیلیا، «تحلیل جایگاه باورهای شمنی در مناسک قربانی در بندر ترکمن»، پژوهش‌های انسان‌شناسی ایران، شماره ۲، ۱۳۹۷ش.
*ضیاءآبادی، سید محمد، حج برنامه تکامل، تهران، مشعر، 1386ش.
*ضیاءآبادی، سید محمد، حج برنامه تکامل، تهران، مشعر، ۱۳۸۶ش.
*«عید قربان برترین روز حج»، وب‌سایت بیتوته، تاریخ بازدید: 12 شهریور 1402ش.
*«عید قربان برترین روز حج»، وب‌سایت بیتوته، تاریخ بازدید: ۱۲ شهریور ۱۴۰۲ش.
*«عید قربان تجلّی وحدت و معنویت»، خبرگزاری فارس، تاریخ درج مطلب: 20 مرداد 1398ش.
*«عید قربان تجلّی وحدت و معنویت»، خبرگزاری فارس، تاریخ درج مطلب: ۲۰ مرداد ۱۳۹۸ش.
*«عید قربان در کشورهای مختلف جهان چگونه برگزار می‌شود؟»، خبرگزاری ایمنا، تاریخ درج مطلب: 8 تیر 1402ش.
*«عید قربان در کشورهای مختلف جهان چگونه برگزار می‌شود؟»، خبرگزاری ایمنا، تاریخ درج مطلب: ۸ تیر ۱۴۰۲ش.
*«فلسفه و تاریخچه عید قربان»، وب‌سایت نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری»، تاریخ درج مطلب: 8 مرداد 1399ش.
*«فلسفه و تاریخچه عید قربان»، وب‌سایت نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری»، تاریخ درج مطلب: ۸ مرداد ۱۳۹۹ش.
*کریم‌خانی، حمزه، «عید سعید قربان»، وب‌سایت حوزه‌نت، تاریخ درج مطلب: بهمن 1381ش.
*کریم‌خانی، حمزه، «عید سعید قربان»، وب‌سایت حوزه‌نت، تاریخ درج مطلب: بهمن ۱۳۸۱ش.