| خط ۵: | خط ۵: | ||
== مفهومشناسی == | == مفهومشناسی == | ||
ریا در لغت بهمعنای تظاهر به نیکوکاری و پاکدامنی و خود را نیککردار جلوه دادن است<ref>[https://www.vajehyab.com/dehkhoda/ریا دهخدا، لغتنامه، ذیل واژه ریا.]</ref> و در اصطلاح علم اخلاق، انجام دادن عمل نیکو و پسندیده و نشان دادن آن به مردم برای اعتبار و منزلت یافتن نزد آنان<ref>[https://lib.eshia.ir/10341/1/613/طلب%20كردن%20اعتبار نراقی، معراج السعاده، 1375ش، ص613.]</ref> و مشهور شدن به دیانت و ایمان است.<ref>[http://www.imam-khomeini.ir/fa/c78_31162/شرح_چهل_حدیث_اربعین_حدیث_/حدیث_2_ریا%20#page35 | ریا در لغت بهمعنای تظاهر به نیکوکاری و پاکدامنی و خود را نیککردار جلوه دادن است<ref>[https://www.vajehyab.com/dehkhoda/ریا دهخدا، لغتنامه، ذیل واژه ریا.]</ref> و در اصطلاح علم اخلاق، انجام دادن عمل نیکو و پسندیده و نشان دادن آن به مردم برای اعتبار و منزلت یافتن نزد آنان<ref>[https://lib.eshia.ir/10341/1/613/طلب%20كردن%20اعتبار نراقی، معراج السعاده، 1375ش، ص613.]</ref> و مشهور شدن به دیانت و ایمان است.<ref>[http://www.imam-khomeini.ir/fa/c78_31162/شرح_چهل_حدیث_اربعین_حدیث_/حدیث_2_ریا%20#page35 خمینی، چهل حدیث، 1373ش، ص35.]</ref> ریا در اعمال عبادی و غیرعبادی امکانپذیر است. در اصطلاح دینی، نشان دادن چیزی از اعمال حسنه، خصال پسندیده یا عقاید حقه و وانمود کردن به آن در برابر مردم برای منزلت پیدا کردن در قلوب آنها و اشتهار پیدا کردن پیش آنها بهخوبی و صحت و امانت و دیانت بدون قصد قربت الهی است.<ref>خمینی، شرح چهل حدیث، 1383ش، ص33.</ref> | ||
همچنین ریا را بر اساس درجات آن به بخشهای زیر دستهبندی کردهاند: | همچنین ریا را بر اساس درجات آن به بخشهای زیر دستهبندی کردهاند: | ||
| خط ۱۱: | خط ۱۱: | ||
* بهدور بودن از عقاید باطل به قصد جلب محبت مردم؛<ref>[http://www.imam-khomeini.ir/fa/c78_31162/شرح_چهل_حدیث_اربعین_حدیث_/حدیث_2_ریا%20#page36 امام خمینی، چهل حدیث، 1373ش، ص36.]</ref> | * بهدور بودن از عقاید باطل به قصد جلب محبت مردم؛<ref>[http://www.imam-khomeini.ir/fa/c78_31162/شرح_چهل_حدیث_اربعین_حدیث_/حدیث_2_ریا%20#page36 امام خمینی، چهل حدیث، 1373ش، ص36.]</ref> | ||
* ریا در عبادات<ref>[https://lib.eshia.ir/10341/1/616 نراقی، معراج السعاده، 1375ش، ص16.]</ref> که خود بر سه نوع است: ریا در اصلِ عبادات واجب، ریا در مستحبات و نیز ریا در اجزای عبادات، مثل طول دادن و زیبا انجام دادن رکوع و سجود نزد مردم. و تمام انواع ریا حرام است.<ref>[https://lib.eshia.ir/10341/1/617 نراقی، معراج السعاده، 1375ش، ص617.]</ref> | * ریا در عبادات<ref>[https://lib.eshia.ir/10341/1/616 نراقی، معراج السعاده، 1375ش، ص16.]</ref> که خود بر سه نوع است: ریا در اصلِ عبادات واجب، ریا در مستحبات و نیز ریا در اجزای عبادات، مثل طول دادن و زیبا انجام دادن رکوع و سجود نزد مردم. و تمام انواع ریا حرام است.<ref>[https://lib.eshia.ir/10341/1/617 نراقی، معراج السعاده، 1375ش، ص617.]</ref> | ||
فرد ریاکار هنگامی که نزد مردم است، اعمال عبادی را با نشاط انجام میدهد. اما در تنهایی و خلوت خود نسبت به عبادات کاهل و کسل است. همچنین دوست دارد در همهٔ امور از او تعریف و تمجید شود.<ref>[https://lib.eshia.ir/11005/2/295 کلینی، الکافی، 1401ق، | فرد ریاکار هنگامی که نزد مردم است، اعمال عبادی را با نشاط انجام میدهد. اما در تنهایی و خلوت خود نسبت به عبادات کاهل و کسل است. همچنین دوست دارد در همهٔ امور از او تعریف و تمجید شود.<ref>[https://lib.eshia.ir/11005/2/295 کلینی، الکافی، 1401ق، ج2، ص295.]</ref> بر اساس روایات اسلامی، صرف خشنودی از ستایش مردم، مذموم نیست.<ref>[http://noo.rs/hC6Bx کلینی، الکافی، 1363ش، ج2، ص297.]</ref> | ||
== ریا در اسلام == | == ریا در اسلام == | ||
| خط ۲۱: | خط ۲۱: | ||
== آثار ریا == | == آثار ریا == | ||
بطلان [[انفاق]]،<ref>سوره بقره، آیه 264.</ref> محروم شدن از محبت الهی<ref>سوره نساء، آیه 36-38.</ref> و همگام شدن با شیطان را از آثار و نتایج ریا برشمردهاند.<ref> | بطلان [[انفاق]]،<ref>سوره بقره، آیه 264.</ref> محروم شدن از محبت الهی<ref>سوره نساء، آیه 36-38.</ref> و همگام شدن با شیطان را از آثار و نتایج ریا برشمردهاند.<ref>طباطبایی، المیزان، ج4، ص355.</ref> | ||
== پانویس == | == پانویس == | ||