ابرابزار
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۸: خط ۸:
== تاریخچه سلام نظامی ==
== تاریخچه سلام نظامی ==
==== در ایران باستان ====
==== در ایران باستان ====
پیشینه ادای احترام نظامی در ایران به [[دورۀ هخامنشیان]] بازمی‌گردد. در نقش‌برجسته بارِ عام [[داریوش]] بزرگ در [[تخت‌جمشید]]، یکی از مقامات [[مادها]] در حال ادای احترام به [[پادشاه]] تصویر شده است؛ در این آیین، فرد دست خود را به گونه‌ای مقابل دهان گرفته که کف دست رو به صورت است. این سنت در [[دورۀ ساسانی]] تغییر شکل داد و به صورت نشان دادن انگشت سبابه (در نقش‌برجسته‌هایی مانند رَس شَمرا) درآمد.<ref>[https://ensani.ir/file/download/article/20130515151229-9462-35.pdf معینی‌سام، «آیین احترام در زمان هخامنشیان و ساسانیان»، 1391ش، ص109 و 113.]</ref>
پیشینۀ ادای احترام نظامی در ایران به [[دورۀ هخامنشیان]] بازمی‌گردد. در نقش‌برجسته بارِ عام [[داریوش]] بزرگ در [[تخت‌جمشید]]، یکی از مقامات [[مادها]] در حال ادای احترام به [[پادشاه]] تصویر شده است؛ در این آیین، فرد دست خود را به‌گونه‌ای مقابل دهان گرفته که کف دست رو به صورت است. این سنت در [[دورۀ ساسانی]] تغییر شکل داد و به‌صورت نشان دادن انگشت سبابه (در نقش‌برجسته‌هایی مانند رَس شَمرا) درآمد.<ref>[https://ensani.ir/file/download/article/20130515151229-9462-35.pdf معینی‌سام، «آیین احترام در زمان هخامنشیان و ساسانیان»، 1391ش، ص109 و 113.]</ref>


==== خاستگاه جهانی و مدرن ====
==== خاستگاه جهانی و مدرن ====
خط ۱۴: خط ۱۴:


==== ورود به نظام‌نامه مدرن ایران ====
==== ورود به نظام‌نامه مدرن ایران ====
شکل کنونی سلام نظامی در ایران، در [[دورۀ قاجار]] و هم‌زمان با تأسیس [[دارالفنون]] توسط مستشاران نظامی اتریشی و فرانسوی وارد آیین‌نامه‌های ارتش شد.<ref>[https://mahfouzi-museum.com/تشکیل-ارتش-نوین-ایران/ زال‌پور، «تشکیل ارتش نوین ایران»، وب‌سایت موزه دکتر محفوظی.]</ref> این ساختار فنی پس از پیروزی [[انقلاب اسلامی ایران]] نیز حفظ شد و در آیین‌نامه‌های انضباطی نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران تثبیت گردید.<ref>[https://shenasname.ir/defa/20714-آیین-نامه-انضباطی-نیروهای-مسلح «آیین‌نامه انضباطی نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران»، وب‌سایت شناسنامه قانون.]</ref>
شکل کنونی سلام نظامی در ایران، در [[دورۀ قاجار]] و هم‌زمان با تأسیس [[دارالفنون]] توسط مستشاران نظامی اتریشی و فرانسوی وارد آیین‌نامه‌های ارتش شد.<ref>[https://mahfouzi-museum.com/تشکیل-ارتش-نوین-ایران/ زال‌پور، «تشکیل ارتش نوین ایران»، وب‌سایت موزه دکتر محفوظی.]</ref> این ساختار فنی پس از پیروزی [[انقلاب اسلامی ایران]] نیز حفظ شد و در آیین‌نامه‌های انضباطی نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران تثبیت شد.<ref>[https://shenasname.ir/defa/20714-آیین-نامه-انضباطی-نیروهای-مسلح «آیین‌نامه انضباطی نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران»، وب‌سایت شناسنامه قانون.]</ref>


== انواع سلام نظامی در آیین‌نامه انضباطی نیروهای مسلح ایران ==
== انواع سلام نظامی در آیین‌نامه انضباطی نیروهای مسلح ایران ==
خط ۳۷: خط ۳۷:


== سلام نظامی در میادین ورزشی ایران ==
== سلام نظامی در میادین ورزشی ایران ==
ادای سلام نظامی توسط برخی ورزشکاران ایرانی در رقابت‌های بین‌المللی، به‌ویژه در دههٔ ۱۳۹۰ و ۱۴۰۰ هجری شمسی، بازتاب‌های رسانه‌ای و سیاسی گسترده‌ای داشته است. این حرکت معمولاً روی سکوهای قهرمانی یا هنگام پخش [[سرود ملی|سرود ملی جمهوری اسلامی ایران]] انجام می‌شود.
ادای سلام نظامی توسط برخی ورزشکاران ایرانی در رقابت‌های بین‌المللی، به‌ویژه در دههٔ ۱۳۹۰ و ۱۴۰۰ش، بازتاب‌های رسانه‌ای و سیاسی گسترده‌ای داشته است. این حرکت معمولاً روی سکوهای قهرمانی یا هنگام پخش [[سرود ملی|سرود ملی جمهوری اسلامی ایران]] انجام می‌شود.


=== نمونه‌های شاخص ===
=== نمونه‌های شاخص ===
خط ۴۵: خط ۴۵:
=== دیدگاه‌ها و تفسیرها ===
=== دیدگاه‌ها و تفسیرها ===
در مورد انگیزه و پیامد این اقدام، دو رویکرد متفاوت در رسانه‌ها وجود دارد:
در مورد انگیزه و پیامد این اقدام، دو رویکرد متفاوت در رسانه‌ها وجود دارد:
* '''رسانه‌های رسمی و داخلی ایران:''' این اقدام را نشانه‌ای از [[انسجام ملی]]، [[وطن‌پرستی]]، صیانت از [[هویت ملی]]، [[امنیت ملی]]، [[عزت ملی]]، [[منافع ملی]] و ادای احترام به شهدای جنگ ۱۲ روزه توصیف می‌کنند. برخی تحلیل‌گران در داخل ایران، این حرکت را نوعی [[دیپلماسی ورزشی]] می‌دانند که هدف آن نمایش [[اقتدار ملی|اقتدار]] [[اقتدار ملی|ملی]]، [[ثبات سیاسی]] و ایستادگی در برابر فشارهای بین‌المللی است.<ref>[https://defapress.ir/fa/news/762424/دیپلماسی-ورزشی-به-سبک-ایرانی «دیپلماسی ورزشی به سبک ایرانی»، خبرگزاری دفاع مقدس.]</ref><ref>[https://nournews.ir/fa/news/239718/سلام-نظامی،-پیام-بی-کلام-ورزشکاران-به-نمایندگی-از-استقامت-یک-ملت «سلام نظامی، پیام بی‌کلام ورزشکاران به نمایندگی از استقامت یک ملت»، نورنیوز.]</ref>
* '''رسانه‌های رسمی و داخلی ایران:''' این اقدام را نشانه‌ای از [[انسجام ملی]]، [[وطن‌پرستی]]، صیانت از [[هویت ملی]]، [[امنیت ملی]]، [[عزت ملی]]، [[منافع ملی]] و ادای احترام به شهدای جنگ ۱۲ روزه توصیف می‌کنند. برخی تحلیل‌گران در داخل ایران، این حرکت را نوعی [[دیپلماسی ورزشی]] می‌دانند که هدف آن نمایش [[اقتدار ملی|اقتدار]] [[اقتدار ملی|ملی]]، [[ثبات سیاسی]] و ایستادگی در برابر فشارهای بین‌المللی است.<ref>[https://defapress.ir/fa/news/778070/%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%AC%D9%86%D8%B3-%D9%88%D8%B7%D9%86%E2%80%8C%D9%BE%D8%B1%D8%B3%D8%AA%DB%8C «سلامی از جنس وطن‌پرستی»، خبرگزاری دفاع مقدس.]</ref>
* '''منتقدان و رسانه‌های فارسی‌زبان خارج از کشور:''' گروهی از منتقدان و رسانه‌هایی مانند ''[[ایران‌اینترنشنال]]'' و ''[[منوتو]]''، این اقدام را سیاسی کردن ورزش تلقی کرده‌اند. از نظر این گروه‌ها، سلام نظامی نشان‌دهندهٔ هم‌سویی سیاسی ورزشکار با ساختار حاکم است و با اصول منشور المپیک مبنی بر دوری ورزش از سیاست غیریت دارد.<ref>[https://defapress.ir/fa/news/762424/دیپلماسی-ورزشی-به-سبک-ایرانی «دیپلماسی ورزشی به سبک ایرانی»، خبرگزاری دفاع مقدس.]</ref>
* '''منتقدان و رسانه‌های فارسی‌زبان خارج از کشور:''' گروهی از منتقدان و رسانه‌هایی مانند ''[[ایران‌اینترنشنال]]'' و ''[[منوتو]]''، این اقدام را سیاسی کردن ورزش تلقی کرده‌اند. از نظر این گروه‌ها، سلام نظامی نشان‌دهندهٔ هم‌سویی سیاسی ورزشکار با ساختار حاکم است و با اصول منشور المپیک مبنی بر دوری ورزش از سیاست غیریت دارد.<ref>[https://defapress.ir/fa/news/778070/%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%AC%D9%86%D8%B3-%D9%88%D8%B7%D9%86%E2%80%8C%D9%BE%D8%B1%D8%B3%D8%AA%DB%8C «سلامی از جنس وطن‌پرستی»، خبرگزاری دفاع مقدس.]</ref>


== سلام نظامی دانشجویان ==
== سلام نظامی دانشجویان ==