صفحهای تازه حاوی «'''<big>آشار؛</big>''' از رسومات همیاری اجتماعی در افغانستان.<br>آشار، از رسومات اجتماعی کهن و مهم در افغانستان است. این مراسم نوعی همیاری و تعاون اجتماعی است. این مشارکت گروهی با حضور اقوام، دوستان و همسایگان، بهطور معمول در فصل درو، خرمنک...» ایجاد کرد |
پالایش متن |
||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
'''<big>آشار؛</big>''' از رسومات همیاری اجتماعی در افغانستان.<br>[[آشار]] | '''<big>آشار؛</big>''' از رسومات همیاری اجتماعی در افغانستان.<br>[[آشار]] یا حَشر، از رسومات اجتماعی کهن و مهم در [[افغانستان]] است. این مراسم نوعی [[همیاری]] و تعاون اجتماعی است. این مشارکت گروهی با حضور اقوام، دوستان و همسایگان، بهطور معمول در فصل درو، [[خرمنکوبی]]، ساختن [[خانه]]، [[مسجد]]، پل و جاده، با آداب و رسوم ویژهای صورت میگیرد. | ||
==نامگذاری آشار== | ==نامگذاری آشار== | ||
آشار نوعی همیاری اجتماعی بدون مزد و در لغت بهمعنای گرد آوردن و آویختن مردم است. اگر آشار به فرمان دولتها باشد، بیگاری و اگر مردمی باشد، همیاری است. آشار یا حَشَر یا اَشَر، در اصطلاح، یکی از قدیمیترین رسومات مردم افغانستان و بهمعنای مشارکت عمومی جهت انجام کارهای بزرگ است. آشار مترادف «Campaign» در زبان انگلیسی و «بسیج» در فرهنگ ایرانی و یک فراخوان عمومی در سطح گروه یا مناطق خاص است.<ref>عمید، فرهنگ فارسی عمید، ج1، 1360ش، ص94؛ شهرستانی، قاموس لهجه دری هزارگی، 1361ش، ص21؛ فیاض، آسیبشناسی روابط قومی گروههای شیعه در افغانستان، 1395ش، ص85.</ref> | آشار نوعی همیاری اجتماعی بدون مزد و در لغت بهمعنای گرد آوردن و آویختن مردم است. اگر آشار به فرمان دولتها باشد، بیگاری و اگر مردمی باشد، همیاری است. آشار یا حَشَر یا اَشَر، در اصطلاح، یکی از قدیمیترین رسومات مردم افغانستان و بهمعنای مشارکت عمومی جهت انجام کارهای بزرگ است. آشار مترادف «Campaign» در زبان انگلیسی و «بسیج» در فرهنگ ایرانی و یک فراخوان عمومی در سطح گروه یا مناطق خاص است.<ref>عمید، فرهنگ فارسی عمید، ج1، 1360ش، ص94؛ شهرستانی، قاموس لهجه دری هزارگی، 1361ش، ص21؛ فیاض، آسیبشناسی روابط قومی گروههای شیعه در افغانستان، 1395ش، ص85.</ref> | ||
==تاریخچه آشار== | ==تاریخچه آشار== | ||
آدابورسوم موجود در آشار، نشان میدهد این رسم، قدمت و ریشۀ زیادی در افغانستان داشته و میان مردم رایج بوده است. بر اساس مطالعات جامعهشناختی، پدیدۀ | آدابورسوم موجود در آشار، نشان میدهد این رسم، قدمت و ریشۀ زیادی در افغانستان داشته و میان مردم رایج بوده است. بر اساس مطالعات جامعهشناختی، پدیدۀ حَشر در افغانستان ریشه در شیوههای معیشتی و الگوهای همیاری جمعی دارد که بهویژه در جوامع روستایی و در میان هزارهها بهعنوان یک نهاد اجتماعی سنتی تداوم یافته است. این نظام مبتنی بر همکاری داوطلبانه، بازتابی از ساختارهای همبستگی اجتماعی است که در آن کار گروهی بهعنوان یک سرمایۀ اجتماعی، نقش تعیینکنندهای در انسجام جامعه دارد.<ref>جمعی از نویسندگان، دانشنامه هزاره، ۱۳۹۹ش، ج۱، ص142.</ref> | ||
مطالعات آثار تاریخی بهویژه در بامیان از جمله مغارهها و قلعههای قدیمی نشان میدهد که نهاد آشار بهعنوان یک سازوکار همیاری جمعی، از دیرباز در میان جوامع افغانستان بهویژه جامعۀ هزاره رواج داشته است. این الگوی مشارکت اجتماعی که ریشه در ضرورتهای معیشتی و همبستگی اجتماعی دارد، در دورۀ اسلامی با مفاهیم و ارزشهای دینی غنیسازی شده است. در این فرآیند بازتعریف، نام امام علی بهعنوان نماد عدالت و همکاری، در شعارها و اشعار مراسم آشار تکرار میشود که نشاندهندۀ تلفیق هوشمندانۀ سنتهای محلی با گفتمان مذهبی است. این پیوند زمینۀ تداوم و تقویت آن در ساختار اجتماعی معاصر را فراهم کرده است.<ref>جمعی از نویسندگان، دانشنامه هزاره، ۱۳۹۹ش، ج۱، ص142.</ref> | مطالعات آثار تاریخی بهویژه در بامیان از جمله مغارهها و قلعههای قدیمی نشان میدهد که نهاد آشار بهعنوان یک سازوکار همیاری جمعی، از دیرباز در میان جوامع افغانستان بهویژه جامعۀ هزاره رواج داشته است. این الگوی مشارکت اجتماعی که ریشه در ضرورتهای معیشتی و همبستگی اجتماعی دارد، در دورۀ اسلامی با مفاهیم و ارزشهای دینی غنیسازی شده است. در این فرآیند بازتعریف، نام امام علی بهعنوان نماد عدالت و همکاری، در شعارها و اشعار مراسم آشار تکرار میشود که نشاندهندۀ تلفیق هوشمندانۀ سنتهای محلی با گفتمان مذهبی است. این پیوند زمینۀ تداوم و تقویت آن در ساختار اجتماعی معاصر را فراهم کرده است.<ref>جمعی از نویسندگان، دانشنامه هزاره، ۱۳۹۹ش، ج۱، ص142.</ref> | ||
