بدا در ظهور امام مهدی: تفاوت میان نسخه‌ها

تفاوت با ویرایش جدیدتر ←

دیداریویکی‌متن

@@ خط ۴: / خط ۴: @@
 == '''مفهوم‌شناسی''' ==
-بداء بر وزن «سماء»، اسم مصدر ماده بدو و به معنای آشکار شدن است.[1] بداء در لغت و اصطلاح کلامی معانی گوناگونی دارد و لغت‌شناسان برای آن دو معنا در نظر گرفتند. معنای نخست، ظهور امری پس از خفاء[2] و معنای دوم، پیدایش نظر جدید برای شخصی درباره مسئله‌ای که در گذشته برخلاف آن فکر می‌کرده است.[3] در اصطلاح کلام بداء به معنی دگرگون شدن و تبدیل رأیی به رأی دیگر آمده است.[4]همچنین قلمرو بداء در روایات، شامل امور تکوینی به‌ شکل نسخ در احکام شرعی و امور تشریعی می‌شود.[5]
+بداء بر وزن «سماء»، اسم مصدر ماده بدو و به معنای آشکار شدن است.<ref>{{پک|ابن منظور|۱۳۶۳|ک=لسان العرب|ص=۶۶|ج=۱۴}}</ref>‌‌‌‌‌ بداء در لغت و اصطلاح کلامی معانی گوناگونی دارد و لغت‌شناسان برای آن دو معنا در نظر گرفتند. معنای نخست، ظهور امری پس از خفاء<ref>{{پک|راغب اصفهانی|۱۴۱۲|ک=المفردات|ص=۱۱۳|ج=}}</ref> و معنای دوم، پیدایش نظر جدید برای شخصی درباره مسئله‌ای که در گذشته برخلاف آن فکر می‌کرده است.<ref>{{پک|مولایی‌نیا|۱۳۹۹|ک=پژوهش‌نامه مذاهب اسلامی|ف=«بررسی مسئله «بداء» از دیدگاه فریقین در قرآن و سنّت»|ص=۵۴}}</ref> در اصطلاح کلام بداء به معنی دگرگون شدن و تبدیل رأیی به رأی دیگر آمده است.<ref>{{پک|دایره المعارف بزرگ اسلامی|۱۳۸۱|ک=|ص=۵۰۳|ج=۱۱}}</ref> همچنین قلمرو بداء در روایات، شامل امور تکوینی به‌ شکل نسخ در احکام شرعی و امور تشریعی می‌شود.<ref>{{پک|صدوق|۱۴۱۴|ک=الاعتقادات|ص=۴۱|ج=}}</ref><ref>{{پک|میرداماد|۱۳۷۴|ک=نبراس الضیاء|ص=۵۵-۵۶|ج=}}</ref>
 چند نکته در مورد مسئله بداء از دیدگاه فریقین در قرآن و سنّت قابل توجه است:
@@ خط ۱۱: / خط ۱۱: @@
 # در آیات مربوط به محو، تحقق یا اثبات، قضا و قدر، علم مطلق پروردگار، ایجاد تحول در اوضاع فردی و اجتماعی مردم و حوزه تکوین در تفاسیر و مجامع روایی امامیه، بداء در معنای جایز آن مطرح شده است.
 # فقهای امامیه تحقق بداء را در قضا و قدر غیرحتمی مانند حوزه محو، اثبات عقلاً جایز می‌دانند و وقوع عملی آن را باور دارند و این نظر را در تفسير آيات مربوط به دعا، توبه، صدقه، انفاق، تعاون بر برّ، تقوا، صله ارحام، قطع رحم، تعاون بر اثم و عدوان بیان کردند.
-# در دیدگاه‌های کلامی شیعه، تعیین زمان دقیق برای ظهور با مفهوم بَداء، منافات دارد.[6] زمان قطعی و حقیقی ظهور منحصراً در علم خداوند است و آگاهی امامان مشمول بداء می‌شود و تغییرپذیر است.[7]
+# در دیدگاه‌های کلامی شیعه، تعیین زمان دقیق برای ظهور با مفهوم بَداء، منافات دارد.<ref>{{پک|ولی‌زاده|۱۳۹۱|ک=انتظار موعود|ف=«کنکاشی در زمینه تعیین احتمالی زمان ظهور»|ص=۸۵-۸۶}}</ref> زمان قطعی و حقیقی ظهور منحصراً در علم خداوند است و آگاهی امامان مشمول بداء می‌شود و تغییرپذیر است.<ref>{{پک|فاضل|۱۳۹۹|ک=پژوهش‌های حوزه و دانشگاه|ف=ایران‌پدیا یا ویکی‌پدیا، مساله این است|ص=۱۰۰}}</ref>
 # بر اساس روایات اهل‌بیت و کلام امامیه، تحولات تکوینی هرگز در قضا و قدر حتمی راه ندارد.
 # در اصل مسئلة نسخ و بداء اختلافی میان شیعه و اهل‌سنت هست و اختلاف میان آنان، نزاع لفظی است.[8] مثلاْ در منابع روایی اهل‌سنت رویاتی درباره استجابت دعا و صله رحم بیان شده است.[9] هرچند عامه آن تحولات را بداء نمی‌دانند.