تفاهم‌نامه اسلام‌آباد: تفاوت میان نسخه‌ها

در بامداد ۱۹ فروردین ۱۴۰۵ش با اعلام طرفین درگیر، آتش‌بسی دو هفته‌ای برقرار شد. در دوران آتش‌بس، ایران بسته‌ماندن تنگه هرمز را به طور فعال اجرا کرد و آمریکا نیز با محاصره دریایی، کشتی‌های مرتبط با ایران را توقیف می‌کرد که ایران آن را نقض آتش‌بس تلقی می‌نمود. آتش‌بس در ۱ اردیبهشت به پایان رسید و با تمدید بدون محدودیت زمانی ادامه یافت. با آغاز دوره آتش‌بس، گفتگوهای دیپلماتیک با میانجی‌گری پاکستان، قطر، مصر و ترکیه شکل گرفت و دور اول مذاکرات در ۲۲ فروردین در پاکستان برگزار شد. هرچند دور دوم مذاکرات که قرار بود در هفته منتهی به پایان آتش‌بس برگزار شود، از سوی ایران لغو شد که مقامات ایرانی این اقدام را در پاسخ به عدم پایبندی طرف آمریکایی به تعهدات و نیز ادامۀ محاصرۀ دریایی علی‌رغم جریان مذاکرات عنوان کردند.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/1368520/%D8%AA%D8%AD%D9%84%DB%8C%D9%84-%D8%B1%D8%B3%D8%A7%D9%86%D9%87%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%BA%D8%B1%D8%A8%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%AA%D9%85%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D8%A2%D8%AA%D8%B4%E2%80%8C%D8%A8%D8%B3-%D8%AA%D8%B1%D8%A7%D9%85%D9%BE «تحلیل رسانه‌های غربی از تمدید آتش‌بس ترامپ»، خبرگزاری تابناک.] </ref> در ۲۱ خرداد ۱۴۰۵ش با میانجی‌گری قطر و هماهنگی ایالات متحده، مذاکراتی در تهران برگزار شد که طی آن، اختلافات اصلی دربارۀ سه موضوع کلیدی شامل آزادسازی دارایی‌های مسدودشدۀ ایران، بازگشایی تنگه هرمز و چارچوب برنامۀ هسته‌ای ایران در دورۀ آتش‌بس 60روزه، به میزان قابل‌توجهی کاهش یافت. در ۲۴ خرداد، ایران اعلام کرد که پیش‌نویس ارائه‌شده از سوی ایالات متحده، متضمن تعهد تهران به خودداری از تولید یا دستیابی به سلاح هسته‌ای و نیز موافقت واشنگتن با رقیق‌سازی ذخایر اورانیوم با غنای بالا توسط ایران است. در همان روز، دو طرف اعلام کردند که به توافق پایان جنگ و بازگشایی تنگه هرمز رسیده‌اند و ترامپ از لغو محاصره دریایی خبر داد.<ref>[https://www.hamshahrionline.ir/news/1044478/%D8%A2%D8%B4%D9%86%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A8%D8%A7-%D8%AC%D8%B2%D8%A6%DB%8C%D8%A7%D8%AA-%D8%AA%D9%81%D8%A7%D9%87%D9%85-%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85-%D8%A2%D8%A8%D8%A7%D8%AF «آشنایی با جزئیات تفاهم‌نامه اسلام‌آباد»، همشهری آنلاین.]</ref> در نهایت در بامداد 28 خرداد 1405ش تفاهم‌نامه به‌صورت دیجیتال توسط توسط مسعود پزشکان رئیس‌جمهور جمهوری اسلامی ایران و دونالد ترامپ رئیس‌جمهور ایالات متحده آمریکا، امضا شد.<ref>[https://farsnews.ir/akramsharifi/1781730955834519039/یادداشت-تفاهم-اسلام-آباد-توسط-ترامپ-و-پزشکیان-امضا-شد «یادداشت تفاهم اسلام‌آباد توسط ترامپ و پزشکیان امضا شد»، خبرگزاری مهر.]</ref>

* [[سید مجتبی خامنه‌ای]]، رهبر جمهوری انقلاب ایران، در پیامی به ملت ایران، ضمن اشاره به امضای تفاهم‌نامه میان روسای جمهور ایران و آمریکا، بر نقش استیصال طرف آمریکایی در روند دستیابی به این توافق تأکید کرد. وی با وجود اظهار نظر متفاوت در اصول، با توجه به تعهد رئیس‌جمهور و اعضای شورای عالی امنیت ملی مبنی بر پاسداشت حقوق ملت ایران و جبهه مقاومت و همچنین پذیرش مسئولیت در قبال اجرای آن، با این تفاهم‌نامه موافقت کرد. سید مجتبی خامنه‌ای بر لزوم نظارت بر تحقق شروط مورد نظر و همچنین عدم پذیرش زیاده‌خواهی طرف آمریکایی در مذاکرات آتی تصریح کرده است.<ref>[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1405/03/28/3620842/%D9%BE%DB%8C%D8%A7%D9%85-%D9%85%D9%87%D9%85-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1-%D9%85%D8%B9%D8%B8%D9%85-%D8%A7%D9%86%D9%82%D9%84%D8%A7%D8%A8-%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D8%AA%D9%81%D8%A7%D9%87%D9%85%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%B1%D9%88%D8%B3%D8%A7%DB%8C-%D8%AC%D9%85%D9%87%D9%88%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D9%88-%D8%A2%D9%85%D8%B1%DB%8C%DA%A9%D8%A7 «پیام مهم رهبر معظم انقلاب درباره تفاهمنامه روسای جمهور ایران و آمریکا»، خبرگزاری تسنیم.]</ref>

به گزراش رسانه‌ها با امضای تفاهم‌نامه اسلام‌آباد بهای نفت خام با کاهش حدود ۲درصدی به ۷۵ تا ۷۸ دلار در هر بشکه رسید که بیانگر بازگشت آرامش به بازارهای انرژی و افزایش عرضه نفت بود. به نظر کارشناسان این کاهش قیمت، اگرچه هنوز بالاتر از سطح پیش از جنگ (حدود ۷۰ دلار) قرار دارد، اما نشان‌دهندۀ پایان دورۀ نوسانات شدید قیمتی و بهبود نسبی جریان کشتیرانی در خلیج فارس محسوب می‌شود.<ref>[https://parsi.euronews.com/business/2026/06/18/oil-prices-fall-further-as-trump-and-pezeshkian-sign-agreement-to-end-the-iran-war «سقوط بیشتر قیمت نفت همزمان با امضای توافق پایان جنگ ایران توسط ترامپ و پزشکیان»، وب‌سایت یورو نیوز.]</ref>

در ادامه اجرای تفاهم‌نامه اسلام‌آباد، نخستین نشست رسمی مذاکرات میان ایران و آمریکا با عنوان نشست دریاچه لوسرن بعدازظهر ۳۱ خرداد ۱۴۰۵ش در بورگن اشتوک سوئیس آغاز شد. ریاست هیأت ایرانی را محمدباقر قالیباف و هیأت آمریکایی را جی‌دی ونس بر عهده دارند و شهباز شریف و شیخ محمد بن عبدالرحمان آل ثانی به‌عنوان میانجی حضور دارند.<ref>[https://farsnews.ir/akramsharifi/1782046202818208510/%D8%A2%D8%BA%D8%A7%D8%B2-%D9%86%D8%B4%D8%B3%D8%AA-%DA%86%D9%87%D8%A7%D8%B1%D8%AC%D8%A7%D9%86%D8%A8%D9%87-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A2%D9%85%D8%B1%DB%8C%DA%A9%D8%A7-%D9%82%D8%B7%D8%B1-%D9%88-%D9%BE%D8%A7%DA%A9%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%D9%88%D8%A6%DB%8C%D8%B3 «آغاز نشست چهارجانبه ایران، آمریکا، قطر و پاکستان در سوئیس»، خبرگزاری فارس.]</ref> ونس این نشست را «تاریخی» خواند، در حالی که ترامپ هم‌زمان تهدید کرد در صورت توقف‌نکردن اقدامات نیروهای نیابتی ایران در لبنان، ضربۀ سختی خواهد زد.<ref>[https://www.bbc.com/persian/live/cgqj7ezyzdqt «ونس در آغاز مذاکره با ایران: این یک نشست تاریخی است»، وب‌سایت بی بی سی فارسی.]</ref> سخنگوی ایران نیز بر اجرای تعهدات آمریکا از جمله توقف کامل جنگ در لبنان به عنوان پیش‌شرط آغاز مذاکرات تأکید کرد.<ref>[https://farsnews.ir/akramsharifi/1782046202818208510/%D8%A2%D8%BA%D8%A7%D8%B2-%D9%86%D8%B4%D8%B3%D8%AA-%DA%86%D9%87%D8%A7%D8%B1%D8%AC%D8%A7%D9%86%D8%A8%D9%87-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A2%D9%85%D8%B1%DB%8C%DA%A9%D8%A7-%D9%82%D8%B7%D8%B1-%D9%88-%D9%BE%D8%A7%DA%A9%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%D9%88%D8%A6%DB%8C%D8%B3 «آغاز نشست چهارجانبه ایران، آمریکا، قطر و پاکستان در سوئیس»، خبرگزاری فارس.]</ref>