بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۲: خط ۲:


== '''نامگذاری''' ==
== '''نامگذاری''' ==
واژه اِماره در لغت به معنی نشان، نشانه و عمارت است و جمع آن اِمارات است.<ref>{{پک|دهخدا|۱۳۷۲|ک=لغت‌نامه دهخدا|ص=۲۶-۲۸|ج=۲}}</ref> نام امارات متحده عربی به معنای امیرنشین‌ها یا شیخنشین‌های متحد عربی است. علت نامگذاری این کشور به امارات این است که پس از تشکیل اتحادیه، هفت امارت یا سرزمین تحت حاکمیت یک امیر یا شیخ، شامل ابوظبی، دبی، شارجه، عجمان، ام‌القوین، رأس‌الخیمه و فجیره، این کشور را پایه‌گذاری کردند.<ref>{{پک/بن|امارات۱|ک=مجمع جهانی شیعه‌شناسی|ف=آشنایی با کشور امارات متحده عربی}}</ref>
واژه اِماره در لغت به معنی نشان، نشانه و عمارت است و جمع آن اِمارات است.<ref>{{پک|دهخدا|۱۳۷۲|ک=لغت‌نامه دهخدا|ص=۲۶-۲۸|ج=۲}}</ref> نام امارات متحده عربی به معنای امیرنشین‌ها یا شیخنشین‌های متحد عربی است. علت نامگذاری این کشور به امارات این است که پس از تشکیل اتحادیه، هفت امارت یا سرزمین تحت حاکمیت یک امیر یا شیخ، شامل ابوظبی، دبی، شارجه، عَجْمان، اُمُّ‌القُوَین، رأس‌الخیمه و فُجَیرَه، این کشور را پایه‌گذاری کردند.<ref>{{پک/بن|امارات۱|ک=مجمع جهانی شیعه‌شناسی|ف=آشنایی با کشور امارات متحده عربی}}</ref>


== '''شکل‌گیری و تأسیس''' ==
== '''شکل‌گیری و تأسیس''' ==
خط ۱۰: خط ۱۰:
امارات متحده عربی کشوری با مساحت ۸۳/۶۰۰ كيلومتر مربع است که در نیمکره شمالی و شرقی، در جنوب غربی قاره آسیا در خاورمیانه واقع شده است. از نظر وسعت رتبه ۱۱۵ در دنیا را دارد و ابوظبی پایتخت آن است.<ref>{{پک/بن|امارات۳|ک=گوتوتی آر|ف=خلاصه‌ای از مهم‌ترین تحولات در کشور امارات}}</ref> از شمال و شمال غربی با خلیج‌فارس و کشور ایران، از سمت شرق با دریای عمان و عمان، از سمت غرب با قطر و عربستان سعودی و از جنوب و جنوب غربی با عمان و عربستان سعودی مرز مشترک دارد.<ref>{{پک|ارزانی و کشاورز|۱۳۹۵|ک=شیعه‌شناسی|ف=شیعیان امارات متحده عربی|ص=۶۰}}</ref> شمالی‌ترین نقطه آن از جنوبی‌ترین بخش سرزمین ایران در تنگه هرمز یعنی جزیره لارک تنها ۳۹ کیلومتر فاصله دارد.<ref>{{پک|آقاملایی|۱۳۹۰|ک=پایان‌نامه کارشناسی‌ارشد، دانشگاه فردوسی مشهد، دانشکده ادبیات و علوم انسانی|ف=بررسی و تحلیل بازتاب‌های سیاسی-فضایی ساخت جزایر مصنوعی امارات متحده عربی در خلیج فارس|ص=۹۱}}</ref> عمدتاً داراي آب و هواي بياباني و گرم و خشک است.<ref>{{پک|حنفی|۱۴۰۴|ک=پژوهشنامه علوم دفاعی|ف=تحلیل زمانی- مکانی اقلیم نظامی کشور امارات متحده عربی|ص=۹۰}}</ref>
امارات متحده عربی کشوری با مساحت ۸۳/۶۰۰ كيلومتر مربع است که در نیمکره شمالی و شرقی، در جنوب غربی قاره آسیا در خاورمیانه واقع شده است. از نظر وسعت رتبه ۱۱۵ در دنیا را دارد و ابوظبی پایتخت آن است.<ref>{{پک/بن|امارات۳|ک=گوتوتی آر|ف=خلاصه‌ای از مهم‌ترین تحولات در کشور امارات}}</ref> از شمال و شمال غربی با خلیج‌فارس و کشور ایران، از سمت شرق با دریای عمان و عمان، از سمت غرب با قطر و عربستان سعودی و از جنوب و جنوب غربی با عمان و عربستان سعودی مرز مشترک دارد.<ref>{{پک|ارزانی و کشاورز|۱۳۹۵|ک=شیعه‌شناسی|ف=شیعیان امارات متحده عربی|ص=۶۰}}</ref> شمالی‌ترین نقطه آن از جنوبی‌ترین بخش سرزمین ایران در تنگه هرمز یعنی جزیره لارک تنها ۳۹ کیلومتر فاصله دارد.<ref>{{پک|آقاملایی|۱۳۹۰|ک=پایان‌نامه کارشناسی‌ارشد، دانشگاه فردوسی مشهد، دانشکده ادبیات و علوم انسانی|ف=بررسی و تحلیل بازتاب‌های سیاسی-فضایی ساخت جزایر مصنوعی امارات متحده عربی در خلیج فارس|ص=۹۱}}</ref> عمدتاً داراي آب و هواي بياباني و گرم و خشک است.<ref>{{پک|حنفی|۱۴۰۴|ک=پژوهشنامه علوم دفاعی|ف=تحلیل زمانی- مکانی اقلیم نظامی کشور امارات متحده عربی|ص=۹۰}}</ref>


ادعاهای امارات متحده عربی و استدلال‌های ایران در مورد مالکیت ایران بر جزایر سه‌گانه ایران تنب بزرگ، تنب کوچک و ابوموسی در خلیج‌فارس نشان می‌دهد موضع رسمي ايران در مقابل ادعاي امارات متحده عربي ارائة مستندات تاريخي است که اين جزاير همواره به ايران تعلق داشته‌اند و کشورهای فرانسه، آلمان و بريتانيا نيز در قرن‌هاي هفدهم و هجدهم میلادی این مسئله را پذیرفتند. بريتانيا در آستانة سدة بيستم میلادی جزاير را به امارات متحده عربي واگذار کرد و در سال ۱۹۷۰م بازگشت آنها را به ايران تأیید کرد.<ref>{{پک|جالینوسی و رستمی|۱۳۹۵|ک=مطالعات خلیج‌فارس|ف=بررسی دلایل سیاسی و تاریخی ادعاهای امارات متحده عربی و استدلال ایران در مورد مالکیت ایران بر جزایر سه‌گانه تنب بزرگ، تنب کوچک و ابوموسی|ص=۷۶ و ۸۹}}</ref>
ادعاهای امارات متحده عربی و استدلال‌های ایران در مورد مالکیت ایران بر جزایر سه‌گانه ایران تنب بزرگ، تنب کوچک و ابوموسی در خلیج‌فارس نشان می‌دهد موضع رسمي ايران در مقابل ادعاي امارات متحده عربي ارائة مستندات تاريخي است که اين جزاير همواره به ايران تعلق داشته‌اند و کشورهای فرانسه، آلمان و بريتانيا نيز در قرن‌هاي هفدهم و هجدهم میلادی این مسئله را پذیرفتند. بريتانيا در آستانة سدة بيستم میلادی جزاير را به امارات متحده عربی واگذار کرد و در سال ۱۹۷۰م بازگشت آنها را به ايران تأیید کرد.<ref>{{پک|جالینوسی و رستمی|۱۳۹۵|ک=مطالعات خلیج‌فارس|ف=بررسی دلایل سیاسی و تاریخی ادعاهای امارات متحده عربی و استدلال ایران در مورد مالکیت ایران بر جزایر سه‌گانه تنب بزرگ، تنب کوچک و ابوموسی|ص=۷۶ و ۸۹}}</ref>


== '''جمعیت''' ==
== '''جمعیت''' ==
جمعیت کشور امارات متحده عربی در ابتدای سال ۲۰۲۳م به ۱۰/۱۷ میلیون نفر رسیده است. اتباع اماراتی نسبت به سایر ملیت‌ها ۱۱/۴۸٪ معادل ۱/۱۷ میلیون نفر است و ۸۸/۵۲٪ حدود ۹ میلیون نفر را مهاجرین تشکیل می‌دهند. ترکیب جنسیتی جمعیت شامل ۶۸٫۵۸ درصد مرد و ۳۱٫۴۲ درصد زن می‌باشد. گروه سنی ۲۵ تا ۵۴ سال ۶۴/۱۵٪ برابر با ۶/۵۲ میلیون نفر رقم قابل توجهی از جمعیت امارات اعم از بومی و غیربومی است که نشان‌دهندهٔ نیروی کار غالب جوان در حوزه‌های مختلف در این کشور است و عمدتاً از اتباع هند و پاکستان هستند که به دلیل ارزان‌ بودن دستمزد، تقاضای بیشتری برای به‌کارگیری آن‌ها وجود دارد. ایرانیان نیز با ۴۸۰هزار نفر در رتبه پنجم قرار گرفته‌اند و ۴/۷۶ درصد کل جمعیت ساکن امارات را تشکیل می‌دهند. ایرانیان مقیم امارات بر خلاف سایر ملیت‌ها اکثراً به‌صورت غیرگروهی به این کشور مهاجرت کرده‌اند.<ref>{{پک/بن|امارات۴|ک=وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی ایران|ف=ترکیب جمعیت امارات درابتدای سال ۲۰۲۳}}</ref>
جمعیت کشور امارات متحده عربی در ابتدای سال ۲۰۲۳م به ۱۰/۱۷ میلیون نفر رسیده است.<ref>{{پک/بن|امارات۴|ک=وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی ایران|ف=ترکیب جمعیت امارات درابتدای سال ۲۰۲۳}}</ref> جمعیت امارات در سال ۲۰۲۴ به ۱۲/۵ میلیون نفر رسیده است که نسبت به اوایل سال افزایش چشمگیری داشته و این رشد عمدتاً به افزایش جمعیت ابوظبی مربوط می‌شود.<ref>{{پک/بن|امارات۶|ک=سفارت جمهوری اسلامی ایران ابوظبی|ف=سیاسی، تاریخچه امارات، اطلاعات کلی در باره امارات}}</ref> اتباع اماراتی نسبت به سایر ملیت‌ها ۱۱/۴۸٪ معادل ۱/۱۷ میلیون نفر است و ۸۸/۵۲٪ حدود ۹ میلیون نفر را مهاجرین تشکیل می‌دهند. ترکیب جنسیتی جمعیت شامل ۶۸٫۵۸ درصد مرد و ۳۱٫۴۲ درصد زن می‌باشد. گروه سنی ۲۵ تا ۵۴ سال ۶۴/۱۵٪ برابر با ۶/۵۲ میلیون نفر رقم قابل توجهی از جمعیت امارات اعم از بومی و غیربومی است که نشان‌دهندهٔ نیروی کار غالب جوان در حوزه‌های مختلف در این کشور است و عمدتاً از اتباع هند و پاکستان هستند که به دلیل ارزان‌ بودن دستمزد، تقاضای بیشتری برای به‌کارگیری آن‌ها وجود دارد. ایرانیان نیز با ۴۸۰هزار نفر در رتبه پنجم قرار گرفته‌اند و ۴/۷۶ درصد کل جمعیت ساکن امارات را تشکیل می‌دهند. ایرانیان مقیم امارات بر خلاف سایر ملیت‌ها اکثراً به‌صورت غیرگروهی به این کشور مهاجرت کرده‌اند.<ref>{{پک/بن|امارات۴|ک=وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی ایران|ف=ترکیب جمعیت امارات درابتدای سال ۲۰۲۳}}</ref>


== '''امارت‌ها''' ==
== '''امارت‌ها''' ==
# '''ابوظبی:''' پایتخت امارات متحده عربی و حاکم آن شیخ محمد بن زاید آل نهیان است. حکومت این امارت دارای ساختاری مستقل با وزارتخانه‌ها و شورای اجرایی است. ابوظبی به طور مداوم در حال توسعه و پیشرفت در زمینه‌های مختلف برای گردشگران و مهاجران است. وضعیت اقتصادی این کشور، شامل صادرات مروارید، تولید و فروش نفت و گاز طبیعی و تولید انرژی خورشیدی است.
# '''دبی:''' دبی، یکی از معروف‌ترین و پرجمعیت‌ترین شهرهای امارات و مشهور به برج‌ها و آسمان‌خراش‌ها است. از زمان استقرار قبیله بنی‌یاس به رهبری خاندان آل مکتوم اداره می‌شود و حاکم فعلی آن شیخ محمد بن راشد آل مکتوم، نخست‌وزیر و معاون رئیس‌جمهور امارات است. بحارینه، از دیگر قبایل دبی است و مذهب آنان تشیع می‌باشد. اقتصاد دبی با تغییر نهر دبی به مرکز تجاری رونق یافت و با کشف نفت، توسعه زیرساخت‌ها و بانک‌های اسلامی شکل گرفت. همچنین با تنوع‌بخشی به گردشگری و تجارت بین‌المللی، دبی همچنان به شهر طلا معروف است.
# شارجه: این شهر دارای جاذبه‌های فرهنگی و تاریخی بسیاری است. حکومت شارجه تحت رهبری شیخ سلطان بن محمد القاسمی اداره می‌شود. ساختار حکومتی شامل مشاغل و بخش‌هایی مانند شورای اجرایی، شورای مشورتی، دیوان‌های امیری و شهرداری است. اقتصاد شارجه یکی از اقتصادهای قوی و در حال رشد امارات متحده عربی است که تنوع زیادی دارد. افزایش مجوزهای کسب و کار خصوصاْ مالکیت خارجی در شارجه باعث جلب توجه و جذب سرمایه‌گذاران بین‌المللی به این امارت است.
# '''رأس‌الخیمه''': این منطقه تحت حاکمیت محلی با رهبری شیخ سعود بن صقر القاسمی اداره می‌شود. سیستم حکومتی این شهر موروثی است. رأس الخیمه بخشی از ساختار فدرالی امارات است که شامل شورای عالی، شورای وزیران و شورای ملی فدرال می‌شود. وضعیت اقتصادی این منطقه با تمرکز بر صنعت، تجارت و کشاورزی به اقتصاد خود تنوع بخشیده است.
# '''عَجْمان:''' کوچک‌ترین امارت از هفت امارت است و تحت رهبری شیخ حُمَید بن راشد النُعیمی و یک شورای اجرایی اداره می‌شود. افزایش شاخص اعتماد تجاری بیانگر استقبال گسترده فعالان اقتصادی از شرایط رو به رشد این امارت است. بخش املاک و مستغلات به‌عنوان پایدارترین صنعت در این منطقه شناخته می‌شود. جوامع عجمان، ام‌القوین و فجیره، سنتی‌ترین جوامع قبیله‌ای هستند.
# '''اُمُّ‌القُوَین:''' این منطقه توسط دولت محلی به رهبری خانواده شیخ سعود بن راشد المعلا اداره می‌شود. اقتصاد این شهر ترکیبی از فعالیت‌های سنتی مانند ماهیگیری و کشاورزی و برنامه‌های توسعه‌ای مدرن است که در جهت گسترش پایگاه اقتصادی امارت محسوب می‌شوند.
# '''فُجَیرَه:''' امارت فجیره یک سلطنت مطلقه با رهبری شیخ حمد بن محمد الشرقی است. اقتصاد فجیره بر اساس ماهیگیری و کشاورزی استوار است. این امارت دارای موقعیت استراتژیک است. این شهر دارای بندر چندمنظوره‌ای است که بزرگترین شرکت‌های حمل و نقل را جذب می‌کند. مناطق آزاد دبی به ویژه فجیره به جذب سرمایه‌گذاری خارجی در بانکداری، تجارت، بندر و فرودگاه کمک می‌کند.<ref>{{پک/بن|امارات۶|ک=وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی ایران|ف=سیاسی، تاریخچه امارات، اطلاعات کلی در باره امارات}}</ref><ref>{{پک/بن|امارات۷|ک=نیووی|ف=شهرهای امارات}}</ref><ref>{{پک|مظفری|۱۳۵۷|ک=امارات خلیج فارس، پژوهش اقتصادی، سیاسی و اجتماعی،|ص=۱۱۵|ج=}}</ref>


== '''زبان و دین رسمی''' ==
== '''زبان و دین رسمی''' ==
زبان رسمی و اداری امارات، زبان عربی است و به لهجه‌های عربی فصیح و عربی خلیج محاوره می‌شود. از زبان‌های غیربومی این کشور که کاربرد بسیاری دارد می‌توان به فارسی، هندی، اردو، بلوچی، انگلیسی و پشتو اشاره کرد.<ref>{{پک|ارزانی و کشاورز|۱۳۹۵|ک=شیعه‌شناسی|ف=شیعیان امارات متحده عربی|ص=۷۸}}</ref>  
زبان رسمی و اداری امارات، زبان عربی است و به لهجه‌های عربی فصیح و عربی خلیج محاوره می‌شود. از زبان‌های غیربومی این کشور که کاربرد بسیاری دارد می‌توان به فارسی، هندی، اردو، بلوچی، انگلیسی و پشتو اشاره کرد.<ref>{{پک|ارزانی و کشاورز|۱۳۹۵|ک=شیعه‌شناسی|ف=شیعیان امارات متحده عربی|ص=۷۸}}</ref>  


اسلام در قرن اول هجری و به فاصله کمی بعد از وفات رسول خداˆ توسط عمرو بن عاص وارد این سرزمین شد. امروزه مذاهب اسلامی موجود در امارات متحده عربی عبارت ازشافعی، حنبلی، مالکی، حنفی، امامیه، اباضی و وهابی است. اباضی‌ و وهابی‌ها در اقلیت مطلق هستند. در مقابل، اکثر مردم پیرو مذهب مالکی هستند. قبلاً فرقه‌های اسماعیلیه و علی‌اللهی نیز در امارات زندگی می‌کردند، ولی این فرقه‌ها با مرور زمان از بین رفته و یا پیروان آن کوچ کردند و یا اینکه مذهب اسلام را پذیرفتند. از این‌رو، اکثریت ساکنان امارات مسلمان و بومیان و مهاجران عرب، سنی و مهاجران ایرانی شیعه هستند.<ref>{{پک|ارزانی و کشاورز|۱۳۹۵|ک=شیعه‌شناسی|ف=شیعیان امارات متحده عربی|ص=۶۶}}</ref><ref>{{پک|مظفری|۱۳۵۷|ک=امارات خلیج فارس، پژوهش اقتصادی، سیاسی و اجتماعی،|ص=۱۵۷|ج=}}</ref> در سال ۲۰۱۶م از جمعیت این کشور ۸۰٪ سنی، ۱۶٪ شیعه و ۴٪ بقیه مذاهب بودند.<ref>{{پک|ارزانی و کشاورز|۱۳۹۵|ک=شیعه‌شناسی|ف=شیعیان امارات متحده عربی|ص=۶۳}}</ref> در سال ۲۰۲۲م از جمعیت این کشور ۸۳٪ سنی و ۱۷٪ شیعه می‌باشند.<ref>{{پک/بن|امارت۵|ک=دانشگاه ادیان و مذاهب|ف=جغرافیای جهان تشیع}}</ref>
اسلام در قرن اول هجری و به فاصله کمی بعد از وفات رسول خداˆ توسط عمرو بن عاص وارد این سرزمین شد. امروزه مذاهب اسلامی موجود در امارات متحده عربی عبارت از شافعی، حنبلی، مالکی، حنفی، امامیه، اباضی و وهابی است. اباضی‌ و وهابی‌ها در اقلیت مطلق هستند. در مقابل، اکثر مردم پیرو مذهب مالکی هستند. قبلاً فرقه‌های اسماعیلیه و علی‌اللهی نیز در امارات زندگی می‌کردند، ولی این فرقه‌ها با مرور زمان از بین رفته و یا پیروان آن کوچ کردند و یا اینکه مذهب اسلام را پذیرفتند. از این‌رو، اکثریت ساکنان امارات مسلمان و بومیان و مهاجران عرب، سنی و مهاجران ایرانی شیعه هستند.<ref>{{پک|ارزانی و کشاورز|۱۳۹۵|ک=شیعه‌شناسی|ف=شیعیان امارات متحده عربی|ص=۶۶}}</ref><ref>{{پک|مظفری|۱۳۵۷|ک=امارات خلیج فارس، پژوهش اقتصادی، سیاسی و اجتماعی،|ص=۱۵۷|ج=}}</ref> در سال ۲۰۱۶م از جمعیت این کشور ۸۰٪ سنی، ۱۶٪ شیعه و ۴٪ بقیه مذاهب بودند.<ref>{{پک|ارزانی و کشاورز|۱۳۹۵|ک=شیعه‌شناسی|ف=شیعیان امارات متحده عربی|ص=۶۳}}</ref> در سال ۲۰۲۲م از جمعیت این کشور ۸۳٪ سنی و ۱۷٪ شیعه می‌باشند.<ref>{{پک/بن|امارت۵|ک=دانشگاه ادیان و مذاهب|ف=جغرافیای جهان تشیع}}</ref>


== '''نظام سیاسی''' ==
== '''نظام سیاسی''' ==
خط ۵۶: خط ۶۴:


{{یادکرد کتاب|نام خانوادگی=دهخدا|نام=علی‌اکبر|عنوان=لغت‌نامه دهخدا|سال=۱۳۷۲|مکان=تهران|ناشر=دانشگاه تهران|پیوند نویسنده=|پیوند=|کوشش=|مترجم=|شابک=|دوره=}}
{{یادکرد کتاب|نام خانوادگی=دهخدا|نام=علی‌اکبر|عنوان=لغت‌نامه دهخدا|سال=۱۳۷۲|مکان=تهران|ناشر=دانشگاه تهران|پیوند نویسنده=|پیوند=|کوشش=|مترجم=|شابک=|دوره=}}
{{یادکرد وب|عنوان=سیاسی، تاریخچه امارات، اطلاعات کلی در باره امارات|نشانی=https://abudhabi.mfa.ir/portal/generalcategoryservices/16953|تاریخ=|تاریخ بازبینی=۳ تیر ۱۴۰۵|شناسه=امارات۶|وبگاه=سفارت جمهوری اسلامی ایران ابوظبی}}
{{یادکرد وب|عنوان=شهر‌های امارات|نشانی=https://newwayint.com/fa-ir/uae-cities-fa|تاریخ=۳۰ تیر ۱۴۰۴|تاریخ بازبینی=۳ تیر ۱۴۰۵|شناسه=امارات۷|وبگاه=نیووی}}


{{یادکرد کتاب|نام خانوادگی=مظفری|نام=مهدی|عنوان=امارات خلیج فارس، پژوهش اقتصادی، سیاسی و اجتماعی|سال=۱۳۵۷|مکان=تهران|ناشر=پژوهشگاه علوم انسانی|پیوند نویسنده=مهدی مظفری|پیوند=|کوشش=|مترجم=مهدی مظفری|شابک=۹۷۸۶۰۰۵۸۸۰۰۷۶|دوره=۱}}
{{یادکرد کتاب|نام خانوادگی=مظفری|نام=مهدی|عنوان=امارات خلیج فارس، پژوهش اقتصادی، سیاسی و اجتماعی|سال=۱۳۵۷|مکان=تهران|ناشر=پژوهشگاه علوم انسانی|پیوند نویسنده=مهدی مظفری|پیوند=|کوشش=|مترجم=مهدی مظفری|شابک=۹۷۸۶۰۰۵۸۸۰۰۷۶|دوره=۱}}