| خط ۴۰: | خط ۴۰: | ||
== گسترهٔ جغرافیایی کرنانوازی == | == گسترهٔ جغرافیایی کرنانوازی == | ||
[[پرونده: | [[پرونده:کرنانوازی۶.jpg|جایگزین=چنگیهای قشقایی در حال نواختن کرنا و نقاره|وسط|بندانگشتی|چنگیهای قشقایی در حال نواختن کرنا و نقاره]] | ||
مراسم کرنانوازی، امروزه در آیین سوگ بخشهایی از ایران همچون فارس، [[خوزستان]]، شهرهای شمالی ایران، [[ایل بختیاری]] و [[ایل قشقایی|قشقایی]] و منطقهٔ [[کهگیلویه و بویراحمد]] وجود دارد. این ساز همچنین در [[لاهیجان]] و [[خراسان رضوی]] (نقارهخانهٔ حرم امام رضا) نیز رواج دارد. استانهای [[مازندران]] و [[گیلان]]، بیشترین استفاده را از ساز کرنا داشته و روستاهایی در این مناطق، کرنانوازی را از آیینهای کهن خود در ایام محرم میدانند.<ref>[https://weblight.ir/آئین-کرنازنی-محرم-و-آنچه-لازم-است-دربار/ «آیین کرنانوازی محرم و آدابورسوم آن»، مجلۀ فرهنگی وبلایت.]</ref> | مراسم کرنانوازی، امروزه در آیین سوگ بخشهایی از ایران همچون فارس، [[خوزستان]]، شهرهای شمالی ایران، [[ایل بختیاری]] و [[ایل قشقایی|قشقایی]] و منطقهٔ [[کهگیلویه و بویراحمد]] وجود دارد. این ساز همچنین در [[لاهیجان]] و [[خراسان رضوی]] (نقارهخانهٔ حرم امام رضا) نیز رواج دارد. استانهای [[مازندران]] و [[گیلان]]، بیشترین استفاده را از ساز کرنا داشته و روستاهایی در این مناطق، کرنانوازی را از آیینهای کهن خود در ایام محرم میدانند.<ref>[https://weblight.ir/آئین-کرنازنی-محرم-و-آنچه-لازم-است-دربار/ «آیین کرنانوازی محرم و آدابورسوم آن»، مجلۀ فرهنگی وبلایت.]</ref> | ||
| خط ۷۰: | خط ۷۰: | ||
== کرنانوازی در محرم == | == کرنانوازی در محرم == | ||
[[پرونده:کرنانوازی۷.jpg|جایگزین=کرنانوازی در لاهیجان|بندانگشتی|کرنانوازی در لاهیجان]] | |||
در ایام محرم، کرنانوازان، به دو گروه «سرکرناچی» و «ورکن» تقسیم میشوند. نخست، سرکرناچیها نواختن را آغاز کرده، سپس ورکنها به آن پاسخ میدهند. این نوع نواختن، از نظر کارشناسان آیینی، شبیه به گویهٔ مداح و واگویهٔ سینهزنان توصیف شده است. از جمله نواهایی که کرناچیان در کرنا میدمند، میتوان به نوای یا حسین، یا امام، وای حسین کشته شد یا امام یا حسین اشاره کرد. مدت زمان این کرنازنی در ایام محرم نیز به توان نوازندگان بستگی داشته و تا وقتی که نیاز به استراحت داشته باشند، بدون انقطاع این ساز را مینوازند.<ref>[https://weblight.ir/آئین-کرنازنی-محرم-و-آنچه-لازم-است-دربار/ «آیین کرنانوازی محرم و آدابورسوم آن»، مجلۀ فرهنگی وبلایت.]</ref> | در ایام محرم، کرنانوازان، به دو گروه «سرکرناچی» و «ورکن» تقسیم میشوند. نخست، سرکرناچیها نواختن را آغاز کرده، سپس ورکنها به آن پاسخ میدهند. این نوع نواختن، از نظر کارشناسان آیینی، شبیه به گویهٔ مداح و واگویهٔ سینهزنان توصیف شده است. از جمله نواهایی که کرناچیان در کرنا میدمند، میتوان به نوای یا حسین، یا امام، وای حسین کشته شد یا امام یا حسین اشاره کرد. مدت زمان این کرنازنی در ایام محرم نیز به توان نوازندگان بستگی داشته و تا وقتی که نیاز به استراحت داشته باشند، بدون انقطاع این ساز را مینوازند.<ref>[https://weblight.ir/آئین-کرنازنی-محرم-و-آنچه-لازم-است-دربار/ «آیین کرنانوازی محرم و آدابورسوم آن»، مجلۀ فرهنگی وبلایت.]</ref> | ||
| خط ۷۶: | خط ۷۷: | ||
پرونده:کرنانوازی1.jpg|جایگزین=کرنانوازی در مام محرم، لاهیجان|کرنانوازی در مام محرم، لاهیجان، سال۱۴۰۰ش | پرونده:کرنانوازی1.jpg|جایگزین=کرنانوازی در مام محرم، لاهیجان|کرنانوازی در مام محرم، لاهیجان، سال۱۴۰۰ش | ||
پرونده:کرنانوازی۵.jpg|حیدر شاه نادری اِشکَفتکی، از کرنانوازان استان چهارمحال و بختیاری | پرونده:کرنانوازی۵.jpg|حیدر شاه نادری اِشکَفتکی، از کرنانوازان استان چهارمحال و بختیاری | ||
پرونده:کرنانوازی3.jpg|نقش نوازندههای کرنا در نقش برجسته شکار طاق بستان | |||
</gallery> | </gallery> | ||
