زهرا غلامی (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
زهرا غلامی (بحث | مشارکت‌ها)
خط ۱۱: خط ۱۱:
بی‌بی‌مریم دو بار [[ازدواج]] کرد. نخستین ازدواج او در حالی انجام شد که تنها چهل روز داشت و پدرش او را به عقد علی‌قلی‌خان چهارلنگ که حدود ۲۵ سال داشت، درآورد و سرانجام در پانزده‌سالگی به خانهٔ او رفت. این ازدواج که با میل بی‌بی‌مریم همراه نبود، به صلاح‌دید پدرش و با هدف مهار قیام محمدعلی‌خان چهارلنگ علیه حکومت قاجار و جلب همراهی ایل محمودصالح چهارلنگ صورت گرفت. این پیوند چهار سال و شش ماه به طول انجامید و حاصل آن سه پسر به نام‌های محمدعلی‌خان، علی‌مردان‌خان و سهراب‌خان بود.<ref>[https://www.alef.ir/news/3980627037.html «بی‌بی مریم را بیشتر بشناسیم»، خبرگزاری الف.]</ref>
بی‌بی‌مریم دو بار [[ازدواج]] کرد. نخستین ازدواج او در حالی انجام شد که تنها چهل روز داشت و پدرش او را به عقد علی‌قلی‌خان چهارلنگ که حدود ۲۵ سال داشت، درآورد و سرانجام در پانزده‌سالگی به خانهٔ او رفت. این ازدواج که با میل بی‌بی‌مریم همراه نبود، به صلاح‌دید پدرش و با هدف مهار قیام محمدعلی‌خان چهارلنگ علیه حکومت قاجار و جلب همراهی ایل محمودصالح چهارلنگ صورت گرفت. این پیوند چهار سال و شش ماه به طول انجامید و حاصل آن سه پسر به نام‌های محمدعلی‌خان، علی‌مردان‌خان و سهراب‌خان بود.<ref>[https://www.alef.ir/news/3980627037.html «بی‌بی مریم را بیشتر بشناسیم»، خبرگزاری الف.]</ref>


بی‌بی‌مریم با وجود عزم راسخ بر عدم ازدواج مجدد، به‌دلیل فشارهای اطرافیان، سرانجام مجبور به ازدواج با فتح‌الله‌خان، پسرعمویش شد. این ازدواج نیز با رنج‌ها و سختی‌های بسیاری برای او همراه بود.<ref>[https://www.iribnews.ir/fa/news/3975194/%D8%B3%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D9%85%D8%B1%DB%8C%D9%85-%D8%A8%D8%AE%D8%AA%DB%8C%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%DA%A9%D9%87-%D8%A8%D9%88%D8%AF-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85 «سردار مریم بختیاری که بود؟»، خبرگزاری صداوسیما.]</ref> حاصل ازدواج دوم او یک فرزند بود.<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/73531/%D8%AE%D8%A7%D8%B7%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D8%B3%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D9%85%D8%B1%DB%8C%D9%85-%D8%A8%D8%AE%D8%AA%DB%8C%D8%A7%D8%B1%DB%8C پوربختیار، «خاطرات سردار مریم بختیاری»، 1383ش، ص75.]</ref> وی در خاطرات خود با توجه به تجربیاتش از ازدواج‌هایش، خطاب به زنان تأکید کرده است که فریفتهٔ جوانی و دارایی کسی نشوند و معتقد بود که اگر مردی هرچند فقیر و زشت باشد، اما آراسته به علم، دانایی و شرافت باشد، آن مرد، خود زندگی» است.<ref>بختیاری، خاطرات، 1382ش، ص48.</ref> علی‌مردان‌خان بختیاری، فرزند دوم بی‌بی مریم از مبارزان سرشناس تاریخ معاصر ایران بود که به دستور رضاشاه کشته شد.<ref>[https://www.karnamehjonoob.ir/1404/04/%D8%A8%DB%8C-%D8%A8%DB%8C-%D9%85%D8%B1%DB%8C%D9%85-%D8%A8%D8%AE%D8%AA%DB%8C%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%9B-%D8%B2%D9%86%DB%8C-%DA%A9%D9%87-%D9%85%D8%B4%D8%B1%D9%88%D8%B7%D9%87-%D8%B1%D8%A7-%D9%81%D8%B1%DB%8C/ رضایی مالمیر، «بی بی مریم بختیاری؛ زنی که مشروطه را فریاد زد»، وب‌سایت کارنامه جنوب.]</ref>
بی‌بی‌مریم با وجود عزم راسخ بر عدم ازدواج مجدد، به‌دلیل فشارهای اطرافیان، سرانجام مجبور به ازدواج با فتح‌الله‌خان، پسرعمویش شد. این ازدواج نیز با رنج‌ها و سختی‌های بسیاری برای او همراه بود.<ref>[https://www.iribnews.ir/fa/news/3975194/%D8%B3%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D9%85%D8%B1%DB%8C%D9%85-%D8%A8%D8%AE%D8%AA%DB%8C%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%DA%A9%D9%87-%D8%A8%D9%88%D8%AF-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85 «سردار مریم بختیاری که بود؟»، خبرگزاری صداوسیما.]</ref> حاصل ازدواج دوم او یک فرزند بود.<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/73531/%D8%AE%D8%A7%D8%B7%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D8%B3%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D9%85%D8%B1%DB%8C%D9%85-%D8%A8%D8%AE%D8%AA%DB%8C%D8%A7%D8%B1%DB%8C پوربختیار، «خاطرات سردار مریم بختیاری»، 1383ش، ص75.]</ref> وی در خاطرات خود با توجه به تجربیاتش از ازدواج‌هایش، خطاب به زنان تأکید کرده است که فریفتهٔ جوانی و دارایی کسی نشوند و معتقد بود که اگر مردی هرچند فقیر و زشت باشد، اما آراسته به علم، دانایی و شرافت باشد، آن مرد، خود زندگی» است.<ref>بختیاری، خاطرات سردار مریم بختیاری (از کودکی تا آغاز انقلاب مشروطه)، 1382ش، ص48.</ref> علی‌مردان‌خان بختیاری، فرزند دوم بی‌بی مریم از مبارزان سرشناس تاریخ معاصر ایران بود که به دستور رضاشاه کشته شد.<ref>[https://www.karnamehjonoob.ir/1404/04/%D8%A8%DB%8C-%D8%A8%DB%8C-%D9%85%D8%B1%DB%8C%D9%85-%D8%A8%D8%AE%D8%AA%DB%8C%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%9B-%D8%B2%D9%86%DB%8C-%DA%A9%D9%87-%D9%85%D8%B4%D8%B1%D9%88%D8%B7%D9%87-%D8%B1%D8%A7-%D9%81%D8%B1%DB%8C/ رضایی مالمیر، «بی بی مریم بختیاری؛ زنی که مشروطه را فریاد زد»، وب‌سایت کارنامه جنوب.]</ref>
== تحصیلات ==
== تحصیلات ==
بی بی مریم زنی باسواد و روشنفکر بود و از معدود [[زنان]] زمان خویش بود، که سواد خواندن و نوشتن داشت و حوادث عصر خویش را می‌نوشت.<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/910215/%d8%a8%db%8c-%d8%a8%db%8c-%d9%85%d8%b1%db%8c%d9%85-%d8%a8%d8%ae%d8%aa%db%8c%d8%a7%d8%b1%db%8c-%d8%b3%d8%b1%d8%af%d8%a7%d8%b1-%d9%85%d8%b4%d8%b1%d9%88%d8%b7%d9%87-%d8%ae%d9%88%d8%a7%d9%87 بهبهانی، «بی بی مریم بختیاری سردار مشروطه خواه»، 1389ش، ص64.]</ref> کتاب «خاطرات سردار مریم»، سال‌ها بعداز درگذشتش منتشر شد که در آن دربارهٔ دوران کودکی و نوجوانی، شرح زندگی و حوادث سیاسی تا پایان دوره مشروطیت را نوشته است.<ref>[https://www.gisoom.com/book/11072804/%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8-%D8%AE%D8%A7%D8%B7%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D8%B3%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D9%85%D8%B1%DB%8C%D9%85-%D8%A8%D8%AE%D8%AA%DB%8C%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%DA%A9%D9%88%D8%AF%DA%A9%DB%8C-%D8%AA%D8%A7-%D8%A2%D8%BA%D8%A7%D8%B2-%D8%A7%D9%86%D9%82%D9%84%D8%A7%D8%A8-%D9%85%D8%B4%D8%B1%D9%88%D8%B7%D9%87/ «خاطرات سردار مریم بختیاری از کودکی تا آغاز انقلاب مشروطه»، وب‌سایت گیسوم.]</ref>
بی بی مریم زنی باسواد و روشنفکر بود و از معدود [[زنان]] زمان خویش بود، که سواد خواندن و نوشتن داشت و حوادث عصر خویش را می‌نوشت.<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/910215/%d8%a8%db%8c-%d8%a8%db%8c-%d9%85%d8%b1%db%8c%d9%85-%d8%a8%d8%ae%d8%aa%db%8c%d8%a7%d8%b1%db%8c-%d8%b3%d8%b1%d8%af%d8%a7%d8%b1-%d9%85%d8%b4%d8%b1%d9%88%d8%b7%d9%87-%d8%ae%d9%88%d8%a7%d9%87 بهبهانی، «بی بی مریم بختیاری سردار مشروطه خواه»، 1389ش، ص64.]</ref> کتاب «خاطرات سردار مریم»، سال‌ها بعداز درگذشتش منتشر شد که در آن دربارهٔ دوران کودکی و نوجوانی، شرح زندگی و حوادث سیاسی تا پایان دوره مشروطیت را نوشته است.<ref>[https://www.gisoom.com/book/11072804/%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8-%D8%AE%D8%A7%D8%B7%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D8%B3%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D9%85%D8%B1%DB%8C%D9%85-%D8%A8%D8%AE%D8%AA%DB%8C%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%DA%A9%D9%88%D8%AF%DA%A9%DB%8C-%D8%AA%D8%A7-%D8%A2%D8%BA%D8%A7%D8%B2-%D8%A7%D9%86%D9%82%D9%84%D8%A7%D8%A8-%D9%85%D8%B4%D8%B1%D9%88%D8%B7%D9%87/ «خاطرات سردار مریم بختیاری از کودکی تا آغاز انقلاب مشروطه»، وب‌سایت گیسوم.]</ref>
خط ۶۶: خط ۶۶:
{{آغاز منابع}}
{{آغاز منابع}}
* «بانوی انقلاب مشروطه؛ بی بی مریم روشنفکرِ آزادیخواه»، خبرگزاری ایمنا، تاریخ درج مطلب: 20 مهر 1398ش.
* «بانوی انقلاب مشروطه؛ بی بی مریم روشنفکرِ آزادیخواه»، خبرگزاری ایمنا، تاریخ درج مطلب: 20 مهر 1398ش.
* بختیاری، مریم، «خاطرات سردار مریم بختیاری (از کودکی تا آغاز انقلاب مشروطه)»، ویراستار غلام‌عباس نوروزی، تهران، انزان، ۱۳۸۲ش.
* «بی‌بی مریم را بیشتر بشناسیم»، پایگاه خبری الف، تاریخ درج مطلب: ۲۸ شهریور ۱۳۹۸ش.
* «بی‌بی مریم را بیشتر بشناسیم»، پایگاه خبری الف، تاریخ درج مطلب: ۲۸ شهریور ۱۳۹۸ش.
* «بی‌بی مریم، زن مشروطه‌خواه»، وب‌سایت روزنامه دنیای اقتصاد، تاریخ درج مطلب: 5 تیر 1397ش.
* «بی‌بی مریم، زن مشروطه‌خواه»، وب‌سایت روزنامه دنیای اقتصاد، تاریخ درج مطلب: 5 تیر 1397ش.
خط ۸۴: خط ۸۵:
* کسری، نیلوفر، «سردار بی بی مریم بختیاری، زن مبارز عصر مشروطه»، وب‌سایت پژوهشکده تاریخ معاصر، تاریخ درج مطلب: 17 فروردین 1394ش.
* کسری، نیلوفر، «سردار بی بی مریم بختیاری، زن مبارز عصر مشروطه»، وب‌سایت پژوهشکده تاریخ معاصر، تاریخ درج مطلب: 17 فروردین 1394ش.
* بختیاری، بی‌بی مریم، خاطرات، ویرایش غلامعباس نوروزی، تهران، آنزان، ۱۳۸۲ش.
* بختیاری، بی‌بی مریم، خاطرات، ویرایش غلامعباس نوروزی، تهران، آنزان، ۱۳۸۲ش.
* بختیاری، مریم، «خاطرات سردار مریم بختیاری (از کودکی تا آغاز انقلاب مشروطه)»، ویراستار: غلامعباس نوروزی، نشر انزان، تهران، ۱۳۸۲ش
* زارعی، اشکان، «پژوهشگر تاریخ: بی‌بی‌مریم بختیاری سنت و مدرنیته را درهم آمیخت»، خبرگزاری جمهوری اسلامی ایران، تاریخ درج مطلب: ۶ بهمن ۱۳۹۹ش.
* زارعی، «پژوهشگر تاریخ: بی‌بی‌مریم بختیاری سنت و مدرنیته را درهم آمیخت»، خبرگزاری جمهوری اسلامی ایران، تاریخ درج مطلب: ۶ بهمن ۱۳۹۹ش.
{{پایان منابع}}
{{پایان منابع}}


{{شخصیت‌های مشروطه}}
{{شخصیت‌های مشروطه}}