| خط ۷: | خط ۷: | ||
دین اسلام با نگرشی کمالگرا به جایگاه و حقوق مادران و نقش مادری در دوران [[بارداری]] و [[فرزندپروری|پرورش فرزند]] پرداخته و بسیاری از نگرشهای منفی در این زمینه را نفی کرده است.<ref>. علاسوند، زن در اسلام، 1390ش، ص62.</ref> اسلام ایفای نقش مادر را با عناوینی مانند از خود گذشتگی، [[صبر]]، [[تقوا]]، [[عفت]] و [[اخلاق]] نیکو تعبیر کرده است. دین اسلام با تأیید [[اشتغال زنان]] همراه با حفظ [[کرامت]] و جایگاه ارزشمند آنها، خواستار توجه به اولویت نقش همسری و مادریِ زنان و پررنگ بودن نقش آنها<ref>[https://www.tasnimnews.com/fa/news/1394/12/23/1026398/جایگاه-زنان-و-مادران-از-دیدگاه-آیت-الله-جوادی-آملی . «جایگاه زنان و مادران از دیدگاه آیتالله جوادیآملی»، وبسایت خبرگزاری تسنیم، تاریخ بازدید: 21 تیر 1401ش.]</ref> در محیط خانواده است و این بر خلاف انگارههایی است که ایفای نقش مادری را مانع پیشرفت زنان در [[تحصیل زن|تحصیل]] و کسبوکار میدانند.<ref>[http://ensani.ir/fa/article/author/197340 . بستاکچی و همکاران، «تحلیل انتقادی نظریه فمینیسم قرآنی مارگوت بدران در دایرةالمعارف قرآن»، 1398ش، ص16.]</ref> | دین اسلام با نگرشی کمالگرا به جایگاه و حقوق مادران و نقش مادری در دوران [[بارداری]] و [[فرزندپروری|پرورش فرزند]] پرداخته و بسیاری از نگرشهای منفی در این زمینه را نفی کرده است.<ref>. علاسوند، زن در اسلام، 1390ش، ص62.</ref> اسلام ایفای نقش مادر را با عناوینی مانند از خود گذشتگی، [[صبر]]، [[تقوا]]، [[عفت]] و [[اخلاق]] نیکو تعبیر کرده است. دین اسلام با تأیید [[اشتغال زنان]] همراه با حفظ [[کرامت]] و جایگاه ارزشمند آنها، خواستار توجه به اولویت نقش همسری و مادریِ زنان و پررنگ بودن نقش آنها<ref>[https://www.tasnimnews.com/fa/news/1394/12/23/1026398/جایگاه-زنان-و-مادران-از-دیدگاه-آیت-الله-جوادی-آملی . «جایگاه زنان و مادران از دیدگاه آیتالله جوادیآملی»، وبسایت خبرگزاری تسنیم، تاریخ بازدید: 21 تیر 1401ش.]</ref> در محیط خانواده است و این بر خلاف انگارههایی است که ایفای نقش مادری را مانع پیشرفت زنان در [[تحصیل زن|تحصیل]] و کسبوکار میدانند.<ref>[http://ensani.ir/fa/article/author/197340 . بستاکچی و همکاران، «تحلیل انتقادی نظریه فمینیسم قرآنی مارگوت بدران در دایرةالمعارف قرآن»، 1398ش، ص16.]</ref> | ||
برخلاف فمینیستها که برای تقویت جایگاه اجتماعی زن، جایگاه مادری را تضعیف میکنند، مادرانگی در فرهنگ اصیل ایرانی، محور انسانسازی و جامعهسازی شناخته میشود و نقش مادر در انتقال ارزشهای فرهنگی و هویتی به نسل جدید و استمرار هویت و توسعهٔ فرهنگی و اجتماعی، جایگزین ندارد.<ref>[https://pubs.jz.ac.ir/article_198401_f557fc16cb1a7386dbdda5dc227a79b8.pdf طیبی و علیپور، «بازخوانی جایگاه و نقش مادر و فرهنگ مادری در تمدن نوین اسلامی متمرکز بر کدواژههای «نسائنا» و «أمالمؤمنین» در قرآن»، 1402ش، ص188.]</ref> مادر علاوه بر مراقبت جسمی از فرزند، از راه آموزش غیررسمی و الگودهی رفتاری و ایجاد پیوندهای عاطفی، ارزشها، باورها و هنجارهای اجتماعی مانند زبان مادری، مهارتهای ارتباطی، آداب معاشرت، سنتها و آیینها را به فرزند منتقل میکند و مسیر اجتماعیشدن فرزند را هموار میسازد. در فرهنگ اسلامی، این نقش با تأکید بر انتقال مفاهیم دینی، اخلاقی و سبک زندگی اسلامی، عمق و معنای بیشتری مییابد.<ref>[https://sabalanema.ir/news/69061/نقش-مادر-در-پیشرفت-فرهنگی-جامعه «نقش مادر در پیشرفت فرهنگی جامعه»، وبسایت خبری تحلیلی سبلان ما.]</ref> | برخلاف فمینیستها که برای تقویت جایگاه اجتماعی زن، جایگاه مادری را تضعیف میکنند، مادرانگی در فرهنگ اصیل ایرانی، محور انسانسازی و جامعهسازی شناخته میشود و نقش مادر در انتقال ارزشهای فرهنگی و هویتی به نسل جدید و استمرار هویت و توسعهٔ فرهنگی و اجتماعی، جایگزین ندارد.<ref>[https://pubs.jz.ac.ir/article_198401_f557fc16cb1a7386dbdda5dc227a79b8.pdf طیبی و علیپور، «بازخوانی جایگاه و نقش مادر و فرهنگ مادری در تمدن نوین اسلامی متمرکز بر کدواژههای «نسائنا» و «أمالمؤمنین» در قرآن»، 1402ش، ص188.]</ref> مادر علاوه بر مراقبت جسمی از فرزند، از راه آموزش غیررسمی و الگودهی رفتاری و ایجاد پیوندهای عاطفی، ارزشها، باورها و هنجارهای اجتماعی مانند زبان مادری، مهارتهای ارتباطی، آداب معاشرت، سنتها و آیینها را به فرزند منتقل میکند و مسیر اجتماعیشدن فرزند را هموار میسازد. در فرهنگ اسلامی، این نقش با تأکید بر انتقال مفاهیم دینی، اخلاقی و سبک زندگی اسلامی، عمق و معنای بیشتری مییابد.<ref>[https://sabalanema.ir/news/69061/نقش-مادر-در-پیشرفت-فرهنگی-جامعه «نقش مادر در پیشرفت فرهنگی جامعه»، وبسایت خبری تحلیلی سبلان ما.]</ref> | ||
مادر با ترجیح منافع و آسایش فرزندان برخواستههای خود از طریق برآوردن نیازهای مادی، حمایت عاطفی، گذشت در برابر خطاهای فرزندان و پایداری در برابر سختیهای زندگی، فضایل اخلاقی را در خانواده نهادینه میکند. در رسالهٔ حقوق [[امام سجاد]] نیز آمده است که مادر، سختیهای دوران بارداری را به جان میخرد، از شیرهٔ وجود خود به فرزند مینوشاند و با تمام توان و اعضای بدن خویش از او محافظت میکند، در حالی که از این خدمت و فداکاری خشنود است.<ref>نوری، مستدرک الوسائل و مستنبط المسائل، 1408ق، ج15، ص201.</ref> افزون بر این، عوامل زیستی و جسمانی مرتبط با مادر ازجمله کیفیت دوران بارداری، شیردهی، تغذیه سالم و حلال، در رشد جسمی و روانی کودک نقش تعیینکنندهای دارد. این پیوستگی میان پرورش جسمی، عاطفی و معنوی در آموزههای اسلامی بهعنوان بنیان تربیت نسل صالح و متعهد معرفی شده است.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/512584/نقش-مادر-در-تربیت-کودک-از-منظر-آموزه-های-اسلامی خیری و دیگران، «نقش مادر در تربیت کودک از منظر آموزههای اسلامی»، 1399ش، ص29.]</ref> | مادر با ترجیح منافع و آسایش فرزندان برخواستههای خود از طریق برآوردن نیازهای مادی، حمایت عاطفی، گذشت در برابر خطاهای فرزندان و پایداری در برابر سختیهای زندگی، فضایل اخلاقی را در خانواده نهادینه میکند. در رسالهٔ حقوق [[امام سجاد]] نیز آمده است که مادر، سختیهای دوران بارداری را به جان میخرد، از شیرهٔ وجود خود به فرزند مینوشاند و با تمام توان و اعضای بدن خویش از او محافظت میکند، در حالی که از این خدمت و فداکاری خشنود است.<ref>نوری، مستدرک الوسائل و مستنبط المسائل، 1408ق، ج15، ص201.</ref> افزون بر این، عوامل زیستی و جسمانی مرتبط با مادر ازجمله کیفیت دوران بارداری، شیردهی، تغذیه سالم و حلال، در رشد جسمی و روانی کودک نقش تعیینکنندهای دارد. این پیوستگی میان پرورش جسمی، عاطفی و معنوی در آموزههای اسلامی بهعنوان بنیان تربیت نسل صالح و متعهد معرفی شده است.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/512584/نقش-مادر-در-تربیت-کودک-از-منظر-آموزه-های-اسلامی خیری و دیگران، «نقش مادر در تربیت کودک از منظر آموزههای اسلامی»، 1399ش، ص29.]</ref> | ||
