تشییع جنازه اکبر هاشمی رفسنجانی: تفاوت میان نسخهها
حسین صبوری (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
حسین صبوری (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
'''تشییع اکبر هاشمی رفسنجانی'''؛ مراسم تشییع و خاکسپاری پیکر اکبر هاشمی رفسنجانی، رئیس | '''تشییع جنازه اکبر هاشمی رفسنجانی'''؛ مراسم تشییع و خاکسپاری پیکر اکبر هاشمی رفسنجانی، چهارمین رئیسجمهور ایران و رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام. | ||
اکبر هاشمی رفسنجانی در روز یکشنبه ۱۹ دی ۱۳۹۵ در پی عارضه قلبی در بیمارستان شهدای تجریش درگذشت. مراسم تشییع پیکر وی در روز سهشنبه ۲۱ دی ۱۳۹۵ با حضور گسترده و میلیونی مردم، مقامات عالیرتبه کشوری و لشکری و نمایندگان کشورهای خارجی در تهران برگزار شد. این مراسم از دانشگاه تهران آغاز گردید و پس از اقامه نماز میت به امامت سید علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی ایران، پیکر وی در خیابانهای مرکزی تهران بدرقه شد و در نهایت در مقبره سید روحالله خمینی به خاک سپرده شد. این تشییع جنازه به عنوان یکی از بزرگترین مراسمهای بدرقه در تاریخ جمهوری اسلامی پس از درگذشت سید روحالله خمینی شناخته میشود و بازتاب بسیار گستردهای در رسانههای داخلی و بینالمللی داشت. | |||
== | == درگذشت و اعلام عزای عمومی == | ||
اکبر هاشمی رفسنجانی غروب روز یکشنبه ۱۹ دی ۱۳۹۵ پس از انتقال به بیمارستان شهدای تجریش به دلیل ایست قلبی و نارسایی تنفسی دار فانی را وداع گفت.<ref>{{پک|ایران خبر|ک=«گزارش لحظه به لحظه مراسم تشییع پیکر آیتالله هاشمی»، پایگاه خبری ایران خبر.}}</ref> در پی این رویداد، هیئت دولت ایران با صدور اطلاعیهای سه روز عزای عمومی اعلام کرد و روز سهشنبه ۲۱ دیماه، مصادف با روز برگزاری مراسم تشییع را تعطیل رسمی اعلام نمود و دانشگاه آزاد اسلامی نیز کلیه فعالیتهای اداری و آموزشی خود را به همین مناسبت تعطیل کرد.<ref>{{پک|ویکیپدیا|ک=«مرگ و تشییع اکبر هاشمی رفسنجانی»، دانشنامه آزاد ویکیپدیا.}}</ref> | |||
== | == مراسم تشییع و اقامه نماز == | ||
مراسم رسمی تشییع از ساعت ۸:۳۰ صبح روز سهشنبه ۲۱ دی ۱۳۹۵ در دانشگاه تهران و خیابانهای منتهی به آن با حضور میلیونی مردم آغاز شد. رهبر جمهوری اسلامی ایران در ساعت ۱۰ صبح با حضور در دانشگاه تهران نماز میت را بر پیکر وی اقامه کرد.<ref>{{پک|دفتر مقام معظم رهبری|ک=«مراسم تشییع و اقامه نماز بر پیکر مرحوم حجتالاسلام والمسلمین هاشمی رفسنجانی»، پایگاه اطلاعرسانی دفتر مقام معظم رهبری.}}</ref> در صف اول نماز، چهرههایی چون حسن روحانی، علی لاریجانی، صادق آملی لاریجانی و فرزندان هاشمی رفسنجانی حضور داشتند.<ref>{{پک|دانشگاه آزاد کرمان|ک=«گزارش مراسم تشییع پیکر آیتالله هاشمی رفسنجانی»، وبسایت دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرمان.}}</ref> | |||
نحوه قرائت نماز میت توسط رهبر ایران با حاشیهها و واکنشهایی همراه بود. ایشان در این نماز، از خواندن عبارت مستحب «اللّٰهُمَّ اِنّا لٰا نَعْلَمُ مِنْهُ الّا خَیْراً وَ انْتَ اعْلَمُ بِهِ مِنّا» امتناع کرده و به جای آن عبارت «اللهم عفوک عفوک عفوک» را سه بار تکرار نمودند و جمله «اللهم احشره مع المجاهدین و احشره مع المُنفِقین فی سبیلک» را قرائت کردند.<ref>{{پک|بلاغ|ک=«کدام فراز نماز میت را رهبر انقلاب نخواندند»، پایگاه خبری بلاغ.}}</ref> در واکنش به این موضوع، برخی از استادان حوزه علمیه قم مانند سید محمد سجادی و محسن غرویان تاکید کردند که نخواندن این عبارات مستحب، خللی در واجبات نماز ایجاد نمیکند و رهبر ایران در نماز خود، تعابیر مهم و جدیدی برای یار دیرین خود به کار بردند.<ref>{{پک|عصر ایران|ک=«توضیحات استاد حوزه درباره نماز رهبری بر پیکر هاشمی»، وبسایت عصر ایران.}}</ref> | |||
== | == حاشیهها و بدرقه مردمی == | ||
پیکر هاشمی رفسنجانی | پس از اقامه نماز، پیکر هاشمی رفسنجانی بر روی خودرویی قرار گرفت و در میان سیل عظیم جمعیت در خیابان انقلاب تا تقاطع خیابان حافظ تشییع شد. حضور مردم در این مراسم به حدی گسترده بود که آمار شرکتکنندگان حداقل دو و نیم میلیون نفر برآورد شد و فشار جمعیت در مواردی باعث شکستن نردههای خیابان گردید.<ref>{{پک|ویکیپدیا|ک=«مرگ و تشییع اکبر هاشمی رفسنجانی»، دانشنامه آزاد ویکیپدیا.}}</ref> در این مراسم طیفهای مختلف سیاسی، مقامات کشوری و لشکری از جمله قاسم سلیمانی، و سفرای کشورهای خارجی حضور داشتند.<ref>{{پک|دانشگاه آزاد کرمان|ک=«گزارش مراسم تشییع پیکر آیتالله هاشمی رفسنجانی»، وبسایت دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرمان.}}</ref> | ||
مراسم تشییع با شعارها و حاشیههای متعددی همراه بود. در حالی که رسانه ملی تصاویری با کادرهای بسته و همراه با موسیقی عزا پخش میکرد، در خیابانها علاوه بر شعارهای رسمی، شعارهایی در حمایت از سید محمد خاتمی، میرحسین موسوی و مهدی کروبی از سوی حامیان جنبش سبز سر داده میشد و مردم با شعارهایی نظیر «هاشمی هاشمی راهت ادامه دارد» و «پیام ما روشنه، حصر باید بشکنه» پیکر وی را بدرقه میکردند.<ref>{{پک|صدای آمریکا|ک=«خاکسپاری هاشمی رفسنجانی؛ شعارهای حمایت از موسوی، کروبی و خاتمی در مراسم»، بخش فارسی صدای آمریکا.}}</ref> برخی رسانهها از تلاش برای پوشاندن صدای شعارهای مردمی با استفاده از بلندگوهای بزرگ خبر دادند و سید محمد خاتمی نیز از حضور در این مراسم بازماند.<ref>{{پک|جمهوری|ک=«مراسم تشییع پیکر هاشمی رفسنجانی»، وبسایت جمهوری.}}</ref> | |||
== خاکسپاری و وصیتنامه == | |||
پس از تشییع در خیابانهای مرکزی تهران، پیکر اکبر هاشمی رفسنجانی به حرم سید روحالله خمینی منتقل شد و در جوار بنیانگذار جمهوری اسلامی ایران به خاک سپرده شد. در مراسم تدفین، چهرههایی چون علی لاریجانی، محمدجواد ظریف، محمدرضا عارف و سید محمود علوی در کنار خانواده هاشمی حضور داشتند.<ref>{{پک|ایسکانیوز|ک=«لحظه به لحظه با مراسم تشییع پیکر آیتالله هاشمی رفسنجانی»، خبرگزاری ایسکانیوز.}}</ref> | |||
در صبح روز تشییع، محسن هاشمی در یک برنامه زنده تلویزیونی بخشهایی از وصیتنامه پدرش را قرائت کرد که در آن ذکر شده بود وی پس از پیروزی انقلاب چیزی بر داراییهای خود نیفزوده و هزینههای زندگی خود را از فروش اموال پیش از انقلاب تامین کرده است.<ref>{{پک|قدس آنلاین|ک=«وصیت نامه آیت الله هاشمی رفسنجانی در برنامه زنده قرائت شد»، پایگاه خبری قدس آنلاین.}}</ref> | |||
== بازتاب در رسانههای بینالمللی == | == بازتاب در رسانههای بینالمللی == | ||
مراسم تشییع هاشمی رفسنجانی بازتاب بسیار گستردهای در رسانههای جهان داشت و شبکههایی نظیر | مراسم تشییع اکبر هاشمی رفسنجانی بازتاب بسیار گستردهای در رسانههای جهان داشت و شبکههایی نظیر الجزیره و المیادین بخشهایی از آن را به صورت زنده پوشش دادند.<ref>{{پک|دیدهبان ایران|ک=«بازتاب گسترده تشییع پیکر آیت الله هاشمی رفسنجانی در رسانه های خارجی»، پایگاه خبری دیدهبان ایران.}}</ref> خبرگزاریهایی همچون آسوشیتدپرس، رویترز، بیبیسی، فرانس پرس و شبکه فرانس ۲۴ با انتشار تصاویر حضور دهها هزار نفری، به حضور تمام طیفهای سیاسی در این مراسم اشاره کرده و از آن به عنوان بزرگترین مراسم ترحیم پس از درگذشت سید روحالله خمینی یاد کردند.<ref>{{پک|جام جم|ک=«بازتاب گسترده مراسم تشییع پیکر آیت الله هاشمی رفسنجانی در رسانه های جهان»، روزنامه جام جم.}}</ref> | ||
== پانویس == | == پانویس == | ||
| خط ۲۲: | خط ۲۸: | ||
== منابع == | == منابع == | ||
* {{یادکرد وب |شناسه= | * {{یادکرد وب |شناسه=ایران خبر |عنوان=گزارش لحظه به لحظه مراسم تشییع پیکر آیتالله هاشمی |نشانی=https://www.irankhabar.ir/fa/doc/news/78017/ |وبگاه=ایران خبر |تاریخ=۲۱ دی ۱۳۹۵ |تاریخ بازبینی=۱۱ تیر ۱۴۰۵}} | ||
* {{یادکرد وب |شناسه= | * {{یادکرد وب |شناسه=ویکیپدیا |عنوان=مرگ و تشییع اکبر هاشمی رفسنجانی |نشانی=https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%85%D8%B1%DA%AF_%D9%88_%D8%AA%D8%B4%DB%8C%DB%8C%D8%B9_%D8%A7%DA%A9%D8%A8%D8%B1_%D9%87%D8%A7%D8%B4%D9%85%DB%8C_%D8%B1%D9%81%D8%B3%D9%86%D8%AC%D8%A7%D9%86%DB%8C |وبگاه=ویکیپدیا |تاریخ=۲۱ دی ۱۳۹۵ |تاریخ بازبینی=۱۱ تیر ۱۴۰۵}} | ||
* {{یادکرد وب |شناسه=دانشگاه آزاد | * {{یادکرد وب |شناسه=دفتر مقام معظم رهبری |عنوان=مراسم تشییع و اقامه نماز بر پیکر مرحوم حجتالاسلام والمسلمین هاشمی رفسنجانی |نشانی=https://www.leader.ir/fa |وبگاه=پایگاه اطلاعرسانی دفتر مقام معظم رهبری |تاریخ=۲۱ دی ۱۳۹۵ |تاریخ بازبینی=۱۱ تیر ۱۴۰۵}} | ||
* {{یادکرد وب |شناسه= | * {{یادکرد وب |شناسه=دانشگاه آزاد کرمان |عنوان=گزارش مراسم تشییع پیکر آیتالله هاشمی رفسنجانی- چشمان اشکبار مردم در بدرقه آیتالله- وداع رهبر انقلاب با همرزم و همگام دیرین خود |نشانی=https://kerman.iau.ir/art/fa/news/1362 |وبگاه=دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرمان |تاریخ=۲۱ دی ۱۳۹۵ |تاریخ بازبینی=۱۱ تیر ۱۴۰۵}} | ||
* {{یادکرد وب |شناسه= | * {{یادکرد وب |شناسه=بلاغ |عنوان=کدام فراز نماز میت را رهبر انقلاب نخواندند |نشانی=https://www.bloghnews.com/news/259049/ |وبگاه=بلاغ نیوز |تاریخ=۲۱ دی ۱۳۹۵ |تاریخ بازبینی=۱۱ تیر ۱۴۰۵}} | ||
* {{یادکرد وب |شناسه= | * {{یادکرد وب |شناسه=عصر ایران |عنوان=توضیحات استاد حوزه درباره نماز رهبری بر پیکر هاشمی |نشانی=https://www.asriran.com/fa/news/516959/ |وبگاه=عصر ایران |تاریخ=۲۲ دی ۱۳۹۵ |تاریخ بازبینی=۱۱ تیر ۱۴۰۵}} | ||
* {{یادکرد وب |شناسه=جمهوری | * {{یادکرد وب |شناسه=صدای آمریکا |عنوان=خاکسپاری هاشمی رفسنجانی؛ شعارهای حمایت از موسوی، کروبی و خاتمی در مراسم |نشانی=https://ir.voanews.com/a/iran-government-hashemi-death/3670132.html |وبگاه=صدای آمریکا |تاریخ=۲۱ دی ۱۳۹۵ |تاریخ بازبینی=۱۱ تیر ۱۴۰۵}} | ||
* {{یادکرد وب |شناسه= | * {{یادکرد وب |شناسه=جمهوری |عنوان=مراسم تشییع پیکر هاشمی رفسنجانی |نشانی=http://jomhouri.com/jomhouri/archives/23840 |وبگاه=سایت جمهوری |تاریخ=۲۱ دی ۱۳۹۵ |تاریخ بازبینی=۱۱ تیر ۱۴۰۵}} | ||
* {{یادکرد وب |شناسه= | * {{یادکرد وب |شناسه=ایسکانیوز |عنوان=لحظه به لحظه با مراسم تشییع پیکر آیتالله هاشمی رفسنجانی/ پیکر مطهر آیت الله هاشمی رفسنجانی در کنار امام راحل آرام گرفت |نشانی=https://www.iscanews.ir/news/720755/ |وبگاه=ایسکانیوز |تاریخ=۲۱ دی ۱۳۹۵ |تاریخ بازبینی=۱۱ تیر ۱۴۰۵}} | ||
* {{یادکرد وب |شناسه= | * {{یادکرد وب |شناسه=قدس آنلاین |عنوان=وصیت نامه آیت الله هاشمی رفسنجانی در برنامه زنده قرائت شد |نشانی=https://www.qudsonline.ir/ |وبگاه=قدس آنلاین |تاریخ=۲۱ دی ۱۳۹۵ |تاریخ بازبینی=۱۱ تیر ۱۴۰۵}} | ||
* {{یادکرد وب |شناسه= | * {{یادکرد وب |شناسه=دیدهبان ایران |عنوان=بازتاب گسترده تشییع پیکر آیت الله هاشمی رفسنجانی در رسانه های خارجی |نشانی=http://www.didbaniran.ir/ |وبگاه=دیدهبان ایران |تاریخ=۲۱ دی ۱۳۹۵ |تاریخ بازبینی=۱۱ تیر ۱۴۰۵}} | ||
* {{یادکرد وب |شناسه=جام جم |عنوان=بازتاب گسترده مراسم تشییع پیکر آیت الله هاشمی رفسنجانی در رسانه های جهان |نشانی=https://jamejamonline.ir/fa/news/988520/ |وبگاه=جام جم آنلاین |تاریخ=۲۱ دی ۱۳۹۵ |تاریخ بازبینی=۱۱ تیر ۱۴۰۵}} | |||
نسخهٔ ۱۱ تیر ۱۴۰۵، ساعت ۱۶:۱۶
تشییع جنازه اکبر هاشمی رفسنجانی؛ مراسم تشییع و خاکسپاری پیکر اکبر هاشمی رفسنجانی، چهارمین رئیسجمهور ایران و رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام.
اکبر هاشمی رفسنجانی در روز یکشنبه ۱۹ دی ۱۳۹۵ در پی عارضه قلبی در بیمارستان شهدای تجریش درگذشت. مراسم تشییع پیکر وی در روز سهشنبه ۲۱ دی ۱۳۹۵ با حضور گسترده و میلیونی مردم، مقامات عالیرتبه کشوری و لشکری و نمایندگان کشورهای خارجی در تهران برگزار شد. این مراسم از دانشگاه تهران آغاز گردید و پس از اقامه نماز میت به امامت سید علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی ایران، پیکر وی در خیابانهای مرکزی تهران بدرقه شد و در نهایت در مقبره سید روحالله خمینی به خاک سپرده شد. این تشییع جنازه به عنوان یکی از بزرگترین مراسمهای بدرقه در تاریخ جمهوری اسلامی پس از درگذشت سید روحالله خمینی شناخته میشود و بازتاب بسیار گستردهای در رسانههای داخلی و بینالمللی داشت.
درگذشت و اعلام عزای عمومی
اکبر هاشمی رفسنجانی غروب روز یکشنبه ۱۹ دی ۱۳۹۵ پس از انتقال به بیمارستان شهدای تجریش به دلیل ایست قلبی و نارسایی تنفسی دار فانی را وداع گفت.[۱] در پی این رویداد، هیئت دولت ایران با صدور اطلاعیهای سه روز عزای عمومی اعلام کرد و روز سهشنبه ۲۱ دیماه، مصادف با روز برگزاری مراسم تشییع را تعطیل رسمی اعلام نمود و دانشگاه آزاد اسلامی نیز کلیه فعالیتهای اداری و آموزشی خود را به همین مناسبت تعطیل کرد.[۲]
مراسم تشییع و اقامه نماز
مراسم رسمی تشییع از ساعت ۸:۳۰ صبح روز سهشنبه ۲۱ دی ۱۳۹۵ در دانشگاه تهران و خیابانهای منتهی به آن با حضور میلیونی مردم آغاز شد. رهبر جمهوری اسلامی ایران در ساعت ۱۰ صبح با حضور در دانشگاه تهران نماز میت را بر پیکر وی اقامه کرد.[۳] در صف اول نماز، چهرههایی چون حسن روحانی، علی لاریجانی، صادق آملی لاریجانی و فرزندان هاشمی رفسنجانی حضور داشتند.[۴]
نحوه قرائت نماز میت توسط رهبر ایران با حاشیهها و واکنشهایی همراه بود. ایشان در این نماز، از خواندن عبارت مستحب «اللّٰهُمَّ اِنّا لٰا نَعْلَمُ مِنْهُ الّا خَیْراً وَ انْتَ اعْلَمُ بِهِ مِنّا» امتناع کرده و به جای آن عبارت «اللهم عفوک عفوک عفوک» را سه بار تکرار نمودند و جمله «اللهم احشره مع المجاهدین و احشره مع المُنفِقین فی سبیلک» را قرائت کردند.[۵] در واکنش به این موضوع، برخی از استادان حوزه علمیه قم مانند سید محمد سجادی و محسن غرویان تاکید کردند که نخواندن این عبارات مستحب، خللی در واجبات نماز ایجاد نمیکند و رهبر ایران در نماز خود، تعابیر مهم و جدیدی برای یار دیرین خود به کار بردند.[۶]
حاشیهها و بدرقه مردمی
پس از اقامه نماز، پیکر هاشمی رفسنجانی بر روی خودرویی قرار گرفت و در میان سیل عظیم جمعیت در خیابان انقلاب تا تقاطع خیابان حافظ تشییع شد. حضور مردم در این مراسم به حدی گسترده بود که آمار شرکتکنندگان حداقل دو و نیم میلیون نفر برآورد شد و فشار جمعیت در مواردی باعث شکستن نردههای خیابان گردید.[۷] در این مراسم طیفهای مختلف سیاسی، مقامات کشوری و لشکری از جمله قاسم سلیمانی، و سفرای کشورهای خارجی حضور داشتند.[۸]
مراسم تشییع با شعارها و حاشیههای متعددی همراه بود. در حالی که رسانه ملی تصاویری با کادرهای بسته و همراه با موسیقی عزا پخش میکرد، در خیابانها علاوه بر شعارهای رسمی، شعارهایی در حمایت از سید محمد خاتمی، میرحسین موسوی و مهدی کروبی از سوی حامیان جنبش سبز سر داده میشد و مردم با شعارهایی نظیر «هاشمی هاشمی راهت ادامه دارد» و «پیام ما روشنه، حصر باید بشکنه» پیکر وی را بدرقه میکردند.[۹] برخی رسانهها از تلاش برای پوشاندن صدای شعارهای مردمی با استفاده از بلندگوهای بزرگ خبر دادند و سید محمد خاتمی نیز از حضور در این مراسم بازماند.[۱۰]
خاکسپاری و وصیتنامه
پس از تشییع در خیابانهای مرکزی تهران، پیکر اکبر هاشمی رفسنجانی به حرم سید روحالله خمینی منتقل شد و در جوار بنیانگذار جمهوری اسلامی ایران به خاک سپرده شد. در مراسم تدفین، چهرههایی چون علی لاریجانی، محمدجواد ظریف، محمدرضا عارف و سید محمود علوی در کنار خانواده هاشمی حضور داشتند.[۱۱]
در صبح روز تشییع، محسن هاشمی در یک برنامه زنده تلویزیونی بخشهایی از وصیتنامه پدرش را قرائت کرد که در آن ذکر شده بود وی پس از پیروزی انقلاب چیزی بر داراییهای خود نیفزوده و هزینههای زندگی خود را از فروش اموال پیش از انقلاب تامین کرده است.[۱۲]
بازتاب در رسانههای بینالمللی
مراسم تشییع اکبر هاشمی رفسنجانی بازتاب بسیار گستردهای در رسانههای جهان داشت و شبکههایی نظیر الجزیره و المیادین بخشهایی از آن را به صورت زنده پوشش دادند.[۱۳] خبرگزاریهایی همچون آسوشیتدپرس، رویترز، بیبیسی، فرانس پرس و شبکه فرانس ۲۴ با انتشار تصاویر حضور دهها هزار نفری، به حضور تمام طیفهای سیاسی در این مراسم اشاره کرده و از آن به عنوان بزرگترین مراسم ترحیم پس از درگذشت سید روحالله خمینی یاد کردند.[۱۴]
پانویس
- ↑ ایران خبر، «گزارش لحظه به لحظه مراسم تشییع پیکر آیتالله هاشمی»، پایگاه خبری ایران خبر..
- ↑ ویکیپدیا، «مرگ و تشییع اکبر هاشمی رفسنجانی»، دانشنامه آزاد ویکیپدیا..
- ↑ دفتر مقام معظم رهبری، «مراسم تشییع و اقامه نماز بر پیکر مرحوم حجتالاسلام والمسلمین هاشمی رفسنجانی»، پایگاه اطلاعرسانی دفتر مقام معظم رهبری..
- ↑ دانشگاه آزاد کرمان، «گزارش مراسم تشییع پیکر آیتالله هاشمی رفسنجانی»، وبسایت دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرمان..
- ↑ بلاغ، «کدام فراز نماز میت را رهبر انقلاب نخواندند»، پایگاه خبری بلاغ..
- ↑ عصر ایران، «توضیحات استاد حوزه درباره نماز رهبری بر پیکر هاشمی»، وبسایت عصر ایران..
- ↑ ویکیپدیا، «مرگ و تشییع اکبر هاشمی رفسنجانی»، دانشنامه آزاد ویکیپدیا..
- ↑ دانشگاه آزاد کرمان، «گزارش مراسم تشییع پیکر آیتالله هاشمی رفسنجانی»، وبسایت دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرمان..
- ↑ صدای آمریکا، «خاکسپاری هاشمی رفسنجانی؛ شعارهای حمایت از موسوی، کروبی و خاتمی در مراسم»، بخش فارسی صدای آمریکا..
- ↑ جمهوری، «مراسم تشییع پیکر هاشمی رفسنجانی»، وبسایت جمهوری..
- ↑ ایسکانیوز، «لحظه به لحظه با مراسم تشییع پیکر آیتالله هاشمی رفسنجانی»، خبرگزاری ایسکانیوز..
- ↑ قدس آنلاین، «وصیت نامه آیت الله هاشمی رفسنجانی در برنامه زنده قرائت شد»، پایگاه خبری قدس آنلاین..
- ↑ دیدهبان ایران، «بازتاب گسترده تشییع پیکر آیت الله هاشمی رفسنجانی در رسانه های خارجی»، پایگاه خبری دیدهبان ایران..
- ↑ جام جم، «بازتاب گسترده مراسم تشییع پیکر آیت الله هاشمی رفسنجانی در رسانه های جهان»، روزنامه جام جم..
منابع
- «گزارش لحظه به لحظه مراسم تشییع پیکر آیتالله هاشمی». ایران خبر. ۲۱ دی ۱۳۹۵. دریافتشده در ۱۱ تیر ۱۴۰۵.
- «مرگ و تشییع اکبر هاشمی رفسنجانی». ویکیپدیا. ۲۱ دی ۱۳۹۵. دریافتشده در ۱۱ تیر ۱۴۰۵.
- «مراسم تشییع و اقامه نماز بر پیکر مرحوم حجتالاسلام والمسلمین هاشمی رفسنجانی». پایگاه اطلاعرسانی دفتر مقام معظم رهبری. ۲۱ دی ۱۳۹۵. دریافتشده در ۱۱ تیر ۱۴۰۵.
- «گزارش مراسم تشییع پیکر آیتالله هاشمی رفسنجانی- چشمان اشکبار مردم در بدرقه آیتالله- وداع رهبر انقلاب با همرزم و همگام دیرین خود». دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرمان. ۲۱ دی ۱۳۹۵. دریافتشده در ۱۱ تیر ۱۴۰۵.
- «کدام فراز نماز میت را رهبر انقلاب نخواندند». بلاغ نیوز. ۲۱ دی ۱۳۹۵. دریافتشده در ۱۱ تیر ۱۴۰۵.
- «توضیحات استاد حوزه درباره نماز رهبری بر پیکر هاشمی». عصر ایران. ۲۲ دی ۱۳۹۵. دریافتشده در ۱۱ تیر ۱۴۰۵.
- «خاکسپاری هاشمی رفسنجانی؛ شعارهای حمایت از موسوی، کروبی و خاتمی در مراسم». صدای آمریکا. ۲۱ دی ۱۳۹۵. دریافتشده در ۱۱ تیر ۱۴۰۵.
- «مراسم تشییع پیکر هاشمی رفسنجانی». سایت جمهوری. ۲۱ دی ۱۳۹۵. دریافتشده در ۱۱ تیر ۱۴۰۵.
- «لحظه به لحظه با مراسم تشییع پیکر آیتالله هاشمی رفسنجانی/ پیکر مطهر آیت الله هاشمی رفسنجانی در کنار امام راحل آرام گرفت». ایسکانیوز. ۲۱ دی ۱۳۹۵. دریافتشده در ۱۱ تیر ۱۴۰۵.
- «وصیت نامه آیت الله هاشمی رفسنجانی در برنامه زنده قرائت شد». قدس آنلاین. ۲۱ دی ۱۳۹۵. دریافتشده در ۱۱ تیر ۱۴۰۵.
- «بازتاب گسترده تشییع پیکر آیت الله هاشمی رفسنجانی در رسانه های خارجی». دیدهبان ایران. ۲۱ دی ۱۳۹۵. دریافتشده در ۱۱ تیر ۱۴۰۵.
- «بازتاب گسترده مراسم تشییع پیکر آیت الله هاشمی رفسنجانی در رسانه های جهان». جام جم آنلاین. ۲۱ دی ۱۳۹۵. دریافتشده در ۱۱ تیر ۱۴۰۵.