بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۴: خط ۴:


== تاریخ ==
== تاریخ ==
شواهد باستان‌شناسی در امارات متحدهٔ عربی، از جمله کهن‌ترین گورستان‌های داخلی در جبل بوهایس، حاکی از سکونت انسان از حدود ۱۲۵٬۰۰۰ سال پیش همزمان با مهاجرت از آفریقا و تداوم آن تا دوره‌های نوسنگی و عصر برنز است.<ref>{{پک|Bretzke and et.al|2026|ک=Nature Communications|ف=Evidence from Buhais Rockshelter for human settlement in Arabia between 60,000 and 16,000 years ago|کد=en|ص=1}}</ref> این سرزمین که در منابع میان‌رودانی یا سومر و اکد با نام مَگان یا ماکان شناخته می‌شد، در عصر ام النار حدود ۲۶۰۰–۲۰۰۰پ.م. کانون مبادلات تجاری میان تمدن‌های دره سند، دیلمون، بین‌النهرین، ایران و شام بود.<ref>{{پک|Abed|Hellyer|2001|ک=United Arab Emirates: A New Perspective|زبان=en|ج=|ص=40-43}}</ref> پس از آن، در دوره‌های وادی سوق و عصر آهن، نظام‌های آبیاری و کوچ‌نشینی توسعه یافت و اسلام از طریق نامهٔ پیامبر به حاکمان عمان در سال ۶۳۰م وارد منطقه شد؛ هرچند پس از رحلت ایشان، ارتدادهایی رخ داد که با نبرد دیبا در دورهٔ ابوبکر سرکوب گردید. جلفار یا همان رأس‌الخیمهٔ امروزی به‌عنوان بندری راهبردی در تجارت دریایی خلیج‌فارس ظهور کرد و حضور پرتغالی‌ها از سدهٔ شانزدهم میلادی و سپس تسلط بریتانیا از سدهٔ نوزدهم با امضای معاهده‌های صلح دریایی در ۱۸۲۰، ۱۸۵۳ و ۱۸۹۲م تا خروج بریتانیا از منطقه در ۱۹۷۱م ادامه یافت. سرانجام، شش امارت در ۲ دسامبر ۱۹۷۱م و امارت هفتم با نام رأس‌الخیمه در ۱۰ فوریه ۱۹۷۲م فدراسیون امارات متحدهٔ عربی را بنیان نهادند و با کشف نفت در دههٔ ۱۹۶۰م، تحول اقتصادی و زیرساختی شتابانی یافتند.
شواهد باستان‌شناسی در امارات متحدهٔ عربی، از جمله کهن‌ترین گورستان‌های داخلی در جبل بوهایس، حاکی از سکونت انسان از حدود ۱۲۵٬۰۰۰ سال پیش همزمان با مهاجرت از آفریقا و تداوم آن تا دوره‌های نوسنگی و عصر برنز است.<ref>{{پک|Bretzke and et.al|2026|ک=Nature Communications|ف=Evidence from Buhais Rockshelter for human settlement in Arabia between 60,000 and 16,000 years ago|کد=en|ص=1}}</ref> این سرزمین که در منابع میان‌رودانی یا سومر و اکد با نام مَگان یا ماکان شناخته می‌شد، در عصر ام النار حدود ۲۶۰۰–۲۰۰۰پ.م. کانون مبادلات تجاری میان تمدن‌های دره سند، دیلمون، بین‌النهرین، ایران و شام بود.<ref>{{پک|Abed|Hellyer|2001|ک=United Arab Emirates: A New Perspective|زبان=en|ج=|ص=40-43}}</ref> پس از آن، در دوره‌های وادی سوق و عصر آهن، نظام‌های آبیاری و کوچ‌نشینی توسعه یافت و اسلام از طریق نامهٔ پیامبر به حاکمان عمان در سال ۶۳۰م وارد منطقه شد؛<ref>{{پک|ابن سیدالناس|۱۴۰۶|ک=عیون الاثر|ص=۳۳۵|ج=۲}}</ref> هرچند پس از رحلت پیامبر، ارتدادهایی رخ داد که با نبرد دبا در دورهٔ ابوبکر سرکوب گردید.<ref>{{پک|ابن‌اثیر|۱۳۶۷|ک=الکامل فی التاریخ|ص=۳۷۳|ج=۲}}</ref> جلفار یا همان رأس‌الخیمهٔ امروزی به‌عنوان بندری راهبردی در تجارت دریایی خلیج‌فارس ظهور کرد و حضور پرتغالی‌ها از سدهٔ شانزدهم میلادی و سپس تسلط بریتانیا از سدهٔ نوزدهم با امضای معاهده‌های صلح دریایی در ۱۸۲۰، ۱۸۵۳ و ۱۸۹۲م تا خروج بریتانیا از منطقه در ۱۹۷۱م ادامه یافت. سرانجام، شش امارت در ۲ دسامبر ۱۹۷۱م و امارت هفتم با نام رأس‌الخیمه در ۱۰ فوریه ۱۹۷۲م فدراسیون امارات متحدهٔ عربی را بنیان نهادند و با کشف نفت در دههٔ ۱۹۶۰م، تحول اقتصادی و زیرساختی شتابانی یافتند.


در دوران پیشااسلامی، منطقه تحت سیطرهٔ شاهنشاهی هخامنشی ساتراپ مَکا/گدروزیا» و سپس ساسانیان یا استان مازون قرار داشت و پس از اسلام، تا پیش از استعمار، پیوندهای تاریخی با ایران و بلوچستان یا مکران حفظ کرد که ریشه در نام مَگان دارد. منابع اسلامی از شکل‌گیری کلیسای نستوری در جزیرهٔ صیر بنی‌یاس در سدهٔ هفتم میلادی و نقش تجاری العین سخن گفته‌اند. در دوران معاصر، امارات با اتکا به درآمد نفت، زیرساخت‌های مدرن ایجاد کرد و پس از استقلال، به یکی از بازیگران تأثیرگذار منطقه‌ای تبدیل شد؛ هرچند بحران‌هایی مانند همه‌گیری کووید-۱۹ و ادغام نهادهای فدرال را نیز تجربه کرده است. امارات در سال ۲۰۲۰م با امضای پیمان توافق ابراهیم روابط خود با اسرائیل را عادی‌سازی کرد و در فوریهٔ ۲۰۲۱م با موفقیت کاوشگر امید» را به مدار مریخ فرستاد و به نخستین کشور عربی دست‌یابنده به این فناوری فضایی مبدل گشت.
در دوران پیشااسلامی، منطقه تحت سیطرهٔ شاهنشاهی هخامنشی ساتراپ مَکا/گدروزیا» و سپس ساسانیان یا استان مازون قرار داشت و پس از اسلام، تا پیش از استعمار، پیوندهای تاریخی با ایران و بلوچستان یا مکران حفظ کرد که ریشه در نام مَگان دارد. منابع اسلامی از شکل‌گیری کلیسای نستوری در جزیرهٔ صیر بنی‌یاس در سدهٔ هفتم میلادی و نقش تجاری العین سخن گفته‌اند. در دوران معاصر، امارات با اتکا به درآمد نفت، زیرساخت‌های مدرن ایجاد کرد و پس از استقلال، به یکی از بازیگران تأثیرگذار منطقه‌ای تبدیل شد؛ هرچند بحران‌هایی مانند همه‌گیری کووید-۱۹ و ادغام نهادهای فدرال را نیز تجربه کرده است. امارات در سال ۲۰۲۰م با امضای پیمان توافق ابراهیم روابط خود با اسرائیل را عادی‌سازی کرد و در فوریهٔ ۲۰۲۱م با موفقیت کاوشگر امید» را به مدار مریخ فرستاد و به نخستین کشور عربی دست‌یابنده به این فناوری فضایی مبدل گشت.
خط ۲۱۵: خط ۲۱۵:
* {{یادکرد وب|عنوان=آشنایی با ورزش‌های سنتی امارات|نشانی=https://drcars.ae/fa/ورزش-های-سنتی-امارات/|تاریخ=۱۹ شهریور ۱۴۰۴|تاریخ بازبینی=۷ تیر ۱۴۰۵|شناسه=امارات ۷۲|وبگاه=دیار رنت}}
* {{یادکرد وب|عنوان=آشنایی با ورزش‌های سنتی امارات|نشانی=https://drcars.ae/fa/ورزش-های-سنتی-امارات/|تاریخ=۱۹ شهریور ۱۴۰۴|تاریخ بازبینی=۷ تیر ۱۴۰۵|شناسه=امارات ۷۲|وبگاه=دیار رنت}}
* {{یادکرد ژورنال|نام خانوادگی۱=آقاملایی|نام۱=نجمه|تاریخ=۱۳۹۰|عنوان=بررسی و تحلیل بازتاب‌های سیاسی-فضایی ساخت جزایر مصنوعی امارات متحده عربی در خلیج فارس|پیوند=|ژورنال=پایان‌نامه کارشناسی‌ارشد، دانشگاه فردوسی مشهد، دانشکده ادبیات و علوم انسانی|دوره=|شماره=|صفحات=}}
* {{یادکرد ژورنال|نام خانوادگی۱=آقاملایی|نام۱=نجمه|تاریخ=۱۳۹۰|عنوان=بررسی و تحلیل بازتاب‌های سیاسی-فضایی ساخت جزایر مصنوعی امارات متحده عربی در خلیج فارس|پیوند=|ژورنال=پایان‌نامه کارشناسی‌ارشد، دانشگاه فردوسی مشهد، دانشکده ادبیات و علوم انسانی|دوره=|شماره=|صفحات=}}
* {{یادکرد کتاب|نام خانوادگی=ابن‌اثیر|نام=علی‌بن‌محمد|عنوان=الکامل فی التاریخ|سال=۱۳۶۷|مکان=قم|ناشر=اعلمی|پیوند نویسنده=علی‌بن‌محمد ابن‌اثیر|پیوند=|کوشش=|مترجم=|شابک=|دوره=}}
* {{یادکرد کتاب|نام خانوادگی=ابن سیدالناس|نام=ابوالفتح محمد بن‌محمد|عنوان=عیون الاثر فی فنون المغازی و الشمائل و السیر|سال=۱۴۰۶|مکان=بیروت|ناشر=مؤسسهٔ عزالدین|پیوند نویسنده=ابوالفتح محمد بن‌محمد ابن سیدالناس|پیوند=|کوشش=|مترجم=|شابک=|دوره=}}
* {{یادکرد ژورنال|نام خانوادگی۱=اخوت|نام۱=وحید|تاریخ=۱۴۰۳|عنوان=بررسی جایگاه امارات متحده عربی در پروژه حمایت از تصوف در خاورمیانه پس از یازده سپتامبر (2001-2020)|پیوند=https://sohof.aalihmeshkat.ir/article_193226.html|ژورنال=صُحُف|دوره=یکم|شماره=یک|صفحات=۶۳–۸۶}}
* {{یادکرد ژورنال|نام خانوادگی۱=اخوت|نام۱=وحید|تاریخ=۱۴۰۳|عنوان=بررسی جایگاه امارات متحده عربی در پروژه حمایت از تصوف در خاورمیانه پس از یازده سپتامبر (2001-2020)|پیوند=https://sohof.aalihmeshkat.ir/article_193226.html|ژورنال=صُحُف|دوره=یکم|شماره=یک|صفحات=۶۳–۸۶}}
* {{یادکرد وب|عنوان=اذعان ۲ مقام آمریکایی به ارسال گنبد آهنین از اسرائیل برای امارات|نشانی=https://farsnews.ir/r_yasin/1778575882614894422/اذعان-۲-مقام-آمریکایی-به-ارسال-گنبد-آهنین-از-اسرائیل-برای-امارات|تاریخ=۲۲ اردیبهشت ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۶ تیر ۱۴۰۵|شناسه=امارات۲۱|وبگاه=خبرگزاری فارس}}
* {{یادکرد وب|عنوان=اذعان ۲ مقام آمریکایی به ارسال گنبد آهنین از اسرائیل برای امارات|نشانی=https://farsnews.ir/r_yasin/1778575882614894422/اذعان-۲-مقام-آمریکایی-به-ارسال-گنبد-آهنین-از-اسرائیل-برای-امارات|تاریخ=۲۲ اردیبهشت ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۶ تیر ۱۴۰۵|شناسه=امارات۲۱|وبگاه=خبرگزاری فارس}}