پالایش متن |
پالایش متن |
||
| خط ۱۵: | خط ۱۵: | ||
پیش از ورود مهاجران اروپایی، سرزمینهای غربی آمریکای شمالی برای هزاران سال محل زندگی اقوام سرخپوست بود. هر یک از این اقوام دارای زبان، [[فرهنگ]]، نظام اجتماعی و شیوه زندگی خاص خود بودند و این سرزمین را نه وحشی، بلکه بخشی از [[وطن]] خود میدانستند.<ref>{{پک/بن|204|ک=وبسایت طاقچه|ف=کتاب غرب وحشی چیست؟}}</ref> با آغاز [[مهاجرت]] اروپاییها، این سرزمینها به تدریج دستخوش دگرگونی شد و خشونت، خودسری و تعارضات فرهنگی و اجتماعی میان مهاجران و بومیان به یکی از ویژگیهای اصلی این دوره تبدیل گردید.<ref>{{پک|Milner|O'Connor|Sandweiss||ک=The Oxford history of the American West|زبان=en}}</ref> | پیش از ورود مهاجران اروپایی، سرزمینهای غربی آمریکای شمالی برای هزاران سال محل زندگی اقوام سرخپوست بود. هر یک از این اقوام دارای زبان، [[فرهنگ]]، نظام اجتماعی و شیوه زندگی خاص خود بودند و این سرزمین را نه وحشی، بلکه بخشی از [[وطن]] خود میدانستند.<ref>{{پک/بن|204|ک=وبسایت طاقچه|ف=کتاب غرب وحشی چیست؟}}</ref> با آغاز [[مهاجرت]] اروپاییها، این سرزمینها به تدریج دستخوش دگرگونی شد و خشونت، خودسری و تعارضات فرهنگی و اجتماعی میان مهاجران و بومیان به یکی از ویژگیهای اصلی این دوره تبدیل گردید.<ref>{{پک|Milner|O'Connor|Sandweiss||ک=The Oxford history of the American West|زبان=en}}</ref> | ||
کشف طلا در کالیفرنیا در سال ۱۸۴۸م، یکی از نقاط عطف در تاریخ غرب وحشی بود. تب طلای کالیفرنیا (۱۸۴۸-۱۸۵۵م) جمعیتی نزدیک به ۳۰۰ هزار نفر را از سراسر جهان به این منطقه کشاند و زمینه را برای رشد سریع شهرها، تغییرات جمعیتی و تحولات اقتصادی فراهم کرد. این رویداد، ثروتهای عظیمی پدید آورد، به کسبوکارها رونق داد و زیرساختهای حملونقل و ارتباطی به سرعت گسترش یافت. | کشف طلا در کالیفرنیا در سال ۱۸۴۸م، یکی از نقاط عطف در تاریخ غرب وحشی بود. تب طلای کالیفرنیا (۱۸۴۸-۱۸۵۵م) جمعیتی نزدیک به ۳۰۰ هزار نفر را از سراسر جهان به این منطقه کشاند و زمینه را برای رشد سریع شهرها، تغییرات جمعیتی و تحولات اقتصادی فراهم کرد. این رویداد، ثروتهای عظیمی پدید آورد، به کسبوکارها رونق داد و زیرساختهای حملونقل و ارتباطی به سرعت گسترش یافت. همچنین سامانه پستی سریعی در سال ۱۸۶۰م راهاندازی شد که نامهها را در ۱۰ روز از میزوری به کالیفرنیا میرساند. این سامانه به نماد سرعت و جسارت در غرب وحشی تبدیل شد. | ||
تکمیل راهآهن سراسری در سال ۱۸۶۹م، نقطه عطف دیگری در تاریخ غرب وحشی بود. این مسیر ریلی که سواحل شرقی و غربی آمریکا را به هم متصل میکرد، سفر به غرب را برای مهاجران آسانتر، سریعتر، ارزانتر و ایمنتر ساخت و به رشد اقتصادی و شهرنشینی در مناطق غربی شتاب بخشید. | تکمیل راهآهن سراسری در سال ۱۸۶۹م، نقطه عطف دیگری در تاریخ غرب وحشی بود. این مسیر ریلی که سواحل شرقی و غربی آمریکا را به هم متصل میکرد، سفر به غرب را برای مهاجران آسانتر، سریعتر، ارزانتر و ایمنتر ساخت و به رشد اقتصادی و شهرنشینی در مناطق غربی شتاب بخشید. | ||
== زندگی در غرب وحشی == | == زندگی در غرب وحشی == | ||
گاوچرانان که در در دشتهای وسیع غرب وحشی با نام کابوی (به انگلیسی: Cowboy) شناخته میشدند، در فرهنگ عامه، نماد آزادی، فردگرایی و ماجراجویی بودند. زندگی کابویها دشوار و پرخطر بود و بسیاری از کابویهای نخستین، مکزیکی، سیاهپوست یا از اقلیتهای قومی بودند، اما هالیوود از آنها تصویری متفاوت در فرهنگ غرب ساخته است. در این تصویر، دوران غرب وحشی پر از چهرههای افسانهای است، از قانونشکنان تا کلانترهای مجری قانون. این در حالی است که در بسیاری از شهرهای مرزی، نهادهای قانونی منسجمی وجود نداشت و مردم خودشان با تشکیل کمیتههای هوشیاری به برقراری نظم میپرداختند. | |||
از سوی دیگر، مهاجرت سفیدپوستان به غرب، فاجعهای انسانی برای اقوام سرخپوست رقم زد. بومیان قاره آمریکا که برای هزاران سال در این سرزمینها زندگی کرده بودند، با کوچ اجباری، جنگها، بیماریهای واگیردار و نقض پیمانهای مهاجران اروپایی، جمعیت و سرزمینهای خود را از دست دادند. سیاستهای ایالات متحده درباره بومیان، از کوچهای اجباری تا تلاش برای یکسانسازی فرهنگی و حذف هویت آنان، یکی از تاریکترین فصلهای تاریخ غرب وحشی شناخته میشود. | |||
مهاجرت سفیدپوستان به غرب، فاجعهای انسانی برای اقوام سرخپوست | |||
== نگاه تاریخنگاران == | == نگاه تاریخنگاران == | ||
در سال ۱۸۹۳م، فردریک جکسون ترنر، تاریخنگار آمریکایی، نظریهای مطرح کرد که به نظریه سرحد معروف شد. او معتقد بود که رویارویی پیوسته با سرزمینهای مرزی و چالشهای آن، شخصیت ملی آمریکا را شکل داده است؛ ویژگیهایی مانند دموکراسی، برابریطلبی، فردگرایی و حتی خشونتپذیری، همگی از دل این تجربه برخاستهاند. این نظریه بعدها با نقدهای زیادی روبهرو شد، اما مدتها چارچوب اصلی تاریخنگاری آمریکا بود. این تز در وسترنهای هالیوودی و برنامههای تلویزیونی، در ایدهپردازیهای جان اف کندی برای تبیین مرزهای جدید آمریکا و در بلندپروازیهای رونالد ریگان برای پشتیبانی از برنامه شاتل فضایی، جلوهگر شد.<ref>{{پک|Woodard|2023|ک=Smithsonian Magazine|ف=How the Myth of the American Frontier Got Its Start|کد=en}}</ref> | در سال ۱۸۹۳م، فردریک جکسون ترنر، تاریخنگار آمریکایی، نظریهای مطرح کرد که به نظریه سرحد معروف شد. او معتقد بود که رویارویی پیوسته با سرزمینهای مرزی و چالشهای آن، شخصیت ملی آمریکا را شکل داده است؛ ویژگیهایی مانند دموکراسی، برابریطلبی، فردگرایی و حتی خشونتپذیری، همگی از دل این تجربه برخاستهاند. این نظریه بعدها با نقدهای زیادی روبهرو شد، اما مدتها چارچوب اصلی تاریخنگاری آمریکا بود. این تز در وسترنهای هالیوودی و برنامههای تلویزیونی، در ایدهپردازیهای جان اف کندی برای تبیین مرزهای جدید آمریکا و در بلندپروازیهای رونالد ریگان برای پشتیبانی از برنامه شاتل فضایی، جلوهگر شد.<ref>{{پک|Woodard|2023|ک=Smithsonian Magazine|ف=How the Myth of the American Frontier Got Its Start|کد=en}}</ref> رمانهای ارزانقیمت، نمایشهای وودویل، فیلمهای وسترن و برنامههای تلویزیونی، تصویری رمانتیک و تا حد زیادی اغراقشده از این دوره ارائه دادهاند. در این اسطورهپردازی، غرب وحشی به سرزمین فرصتهای بیپایان، مردان تنها و تفنگبهدست و تقابل خیر و شر بدل شده است. این روایت که به افسانه سرحد (به انگلیسی: Frontier Myth) معروف است، به یکی از مؤلفههای اصلی هویت ملی آمریکا تبدیل شده و در سراسر جهان شناخته شده است. | ||
=== وحشیگری === | === وحشیگری === | ||
اصطلاح غرب وحشی را نخستین بار، خود غربیها بهکار بردند و آن را سرپوشی برای کشتار، غارتگری، غصب سرزمین بومیان و ربودن اموال یکدیگر، در طول سده نوزدهم میلادی و گسترش ایالات متحده بهسوی غرب در آمریکای شمالی قرار دادند. با این اصطلاح جاافتاده انواع بازیهای رایانهای با موضوع جنگ و خشونت در غرب ساخته شده است و فیلمهای کابویی ساخت آمریکا و مکزیک نیز برگرفته از این رویدادهای تاریک در تاریخ آمریکا است. جنگ اول و دوم جهانی که عامل آن، غربیها بودند معنای اصطلاح غرب وحشی را آشکارتر کرد.<ref>{{پک/بن|305|ک=پایگاه خبری اطلس|ف=عبارت غرب وحشی یادآور چیست؟}}</ref> استعمارگرانی که برای اشغال آمریکا به این منطقه آمدند، در مسیر چپاول منابع عظیم آن، نهتنها به بومیان، بلکه به یکدیگر نیز رحم نکردند و همین وحشیگریهای متقابل بود که به بروز جنگهای طولانی داخلی در این سرزمین دامن زد.<ref>{{پک/بن|303|ک=پایگاه خبری الف|ف=چرا غرب وحشی؟!}}</ref> | اصطلاح غرب وحشی را نخستین بار، خود غربیها بهکار بردند و آن را سرپوشی برای کشتار، غارتگری، غصب سرزمین بومیان و ربودن اموال یکدیگر، در طول سده نوزدهم میلادی و گسترش ایالات متحده بهسوی غرب در آمریکای شمالی قرار دادند. با این اصطلاح جاافتاده انواع بازیهای رایانهای با موضوع جنگ و خشونت در غرب ساخته شده است و فیلمهای کابویی ساخت آمریکا و مکزیک نیز برگرفته از این رویدادهای تاریک در تاریخ آمریکا است. جنگ اول و دوم جهانی که عامل آن، غربیها بودند معنای اصطلاح غرب وحشی را آشکارتر کرد.<ref>{{پک/بن|305|ک=پایگاه خبری اطلس|ف=عبارت غرب وحشی یادآور چیست؟}}</ref> استعمارگرانی که برای اشغال آمریکا به این منطقه آمدند، در مسیر چپاول منابع عظیم آن، نهتنها به بومیان، بلکه به یکدیگر نیز رحم نکردند و همین وحشیگریهای متقابل بود که به بروز جنگهای طولانی داخلی در این سرزمین دامن زد.<ref>{{پک/بن|303|ک=پایگاه خبری الف|ف=چرا غرب وحشی؟!}}</ref> | ||
=== کتاب غرب وحشی === | |||
روزنامهنگار و نویسندهای به نام استوارت پی. موری در سال ۲۰۰۱م کتابی با نام Wild West منتشر کرد. او در این کتاب، دوران توسعه مرزهای آمریکا را با نگاهی چندبعدی کاویده است و غرب وحشی را آوردگاه رویارویی فرهنگها، هماوردی اقتصادی و تغییرات جمعیتی، تصویر میکند. موری با موشکافی شیوۀ زندگی بومیان آمریکا، نشان میدهد که توسعه غربی، چگونه تعارضات فرهنگی عمیق را به دنبال میآورد.<ref>{{پک/بن|444|ک=وبسایت موسسه گسترش فرهنگ و مطالعات|ف=غرب وحشی}}</ref> افزون بر این، موری به اثرگذاری معماری، هنر، رسانه و زندگی روزمره بر شکلگیری فرهنگ غرب پرداخته است تا تصویری دقیق از غرب وحشی و دوران توسعه مرزهای ایالات متحده در ذهن خواننده شکل بگیرد.<ref>{{پک/بن|555|ک=وبسایت ایرانکتاب|ف=کتاب غرب وحشی}}</ref> کتاب Wild West در دهه ۱۳۹۰ش با ترجمه پرویز دلیرپور به زبان فارسی توسط انتشارات سبزان و با نام غرب وحشی، منتشر شده است.<ref>{{پک/بن|666|ک=وبسایت انتشارات سبزان|ف=غرب وحشی}}</ref> برخی منتقدان فارسیزبان بر این باور هستند که با خواندن کتاب غرب وحشی میتوان دریافت که انسان پرورشیافته در فرهنگ غربی، تا زمانی انسانیت را پاس میدارد که حافظ منافع خودش باشد، اما زمانی که منافع او تهدید شود، انسانیت و حقوق بشر را فراموش میکند.<ref>{{پک/بن|305|ک=پایگاه خبری اطلس|ف=عبارت غرب وحشی یادآور چیست؟}}</ref> | |||
== میراث غرب وحشی == | == میراث غرب وحشی == | ||
| خط ۴۵: | خط ۳۹: | ||
در نگاهی عمیقتر، برخی منتقدان، غرب وحشی را نه یک انحراف تاریخی، بلکه جلوۀ آشکار تمدن غربی میدانند؛ تمدنی که به باور آنان بر پایۀ شرارت، جدایی از معنویت و عناد با ارزشهای انسانی بنا شده است. از این منظر، خشونت، نسلکشی و بهرهکشی که هنگام توسعه قلمرو مهاجران اروپایی در آمریکای شمالی رخ داد، ذات پنهان این تمدن را عیان ساخت که هرچند خود را پیامآوران صلح و پیشرفت در دل سرزمینهای وحشی و بهدور از تمدن جلوه میدادند، اما تمدن آنها بر بنیان توحش استوار شده است.<ref>{{پک/بن|200|ک=وبسایت دفتر حفظ و نشر آثار آیتالله خامنهای|ف=غرب وحشی}}</ref> بنمایه توحش در تمدن غربی، در هنگامه فراگیری ویروس کرونا در جهان از سوی آندریاس گایزل، سناتور و وزیر داخلی دولت محلی برلین در آلمان و جی رابرتز پریتزکر، فرماندار ایلینوی در آمریکا، مورد اشاره قرار گرفت. آنها رقابت مرگبار دولت [[دونالد ترامپ]] و حتی رقابت ایالتهای آمریکا برای دستیابی بیشتر به ماسکهای تنفسی و دیگر تجهیزات پزشکی را بازگشت به دوران غرب وحشی دانستند که خوی وحشیگری آن بهکمک رسانه و سینما، بزک میشد.<ref>{{پک/بن|301|ک=وبسایت تابناک|ف=سناتور غربی که از غرب وحشی سخن گفت}}</ref> | در نگاهی عمیقتر، برخی منتقدان، غرب وحشی را نه یک انحراف تاریخی، بلکه جلوۀ آشکار تمدن غربی میدانند؛ تمدنی که به باور آنان بر پایۀ شرارت، جدایی از معنویت و عناد با ارزشهای انسانی بنا شده است. از این منظر، خشونت، نسلکشی و بهرهکشی که هنگام توسعه قلمرو مهاجران اروپایی در آمریکای شمالی رخ داد، ذات پنهان این تمدن را عیان ساخت که هرچند خود را پیامآوران صلح و پیشرفت در دل سرزمینهای وحشی و بهدور از تمدن جلوه میدادند، اما تمدن آنها بر بنیان توحش استوار شده است.<ref>{{پک/بن|200|ک=وبسایت دفتر حفظ و نشر آثار آیتالله خامنهای|ف=غرب وحشی}}</ref> بنمایه توحش در تمدن غربی، در هنگامه فراگیری ویروس کرونا در جهان از سوی آندریاس گایزل، سناتور و وزیر داخلی دولت محلی برلین در آلمان و جی رابرتز پریتزکر، فرماندار ایلینوی در آمریکا، مورد اشاره قرار گرفت. آنها رقابت مرگبار دولت [[دونالد ترامپ]] و حتی رقابت ایالتهای آمریکا برای دستیابی بیشتر به ماسکهای تنفسی و دیگر تجهیزات پزشکی را بازگشت به دوران غرب وحشی دانستند که خوی وحشیگری آن بهکمک رسانه و سینما، بزک میشد.<ref>{{پک/بن|301|ک=وبسایت تابناک|ف=سناتور غربی که از غرب وحشی سخن گفت}}</ref> | ||
== پانویس == | == پانویس == | ||
| خط ۵۷: | خط ۴۶: | ||
* {{یادکرد وب|عنوان=چرا غرب وحشی؟!|نشانی=https://www.alef.ir/news/3990123090.html|تاریخ=۲۳ فروردین ۱۳۹۹|تاریخ بازبینی=۹ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|303}}|وبگاه=پایگاه خبری الف}} | * {{یادکرد وب|عنوان=چرا غرب وحشی؟!|نشانی=https://www.alef.ir/news/3990123090.html|تاریخ=۲۳ فروردین ۱۳۹۹|تاریخ بازبینی=۹ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|303}}|وبگاه=پایگاه خبری الف}} | ||
* {{یادکرد وب|عنوان=غرب وحشی|نشانی=https://sabzanbook.com/product/gharbe-vahshi/|تاریخ=|تاریخ بازبینی=۱۵ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|666}}|وبگاه=وبسایت انتشارات سبزان}} | |||
* {{یادکرد وب|عنوان=غرب وحشی|نشانی=https://farsi.khamenei.ir/newspart-index?tid=25945|تاریخ=|تاریخ بازبینی=۶ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|200}}|وبگاه=وبسایت دفتر حفظ و نشر آثار آیتالله خامنهای}} | * {{یادکرد وب|عنوان=غرب وحشی|نشانی=https://farsi.khamenei.ir/newspart-index?tid=25945|تاریخ=|تاریخ بازبینی=۶ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|200}}|وبگاه=وبسایت دفتر حفظ و نشر آثار آیتالله خامنهای}} | ||
* {{یادکرد وب|عنوان=غرب وحشی|نشانی=https://gbook.ir/shop/catalog-93277/%D8%BA%D8%B1%D8%A8-%D9%88%D8%AD%D8%B4%DB%8C|تاریخ=|تاریخ بازبینی=۱۵ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|444}}|وبگاه=وبسایت موسسه گسترش فرهنگ و مطالعات}} | |||
* {{یادکرد وب|عنوان=کتاب غرب وحشی|نشانی=https://www.iranketab.ir/book/85482-wild-west|تاریخ=|تاریخ بازبینی=۱۵ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|555}}|وبگاه=وبسایت ایرانکتاب}} | |||
* {{یادکرد وب|عنوان=سناتور غربی که از غرب وحشی سخن گفت|نشانی=https://www.tabnak.ir/fa/news/971168/%D8%B3%D9%86%D8%A7%D8%AA%D9%88%D8%B1-%D8%BA%D8%B1%D8%A8%DB%8C-%DA%A9%D9%87-%D8%A7%D8%B2-%D8%BA%D8%B1%D8%A8-%D9%88%D8%AD%D8%B4%DB%8C-%D8%B3%D8%AE%D9%86-%DA%AF%D9%81%D8%AA|تاریخ=۲۱ فروردین ۱۳۹۹|تاریخ بازبینی=۸ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|301}}|وبگاه=وبسایت تابناک}} | * {{یادکرد وب|عنوان=سناتور غربی که از غرب وحشی سخن گفت|نشانی=https://www.tabnak.ir/fa/news/971168/%D8%B3%D9%86%D8%A7%D8%AA%D9%88%D8%B1-%D8%BA%D8%B1%D8%A8%DB%8C-%DA%A9%D9%87-%D8%A7%D8%B2-%D8%BA%D8%B1%D8%A8-%D9%88%D8%AD%D8%B4%DB%8C-%D8%B3%D8%AE%D9%86-%DA%AF%D9%81%D8%AA|تاریخ=۲۱ فروردین ۱۳۹۹|تاریخ بازبینی=۸ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|301}}|وبگاه=وبسایت تابناک}} | ||
* {{یادکرد وب|عنوان=عبارت غرب وحشی یادآور چیست؟|نشانی=https://atlaspress.news/%D8%B9%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D8%AA-%D8%BA%D8%B1%D8%A8-%D9%88%D8%AD%D8%B4%DB%8C-%DB%8C%D8%A7%D8%AF%D8%A2%D9%88%D8%B1-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA%D8%9F%D8%A8%D8%A7%D8%B1-%D9%85%D8%B9%D9%86%D8%A7/|تاریخ=۱۳ عقرب ۱۴۰۲|تاریخ بازبینی=۹ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|305}}|وبگاه=پایگاه خبری اطلس}} | * {{یادکرد وب|عنوان=عبارت غرب وحشی یادآور چیست؟|نشانی=https://atlaspress.news/%D8%B9%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D8%AA-%D8%BA%D8%B1%D8%A8-%D9%88%D8%AD%D8%B4%DB%8C-%DB%8C%D8%A7%D8%AF%D8%A2%D9%88%D8%B1-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA%D8%9F%D8%A8%D8%A7%D8%B1-%D9%85%D8%B9%D9%86%D8%A7/|تاریخ=۱۳ عقرب ۱۴۰۲|تاریخ بازبینی=۹ تیر ۱۴۰۵|شناسه={{شناسه یادکرد|305}}|وبگاه=پایگاه خبری اطلس}} | ||
