بدون خلاصۀ ویرایش |
|||
| خط ۳: | خط ۳: | ||
در نهم اسفند 1404ش برابر با ۲۸ فوریه ۲۰۲۶م، ایالات متحده و اسرائیل حملات هوایی گستردهای را علیه زیرساختهای نظامی و هستهای ایران آغاز کردند. در این جنگ، تنشهای هوایی شدیدی در منطقه جریان داشت؛ از جمله در اول مارس ۲۰۲۶م، گزارشی منتشر شد مبنی بر اینکه سه فروند اف-۱۵ئی آمریکایی در حین رهگیری پهپادهای ایرانی، به اشتباه توسط پدافند هوایی کویت هدف قرار گرفتهاند.<ref>{{پک/بن|وب۱۴|ف=شاهکار ایران؛ انهدام جنگنده آمریکایی در جریان جنگ|ک=تابناک}}</ref><ref>{{پک/بن|وب۱۵|ف=فوری؛ ایران 3 فروند جنگنده اف-15 امریکا را ساقط کرد|ک=خبرگزاری آوا}}</ref> | در نهم اسفند 1404ش برابر با ۲۸ فوریه ۲۰۲۶م، ایالات متحده و اسرائیل حملات هوایی گستردهای را علیه زیرساختهای نظامی و هستهای ایران آغاز کردند. در این جنگ، تنشهای هوایی شدیدی در منطقه جریان داشت؛ از جمله در اول مارس ۲۰۲۶م، گزارشی منتشر شد مبنی بر اینکه سه فروند اف-۱۵ئی آمریکایی در حین رهگیری پهپادهای ایرانی، به اشتباه توسط پدافند هوایی کویت هدف قرار گرفتهاند.<ref>{{پک/بن|وب۱۴|ف=شاهکار ایران؛ انهدام جنگنده آمریکایی در جریان جنگ|ک=تابناک}}</ref><ref>{{پک/بن|وب۱۵|ف=فوری؛ ایران 3 فروند جنگنده اف-15 امریکا را ساقط کرد|ک=خبرگزاری آوا}}</ref> | ||
فرماندهی مرکزی ایالات متحده (سنتکام) برخی ادعاهای اولیه ایران مبنی بر سرنگونی جتهای جنگنده در هفتههای ابتدایی جنگ را جنگ روانی و اطلاعات غلط توصیف کرد، اما تایید کرد که حوادثی ناشی از آتش خودی رخ داده است.<ref>{{پک/بن|وب۸|ف=سنتکام | فرماندهی مرکزی ایالات متحده (سنتکام) برخی ادعاهای اولیه ایران مبنی بر سرنگونی جتهای جنگنده در هفتههای ابتدایی جنگ را جنگ روانی و اطلاعات غلط توصیف کرد، اما تایید کرد که حوادثی ناشی از آتش خودی رخ داده است.<ref>{{پک/بن|وب۸|ف=سنتکام: سقوط سه اف-۱۵اشتباه پدافند کویت بود؛ قرارگاه خاتمالانبیاء: ما زدیم|ک=بیبیسی فارسی}}</ref> این فرضیه که توسط برخی منابع آمریکایی برای توجیه سقوط همزمان سه فروند اف-۱۵ مطرح شده بود، در برخی بازرسیهای فنی رد شد و شواهدی به موفقیت پدافند هوایی ایران اشاره دارد.<ref>{{پک/بن|وب۶|ف=US Friendly Fire Claim Over Three Downed F-15s Collapses Under Scrutiny — Evidence Points to Iranian Air Defence Breakthrough or Catastrophic US Command Failure|ک=Defence Security Asia}}</ref> | ||
== انهدام اف-۱۵ در آسمان ایران == | == انهدام اف-۱۵ در آسمان ایران == | ||
در بامداد جمعه [[۱۴ فروردین]] ۱۴۰۵ش برابر با [[۳ آوریل]] ۲۰۲۶م، یک فروند جنگنده F-15E آمریکایی بر فراز ایران سرنگون شد. | در بامداد جمعه [[۱۴ فروردین]] ۱۴۰۵ش برابر با [[۳ آوریل]] ۲۰۲۶م، یک فروند جنگنده F-15E آمریکایی بر فراز ایران سرنگون شد. اگرچه مقامات آمریکایی در ابتدا وقوع هرگونه حادثه برای جنگنده خود را تکذیب کردند، اما پس از انتشار گزارشهایی مبنی بر فرود دو سرنشین آن (خلبان و تکنیسین تسلیحات) با چتر نجات در خاک ایران، وقوع حادثه را تأیید کردند.<ref>{{پک/بن|وب۱|ف=ادعای سیبیاس درباره نجات یک خلبان جنگنده سرنگون شده آمریکایی در ایران|ک=روزنامه دنیای اقتصاد}}</ref><ref>{{پک/بن|web8|ف=اعتراف رسمی مقامات آمریکایی: جنگنده اف-۱۵ توسط ایران سرنگون شده است|ک=خبرگزاری مهر}}</ref> این اولین هواپیمای سرنشیندار جنگی ایالات متحده بود که پس از ۲۳ سال در یک درگیری رزمی توسط آتش دشمن سرنگون میشد.<ref>{{پک/بن|web4|ف=First US Fighter Shootdown in 23 Years — Iran Air Defence Analysis|ک=Iran Air Defence Analysis}}</ref> | ||
بر اساس ادعای منابع آگاه نظامی، احتمال میرود ایران برای سرنگونی این جنگندههای پیشرفته از ترکیبی از تسلیحات جدید و کمکهای فنی متحدان خود استفاده کرده باشد. گزارشهای انبیسی حاکی از آن است که ممکن است موشکهای دوشپرتاب (MANPADS) پیشرفته ساخت چین در هدف قرار دادن اف-۱۵ها در ارتفاع پایین نقش داشته باشند. همچنین گمانهزنیهایی مبنی بر در اختیار قرار دادن رادارهای هشدار زودهنگام دوربرد توسط پکن به تهران در روزهای آغازین درگیری مطرح شده است که توان پدافندی ایران را در برابر هواپیماهای رادارگریز و نسل چهارم به شدت افزایش داد.<ref>{{پک/بن|وب۷|ف=ادعای انبیسی به نقل از منابع آگاه: جنگنده آمریکایی اف-۱۵ که ماه پیش بر فراز جنوب غربی ایران سرنگون شد، احتمالاً با یک موشک دوشپرتاب ساخت چین هدف قرار گرفته|ک= | بر اساس ادعای منابع آگاه نظامی، احتمال میرود ایران برای سرنگونی این جنگندههای پیشرفته از ترکیبی از تسلیحات جدید و کمکهای فنی متحدان خود استفاده کرده باشد. گزارشهای انبیسی حاکی از آن است که ممکن است موشکهای دوشپرتاب (MANPADS) پیشرفته ساخت چین در هدف قرار دادن اف-۱۵ها در ارتفاع پایین نقش داشته باشند. همچنین گمانهزنیهایی مبنی بر در اختیار قرار دادن رادارهای هشدار زودهنگام دوربرد توسط پکن به تهران در روزهای آغازین درگیری مطرح شده است که توان پدافندی ایران را در برابر هواپیماهای رادارگریز و نسل چهارم به شدت افزایش داد.<ref>{{پک/بن|وب۷|ف=ادعای انبیسی به نقل از منابع آگاه: جنگنده آمریکایی اف-۱۵ که ماه پیش بر فراز جنوب غربی ایران سرنگون شد، احتمالاً با یک موشک دوشپرتاب ساخت چین هدف قرار گرفته|ک=خبرگزاری انتخاب}}</ref> | ||
شبکه سیانان در گزارشی اختصاصی مدعی شد که خلبانان نجاتیافته از مشاهده آرایشهای عجیب و پیچیدهای از پهپادهای ایرانی در آسمان خبر دادهاند که به صورت یکپارچه و شناور جابجا میشدند.<ref>{{پک/بن|وب۵۳|ف=روایت خلبان آمریکایی از لحظه سرنگونی جنگنده F۱۵ در آسمان ایران|ک=ایمنا}}</ref> این پهپادها که به دلیل درخشش و نوع حرکت دستهجمعی به موجودات فضایی یا عروس دریایی تشبیه شدهاند، از فناوری پیشرفتهای بهره میبردند که خلبانان آمریکایی را غافلگیر کرده بود.<ref>{{پک/بن|وب۵۷|ف=روایت خلبان جنگنده ساقطشده آمریکایی از قدرت پهپادی ایران|ک=خبرگزاری فارس}}</ref> بهگفته کارشناسان نظامی، این قابلیت که پیشتر تصور نمیشد در اختیار ایران باشد، باعث نگرانی جدی فرماندهان آمریکایی شده است.<ref>{{پک/بن|وب۶۱|ف=روایت یک خلبان جنگندهٔ اف‑۱۵ آمریکایی پس از سرنگونی بر فراز ایران|ک=پایگاه خبری تحلیلی فرارو}}</ref> | شبکه سیانان در گزارشی اختصاصی مدعی شد که خلبانان نجاتیافته از مشاهده آرایشهای عجیب و پیچیدهای از پهپادهای ایرانی در آسمان خبر دادهاند که به صورت یکپارچه و شناور جابجا میشدند.<ref>{{پک/بن|وب۵۳|ف=روایت خلبان آمریکایی از لحظه سرنگونی جنگنده F۱۵ در آسمان ایران|ک=خبرگزاری ایمنا}}</ref> این پهپادها که به دلیل درخشش و نوع حرکت دستهجمعی به موجودات فضایی یا عروس دریایی تشبیه شدهاند، از فناوری پیشرفتهای بهره میبردند که خلبانان آمریکایی را غافلگیر کرده بود.<ref>{{پک/بن|وب۵۷|ف=روایت خلبان جنگنده ساقطشده آمریکایی از قدرت پهپادی ایران|ک=خبرگزاری فارس}}</ref> بهگفته کارشناسان نظامی، این قابلیت که پیشتر تصور نمیشد در اختیار ایران باشد، باعث نگرانی جدی فرماندهان آمریکایی شده است.<ref>{{پک/بن|وب۶۱|ف=روایت یک خلبان جنگندهٔ اف‑۱۵ آمریکایی پس از سرنگونی بر فراز ایران|ک=پایگاه خبری تحلیلی فرارو}}</ref> | ||
بر اساس گزارشهای منتشر شده، محل سقوط این جنگنده در ارتفاعات صعبالعبور استان [[کهگیلویه و بویراحمد]] بوده است.<ref>{{پک/بن|وب۲|ف=جنگ روایتها درباره نجات دو خلبان F-15 آمریکایی در ایران؛ واقعیت چیست؟|ک=فرارو}}</ref> هر دو خدمه پروازی موفق به خروج اضطراری (اجکت) شدند اما در دو نقطه متفاوت و دور از هم در خاک ایران فرود آمدند.<ref>{{پک/بن|وب۴|ف=تایملاین دو جت نظامی آمریکا که توسط نیروهای ایرانی سرنگون شدند|ک=گاردین}}</ref> خلبان جنگنده در استان خوزستان و افسر سیستمهای تسلیحاتی (WSO) که دارای درجه سرهنگی بود، در مناطق کوهستانی استان کهگیلویه و بویراحمد در نزدیکی یاسوج به زمین نشستند.<ref>{{پک/بن|وب۱۰|ف=ماموریت نجاتی که ۲ خدمه اف-۱۵ئی استرایک ایگل را به خانه بازگرداند|ک=میلیتاری تایمز}}</ref> مقامات محلی و نظامی ایران بلافاصله نیروهای خود را برای بازداشت خلبانان بسیج کردند و جایزهای نیز برای دستگیری یا هدف قرار دادن آنها تعیین شد.<ref>{{پک/بن|وب۲|ف=جنگ روایتها درباره نجات دو خلبان F-15 آمریکایی در ایران؛ واقعیت چیست؟|ک=فرارو}}</ref> | بر اساس گزارشهای منتشر شده، محل سقوط این جنگنده در ارتفاعات صعبالعبور استان [[کهگیلویه و بویراحمد]] بوده است.<ref>{{پک/بن|وب۲|ف=جنگ روایتها درباره نجات دو خلبان F-15 آمریکایی در ایران؛ واقعیت چیست؟|ک=فرارو}}</ref> هر دو خدمه پروازی موفق به خروج اضطراری (اجکت) شدند اما در دو نقطه متفاوت و دور از هم در خاک ایران فرود آمدند.<ref>{{پک/بن|وب۴|ف=تایملاین دو جت نظامی آمریکا که توسط نیروهای ایرانی سرنگون شدند|ک=گاردین}}</ref> خلبان جنگنده در استان خوزستان و افسر سیستمهای تسلیحاتی (WSO) که دارای درجه سرهنگی بود، در مناطق کوهستانی استان کهگیلویه و بویراحمد در نزدیکی یاسوج به زمین نشستند.<ref>{{پک/بن|وب۱۰|ف=ماموریت نجاتی که ۲ خدمه اف-۱۵ئی استرایک ایگل را به خانه بازگرداند|ک=میلیتاری تایمز}}</ref> مقامات محلی و نظامی ایران بلافاصله نیروهای خود را برای بازداشت خلبانان بسیج کردند و جایزهای نیز برای دستگیری یا هدف قرار دادن آنها تعیین شد.<ref>{{پک/بن|وب۲|ف=جنگ روایتها درباره نجات دو خلبان F-15 آمریکایی در ایران؛ واقعیت چیست؟|ک=فرارو}}</ref> | ||
| خط ۴۰: | خط ۴۰: | ||
{{یادکرد وب|شناسه={{شناسه یادکرد|وب۶}}|عنوان=خلبان اف-۱۵ آمریکایی طبق گزارشها دو بار در طول عملیات خشم حماسی سرنگون شد|وبگاه=سندباکس|تاریخ=۲ ژوئن ۲۰۲۶|تاریخ بازبینی=۱۶ تیر ۱۴۰۵|نشانی=https://www.sandboxx.us/news/american-f-15-pilot-was-shot-down-twice-during-operation-epic-fury-according-to-report/}} | {{یادکرد وب|شناسه={{شناسه یادکرد|وب۶}}|عنوان=خلبان اف-۱۵ آمریکایی طبق گزارشها دو بار در طول عملیات خشم حماسی سرنگون شد|وبگاه=سندباکس|تاریخ=۲ ژوئن ۲۰۲۶|تاریخ بازبینی=۱۶ تیر ۱۴۰۵|نشانی=https://www.sandboxx.us/news/american-f-15-pilot-was-shot-down-twice-during-operation-epic-fury-according-to-report/}} | ||
{{یادکرد وب|شناسه={{شناسه یادکرد|وب۸}}|عنوان=سنتکام | {{یادکرد وب|شناسه={{شناسه یادکرد|وب۸}}|عنوان=سنتکام: سقوط سه اف-۱۵اشتباه پدافند کویت بود؛ قرارگاه خاتمالانبیاء: ما زدیم|وبگاه=بیبیسی فارسی|تاریخ=11 اسفند 1404|تاریخ بازبینی=16 تیر ۱۴۰۵|نشانی=https://www.bbc.com/persian/articles/ckg1xz7pldgo}} | ||
{{یادکرد وب|شناسه={{شناسه یادکرد|وب۹}}|عنوان=گزارش کنگره آمار ۴۲ هواگرد آمریکایی مفقود یا آسیبدیده در عملیات خشم حماسی را برشمرد|وبگاه=میلیتاری تایمز|تاریخ=۲۲ مه ۲۰۲۶|تاریخ بازبینی=۱۶ تیر ۱۴۰۵|نشانی=https://www.militarytimes.com/news/pentagon-congress/2026/05/22/congressional-report-tallies-42-us-aircraft-lost-or-damaged-in-operation-epic-fury/}} | {{یادکرد وب|شناسه={{شناسه یادکرد|وب۹}}|عنوان=گزارش کنگره آمار ۴۲ هواگرد آمریکایی مفقود یا آسیبدیده در عملیات خشم حماسی را برشمرد|وبگاه=میلیتاری تایمز|تاریخ=۲۲ مه ۲۰۲۶|تاریخ بازبینی=۱۶ تیر ۱۴۰۵|نشانی=https://www.militarytimes.com/news/pentagon-congress/2026/05/22/congressional-report-tallies-42-us-aircraft-lost-or-damaged-in-operation-epic-fury/}} | ||
