بدون خلاصۀ ویرایش |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۲: | خط ۲: | ||
== جغرافیا == | == جغرافیا == | ||
عمان در بخش جنوب غربی قاره آسیا و در ربع جنوب شرقی [[شبهجزیره عربستان]] واقع شده است. سواحل آن به طول ۳۱۶۵ کیلومتر از [[تنگه هرمز]] در شمال تا مرزهای [[انصارالله یمن|یمن]] امتداد دارد و بر سه [[دریای عرب]]، [[دریای عمان]] و [[خلیج فارس]] مشرف است. این کشور از سمت غرب با [[امارات متحده عربی]] و [[عربستان سعودی]]، از جنوب با جمهوری یمن، از شمال با تنگه هرمز و از شرق با دریای عرب هممرز است. این موقعیت، امکان ارتباط با جهان خارج و ایجاد کانالهای ارتباطی سیاسی، اقتصادی و فرهنگی را برای عمان فراهم کرده است. عمان سومین کشور بزرگ شبهجزیره عربستان است.<ref>{{پک/بن|۵|ک=وزارة الاقتصاد|ف=نبذة عن عُمان|زبان=ar}}</ref> مساحت آن ۳۰۹,۵۰۰ کیلومترمربع و پایتخت آن مسقط است.<ref>{{پک/بن|2|ک=bbc|ف=Oman country profile|زبان=en}}</ref> | عمان در بخش جنوب غربی قاره آسیا و در ربع جنوب شرقی [[شبهجزیره عربستان]] واقع شده است. سواحل آن به طول ۳۱۶۵ کیلومتر از [[تنگه هرمز]] در شمال تا مرزهای [[انصارالله یمن|یمن]] امتداد دارد و بر سه [[دریای عرب]]، [[دریای عمان]] و [[خلیج فارس]] مشرف است. این کشور از سمت غرب با [[امارات متحده عربی]] و [[عربستان سعودی]]، از جنوب با جمهوری یمن، از شمال با تنگه هرمز و از شرق با دریای عرب هممرز است. این موقعیت، امکان ارتباط با جهان خارج و ایجاد کانالهای ارتباطی سیاسی، اقتصادی و فرهنگی را برای عمان فراهم کرده است. عمان سومین کشور بزرگ شبهجزیره عربستان است.<ref>{{پک/بن|۵|ک=وزارة الاقتصاد|ف=نبذة عن عُمان|زبان=ar}}</ref> مساحت آن ۳۰۹,۵۰۰ کیلومترمربع و پایتخت آن مسقط است.<ref>{{پک/بن|2|ک=bbc|ف=Oman country profile|زبان=en}}</ref> | ||
عمان میان عرضهای جغرافیایی ۱۶ درجه و ۳۹ دقیقه تا ۲۶ درجه و ۳۰ دقیقه شمالی و طولهای جغرافیایی ۵۲ درجه و ۰۰ دقیقه تا ۵۹ درجه و ۵۰ دقیقه شرقی واقع شده است. عمان از سمت جنوب غربی با جمهوری یمن، از غرب با پادشاهی عربستان سعودی و از شمال با امارات متحده عربی مرز زمینی مشترک دارد. این سلطنت همچنین دارای چندین جزیره در دریای عمان و تنگه هرمز (مانند جزیره «سلامه و بناتها») و نیز جزایری در دریای عرب از جمله جزیره «مصیره» و جزایر «الحلانیات» است.<ref>{{پک/بن|15|ک=omaninfo|ف=History and Geography|زبان=en}}</ref> | |||
== نامگذاری == | == نامگذاری == | ||
در خصوص ریشهشناسی نام عمان، دیدگاههای متفاوتی وجود دارد. برخی این نام را به قبیله «قحطانی» که به نام عمان شناخته میشد، نسبت میدهند. برخی دیگر، آن را با مفاهیم سکونت و ماندگاری مرتبط میدانند. ابن العربی بیان میدارد که واژه «عُمن» به کسانی اطلاق میشود که در مکانی ماندگار میشوند و واژه عمان از همین ریشه مشتق شده است.الزُجاجی معتقد است که سلطنت عمان به نام «عمان»، فرزند حضرت ابراهیم، نامگذاری شده است. ابن کلبی نیز این نام را برگرفته از «عمان بن سبأ بن یعطان بن ابراهیم خلیل» کسی که گفته میشود شهر عمان را بنا نهاده است، میداند. | |||
پلینی، از نخستین مورخان رومی، در نوشتههای خود به شهری به نام «اومانا» (Omana) اشاره کرده است. این نام همچنین در آثار بطلمیوس نیز دیده میشود. «گروهمن» بر این باور است که منظور از «اومانا» در آثار هر دو مورخ، شهر «صحار» بوده است که در دوران باستان، مهمترین مرکز اقتصادی منطقه محسوب میشد. | |||
سلطنت عمان در طول تاریخ با نامهای دیگری نیز شناخته شده است. سومریها و تمدنهای بینالنهرینی از آن با نام «مَجان» یاد میکردند. ایرانیان آن را «مَزون» مینامیدند. این نامگذاری احتمالاً بازتابدهنده شکوفایی اولیه و توسعه کشاورزی در این منطقه است که امکان استقرار یک تمدن مسکونی و پررونق را فراهم آورده بود. | |||
در منابع عربی، نام «عمان» به عنوان یک منطقه مستقل ظاهر شده است. «الاستخری» و «ابن حوقل» هر دو آن را سرزمینی متشکل از مناطق خودمختاری توصیف کردهاند که توسط مردم خودشان اداره میشدند.<ref>{{پک/بن|15|ک=omaninfo|ف=History and Geography|زبان=en}}</ref> | |||
== تاریخچه == | == تاریخچه == | ||
| خط ۱۶۰: | خط ۱۶۸: | ||
* {{یادکرد وب|عنوان=Oman Country Report 2026|نشانی=https://bti-project.org/en/reports/country-report/OMN|تاریخ=15 جولای 2026|تاریخ بازبینی=15 جولای 2026|شناسه={{شناسه یادکرد|13}}|کد زبان=en|وبگاه=bti-project}} | * {{یادکرد وب|عنوان=Oman Country Report 2026|نشانی=https://bti-project.org/en/reports/country-report/OMN|تاریخ=15 جولای 2026|تاریخ بازبینی=15 جولای 2026|شناسه={{شناسه یادکرد|13}}|کد زبان=en|وبگاه=bti-project}} | ||
* {{یادکرد وب|عنوان=A History of Oman|نشانی=https://www.rafmuseum.org.uk/research/online-exhibitions/an-enduring-relationship-a-history/a-history-of-oman/|تاریخ=16 جولای 2026|تاریخ بازبینی=16 جولای 2026|شناسه={{شناسه یادکرد|14}}|کد زبان=en|وبگاه=rafmuseum}} | * {{یادکرد وب|عنوان=A History of Oman|نشانی=https://www.rafmuseum.org.uk/research/online-exhibitions/an-enduring-relationship-a-history/a-history-of-oman/|تاریخ=16 جولای 2026|تاریخ بازبینی=16 جولای 2026|شناسه={{شناسه یادکرد|14}}|کد زبان=en|وبگاه=rafmuseum}} | ||
* {{یادکرد وب|عنوان=History and Geography|نشانی=https://www.omaninfo.om/en/pages/161/show/572|تاریخ=16 جولای 2026|تاریخ بازبینی=16 جولای 2026|شناسه={{شناسه یادکرد|15}}|کد زبان=en|وبگاه=omaninfo}} | |||