صفحه‌ای تازه حاوی «<big>'''عبدالقادر مراغه‌ای،'''</big> شاعر و موسیقی‌دان ایرانی در سده نهم هجری. عبدالقادر مراغه‌ای، نوازندۀ چیره‌دست و اولین ردیف‌نویس موسیقی سنتی ایرانی است که در کنار فارابی، ابوعلی سینا، صفی‌الدین ارموی و قطب‌الدین شیرازی در زمرۀ بزرگ‌ترین...» ایجاد کرد
 
جز ویکی سازی
خط ۵: خط ۵:
عبدالقادر مراغه‌ای مشهور به ابن‌غیبی، با القابی چون گوینده، نظام‌الدین و حافظ‌‌‌المراغی یاد شده است.<ref>[http://oyaglig.com/22602/ حسین‌زاده، «عبدالقادر، آخرین موسیقی ‌دان اسلام و نخستین ردیف‌نویس موسیقی ایران»، پایگاه خبری اویاقلیق.]</ref>  لقب حافظ، بدان جهت به او داده شد که حافظ قرآن کریم بود.<ref>[https://www.tasnimnews.com/fa/news/1399/04/04/2292649/%D8%B4%D8%B1%D8%AD-%D8%AD%D8%A7%D9%84%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%A7%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%BA%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%BA%D9%87-%D «شرح حالی برای عبدالقادر مراغی/ از مراغه تا هرات»، خبرگزاری تسنیم.]</ref>  
عبدالقادر مراغه‌ای مشهور به ابن‌غیبی، با القابی چون گوینده، نظام‌الدین و حافظ‌‌‌المراغی یاد شده است.<ref>[http://oyaglig.com/22602/ حسین‌زاده، «عبدالقادر، آخرین موسیقی ‌دان اسلام و نخستین ردیف‌نویس موسیقی ایران»، پایگاه خبری اویاقلیق.]</ref>  لقب حافظ، بدان جهت به او داده شد که حافظ قرآن کریم بود.<ref>[https://www.tasnimnews.com/fa/news/1399/04/04/2292649/%D8%B4%D8%B1%D8%AD-%D8%AD%D8%A7%D9%84%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%A7%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%BA%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%BA%D9%87-%D «شرح حالی برای عبدالقادر مراغی/ از مراغه تا هرات»، خبرگزاری تسنیم.]</ref>  
==کودکی و نوجوانی==
==کودکی و نوجوانی==
عبدالقادر در ۷۶۸ش در مراغه به دنیا آمد و کودکی و نوجوانی را در زادگاه خود به‌سر برد.<ref>[https://namaname.ir/%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%A7%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%BA%DB%8C/ «نگاهی به زندگی‌نامۀ عبدالقادر مراغی»، وب‌سایت نمانامه.]</ref>  او نزد پدر که اهل هنر و ادب بود، موسیقی آموخت.<ref>[http://oyaglig.com/22602/ حسین‌زاده، «عبدالقادر، آخرین موسیقی‌دان اسلام و نخستین ردیف‌نویس موسیقی ایران»، پایگاه خبری اویاقلیق.]</ref>  وی در چهارسالگی به مکتب رفت، در هشت‌سالگی حافظ قرآن شد و در ده‌سالگی به صرف و نحو و معانی و بیان تسلط یافت.<ref>[https://www.visitiran.ir/fa/fame-myth/%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%A7%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%BA%D9%87-%D8%A7%DB%8C-%D8%A2%D8%B0%D8%B1%D8%A8%D8%A7%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D9%86-%D8%B4%D8%B1%D9%82%DB%8C «عبدالقادر مراغه‌ای (آذربایجان شرقی)»، وب‌سایت ویزیت ‌ایران.]</ref>  عبدالقادر در نوجوانی چنان مهارتی در موسیقی داشت  که رقیب استادان بزرگ عصر خود مانند رضوان‌شاه بود.<ref>[https://www.visitiran.ir/fa/fame-myth/%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%A7%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%BA%D9%87-%D8%A7%DB%8C-%D8%A2%D8%B0%D8%B1%D8%A8%D8%A7%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D9%86-%D8%B4%D8%B1%D9%82%DB%8C «یادی از عبدالقادر مراغه‌ای نخستین ردیف‌نویس موسیقی ایرانی»، خبرگزاری برنا.]</ref>  او در جوانی به [[تبریز (شهر)|تبریز]] رفت و سال‌ها به سلطان‌حسین جلایری، از فرمانروایان شعردوست و موسیقی‌شناس، خدمت کرد.<ref>[https://www.visitiran.ir/fa/fame-myth/%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%A7%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%BA%D9%87-%D8%A7%DB%8C-%D8%A2%D8%B0%D8%B1%D8%A8%D8%A7%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D9%86-%D8%B4%D8%B1%D9%82%DB%8C «عبدالقادر مراغه‌ای (آذربایجان شرقی)»، وب‌سایت ویزیت ‌ایران.]</ref>  مراغه‌ای سی سال آخر عمر خود را در هرات و در دربار شاهرخ، پسر تیمور، بود.<ref>[https://www.tasnimnews.com/fa/news/1399/04/04/2292649/%D8%B4%D8%B1%D8%AD-%D8%AD%D8%A7%D9%84%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%A7%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%BA%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%BA%D9%87-%D «شرح حالی برای عبدالقادر مراغی/ از مراغه تا هرات»، خبرگزاری تسنیم.]</ref>
عبدالقادر در ۷۶۸ش در [[مراغه]] به دنیا آمد و کودکی و نوجوانی را در زادگاه خود به‌سر برد.<ref>[https://namaname.ir/%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%A7%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%BA%DB%8C/ «نگاهی به زندگی‌نامۀ عبدالقادر مراغی»، وب‌سایت نمانامه.]</ref>  او نزد پدر که اهل هنر و ادب بود، موسیقی آموخت.<ref>[http://oyaglig.com/22602/ حسین‌زاده، «عبدالقادر، آخرین موسیقی‌دان اسلام و نخستین ردیف‌نویس موسیقی ایران»، پایگاه خبری اویاقلیق.]</ref>  وی در چهارسالگی به مکتب رفت، در هشت‌سالگی حافظ قرآن شد و در ده‌سالگی به صرف و نحو و معانی و بیان تسلط یافت.<ref>[https://www.visitiran.ir/fa/fame-myth/%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%A7%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%BA%D9%87-%D8%A7%DB%8C-%D8%A2%D8%B0%D8%B1%D8%A8%D8%A7%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D9%86-%D8%B4%D8%B1%D9%82%DB%8C «عبدالقادر مراغه‌ای (آذربایجان شرقی)»، وب‌سایت ویزیت ‌ایران.]</ref>  عبدالقادر در نوجوانی چنان مهارتی در موسیقی داشت  که رقیب استادان بزرگ عصر خود مانند رضوان‌شاه بود.<ref>[https://www.visitiran.ir/fa/fame-myth/%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%A7%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%BA%D9%87-%D8%A7%DB%8C-%D8%A2%D8%B0%D8%B1%D8%A8%D8%A7%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D9%86-%D8%B4%D8%B1%D9%82%DB%8C «یادی از عبدالقادر مراغه‌ای نخستین ردیف‌نویس موسیقی ایرانی»، خبرگزاری برنا.]</ref>  او در جوانی به [[تبریز (شهر)|تبریز]] رفت و سال‌ها به سلطان‌حسین جلایری، از فرمانروایان شعردوست و موسیقی‌شناس، خدمت کرد.<ref>[https://www.visitiran.ir/fa/fame-myth/%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%A7%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%BA%D9%87-%D8%A7%DB%8C-%D8%A2%D8%B0%D8%B1%D8%A8%D8%A7%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D9%86-%D8%B4%D8%B1%D9%82%DB%8C «عبدالقادر مراغه‌ای (آذربایجان شرقی)»، وب‌سایت ویزیت ‌ایران.]</ref>  مراغه‌ای سی سال آخر عمر خود را در هرات و در دربار شاهرخ، پسر تیمور، بود.<ref>[https://www.tasnimnews.com/fa/news/1399/04/04/2292649/%D8%B4%D8%B1%D8%AD-%D8%AD%D8%A7%D9%84%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%A7%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%BA%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%BA%D9%87-%D «شرح حالی برای عبدالقادر مراغی/ از مراغه تا هرات»، خبرگزاری تسنیم.]</ref>
 
==جایگاه==
==جایگاه==
عبدالقادر مراغه‌ای در کنار اساتیدی چون فارابی(259ق)، [[ابن‌سینا|ابوعلی سینا]] (428ق)، صفی‌الدین ارموی (693ق) و قطب‌الدین شیرازی (710ق) در ردۀ بزرگ‌ترین نظریه‌پردازان موسیقی اصیل ایرانی، جای گرفته است.<ref>[https://farsahang.ir/%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%A7%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%BA%D9%87-%D8%A7%DB%8C-%D8%B1%D8%A7-%D8%A8%DB%8C%D8%B4%D8%AA%D8%B1-%D8%A8%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%B3%DB%8C%D8%AF-%E2%80%8E/ آهنگری، «عبدالقادر مراغه‌ای را بیشتر بشناسید»، وب‌سایت فارس‌آهنگ.] </ref>  او را اعجوبۀ موسیقی و آخرین نظریه‌پرداز موسیقی سنتی ایران می‌نامند.<ref>[https://www.newslaw.net/%D9%86%D8%A7%D8%A8%D8%BA%D9%87-%D9%85%D9%88%D8%B3%DB%8C%D9%82%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D9%82%D8%B1%D9%86-%D9%87%D8%B4%D8%AA%D9%85-%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%A7%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D8%B1%D8%A7%D «نابفۀ موسیقی ایران در قرن هشتم/عبدالقادر مراغی» پایگاه خبری حقوق نیوز.]</ref>  شاهان جلایر که دوست‌دار موسیقی و هنر بودند، عبدالقادر را به‌عنوان استاد اعظم موسیقی در دربار، جایگاهی شایسته داده بودند. با انتقال پایتخت از مراغه به تبریز در دورۀ سلطۀ ایلخانان، عبدالقادر نیز در این شهر سکنی گزید و هنر موسیقی در تبریز رونق گرفت.<ref>[https://rch.ac.ir/article/Details?id=9819#:~:text=%D8%AD%D8%B3%D9%86%E2%80%8C%20%D8%A8%D8%B2%D8%B1%DA%AF%E2%80%8C%20(%D8%AD%DA%A9%3A%20740%D9%80757),%DA%A9%D9%86%DB%8C%D8%AF%20%D8%A8%D9%87%20%D8%AD%D8%B3%D9%86%E2%80%8C%20%D8%A8%D8%B2%D8%B1%DA%AF%E2%80%8C%20*%20). ربیعی و ارحج، «جلایریان یا ایلکانیان»، وب‌سایت دانشنامۀ جهان اسلام.]</ref>  عثمانیان از او به‌عنوان اسطوره یاد می‌کنند.<ref>[https://farsahang.ir/%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%A7%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%BA%D9%87-%D8%A7%DB%8C-%D8%B1%D8%A7-%D8%A8%DB%8C%D8%B4%D8%AA%D8%B1-%D8%A8%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%B3%DB%8C%D8%AF-%E2%80%8E/ آهنگری، «عبدالقادر مراغه‌ای را بیشتر بشناسید»، وب‌سایت فارس‌آهنگ.]</ref>  برخی اندیشمندان اروپایی، عبدالقادر را نظریه‌پرداز موسیقی نامیده‌اند<ref>[https://www.visitiran.ir/fa/fame-myth/%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%A7%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%BA%D9%87-%D8%A7%DB%8C-%D8%A2%D8%B0%D8%B1%D8%A8%D8%A7%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D9%86-%D8%B4%D8%B1%D9%82%DB%8C «عبدالقادر مراغه‌ای (آذربایجان شرقی)»، وب‌سایت ویزیت ‌ایران.]</ref>  و بعضی، وی را از افتخارات تاریخ هنر ایران‌زمین در سده‌های هشتم و نهم هجری و نیز آخرین نظریه‌پرداز موسیقی سنتی و اصیل ایران دانسته‌اند.<ref>[http://oyaglig.com/22602/ حسین‌زاده، «عبدالقادر، آخرین موسیقی‌دان اسلام و نخستین ردیف‌نویس موسیقی ایران»، پایگاه خبری اویاقلیق.]</ref>  
عبدالقادر مراغه‌ای در کنار اساتیدی چون فارابی(259ق)، [[ابن‌سینا|ابوعلی سینا]] (428ق)، صفی‌الدین ارموی (693ق) و قطب‌الدین شیرازی (710ق) در ردۀ بزرگ‌ترین نظریه‌پردازان موسیقی اصیل ایرانی، جای گرفته است.<ref>[https://farsahang.ir/%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%A7%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%BA%D9%87-%D8%A7%DB%8C-%D8%B1%D8%A7-%D8%A8%DB%8C%D8%B4%D8%AA%D8%B1-%D8%A8%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%B3%DB%8C%D8%AF-%E2%80%8E/ آهنگری، «عبدالقادر مراغه‌ای را بیشتر بشناسید»، وب‌سایت فارس‌آهنگ.] </ref>  او را اعجوبۀ موسیقی و آخرین نظریه‌پرداز موسیقی سنتی ایران می‌نامند.<ref>[https://www.newslaw.net/%D9%86%D8%A7%D8%A8%D8%BA%D9%87-%D9%85%D9%88%D8%B3%DB%8C%D9%82%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D9%82%D8%B1%D9%86-%D9%87%D8%B4%D8%AA%D9%85-%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%A7%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D8%B1%D8%A7%D «نابفۀ موسیقی ایران در قرن هشتم/عبدالقادر مراغی» پایگاه خبری حقوق نیوز.]</ref>  شاهان جلایر که دوست‌دار موسیقی و هنر بودند، عبدالقادر را به‌عنوان استاد اعظم موسیقی در دربار، جایگاهی شایسته داده بودند. با انتقال پایتخت از مراغه به تبریز در دورۀ سلطۀ ایلخانان، عبدالقادر نیز در این شهر سکنی گزید و هنر موسیقی در تبریز رونق گرفت.<ref>[https://rch.ac.ir/article/Details?id=9819#:~:text=%D8%AD%D8%B3%D9%86%E2%80%8C%20%D8%A8%D8%B2%D8%B1%DA%AF%E2%80%8C%20(%D8%AD%DA%A9%3A%20740%D9%80757),%DA%A9%D9%86%DB%8C%D8%AF%20%D8%A8%D9%87%20%D8%AD%D8%B3%D9%86%E2%80%8C%20%D8%A8%D8%B2%D8%B1%DA%AF%E2%80%8C%20*%20). ربیعی و ارحج، «جلایریان یا ایلکانیان»، وب‌سایت دانشنامۀ جهان اسلام.]</ref>  عثمانیان از او به‌عنوان اسطوره یاد می‌کنند.<ref>[https://farsahang.ir/%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%A7%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%BA%D9%87-%D8%A7%DB%8C-%D8%B1%D8%A7-%D8%A8%DB%8C%D8%B4%D8%AA%D8%B1-%D8%A8%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%B3%DB%8C%D8%AF-%E2%80%8E/ آهنگری، «عبدالقادر مراغه‌ای را بیشتر بشناسید»، وب‌سایت فارس‌آهنگ.]</ref>  برخی اندیشمندان اروپایی، عبدالقادر را نظریه‌پرداز موسیقی نامیده‌اند<ref>[https://www.visitiran.ir/fa/fame-myth/%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%A7%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%BA%D9%87-%D8%A7%DB%8C-%D8%A2%D8%B0%D8%B1%D8%A8%D8%A7%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D9%86-%D8%B4%D8%B1%D9%82%DB%8C «عبدالقادر مراغه‌ای (آذربایجان شرقی)»، وب‌سایت ویزیت ‌ایران.]</ref>  و بعضی، وی را از افتخارات تاریخ هنر ایران‌زمین در سده‌های هشتم و نهم هجری و نیز آخرین نظریه‌پرداز موسیقی سنتی و اصیل ایران دانسته‌اند.<ref>[http://oyaglig.com/22602/ حسین‌زاده، «عبدالقادر، آخرین موسیقی‌دان اسلام و نخستین ردیف‌نویس موسیقی ایران»، پایگاه خبری اویاقلیق.]</ref>