ایجاد لینک داخلی
زهرا غلامی (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
 
خط ۱: خط ۱:
<big>'''حلوا ارده'''</big>؛ خوراکی شیرین تهیه‌شده از اَرده، شیره یا شکر.<br>
<big>'''حلوا ارده'''</big>؛ خوراکی شیرین تهیه‌شده از اَرده، شیره یا شکر.<br>


حلوا ارده، از جمله [[حلوا|حلواهایی]] است که مادۀ اصلی آن کنجد است. دانه‌های روغنی کنجد، در نقاط بسیاری از ایران روییده و به‌راحتی در دسترس قرار دارند.<ref>طباطبایی اردکانی، فرهنگ عامۀ اردکان، ۱۳۸۱ش، ص۳۹۵-۳۹۶.</ref>  
حلوا ارده، از جمله [[حلوا|حلواهایی]] است که مادۀ اصلی آن [[کنجد]] است. دانه‌های روغنی کنجد، در نقاط بسیاری از ایران روییده و به‌راحتی در دسترس قرار دارند.<ref>طباطبایی اردکانی، فرهنگ عامۀ اردکان، ۱۳۸۱ش، ص۳۹۵-۳۹۶.</ref>  
==پیشینه==
==پیشینه==
حلوا ارده از جمله خوراکی‌های با طبیعت گرم است که در کتاب بسحاق اطعمه نیز به آن اشاره شده است:<ref>بسحاق اطعمه، کلیات، ۱۳۸۲ش، ص27.</ref><br>
حلوا ارده از جمله خوراکی‌های با طبیعت گرم است که در کتاب بسحاق اطعمه نیز به آن اشاره شده است:<ref>بسحاق اطعمه، کلیات، ۱۳۸۲ش، ص27.</ref><br>
خط ۱۲: خط ۱۲:
در رسالۀ برجای‌مانده از فاضل هروی نیز توضیحاتی درباره خواص و نحوه طبخ حلوا ارده داده شده است.<ref>فاضل هروی، ارشاد الزراعه، ۱۳۴۶ش، ص263.</ref><br>
در رسالۀ برجای‌مانده از فاضل هروی نیز توضیحاتی درباره خواص و نحوه طبخ حلوا ارده داده شده است.<ref>فاضل هروی، ارشاد الزراعه، ۱۳۴۶ش، ص263.</ref><br>
    
    
برخی در رابطه با چگونگی ابداع این خوراک شیرین، بر این باورند که شیخ بهایی، در پی درخواست شاه عباس صفوی، به‌منظور تهیۀ خوراکی که نیاز به گرم کردن نداشته، حمل و نقل آن آسان بوده و برای شرایط جنگی مناسب باشد، حلوا ارده را ابداع کرد.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/article/240637/%D8%AD%D9%84%D9%88%D8%A7-%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D9%87 میرمطهری، «حلوا ارده»، دایره‌المعارف بزرگ اسلامی.]</ref> <br>
برخی در رابطه با چگونگی ابداع این خوراک شیرین، بر این باورند که [[شیخ بهایی]]، در پی درخواست شاه‌عباس صفوی، به‌منظور تهیۀ خوراکی که نیاز به گرم کردن نداشته، حمل و نقل آن آسان بوده و برای شرایط جنگی مناسب باشد، حلوا ارده را ابداع کرد.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/article/240637/%D8%AD%D9%84%D9%88%D8%A7-%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D9%87 میرمطهری، «حلوا ارده»، دایره‌المعارف بزرگ اسلامی.]</ref> <br>


ولایت قم، به‌عنوان یکی از معروف‌ترین و بزرگ‌ترین تولیدکننده‌های حلوا ارده در ایران شناخته می‌شد. در فهرست اصناف این منطقه، در 1295ق (دوره قاجار)، 45 حلوایی گزارش شده است.<ref>ابریشمی، زعفران، از دیرباز تا امروز، ۱۳۸۳ش، ص۳۲۴.</ref>  برخی از گزارش‌های آن دوران نیز حلوا ارده را به‌عنوان سوغات قم معرفی کرده‌اند.<ref>مستوفی، شرح زندگانی من، ۱۳۷۱ش، ج1، ص430.</ref>  پیشۀ اصلی مردمان روستای جاسب در نزدیکی قم، پخت حلوا ارده بوده است.<ref>آبادی باویل، ظرائف و طوائف، ۱۳۵۷ش، ص۲۰۱ و ۵۱۸.</ref>  
ولایت قم، به‌عنوان یکی از معروف‌ترین و بزرگ‌ترین تولیدکننده‌های حلوا ارده در ایران شناخته می‌شد. در فهرست اصناف این منطقه، در 1295ق (دوره قاجار)، 45 حلوایی گزارش شده است.<ref>ابریشمی، زعفران، از دیرباز تا امروز، ۱۳۸۳ش، ص۳۲۴.</ref>  برخی از گزارش‌های آن دوران نیز حلوا ارده را به‌عنوان سوغات قم معرفی کرده‌اند.<ref>مستوفی، شرح زندگانی من، ۱۳۷۱ش، ج1، ص430.</ref>  پیشۀ اصلی مردمان روستای جاسب در نزدیکی قم، پخت حلوا ارده بوده است.<ref>آبادی باویل، ظرائف و طوائف، ۱۳۵۷ش، ص۲۰۱ و ۵۱۸.</ref>