ایجاد لینک داخلی |
ابرابزار |
||
| خط ۷: | خط ۷: | ||
== تاریخچه مدگرایی زنان == | == تاریخچه مدگرایی زنان == | ||
مدگرایی بهمعنای خودآرایی متظاهرانه زنان؛ در [[جامعه سنتی|جوامع سنتی]]، دارای قدمت تاریخی است. در چین باستان؛ خمیدگی پا بهمثابه مد تلقی شده و زنان پاهایشان را شکسته و آنها را خمیدهتر میساختند.<ref>[https://www.imna.ir/news/671264/پاشکنی-رسم-دردناک-زنان-چین-باستان-برای-زیبا «پاشکنی، رسم دردناک زنان چین باستان برای زیبایی»، وبسایت خبرگزاری ایمنا.]</ref> در روم باستان، زنان به [[آراستگی]] ظاهری خود اهمیت جدی داده و موهایشان را متناسب با مدهای آن زمان، رنگ میکردند.<ref>[https://rasekhoon.net/article/show/1347074 مظاهری، «دین و زندگی در امپراتوری روم»، وبسایت راسخون.]</ref> | مدگرایی بهمعنای خودآرایی متظاهرانه زنان؛ در [[جامعه سنتی|جوامع سنتی]]، دارای قدمت تاریخی است. در چین باستان؛ خمیدگی پا بهمثابه مد تلقی شده و زنان پاهایشان را شکسته و آنها را خمیدهتر میساختند.<ref>[https://www.imna.ir/news/671264/پاشکنی-رسم-دردناک-زنان-چین-باستان-برای-زیبا «پاشکنی، رسم دردناک زنان چین باستان برای زیبایی»، وبسایت خبرگزاری ایمنا.]</ref> در روم باستان، زنان به [[آراستگی]] ظاهری خود اهمیت جدی داده و موهایشان را متناسب با مدهای آن زمان، رنگ میکردند.<ref>[https://rasekhoon.net/article/show/1347074 مظاهری، «دین و زندگی در امپراتوری روم»، وبسایت راسخون.]</ref> | ||
در ایران باستان «نحوهٔ بودن» با «نحوهٔ عملکرد» زنان ایرانی تناسب داشته؛ آراستگی آنها متناسب با نقشهای جنستیشان تفسیر میشد؛<ref>[https://journal.alzahra.ac.ir/article_4238_fa8c61679daf6f1841cc9c710bccff49.pdf گنجی و دیگران، «تبارشناسی اجتماعی دستکاری بدن در زنان ایرانی»، ۱۳۹۸ش،ص۲۰۷.]</ref> [[آرایش|آرایش چشم]] از حدود ۴۵۰۰ سال قبل از میلاد در [[ایران]] گزارش شده است و زنان ایرانی، در ۲۰۰۰ سال قبل از میلاد از [[رژلب]] (ماتیک)، استخوان حیوانات و سنگهای رنگی برای زیباسازی خود استفاده میکردند. [[زن ایرانی|زنان ایرانی]] بهدلیل اعتقاد به [[عدد هفت]] با هفتقلم آرایش؛ [[سرمه]]، [[حنا]]، [[خضاب]]، [[سفیداب]]، [[وسمه]]، [[زرک]] و [[خال]] خود را منطبق با مد زمانه [[آرایش]] میکردند.<ref>[https://journal.alzahra.ac.ir/article_4238_fa8c61679daf6f1841cc9c710bccff49.pdf گنجی و دیگران، «تبارشناسی اجتماعی دستکاری بدن در زنان ایرانی»، ۱۳۹۸ش،ص۲۲۵-۲۲۴.]</ref> | در ایران باستان «نحوهٔ بودن» با «نحوهٔ عملکرد» زنان ایرانی تناسب داشته؛ آراستگی آنها متناسب با نقشهای جنستیشان تفسیر میشد؛<ref>[https://journal.alzahra.ac.ir/article_4238_fa8c61679daf6f1841cc9c710bccff49.pdf گنجی و دیگران، «تبارشناسی اجتماعی دستکاری بدن در زنان ایرانی»، ۱۳۹۸ش،ص۲۰۷.]</ref> [[آرایش|آرایش چشم]] از حدود ۴۵۰۰ سال قبل از میلاد در [[ایران]] گزارش شده است و زنان ایرانی، در ۲۰۰۰ سال قبل از میلاد از [[رژلب]] (ماتیک)، استخوان حیوانات و سنگهای رنگی برای زیباسازی خود استفاده میکردند. [[زن ایرانی|زنان ایرانی]] بهدلیل اعتقاد به [[عدد هفت]] با هفتقلم آرایش؛ [[سرمه]]، [[حنا]]، [[خضاب]]، [[سفیداب]]، [[وسمه]]، [[زرک]] و [[خال]] خود را منطبق با مد زمانه [[آرایش]] میکردند.<ref>[https://journal.alzahra.ac.ir/article_4238_fa8c61679daf6f1841cc9c710bccff49.pdf گنجی و دیگران، «تبارشناسی اجتماعی دستکاری بدن در زنان ایرانی»، ۱۳۹۸ش،ص۲۲۵-۲۲۴.]</ref> | ||
از منظر محققین؛ در سبکزندگی ایرانیاسلامی نیز «رسیدن به خود» غالباً ویژگی زنانه تفسیر میشد؛<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/1106463/Ù
رداÙÚ¯Û-Ù-کرÙ
-Ø¶Ø¯Ø¢ÙØªØ§Ø¨-ÙگاÙ-ÛÚ©-جاÙ
عÙ-Ø´ÙØ§Ø³-ب٠علیخواه، «مردانگی و کرم ضدآفتاب»، وبسایت خبری تحلیلی عصر ایران.]</ref> اما [[مدگرایی فراجنسیتی]] و متناسب با [[سبک زندگی غربی]] در سال ۱۳۲۱ش توسط خانمی به نام [[زینت جهانشاه]] وارد ایران شد؛ وی در برگشت از [[سوئیس]]، خیاطخانهای را با نمایش مد لباسهای فرنگی در [[تهران]] راه اندازی کرده و به تشویق [[مصرف مد]] پرداخت.<ref>[https://www.porseman.com/article/نگاهی-به-پدیده-مدگرایی-در-جهان-و-ايران؟/147392 «نگاهی به پدیده مدگرایی در جهان و ایران؟»، وبسایت پرسمان.]</ref> | از منظر محققین؛ در سبکزندگی ایرانیاسلامی نیز «رسیدن به خود» غالباً ویژگی زنانه تفسیر میشد؛<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/1106463/Ù
رداÙÚ¯Û-Ù-کرÙ
-Ø¶Ø¯Ø¢ÙØªØ§Ø¨-ÙگاÙ-ÛÚ©-جاÙ
عÙ-Ø´ÙØ§Ø³-ب٠علیخواه، «مردانگی و کرم ضدآفتاب»، وبسایت خبری تحلیلی عصر ایران.]</ref> اما [[مدگرایی فراجنسیتی]] و متناسب با [[سبک زندگی غربی]] در سال ۱۳۲۱ش توسط خانمی به نام [[زینت جهانشاه]] وارد ایران شد؛ وی در برگشت از [[سوئیس]]، خیاطخانهای را با نمایش مد لباسهای فرنگی در [[تهران]] راه اندازی کرده و به تشویق [[مصرف مد]] پرداخت.<ref>[https://www.porseman.com/article/نگاهی-به-پدیده-مدگرایی-در-جهان-و-ايران؟/147392 «نگاهی به پدیده مدگرایی در جهان و ایران؟»، وبسایت پرسمان.]</ref> | ||
== تغییرات مدگرایی زنانه == | == تغییرات مدگرایی زنانه == | ||
بر اساس منابع تاریخی، مدگرایی در گذشته بهطور مستقیم با [[فرهنگ]] و [[جنسیت]] ارتباط داشته است. در برخی جوامع، نقشنمادهای مورد استفاده در [[خالکوبی زنان]] با طرحهای مردانه، تفاوت داشته است؛ [[زنان]] برخلاف [[مردان]] که علاقهمند به طراحی نمادهای قدرت بودند؛ طرحی از بوته گل، گنجشک، سرو یا خال را در بدن خود خالکوبی میکردند.<ref>[https://journal.alzahra.ac.ir/article_4238_fa8c61679daf6f1841cc9c710bccff49.pdf گنجی و دیگران، «تبارشناسی اجتماعی دستکاری بدن در زنان ایرانی»، ۱۳۹۸ش، ص۲۲۶-۲۲۵.]</ref> در دورهٔ مدرن، با گسترش الگوهای جهانی مد و تضعیف مرزهای سنتی [[جنسیت]]، استفاده از عناصری که پیشتر بهطور سنتی [[مردانه]] یا [[زنانه]] تلقی میشدند، از میان رفته و زنان تشویق به استفاده از [[مد مردانه|مدهای مردانه]] میشوند.<ref>[https://jpf.dte.ir/article_76988_e1454f32cfee3ea1576a58f069cbc1ac.pdf موسوی، «مدگرایی زنان در مردانهپوشی»، ۱۴۰۳ش، ص۲۴.]</ref> امروزه مدگرایی بازتابنده نوعی از [[ | بر اساس منابع تاریخی، مدگرایی در گذشته بهطور مستقیم با [[فرهنگ]] و [[جنسیت]] ارتباط داشته است. در برخی جوامع، نقشنمادهای مورد استفاده در [[خالکوبی زنان]] با طرحهای مردانه، تفاوت داشته است؛ [[زنان]] برخلاف [[مردان]] که علاقهمند به طراحی نمادهای قدرت بودند؛ طرحی از بوته گل، گنجشک، سرو یا خال را در بدن خود خالکوبی میکردند.<ref>[https://journal.alzahra.ac.ir/article_4238_fa8c61679daf6f1841cc9c710bccff49.pdf گنجی و دیگران، «تبارشناسی اجتماعی دستکاری بدن در زنان ایرانی»، ۱۳۹۸ش، ص۲۲۶-۲۲۵.]</ref> در دورهٔ مدرن، با گسترش الگوهای جهانی مد و تضعیف مرزهای سنتی [[جنسیت]]، استفاده از عناصری که پیشتر بهطور سنتی [[مردانه]] یا [[زنانه]] تلقی میشدند، از میان رفته و زنان تشویق به استفاده از [[مد مردانه|مدهای مردانه]] میشوند.<ref>[https://jpf.dte.ir/article_76988_e1454f32cfee3ea1576a58f069cbc1ac.pdf موسوی، «مدگرایی زنان در مردانهپوشی»، ۱۴۰۳ش، ص۲۴.]</ref> امروزه مدگرایی بازتابنده نوعی از [[سبک زندگی]] است که برای تقویت آن ملکههای مد تبلیغ میشوند؛ بهعنوان نمونه، [[کیت میدلتون]]، همسر نوه [[ملکه انگلیس]] در کانون توجهات فعالان [[صنعت مد]] قرار داشته<ref>[https://www.bartarinha.ir/بخش-سبک-زندگی-3/217466-کیت-میدلتون-ملکه-مد-جهان «کیت میدلتون، ملکه مد جهان»، پایگاه خبری برترینها.]</ref> و برخی از رسانهها به او لقب [[ملکه مد]] را دادهاند.<ref>[https://jument.style/blog/kate-middleton-hair-style موسوی، «خاطرهانگیزترین مدل موهای کیت میدلتون ملکه مد جهان»، وبسایت ژومنت.]</ref> همچنین در رسانهها، رانیا ملکه اردن، بهعنوان [[ملکه مد خاورمیانه]] شناخته میشود، وی لباسهایی از برندهای مد خاورمیانه به تن کرده و در سفرهای خارجی، جزئیاتی را در پوشش خود استفاده میکند که به فرهنگ کشور میزبان اشاره دارد.<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/910193/بانوی-اول-اردن-ملکه-مد-خاورمیانه «بانوی اول اردن، ملکه مد خاورمیانه»، سایت تحلیلی خبری عصر ایران.]</ref> | ||
== مدگرایی زنانه در ایران == | == مدگرایی زنانه در ایران == | ||
از منظر محققین؛ | از منظر محققین؛ مدگرایی مدرن موجب تغییرات جدی در سبک زندگی زنان ایرانی شد؛ [[استایلهای زنانه]] بر وظایف زنانگی اولویت یافته<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/1106463/Ù
رداÙÚ¯Û-Ù-کرÙ
-Ø¶Ø¯Ø¢ÙØªØ§Ø¨-ÙگاÙ-ÛÚ©-جاÙ
عÙ-Ø´ÙØ§Ø³-ب٠علیخواه، «مردانگی و کرم ضدآفتاب»، وبسایت خبری تحلیلی عصر ایران.]</ref> و [[بدن زنانه]] بهعنوان برساخت اجتماعی تبدیل به یک [[ابژه]] شد. در چنین فرایندی، مدگرایی در ابعاد و سطوح مختلف میان زنان ایرانی رواج پیدا کرده<ref>[https://journal.alzahra.ac.ir/article_4238_fa8c61679daf6f1841cc9c710bccff49.pdf گنجی و دیگران، «تبارشناسی اجتماعی دستکاری بدن در زنان ایرانی»، ۱۳۹۸ش، ص۲۱۰-۲۰۷.]</ref> و نمودهای آن بهویژه در حوزه [[پزشکی]] نیز مورد توجه رسانهها و منابع مختلف قرار گرفته است؛ بهعنوان نمونه امروزه با قطع نظر از تنوع مدلهای در حال تغییر [[آرایش]] و لباسهای زنانه، ایران در [[جراحی زیبایی بینی]] مقام اول را در دنیا داشته و ۸۰٪ از زنان ایرانی به انجام عمل زیبایی بینی تمایل دارند.<ref>[https://jas.ui.ac.ir/article_22919_0a80ef0952bc6aacefb3db44ab8d55b0.pdf نقدی و دیگران، «تحلیل جامعهشناختی بازتعریف هویت اجتماعی زنان در پرتو تمایلات مصرفگرایانه مورد مطالعه: زنان متولد دهههای۵۰، ۶۰و ۷۰شهر اصفهان»، ۱۳۹۷ش، ص۱۸۵.]</ref> حدود یکمیلیون [[جراحی پلاستیک]] در سال در کشور انجام میشود که بیشترین متقاضی آنها [[زنان]] و [[دختران]] جوان هستند.<ref>[https://journal.alzahra.ac.ir/article_4238_fa8c61679daf6f1841cc9c710bccff49.pdf گنجی و دیگران، «تبارشناسی اجتماعی دستکاری بدن در زنان ایرانی»، ۱۳۹۸ش، ص۲۱۰.]</ref> در برخی وبسایتهای ایرانی از ۸۰ مدل ناخن زنانه ترند پاییز ۱۴۰۴ش و ۵۰ مدل طرح ناخن کروم متناسب با [[لباس زنانه|لباسهای زنانه]] تبلیغ میشود.<ref>[https://www.shixon.com/blog/articles/2934/50-مدل-طرح-ناخن-کروم-جدید-مدل-ناخن-کروم-1404 ۵۰مدل طرح ناخن کروم جدید» وبسایت فروشگاه شیکسون.]</ref> | ||
در ایران فراتر از هزینههای سنگینی که در حوزه پوشاک متظاهرانه و دیگر عرصههای مدگرایی میشود، سالیانه حداقل ۱۶ میلیارد تومان صرف [[جراحی زیبایی|جراحیهای زیبایی]] میشود و سالیانه ۵۲ زن براثر انجام عمل لیپوساکشن جان خود را از دست میدهند.<ref>[https://journal.alzahra.ac.ir/article_4238_fa8c61679daf6f1841cc9c710bccff49.pdf گنجی و دیگران، «تبارشناسی اجتماعی دستکاری بدن در زنان ایرانی»، ۱۳۹۸ش، ص۲۰۹.]</ref> برخی زنان برای [[لاغری اندام]] به [[مصرف مواد مخدر]] بهویژه [[شیشه (روانگردان)|شیشه]] پرداختهاند.<ref>[https://ensani.ir/file/download/article/1668489592-10344-46-3.pdf کیخسروانی و دیگران، «رابطه بین گرایش به جراحی زیبایی با نگرش به مد و تصویر بدنی منفی زنان متقاضی جراحی زیبایی با تکیه بر نوع جراحی: نقش میانجیگری تنظیم شناختی هیجان»، ۱۴۰۱ش، ص۴۰.]</ref> | در ایران فراتر از هزینههای سنگینی که در حوزه پوشاک متظاهرانه و دیگر عرصههای مدگرایی میشود، سالیانه حداقل ۱۶ میلیارد تومان صرف [[جراحی زیبایی|جراحیهای زیبایی]] میشود و سالیانه ۵۲ زن براثر انجام عمل لیپوساکشن جان خود را از دست میدهند.<ref>[https://journal.alzahra.ac.ir/article_4238_fa8c61679daf6f1841cc9c710bccff49.pdf گنجی و دیگران، «تبارشناسی اجتماعی دستکاری بدن در زنان ایرانی»، ۱۳۹۸ش، ص۲۰۹.]</ref> برخی زنان برای [[لاغری اندام]] به [[مصرف مواد مخدر]] بهویژه [[شیشه (روانگردان)|شیشه]] پرداختهاند.<ref>[https://ensani.ir/file/download/article/1668489592-10344-46-3.pdf کیخسروانی و دیگران، «رابطه بین گرایش به جراحی زیبایی با نگرش به مد و تصویر بدنی منفی زنان متقاضی جراحی زیبایی با تکیه بر نوع جراحی: نقش میانجیگری تنظیم شناختی هیجان»، ۱۴۰۱ش، ص۴۰.]</ref> | ||
| خط ۲۴: | خط ۲۶: | ||
[[جورج زیمل]] با تأکید بر زنانه بودن [[مد]]، مدعی است که<ref>[https://faculty.kashanu.ac.ir/file/download/page/1580729658-.-.pdf یعقوبی، بررسی نقش شبکههای اجتماعی مجازی در گرایش دختران به مد وخودآرایی، ۱۳۸۹ش، ص۶۰.]</ref> [[زنان]] نسبت به [[مردان]] گرایش بیشتری به مد داشته و بیش از مردان به مد وفادار هستند؛ زیرا مد برای آنها فراتر از احساس خوشایندی، فرصتی برای ارتقای [[منزلت اجتماعی]] شمرده میشود.<ref>[https://ensani.ir/file/download/article/1594363139-10280-7-3.pdf مؤذن سلطان آبادی و مریجی، «بررسی مناسبات هویت و جنسیت با مصرف در دو رهیافت غربی و اسلامی»، ۱۳۹۵ش، ص۶۱-۶۰.]</ref> بر مبنای [[نظریه مقایسه اجتماعی]]، زنان [[بدن]] خود را با بدن دیگران بهویژه بدن مدلشده توسط رسانهها مقایسه کرده و به استفاده از مد میپردازند.<ref>ی[https://faculty.kashanu.ac.ir/file/download/page/1580729658-.-.pdf عقوبی، بررسی نقش شبکههای اجتماعی مجازی در گرایش دختران به مد وخودآرایی، ۱۳۹۸ش، ص۸۹-۸۸.]</ref> دیدگاه کارکردگرایانه؛ مدگرایی زنان را [[مصرف تظاهری]] دانسته و مدها را ماسکی میداند که چهرهای دروغین از زنان ارائه میدهد.<ref>[https://journal.alzahra.ac.ir/article_4238_fa8c61679daf6f1841cc9c710bccff49.pdf گنجی و دیگران، «تبارشناسی اجتماعی دستکاری بدن در زنان ایرانی»، ۱۳۹۸ش،ص۲۲۲.]</ref> | [[جورج زیمل]] با تأکید بر زنانه بودن [[مد]]، مدعی است که<ref>[https://faculty.kashanu.ac.ir/file/download/page/1580729658-.-.pdf یعقوبی، بررسی نقش شبکههای اجتماعی مجازی در گرایش دختران به مد وخودآرایی، ۱۳۸۹ش، ص۶۰.]</ref> [[زنان]] نسبت به [[مردان]] گرایش بیشتری به مد داشته و بیش از مردان به مد وفادار هستند؛ زیرا مد برای آنها فراتر از احساس خوشایندی، فرصتی برای ارتقای [[منزلت اجتماعی]] شمرده میشود.<ref>[https://ensani.ir/file/download/article/1594363139-10280-7-3.pdf مؤذن سلطان آبادی و مریجی، «بررسی مناسبات هویت و جنسیت با مصرف در دو رهیافت غربی و اسلامی»، ۱۳۹۵ش، ص۶۱-۶۰.]</ref> بر مبنای [[نظریه مقایسه اجتماعی]]، زنان [[بدن]] خود را با بدن دیگران بهویژه بدن مدلشده توسط رسانهها مقایسه کرده و به استفاده از مد میپردازند.<ref>ی[https://faculty.kashanu.ac.ir/file/download/page/1580729658-.-.pdf عقوبی، بررسی نقش شبکههای اجتماعی مجازی در گرایش دختران به مد وخودآرایی، ۱۳۹۸ش، ص۸۹-۸۸.]</ref> دیدگاه کارکردگرایانه؛ مدگرایی زنان را [[مصرف تظاهری]] دانسته و مدها را ماسکی میداند که چهرهای دروغین از زنان ارائه میدهد.<ref>[https://journal.alzahra.ac.ir/article_4238_fa8c61679daf6f1841cc9c710bccff49.pdf گنجی و دیگران، «تبارشناسی اجتماعی دستکاری بدن در زنان ایرانی»، ۱۳۹۸ش،ص۲۲۲.]</ref> | ||
برخی [[فمینیسم|فمینیستها]] مد را منشأ [[استثمار جنسیتی زنان|استثمار جنسیتی]] و ابزاری برای سرکوب زنان معرفی کردهاند.<ref>[https://faculty.kashanu.ac.ir/file/download/page/1580729658-.-.pdf یعقوبی، بررسی نقش شبکههای اجتماعی مجازی در گرایش دختران به مد وخودآرایی، ۱۳۹۸ش، ص۶۰.]</ref> طبق رویکرد جدید فمینیستی، مدگرایی زنانه، نشانه قرار گرفتن زنان در چارچوب [[فانتزیهای جنسی مردسالارانه]] نیست، بلکه | برخی [[فمینیسم|فمینیستها]] مد را منشأ [[استثمار جنسیتی زنان|استثمار جنسیتی]] و ابزاری برای سرکوب زنان معرفی کردهاند.<ref>[https://faculty.kashanu.ac.ir/file/download/page/1580729658-.-.pdf یعقوبی، بررسی نقش شبکههای اجتماعی مجازی در گرایش دختران به مد وخودآرایی، ۱۳۹۸ش، ص۶۰.]</ref> طبق رویکرد جدید فمینیستی، مدگرایی زنانه، نشانه قرار گرفتن زنان در چارچوب [[فانتزیهای جنسی مردسالارانه]] نیست، بلکه وسیله عاملیت مؤثر [[زن]] است؛ لذا زنان به جراحیهای زیبایی خطرناک و حتی کُشنده نیز روی میآورند.<ref>[https://journal.alzahra.ac.ir/article_4238_fa8c61679daf6f1841cc9c710bccff49.pdf گنجی و دیگران، «تبارشناسی اجتماعی دستکاری بدن در زنان ایرانی»، ۱۳۹۸ش،ص۲۲۲.]</ref> | ||
در برخی منابع، [[مدگرایی زنانه]] در چارچوب نظامهای فرهنگی مختلف بررسی و گونهبندیهایی از آن ارائه شده است؛ از جمله در متون اسلامی، الگوهای پوشش و مد زنانه در سنجش با هنجارهای [[حجاب]] تبیین شده است.<ref>[https://jpf.dte.ir/article_76988_e1454f32cfee3ea1576a58f069cbc1ac.pdf موسوی، «مدگرایی زنان در مردانهپوشی»، ۱۴۰۳ش، ص۲۵-۲۲.]</ref> | در برخی منابع، [[مدگرایی زنانه]] در چارچوب نظامهای فرهنگی مختلف بررسی و گونهبندیهایی از آن ارائه شده است؛ از جمله در متون اسلامی، الگوهای پوشش و مد زنانه در سنجش با هنجارهای [[حجاب]] تبیین شده است.<ref>[https://jpf.dte.ir/article_76988_e1454f32cfee3ea1576a58f069cbc1ac.pdf موسوی، «مدگرایی زنان در مردانهپوشی»، ۱۴۰۳ش، ص۲۵-۲۲.]</ref> | ||
== تیپشناسی مدگرایی زنانه == | == تیپشناسی مدگرایی زنانه == | ||
* مد انطباقگرایانه: برخی [[زنان متأهل]] و دارای سطح تحصیلات متوسط، متأثر از گردانندگان مد، اشتیاق به مصرف مد دارند.<ref>[https://faculty.kashanu.ac.ir/file/download/page/1580729658-.-.pdf یعقوبی، بررسی نقش شبکههای اجتماعی مجازی در گرایش دختران به مد وخودآرایی، ۱۳۹۸ش، ص۲۹.]</ref> این گروه، گرایش به دیدهشدن و انطباق با جماعت داشته و از پیامدهای ناشی از عدم مقبولیت میترسند.<ref>[https://jwdp.ut.ac.ir/article_60053_0b5f7b4c09949071b40c84403ff9020c.pdf رفیعی و بخارایی، «زنان و گرایش به مد»، ۱۳۹۵ش، ص۳۱۶.]</ref> | * مد انطباقگرایانه: برخی [[زنان متأهل]] و دارای سطح تحصیلات متوسط، متأثر از گردانندگان مد، اشتیاق به مصرف مد دارند.<ref>[https://faculty.kashanu.ac.ir/file/download/page/1580729658-.-.pdf یعقوبی، بررسی نقش شبکههای اجتماعی مجازی در گرایش دختران به مد وخودآرایی، ۱۳۹۸ش، ص۲۹.]</ref> این گروه، گرایش به دیدهشدن و انطباق با جماعت داشته و از پیامدهای ناشی از عدم مقبولیت میترسند.<ref>[https://jwdp.ut.ac.ir/article_60053_0b5f7b4c09949071b40c84403ff9020c.pdf رفیعی و بخارایی، «زنان و گرایش به مد»، ۱۳۹۵ش، ص۳۱۶.]</ref> | ||
* مد واسازانه: زنان متأثر از [[فمینیسم]] و دارای سطح تحصیلات بالا، بهمنظور واسازی زنجیرهٔ مدگراییهای منفعلانه و مبتنی بر [[جذابیتهای جنسی زنانه|جذابیتهای جنسی زنان]]، میخواهند با استفاده از لباسهای ساده یا نامتعارف،<ref>[https://faculty.kashanu.ac.ir/file/download/page/1580729658-.-.pdf یعقوبی، بررسی نقش شبکههای اجتماعی مجازی در گرایش دختران به مد وخودآرایی، ۱۳۹۸ش، ص۳۰.]</ref> سبک جدیدی از تظاهر زنانه<ref>[https://jwdp.ut.ac.ir/article_60053_0b5f7b4c09949071b40c84403ff9020c.pdf رفیعی و بخارایی، «زنان و گرایش به مد»، ۱۳۹۵ش، ص۳۲۱.]</ref> و تصویر فعال از زن مدرن خلق کنند.<ref>[https://faculty.kashanu.ac.ir/file/download/page/1580729658-.-.pdf یعقوبی، بررسی نقش شبکههای اجتماعی مجازی در گرایش دختران به مد وخودآرایی، ۱۳۹۸ش، ص۳۰.]</ref> آنها به مد بهمثابه [[قدرت اجتماعی]] نگاه کرده و با مدهای روز، مقابله میکنند.<ref>[https://jwdp.ut.ac.ir/article_60053_0b5f7b4c09949071b40c84403ff9020c.pdf رفیعی و بخارایی، «زنان و گرایش به مد»، ۱۳۹۵ش، ص۳۲۳-۳۲۱.]</ref> همچنین [[زنان مسلمان]] با انتخاب آگاهانه مد و با استفاده از [[حجاب اسلامی]] به نفی مدهای غربی پرداخته و با پوشش خود تصویری عفیفانه از الگوی زن مسلمان ارائه میکنند. به گزارش برخی محققین، مدل [[حجاب اسلامی]] به یک الگوی قابلتوجه برای کارگردانان صنعت مد در [[کشورهای غربی]] از جمله در [[بریتانیا]] تبدیل شده است.<ref>[https://otaghiranonline.ir/news/3052/%D8%BA%D9%88%D9%84-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B5%D9%86%D8%B9%D8%AA-%D9%81%D8%B4%D9%86%D8%8C-%DA%86%D8%B7%D9%88%D8%B1-%D8%AF%D9%86%DB%8C%D8%A7%DB%8C-%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%DA%A9-%D8%B1%D8%A7-%D9%85%DB%8C-%DA%86%D8%B1%D8%A «غولهای صنعت فشن، چطور دنیای پوشاک را میچرخانند؟»، پایگاه خبری اتاق بازرگانی.]</ref> | * مد واسازانه: زنان متأثر از [[فمینیسم]] و دارای سطح تحصیلات بالا، بهمنظور واسازی زنجیرهٔ مدگراییهای منفعلانه و مبتنی بر [[جذابیتهای جنسی زنانه|جذابیتهای جنسی زنان]]، میخواهند با استفاده از لباسهای ساده یا نامتعارف،<ref>[https://faculty.kashanu.ac.ir/file/download/page/1580729658-.-.pdf یعقوبی، بررسی نقش شبکههای اجتماعی مجازی در گرایش دختران به مد وخودآرایی، ۱۳۹۸ش، ص۳۰.]</ref> سبک جدیدی از تظاهر زنانه<ref>[https://jwdp.ut.ac.ir/article_60053_0b5f7b4c09949071b40c84403ff9020c.pdf رفیعی و بخارایی، «زنان و گرایش به مد»، ۱۳۹۵ش، ص۳۲۱.]</ref> و تصویر فعال از زن مدرن خلق کنند.<ref>[https://faculty.kashanu.ac.ir/file/download/page/1580729658-.-.pdf یعقوبی، بررسی نقش شبکههای اجتماعی مجازی در گرایش دختران به مد وخودآرایی، ۱۳۹۸ش، ص۳۰.]</ref> آنها به مد بهمثابه [[قدرت اجتماعی]] نگاه کرده و با مدهای روز، مقابله میکنند.<ref>[https://jwdp.ut.ac.ir/article_60053_0b5f7b4c09949071b40c84403ff9020c.pdf رفیعی و بخارایی، «زنان و گرایش به مد»، ۱۳۹۵ش، ص۳۲۳-۳۲۱.]</ref> همچنین [[زنان مسلمان]] با انتخاب آگاهانه مد و با استفاده از [[حجاب اسلامی]] به نفی مدهای غربی پرداخته و با پوشش خود تصویری عفیفانه از الگوی زن مسلمان ارائه میکنند. به گزارش برخی محققین، مدل [[حجاب اسلامی]] به یک الگوی قابلتوجه برای کارگردانان صنعت مد در [[کشورهای غربی]] از جمله در [[بریتانیا]] تبدیل شده است.<ref>[https://otaghiranonline.ir/news/3052/%D8%BA%D9%88%D9%84-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B5%D9%86%D8%B9%D8%AA-%D9%81%D8%B4%D9%86%D8%8C-%DA%86%D8%B7%D9%88%D8%B1-%D8%AF%D9%86%DB%8C%D8%A7%DB%8C-%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%DA%A9-%D8%B1%D8%A7-%D9%85%DB%8C-%DA%86%D8%B1%D8%A «غولهای صنعت فشن، چطور دنیای پوشاک را میچرخانند؟»، پایگاه خبری اتاق بازرگانی.]</ref> | ||
| خط ۳۵: | خط ۳۶: | ||
== عوامل مدگرایی زنانه == | == عوامل مدگرایی زنانه == | ||
برمبنای برخی پژوهشها؛ مصرف مد توسط زنان برخواسته از عوامل مختلفی است از جمله: کسب [[اعتمادبهنفس]]، [[تنوعطلبی]]، [[برتریجویی]]،<ref>[https://journal.alzahra.ac.ir/article_4238_fa8c61679daf6f1841cc9c710bccff49.pdf گنجی و دیگران، «تبارشناسی اجتماعی دستکاری بدن در زنان ایرانی»، 1398ش، 215-214.]</ref> [[جلوهگری]]، [[خودشیفتگی]]، [[چشموهمچشمی]]، تقلید،<ref>[https://www.manaviyat.ir/تغییر-سبک-زندگی-و-علل-و-انگیزههای-مد/ آقایی، «تغییر سبک زندگی و علل و انگیزههای مدگرایی»، وبسایت مؤسسه فرهنگی هنری سبکزندگی آل یاسین.]</ref> متمایز بودن<ref>[https://jpf.dte.ir/article_76988_e1454f32cfee3ea1576a58f069cbc1ac.pdf موسوی، «مدگرایی زنان در مردانهپوشی»، ۱۴۰۳ش، ص۲۵.]</ref> و اعتراض به وضعیت موجود.<ref>[https://www.manaviyat.ir/تغییر-سبک-زندگی-و-علل-و-انگیزههای-مد/ آقایی، «تغییر سبک زندگی و علل و انگیزههای مدگرایی»، وبسایت مؤسسه فرهنگی هنری سبکزندگی آل یاسین.]</ref> برخی معتقدند افزایش توجه به مد | برمبنای برخی پژوهشها؛ مصرف مد توسط زنان برخواسته از عوامل مختلفی است از جمله: کسب [[اعتمادبهنفس]]، [[تنوعطلبی]]، [[برتریجویی]]،<ref>[https://journal.alzahra.ac.ir/article_4238_fa8c61679daf6f1841cc9c710bccff49.pdf گنجی و دیگران، «تبارشناسی اجتماعی دستکاری بدن در زنان ایرانی»، 1398ش، 215-214.]</ref> [[جلوهگری]]، [[خودشیفتگی]]، [[چشموهمچشمی]]، تقلید،<ref>[https://www.manaviyat.ir/تغییر-سبک-زندگی-و-علل-و-انگیزههای-مد/ آقایی، «تغییر سبک زندگی و علل و انگیزههای مدگرایی»، وبسایت مؤسسه فرهنگی هنری سبکزندگی آل یاسین.]</ref> متمایز بودن<ref>[https://jpf.dte.ir/article_76988_e1454f32cfee3ea1576a58f069cbc1ac.pdf موسوی، «مدگرایی زنان در مردانهپوشی»، ۱۴۰۳ش، ص۲۵.]</ref> و اعتراض به وضعیت موجود.<ref>[https://www.manaviyat.ir/تغییر-سبک-زندگی-و-علل-و-انگیزههای-مد/ آقایی، «تغییر سبک زندگی و علل و انگیزههای مدگرایی»، وبسایت مؤسسه فرهنگی هنری سبکزندگی آل یاسین.]</ref> برخی معتقدند افزایش توجه به مد میان زنان متأثر از [[سبک زندگی غربی]]<ref>[https://rahyaftt.ir/تحولات-جنسیتی-نوجوانان-پسر-در-حوزه-مد-و/ «تحولات جنسیتی نوجوانان پسر در حوزه مد و لباس»، وبسایت اندیشکده رهیافت.]</ref> و توجه فزاینده به [[دن زنانه|بدن زنانه]] است<ref>[https://faculty.kashanu.ac.ir/file/download/page/1580729658-.-.pdf یعقوبی، بررسی نقش شبکههای اجتماعی مجازی در گرایش دختران به مد وخودآرایی، ۱۳۹۸ش، ص۲۹.]</ref> که در بستر سازوکارهایی مانند [[صنعت تبلیغات]] و [[هنجارهای اجتماعی]] معاصر بررسی شده است: | ||
=== سودآوری === | === سودآوری === | ||
| خط ۵۲: | خط ۵۳: | ||
* کاهش [[منزلت زنان]] در سطح [[جذابیتهای جنسی زنانه|جذابیتهای جنسی]].<ref>[https://ensani.ir/file/download/article/20121212084749-9419-25.pdf کارپرور، «زنان و اصلاح الگوی مصرف»، ۱۳۹۰ش، ص۱۳۷.]</ref> | * کاهش [[منزلت زنان]] در سطح [[جذابیتهای جنسی زنانه|جذابیتهای جنسی]].<ref>[https://ensani.ir/file/download/article/20121212084749-9419-25.pdf کارپرور، «زنان و اصلاح الگوی مصرف»، ۱۳۹۰ش، ص۱۳۷.]</ref> | ||
* رفتوآمد غیرهدفمند زنان در مراکز فروش کالاهای لوکس.<ref>[https://ensani.ir/file/download/article/20121212084749-9419-25.pdf کارپرور، «زنان و اصلاح الگوی مصرف»، ۱۳۹۰ش، ص۱۴۳.]</ref> | * رفتوآمد غیرهدفمند زنان در مراکز فروش کالاهای لوکس.<ref>[https://ensani.ir/file/download/article/20121212084749-9419-25.pdf کارپرور، «زنان و اصلاح الگوی مصرف»، ۱۳۹۰ش، ص۱۴۳.]</ref> | ||
* بحران خانوادگی ناشی از ناسازگاری مردان با [[زنان مردنما]].<ref>[https://jpf.dte.ir/article_76988_e1454f32cfee3ea1576a58f069cbc1ac.pdf موسوی، «مدگرایی زنان در مردانهپوشی»، ۱۴۰۳ش، ص۲۸.]</ref> | * بحران خانوادگی ناشی از ناسازگاری مردان با [[زنان مردنما]].<ref>[https://jpf.dte.ir/article_76988_e1454f32cfee3ea1576a58f069cbc1ac.pdf موسوی، «مدگرایی زنان در مردانهپوشی»، ۱۴۰۳ش، ص۲۸.]</ref> | ||
'''۲. پیامدهای روانشناختی''' | '''۲. پیامدهای روانشناختی''' | ||
| خط ۶۷: | خط ۶۸: | ||
== پانویس == | == پانویس == | ||
{{پانویس | {{پانویس}} | ||
== منابع == | == منابع == | ||
{{آغاز منابع}} | |||
* قرآن کریم. | * قرآن کریم. | ||
* آقایی، سیدعلی، «تغییر سبک زندگی و علل و انگیزههای مدگرایی»، وبسایت مؤسسه فرهنگی هنری سبکزندگی | * آقایی، سیدعلی، «تغییر سبک زندگی و علل و انگیزههای مدگرایی»، وبسایت مؤسسه فرهنگی هنری سبکزندگی آلیاسین، تاریخ درج مطلب: ۱۰ دی ۱۳۹۷ش. | ||
* «بانوی اول اردن، ملکه مد خاورمیانه»، سایت تحلیلی خبری عصر ایران، تاریخ درج مطلب: ۱۴ مهر ۱۴۰۲ش. | * «بانوی اول اردن، ملکه مد خاورمیانه»، سایت تحلیلی خبری عصر ایران، تاریخ درج مطلب: ۱۴ مهر ۱۴۰۲ش. | ||
* پاشکنی، رسم دردناک زنان چین باستان برای زیبایی»، | * پاشکنی، رسم دردناک زنان چین باستان برای زیبایی»، خبرگزاری ایمنا، تاریخ درج مطلب: ۱۳ تیر ۱۴۰۲ش. | ||
* «تحولات جنسیتی نوجوانان پسر در حوزه مد و لباس»، وبسایت اندیشکده رهیافت، تاریخ بازدید مطلب: ۲۰ آبان ۱۴۰۴ش. | * «تحولات جنسیتی نوجوانان پسر در حوزه مد و لباس»، وبسایت اندیشکده رهیافت، تاریخ بازدید مطلب: ۲۰ آبان ۱۴۰۴ش. | ||
* «۵۰ مدل طرح ناخن کروم جدید» وبسایت فروشگاه شیکسون، تاریخ بازدید مطلب: ۲۴ آبان ۱۴۰۴ش. | * «۵۰ مدل طرح ناخن کروم جدید» وبسایت فروشگاه شیکسون، تاریخ بازدید مطلب: ۲۴ آبان ۱۴۰۴ش. | ||
| خط ۹۴: | خط ۹۶: | ||
* «نگاهی به پدیده مدگرایی در جهان و ایران؟»، وبسایت پرسمان، تاریخ درج مطلب: ۱۶ اسفند ۱۳۹۰ش. | * «نگاهی به پدیده مدگرایی در جهان و ایران؟»، وبسایت پرسمان، تاریخ درج مطلب: ۱۶ اسفند ۱۳۹۰ش. | ||
* یعقوبی، فاطمه، «بررسی نقش شبکههای اجتماعی مجازی در گرایش دختران به مد وخودآرایی»، دانشگاه کاشان، ۸۹۳۱ش. | * یعقوبی، فاطمه، «بررسی نقش شبکههای اجتماعی مجازی در گرایش دختران به مد وخودآرایی»، دانشگاه کاشان، ۸۹۳۱ش. | ||
{{پایان منابع}} | |||