| خط ۱۱۸: | خط ۱۱۸: | ||
=== روایات و احادیث === | === روایات و احادیث === | ||
آن امام در پاسخ به سؤالات یارانشان روایاتی را بیان کردند که شمارشان به ۲۵۰ میرسد. روایات امام بیشتر در موضوعات فقهی، عقیدتی و تفسیری و سیره معنوی و عبادی، سیره فردی، سیره زیستمحیطی، سیره خانوادگی، سیره اجتماعی-فرهنگی، سیره اجتماعی-معاشـرتی و سیره اجتماعی-سیاسی نقل شده است.<ref>پیشوایی، سیره پیشوایان، ۱۳۷۹ش، ص۵۶۲.</ref> | آن امام در پاسخ به سؤالات یارانشان روایاتی را بیان کردند که شمارشان به ۲۵۰ میرسد. روایات امام بیشتر در موضوعات فقهی، عقیدتی و تفسیری و سیره معنوی و عبادی، سیره فردی، سیره زیستمحیطی، سیره خانوادگی، سیره اجتماعی-فرهنگی، سیره اجتماعی-معاشـرتی و سیره اجتماعی-سیاسی نقل شده است.<ref>پیشوایی، سیره پیشوایان، ۱۳۷۹ش، ص۵۶۲.</ref> | ||
=== تفسیر قرآن === | ==== تفسیر قرآن ==== | ||
روایات امام در تفسیر قرآن حدود ۴۵ تا ۵۲ مورد است<ref>ستودهنیا و همکاران، «گونهشناسی روایات امام جواد در تفاسیر»، ۱۳۹۵ش، ص۲۱۵-۲۱۴.</ref> که در شش گونه تبیین تفسیری، تطبیق بر مصداق یا جری، معنای لغوی، بیان حکمت احکام، استناد به قرآن و بیان علوم قرآنی تقسیم میشود.<ref>جلالی کندری و غلامی، «گونهشناسی روایات امام جواد در تفسیر قرآن»، ۱۳۹۵ش، ص۱۷۴.</ref> | روایات امام در تفسیر قرآن حدود ۴۵ تا ۵۲ مورد است<ref>ستودهنیا و همکاران، «گونهشناسی روایات امام جواد در تفاسیر»، ۱۳۹۵ش، ص۲۱۵-۲۱۴.</ref> که در شش گونه تبیین تفسیری، تطبیق بر مصداق یا جری، معنای لغوی، بیان حکمت احکام، استناد به قرآن و بیان علوم قرآنی تقسیم میشود.<ref>جلالی کندری و غلامی، «گونهشناسی روایات امام جواد در تفسیر قرآن»، ۱۳۹۵ش، ص۱۷۴.</ref> | ||
==== سیره معنوی و عبادی ==== | |||
شامل محورهای مربوط به خداگرایی، دوستی و دشمنی برای خدا، دنیاگریزی، آخرتگرایی و توبه و استغفار، گناهگریزی، رضا، صبر، شکر و اهتمام به عبادت میباشد. | |||
براساس سیره سیاسی | ==== سیره فردی ==== | ||
این سیره موضوعات مهمی همانند خواب و استراحت، بهداشت، آراستگی، زینت و آداب سفر، سحرخیزی و اقدامات پیشگیرانه بهداشتی و طبی را در خود جای داده است. | |||
==== سیره زیستمحیطی ==== | |||
اصول اصلی در این سیره آبادانی طبیعت، تلاش برای احیا و حفظ محیطزیست و توجه به تغذیه حیوانات است. | |||
==== سیره خانوادگی ==== | |||
اصول مربوط به سیره خانوادگی، صلهرحم، رعایت حقوق والدین، تأکید بر توجه به معیارهای درست در گزینش همسر، تأکید بر اندک بودن مهریه و مطابقت آن با مهرالسنه و انتخاب نام نیک برای فرزندان است. | |||
==== سیره اجتماعی-فرهنگی ==== | |||
اصول فرهنگی امام جواد در سیره اجتماعی-فرهنگی همچون دیگر امامان تأکید بر سخن گفتن از روی علم، تبیین معارف و اثبات انحراف عباسیان، بیان ماهیت افراد، گروهها و جریانهای انحرافی و تطبیق آیات قرآن بر آنها، تأکید بر سلامت اخلاقی و فکری معلم و استاد، تبیین حقایق مکتب از طریق ارتباط رودررو و بهرهگیری از بیان شیوا و فصیح، مکاتبه، احتجاج و مناظره، تربیت شاگردان و استمرار بخشی به حرکت اجتماعی-فرهنگی شبکه وکالت است. | |||
==== سیره اجتماعی-معاشـرتی ==== | |||
سیره معاشرتی، از دیگر ابعاد سیره اجتماعی امام است و مراد از آن، چگونگی رفتار امام با افراد جامعه است. توجه به اصل امر به معروف و نهی از منکر، کرامت، وفاء به عهد، مواسات، انفاق، خوشخلقی، مهربانی، تواضع در روابط اجتماعی، صلهرحم، تکریم میهمان، نهی از همنشینی با افراد بدذات، خیرخواهی و بیان و تذکر عیوب برادران دینی، تعزیت مصیبتدیده و برخورد مناسب با مخالفان را شامل میشود. | |||
==== سیره اجتماعی-سیاسی ==== | |||
براساس سیره اجتماعی-سیاسی امام جواد، میتوان چهار دسته اصلی در روایات منقول از آن امام همانند روایات بازخوانی امامت، روایات مهدویت، روایات روابط با خلفا و کارگزاران و روایات شایستگیهای رفتارهای اجتماعی را به دست آورد.<ref>صرامی، «درآمدی بر تقسیم و تحلیل روایات سیاسی- اجتماعی امام جواد»، ۱۳۹۴ش، ص۹۵.</ref> | |||
=== '''روایان حدیث''' === | === '''روایان حدیث''' === | ||