حمید گلزار (بحث | مشارکتها) |
جز ویکی سازی |
||
| خط ۹۳: | خط ۹۳: | ||
قلابدوزیهای ایرانی شیوه دوختشان یکی است. وجوه مشترک تمام مناطق، استفاده از عناصر طبیعی در طرحهای مورد استفاده است. وجوه تمایز آنها، بههمآمیختگی با هنرهای دیگر رایج در منطقه است؛ اما نقوش مورد استفاده آنها، متاثر از تجربه زیسته، موقعیت جغرافیایی، وضعیت اقتصادی و اجتماعی هر منطقه متفاوت است. در قلابدوزی مشهد از ابریشم نتابیده با رنگهای ملایم روی ماهوت و مخمل سبز، ارغوانی و زرشکی استفاده میشود. در مشهد هنر قلابدوزی برای تزیین پرچمهای مذهبی با اسماء متبرکه، روانداز مرقد امام رضا (علیهالسّلام)، پردههای ورودی حرم با دوخت آیات قرآنی، جانماز و سجاده بههمراه گلهای افشان اسلیمی و ختایی کاربرد دارد.<ref>. پزشکی، ابریشمدوزیهای ایرانی، 1396ش، ص22.</ref> نوعی از قلابدوزی مشهد که روی پارچه مخمل ایرانی دوخته میشود و بههمراه قیطاندوزی بوده به حولهدوزی یا برجستهدوزی معروف است. در این روش تمام یا بخشهایی از طرح دوبار دوخته میشود که دوخت رویی شل است و کشیده نمیشود؛ در این حالت 1 تا 2 میلیمتر نخ اضافه روی پارچه میماند و تکرار دوخت حالت برجسته حولهمانند به سطح طرح میدهد. از نقوش دسته گل، بتهجقه، حیوانات، شمایلها و حاشیهدوزی برای تزیین جانماز، سجاده، بغچه، سوزنیها و پرچمها استفاده میشود. خطدوزی، دوابینی باریک یا مارپیچ، پیچک، زنجیری، جقه و گل اسامی دوختهایی هستند که در قیطاندوزی و قلابدوزی مشهد مشترکاند. | قلابدوزیهای ایرانی شیوه دوختشان یکی است. وجوه مشترک تمام مناطق، استفاده از عناصر طبیعی در طرحهای مورد استفاده است. وجوه تمایز آنها، بههمآمیختگی با هنرهای دیگر رایج در منطقه است؛ اما نقوش مورد استفاده آنها، متاثر از تجربه زیسته، موقعیت جغرافیایی، وضعیت اقتصادی و اجتماعی هر منطقه متفاوت است. در قلابدوزی مشهد از ابریشم نتابیده با رنگهای ملایم روی ماهوت و مخمل سبز، ارغوانی و زرشکی استفاده میشود. در مشهد هنر قلابدوزی برای تزیین پرچمهای مذهبی با اسماء متبرکه، روانداز مرقد امام رضا (علیهالسّلام)، پردههای ورودی حرم با دوخت آیات قرآنی، جانماز و سجاده بههمراه گلهای افشان اسلیمی و ختایی کاربرد دارد.<ref>. پزشکی، ابریشمدوزیهای ایرانی، 1396ش، ص22.</ref> نوعی از قلابدوزی مشهد که روی پارچه مخمل ایرانی دوخته میشود و بههمراه قیطاندوزی بوده به حولهدوزی یا برجستهدوزی معروف است. در این روش تمام یا بخشهایی از طرح دوبار دوخته میشود که دوخت رویی شل است و کشیده نمیشود؛ در این حالت 1 تا 2 میلیمتر نخ اضافه روی پارچه میماند و تکرار دوخت حالت برجسته حولهمانند به سطح طرح میدهد. از نقوش دسته گل، بتهجقه، حیوانات، شمایلها و حاشیهدوزی برای تزیین جانماز، سجاده، بغچه، سوزنیها و پرچمها استفاده میشود. خطدوزی، دوابینی باریک یا مارپیچ، پیچک، زنجیری، جقه و گل اسامی دوختهایی هستند که در قیطاندوزی و قلابدوزی مشهد مشترکاند. | ||
قلابدوزیهای اصفهان روی | قلابدوزیهای [[اصفهان]] روی پارچه های لطیف ابریشمی، پنبهای سفید و شکری با موضوعات بزمی، حنابندان، کوچ عشایر، شکارگاه، داستانهای ادبی و عرفانی دوخته میشود و با هنر شبکهدوزی، توریگلدوزی، سکمهدوزی، گلابتون و نقدهدوزی همراه است و از کارگاه گلدوزی برای تثبیت پارچه استفاده میکنند.<ref>. محسنی، شاهکارهای هنری در آستان قدس رضوی، 1393ش، ص71.</ref> رنگهای سبز، بژ، صورتی، خاکستری، گلبهی، زرد، قهوهای و زرشکی کاربرد دارد؛ در حالیکه در مهاباد از رنگهای سیاه و سفید در دوخت استفاده میشود. بختیاریها نیز برای تزیین و یا دفع چشمزخم صورت خورشیدخانم را در ابعاد مدور یا چهارگوش قلابدوزی میکنند.<ref>. صبا، نگرشی بر روند سوزندوزیهای سنتی ایران، 1379ش، ص118.</ref> زنان [[بهبهان]] نیز حاشیه پیراهن و شلیته خود را به رنگ سفید قلابدوزی میکنند.<ref>. مختاران، بهبهان.</ref><ref> سیمای فرهنگی- اجتماعی، 1394ش، ص238.</ref> | ||
[[پرونده:رشتی-دوزی5.jpg|بندانگشتی|370x370پیکسل|تصویری قدیمی از مردی درحال رشتیدوزی]] | [[پرونده:رشتی-دوزی5.jpg|بندانگشتی|370x370پیکسل|تصویری قدیمی از مردی درحال رشتیدوزی]] | ||
