خط ۴۵: خط ۴۵:
ولایت غزنی با برخورداری از رشته‌کوه‌های مهمی مانند قادهٔ باریک در شمال‌غرب، شنکی در جنوب، جرکنه در جنوب‌شرق، هندوکش در شمال شرق و کوه بابا در شمال، از توپوگرافی پیچیده و متنوعی برخوردار است. این ارتفاعات علاوه‌بر نقش تعیین‌کننده‌ای که در شکل‌گیری الگوهای آب‌وهوایی منطقه دارد، منبع مهم تأمین منابع [[آب]] این ولایت محسوب می‌شود.<ref>[https://www.mail.gov.af/sites/default/files/2020-01/معرفی%20یک%20ولایت،%20غزنی.doc «زراعت و زمینه‌ها در غزنی باستان»، وب‌سایت وزارت رزاعت، آبیاری و مالداری.]</ref>
ولایت غزنی با برخورداری از رشته‌کوه‌های مهمی مانند قادهٔ باریک در شمال‌غرب، شنکی در جنوب، جرکنه در جنوب‌شرق، هندوکش در شمال شرق و کوه بابا در شمال، از توپوگرافی پیچیده و متنوعی برخوردار است. این ارتفاعات علاوه‌بر نقش تعیین‌کننده‌ای که در شکل‌گیری الگوهای آب‌وهوایی منطقه دارد، منبع مهم تأمین منابع [[آب]] این ولایت محسوب می‌شود.<ref>[https://www.mail.gov.af/sites/default/files/2020-01/معرفی%20یک%20ولایت،%20غزنی.doc «زراعت و زمینه‌ها در غزنی باستان»، وب‌سایت وزارت رزاعت، آبیاری و مالداری.]</ref>


از منظر اجتماعی-اقتصادی، این کوهستان‌ها شاهد چالش‌های تاریخی بوده است؛ زیرا [[کوچی|کوچ‌نشینان پشتون]] از دیرباز از امتیازات ویژه‌ای برای استفاده از مراتع کوهستانی برخوردار بوده‌اند که به تصمیمات دورهٔ امیر عبدالرحمان بازمی‌گردد. این امتیازات همواره مورد اعتراض جوامع [[قوم هزاره|هزارهٔ]] ساکن در این مناطق بوده است، چرا که به عقیدهٔ آنان این حقوق سنتی آنها را نادیده گرفته و منجر به تضییع حقوق مالکیت و بهره‌برداری آنها از زمین‌های مرتعی شده است.<ref>جمعی از نویسندگان، غزنی بستر تمدن شرق اسلامی، ۱۳۹۳ش، ج۴، ص۴۳۷.</ref>
از منظر اجتماعی-اقتصادی، این کوهستان‌ها شاهد چالش‌های تاریخی بوده است؛ زیرا [[کوچی|کوچ‌نشینان پشتون]] از دیرباز از امتیازات ویژه‌ای برای استفاده از مراتع کوهستانی برخوردار بوده‌اند که به تصمیمات دورهٔ امیر عبدالرحمان بازمی‌گردد. این امتیازات همواره مورد اعتراض جوامع [[قوم هزاره|هزارهٔ]] ساکن در این مناطق بوده است، چرا که به عقیدهٔ آنان این حقوق سنتی آنها را نادیده گرفته و منجر به تضییع حقوق مالکیت و بهره‌برداری آنها از زمین‌های مرتعی شده است. درگیری‌های ناشی از این اختلافات بر سر منابع طبیعی، به‌ویژه در فصل [[تابستان]] که کوچ‌نشینان به این مناطق کوچ می‌کنند، تأثیرات عمیقی بر سبک زندگی و امنیت معیشتی مردم بومی داشته است. این تنش‌ها نه تنها بر اقتصاد محلی تأثیر گذاشته، بلکه بر روابط اجتماعی و فرهنگی بین طوایف مختلف ساکن در منطقه نیز سایه افکنده است.<ref>جمعی از نویسندگان، غزنی بستر تمدن شرق اسلامی، ۱۳۹۳ش، ج۴، ص۴۳۷.</ref>
 
درگیری‌های ناشی از این اختلافات بر سر منابع طبیعی، به‌ویژه در فصل [[تابستان]] که کوچ‌نشینان به این مناطق کوچ می‌کنند، تأثیرات عمیقی بر سبک زندگی و امنیت معیشتی مردم بومی داشته است. این تنش‌ها نه تنها بر اقتصاد محلی تأثیر گذاشته، بلکه بر روابط اجتماعی و فرهنگی بین طوایف مختلف ساکن در منطقه نیز سایه افکنده است.<ref>جمعی از نویسندگان، غزنی بستر تمدن شرق اسلامی، ۱۳۹۳ش، ج۴، ص۴۳۷.</ref>


=== منابع آبی ===
=== منابع آبی ===