جز تمیزکاری |
جز تمیزکاری |
||
| خط ۲۰: | خط ۲۰: | ||
پورکریم، «مراسم عید نوروز و جشنهای باستانی در یکی از دهکدههای مازندران»، ۱۳۴۷ش، ص۲۵.</ref> امروزه جشن تیرگان، توسط زردشتیان ایران و برخی دیگر از ایرانیان در شهرهای تهران، کرج، ساری، سنگسر، سوادکوه، یزد، میبد، اردکان، کرمان، بم، شیراز، اصفهان و اهواز برگزار میشود. | پورکریم، «مراسم عید نوروز و جشنهای باستانی در یکی از دهکدههای مازندران»، ۱۳۴۷ش، ص۲۵.</ref> امروزه جشن تیرگان، توسط زردشتیان ایران و برخی دیگر از ایرانیان در شهرهای تهران، کرج، ساری، سنگسر، سوادکوه، یزد، میبد، اردکان، کرمان، بم، شیراز، اصفهان و اهواز برگزار میشود. | ||
==آداب و رسوم برپایی تیرگان== | ==آداب و رسوم برپایی تیرگان== | ||
ایرانیان به مناسبت این جشن، خانههای خود را تمیز کرده، تن و بدن خود را شسته و لباس نو بر تن میکردند. برخی، در این روز، تار نازکی از ابریشم هفترنگ، همراه با سیم نازک تابیدهای را به دور مچ دستان خود میبستند. این تار، پس از | ایرانیان به مناسبت این جشن، خانههای خود را تمیز کرده، تن و بدن خود را شسته و لباس نو بر تن میکردند. برخی، در این روز، تار نازکی از ابریشم هفترنگ، همراه با سیم نازک تابیدهای را به دور مچ دستان خود میبستند. این تار، پس از ۱۰ روز، یعنی در روزی که به روز «باد» معروف است، از مچ دست باز شده و در باد رها میشد. محققان، دلیل این کار را با پرتاب تیر آرش مرتبط میدانند. مردم، در هنگام رها کردن این دستبند که به «دستبند تیر و باد» معروف است شعری میخوانند:<br> | ||
تیر برو، باد بیا، غم برو، شادی بیا، محنت برو، روزی بیا، خوشه مرواری بیا.<ref> [https://www.hamshahrionline.ir/news/519064/%D8%A2%D8%B4%D9%86%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A8%D8%A7-%D8%AC%D8%B4%D9%86-%D8%AA%DB%8C%D8%B1%DA%AF%D8%A7%D9%86 «آشنایی با جشن تیرگان»، سایت همشهری آنلاین.]</ref><br> | تیر برو، باد بیا، غم برو، شادی بیا، محنت برو، روزی بیا، خوشه مرواری بیا.<ref> [https://www.hamshahrionline.ir/news/519064/%D8%A2%D8%B4%D9%86%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A8%D8%A7-%D8%AC%D8%B4%D9%86-%D8%AA%DB%8C%D8%B1%DA%AF%D8%A7%D9%86 «آشنایی با جشن تیرگان»، سایت همشهری آنلاین.]</ref><br> | ||
| خط ۳۵: | خط ۳۵: | ||
از دیگر آیینهای این روز، فال کوزه یا «چکُ دولَه» است. برای انجام این آیین، در روز قبل از تیرگان، دوشیزهای را انتخاب کرده و کوزهی سفالی که به «دوله» معروف است، به دست او میدهند. او این کوزه را از آب پاک پر کرده و پارچه سبزرنگی را روی دهانهی آن میاندازد. سپس، دوله را نزد همه کسانی میبرد که خواستهای داشته و نیتی در دل دارند. هر کسی یک جسم کوچک مانند انگشتر، سنجاق، سکه یا مانند آن را درون آب دوله میاندازد. سپس، دختر، کوزه را در زیر درخت همیشه سبزی قرار میدهد. در روز جشن تیرگان، پس از مراسم آبریزان، دختر کوزه را در میان جمع آورده و سالخوردگان جمع شروع به شعرخوانی میکنند. پس از پایان هر شعر، دختر، دست خود را درون دوله برده و جسمی را بیرون میآورد. در این مرحله، صاحب جسم، متوجه ارتباط شعر با نیت خود میشود.<ref>[https://www.hamshahrionline.ir/news/519064/%D8%A2%D8%B4%D9%86%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A8%D8%A7-%D8%AC%D8%B4%D9%86-%D8%AA%DB%8C%D8%B1%DA%AF%D8%A7%D9%86 «آشنایی با جشن تیرگان»، سایت همشهری آنلاین].</ref><br> | از دیگر آیینهای این روز، فال کوزه یا «چکُ دولَه» است. برای انجام این آیین، در روز قبل از تیرگان، دوشیزهای را انتخاب کرده و کوزهی سفالی که به «دوله» معروف است، به دست او میدهند. او این کوزه را از آب پاک پر کرده و پارچه سبزرنگی را روی دهانهی آن میاندازد. سپس، دوله را نزد همه کسانی میبرد که خواستهای داشته و نیتی در دل دارند. هر کسی یک جسم کوچک مانند انگشتر، سنجاق، سکه یا مانند آن را درون آب دوله میاندازد. سپس، دختر، کوزه را در زیر درخت همیشه سبزی قرار میدهد. در روز جشن تیرگان، پس از مراسم آبریزان، دختر کوزه را در میان جمع آورده و سالخوردگان جمع شروع به شعرخوانی میکنند. پس از پایان هر شعر، دختر، دست خود را درون دوله برده و جسمی را بیرون میآورد. در این مرحله، صاحب جسم، متوجه ارتباط شعر با نیت خود میشود.<ref>[https://www.hamshahrionline.ir/news/519064/%D8%A2%D8%B4%D9%86%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A8%D8%A7-%D8%AC%D8%B4%D9%86-%D8%AA%DB%8C%D8%B1%DA%AF%D8%A7%D9%86 «آشنایی با جشن تیرگان»، سایت همشهری آنلاین].</ref><br> | ||
==پانویس== | ==پانویس== | ||
{{پانویس}} | {{پانویس}} | ||
