ایجاد لینک داخلی |
حمید گلزار (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
<big>'''جشن نوروز،'''</big> آیین بزرگداشت آغاز سال جدید خورشیدی. | <big>'''جشن نوروز،'''</big> آیین بزرگداشت آغاز سال جدید خورشیدی. | ||
| خط ۱۹: | خط ۱۸: | ||
سیزدهم [[فروردین]]، آخرین مرحلۀ جشن نوروز و آغاز زندگی تازه در سال نو است. در این روز، روال عادی نظم اجتماعی برهم میخورد و مردم خانههای خود را رها میكنند و تمام روز را دستجمعی در فضای آزاد و در كنار سبزه و آب میگذرانند.<ref>[https://www.irna.ir/news/83244659/%D9%86%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D8%A2%DB%8C%DB%8C%D9%86-%D9%BE%D8%B1-%D8%B1%D9%85%D8%B2-%D9%88-%D8%B1%D8%A7%D8%B2-%D9%83%D9%87%D9%86 «نوروز، آیین پر رمز و راز كهن»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> | سیزدهم [[فروردین]]، آخرین مرحلۀ جشن نوروز و آغاز زندگی تازه در سال نو است. در این روز، روال عادی نظم اجتماعی برهم میخورد و مردم خانههای خود را رها میكنند و تمام روز را دستجمعی در فضای آزاد و در كنار سبزه و آب میگذرانند.<ref>[https://www.irna.ir/news/83244659/%D9%86%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D8%A2%DB%8C%DB%8C%D9%86-%D9%BE%D8%B1-%D8%B1%D9%85%D8%B2-%D9%88-%D8%B1%D8%A7%D8%B2-%D9%83%D9%87%D9%86 «نوروز، آیین پر رمز و راز كهن»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> | ||
==جغرافیای جشن نوروز== | ==جغرافیای جشن نوروز== | ||
===1. ایران=== | ===1. ایران=== | ||
نوروز بزرگترین جشن ملی در [[ایران]] و نماد هویت فرهنگی محسوب میشود و مردم این کشور با مشارکت در آیینهای نوروزی، پیوند خود را با نیاکان، میراث کهن، روح جمعی و هموطنان تازه میکنند و همدلی خود را نشان میدهند.<ref>[https://www.irna.ir/news/85061908/%D9%86%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D9%86%D9%85%D8%A7%D8%AF-%D9%85%D9%87%D8%B1%D9%88%D8%B1%D8%B2%DB%8C-%D9%88-%D9%87%D9%88%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C «نوروز؛ نماد مهرورزی و هویت ایرانی»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> در ایران از اول تا چهارم [[فروردین]] سال جدید، بهمناسبت جشن نوروز تعطیل رسمی است و تعطیلات مدارس تا سیزدهم فروردین ادامه دارد.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/tags/4214/3/%D8%B9%DB%8C%D8%AF-%D9%86%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%B2 «عید نوروز»، خبرگزاری تابناک.]</ref> بهدلیل اهمیت نوروز در ایران، رهبر [[جمهوری اسلامی ایران]]، پیام تبریکی صادر کرده و سال جدید را نامگذاری میکند.<ref>[https://www.yjc.ir/fa/news/8394746/%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE%DA%86%D9%87-%D9%86%D8%A7%D9%85%DA%AF%D8%B0%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%B3%D8%A7%D9%84-%D9%87%D8%A7-%D8%AA%D9%88%D8%B3%D8%B7-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1-%D8%A7%D9%86%D9%82%D9%84%D8%A7%D8%A8-%D8%A7%D8%B2-%D8%B3%D8%A7%D9%84-%DB%B1%DB%B3%DB%B7%DB%B8-%D8%AA%D8%A7-%DB%B1%DB%B4%DB%B0%DB%B2 «تاریخچۀ نامگذاری سالها توسط رهبر انقلاب از سال ۱۳۷۸ تا ۱۴۰۲»، وبسایت باشگاه خبرنگاران جوان.]</ref> آداب و رسوم جشن نوروز در میان اقوام و خرده فرهنگهای مختلف ایرانی، متفاوت است اما بهصورت کلی، آیینهای مشترکی نیز وجود دارد که نماد هبستگی مردم ایران محسوب میشود: | نوروز بزرگترین جشن ملی در [[ایران]] و نماد هویت فرهنگی محسوب میشود و مردم این کشور با مشارکت در آیینهای نوروزی، پیوند خود را با نیاکان، میراث کهن، روح جمعی و هموطنان تازه میکنند و همدلی خود را نشان میدهند.<ref>[https://www.irna.ir/news/85061908/%D9%86%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D9%86%D9%85%D8%A7%D8%AF-%D9%85%D9%87%D8%B1%D9%88%D8%B1%D8%B2%DB%8C-%D9%88-%D9%87%D9%88%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C «نوروز؛ نماد مهرورزی و هویت ایرانی»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> در ایران از اول تا چهارم [[فروردین]] سال جدید، بهمناسبت جشن نوروز تعطیل رسمی است و تعطیلات مدارس تا سیزدهم فروردین ادامه دارد.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/tags/4214/3/%D8%B9%DB%8C%D8%AF-%D9%86%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%B2 «عید نوروز»، خبرگزاری تابناک.]</ref> بهدلیل اهمیت نوروز در ایران، رهبر [[جمهوری اسلامی ایران]]، پیام تبریکی صادر کرده و سال جدید را نامگذاری میکند.<ref>[https://www.yjc.ir/fa/news/8394746/%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE%DA%86%D9%87-%D9%86%D8%A7%D9%85%DA%AF%D8%B0%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%B3%D8%A7%D9%84-%D9%87%D8%A7-%D8%AA%D9%88%D8%B3%D8%B7-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1-%D8%A7%D9%86%D9%82%D9%84%D8%A7%D8%A8-%D8%A7%D8%B2-%D8%B3%D8%A7%D9%84-%DB%B1%DB%B3%DB%B7%DB%B8-%D8%AA%D8%A7-%DB%B1%DB%B4%DB%B0%DB%B2 «تاریخچۀ نامگذاری سالها توسط رهبر انقلاب از سال ۱۳۷۸ تا ۱۴۰۲»، وبسایت باشگاه خبرنگاران جوان.]</ref> آداب و رسوم جشن نوروز در میان اقوام و خرده فرهنگهای مختلف ایرانی، متفاوت است اما بهصورت کلی، آیینهای مشترکی نیز وجود دارد که نماد هبستگی مردم ایران محسوب میشود: | ||
| خط ۳۶: | خط ۳۴: | ||
====و) دید و بازدید==== | ====و) دید و بازدید==== | ||
رسم رفتوآمد به خانۀ بزرگان، خویشان و آشنایان از اول تا دوازدهم [[فروردین]]، از مهمترین آیینهای جشن نوروز محسوب میشود که از قدیم میان گروهها و طبقات مختلف اجتماعی [[ایران]] در شهر و روستا مرسوم بوده است.<ref> [https://www.irna.ir/news/85061908/%D9%86%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D9%86%D9%85%D8%A7%D8%AF-%D9%85%D9%87%D8%B1%D9%88%D8%B1%D8%B2%DB%8C-%D9%88-%D9%87%D9%88%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C «نوروز؛ نماد مهرورزی و هویت ایرانی»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> | رسم رفتوآمد به خانۀ بزرگان، خویشان و آشنایان از اول تا دوازدهم [[فروردین]]، از مهمترین آیینهای جشن نوروز محسوب میشود که از قدیم میان گروهها و طبقات مختلف اجتماعی [[ایران]] در شهر و روستا مرسوم بوده است.<ref> [https://www.irna.ir/news/85061908/%D9%86%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D9%86%D9%85%D8%A7%D8%AF-%D9%85%D9%87%D8%B1%D9%88%D8%B1%D8%B2%DB%8C-%D9%88-%D9%87%D9%88%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C «نوروز؛ نماد مهرورزی و هویت ایرانی»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> | ||
====سیزدهبهدر==== | ====سیزدهبهدر==== | ||
{{اصلی|سیزدهبهدر}} | {{اصلی|سیزدهبهدر}} | ||
رفتن به دامن طبیعت در روز سیزدهم [[فروردین]]، آخرین رسم در جشن نوروزی است. در این روز مردم از خانهها بیرون آمده و به کوه و دشت و باغ میروند تا آخرین روز جشن نوروز را در طبیعت و در کنار سبزه و گیاه و آب روان چشمهها و جویبارها با شادی بگذرانند. گره زدن سبزه؛ یکی از سنتهای نوروز در سیزدهبهدر است.<ref> [https://www.irna.ir/news/85061908/%D9%86%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D9%86%D9%85%D8%A7%D8%AF-%D9%85%D9%87%D8%B1%D9%88%D8%B1%D8%B2%DB%8C-%D9%88-%D9%87%D9%88%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C «نوروز؛ نماد مهرورزی و هویت ایرانی»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> | رفتن به دامن طبیعت در روز سیزدهم [[فروردین]]، آخرین رسم در جشن نوروزی است. در این روز مردم از خانهها بیرون آمده و به کوه و دشت و باغ میروند تا آخرین روز جشن نوروز را در طبیعت و در کنار سبزه و گیاه و آب روان چشمهها و جویبارها با شادی بگذرانند. گره زدن سبزه؛ یکی از سنتهای نوروز در سیزدهبهدر است.<ref> [https://www.irna.ir/news/85061908/%D9%86%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D9%86%D9%85%D8%A7%D8%AF-%D9%85%D9%87%D8%B1%D9%88%D8%B1%D8%B2%DB%8C-%D9%88-%D9%87%D9%88%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C «نوروز؛ نماد مهرورزی و هویت ایرانی»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> | ||
===افغانستان=== | ===افغانستان=== | ||
{{اصلی|نوروز در کابل}} | {{اصلی|نوروز در کابل}} | ||
| خط ۵۳: | خط ۴۹: | ||
====د) جشن دهقان==== | ====د) جشن دهقان==== | ||
روز دوم [[فروردین]] (حمل) که دومین روز سال جدید خورشیدی است، در افغانستان بهنام «روز دهقان» نامگذاری شده و همه ساله در این روز در مناطق مختلف افغانستان از کشاورزان تجلیل میشود.<ref>[https://www.farsnews.ir/af/news/13971228000380/%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D8%AF%D9%87%D9%82%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%88%D9%84%DB%8C%D9%86-%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D8%B3%D8%A7%D9%84-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D9%81%D8%BA%D8%A7%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86 جهانمل، «بزرگداشت از روز دهقان و برگزاری نمایشگاه کشاورزی در کابل»، وبسایت طلوع نیوز.]</ref> | روز دوم [[فروردین]] (حمل) که دومین روز سال جدید خورشیدی است، در افغانستان بهنام «روز دهقان» نامگذاری شده و همه ساله در این روز در مناطق مختلف افغانستان از کشاورزان تجلیل میشود.<ref>[https://www.farsnews.ir/af/news/13971228000380/%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D8%AF%D9%87%D9%82%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%88%D9%84%DB%8C%D9%86-%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D8%B3%D8%A7%D9%84-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D9%81%D8%BA%D8%A7%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86 جهانمل، «بزرگداشت از روز دهقان و برگزاری نمایشگاه کشاورزی در کابل»، وبسایت طلوع نیوز.]</ref> | ||
===3. آذربایجان=== | ===3. آذربایجان=== | ||
در آذربایجان، نوروز بزرگترین و باشکوهترین جشن مردمی است و بر اساس تاریخ شمسی جشن گرفته میشود که از 29 [[اسفند]] تا 4 [[فروردین]] تعطیل رسمی است اما بهصورت معمول، دولت چند روز به این تعطیلات اضافه میکند. در سالهای کبیسه، روز 22 مارس را در این کشور بهعنوان روز عید جشن میگیرند.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/2395730/%D8%A7%DB%8C%D9%86-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1%D9%87%D8%A7-%D9%86%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D8%AA%D8%B9%D8%B7%DB%8C%D9%84-%D9%87%D8%B3%D8%AA%D9%86%D8%AF «این کشورها نوروز تعطیل هستند»، خبرگزاری مهر.]</ref> | در آذربایجان، نوروز بزرگترین و باشکوهترین جشن مردمی است و بر اساس تاریخ شمسی جشن گرفته میشود که از 29 [[اسفند]] تا 4 [[فروردین]] تعطیل رسمی است اما بهصورت معمول، دولت چند روز به این تعطیلات اضافه میکند. در سالهای کبیسه، روز 22 مارس را در این کشور بهعنوان روز عید جشن میگیرند.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/2395730/%D8%A7%DB%8C%D9%86-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1%D9%87%D8%A7-%D9%86%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D8%AA%D8%B9%D8%B7%DB%8C%D9%84-%D9%87%D8%B3%D8%AA%D9%86%D8%AF «این کشورها نوروز تعطیل هستند»، خبرگزاری مهر.]</ref> | ||
===4. ترکمنستان=== | ===4. ترکمنستان=== | ||
در ترکمنستان، از 29 [[اسفند]] تا 3 [[فروردین]]، بهمدت 4 روز برای جشن نوروز تعطیل است و مردم این کشور دراین ایام با پختن غذاهای معروف نوروزی مثل نوروز کجه، نوروز بامه، سمنی ([[سمنو]]) نوروز را جشن میگیرند. مسابقات اسبدوانی، [[کشتی]]، پرش برای گرفتن دستمال از بلندی، خروسجنگی و شاخزنی میشها هم از مراسم نوروز در این کشور است.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/2395730/%D8%A7%DB%8C%D9%86-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1%D9%87%D8%A7-%D9%86%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D8%AA%D8%B9%D8%B7%DB%8C%D9%84-%D9%87%D8%B3%D8%AA%D9%86%D8%AF «این کشورها نوروز تعطیل هستند»، خبرگزاری مهر.]</ref> | در ترکمنستان، از 29 [[اسفند]] تا 3 [[فروردین]]، بهمدت 4 روز برای جشن نوروز تعطیل است و مردم این کشور دراین ایام با پختن غذاهای معروف نوروزی مثل نوروز کجه، نوروز بامه، سمنی ([[سمنو]]) نوروز را جشن میگیرند. مسابقات اسبدوانی، [[کشتی]]، پرش برای گرفتن دستمال از بلندی، خروسجنگی و شاخزنی میشها هم از مراسم نوروز در این کشور است.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/2395730/%D8%A7%DB%8C%D9%86-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1%D9%87%D8%A7-%D9%86%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D8%AA%D8%B9%D8%B7%DB%8C%D9%84-%D9%87%D8%B3%D8%AA%D9%86%D8%AF «این کشورها نوروز تعطیل هستند»، خبرگزاری مهر.]</ref> | ||
===5. تاجیکستان=== | ===5. تاجیکستان=== | ||
در [[تاجکستان]] نیز چهار روز تعطیل رسمی برای جشن نوروز وجود دارد و مردم این کشور بهویژه بدخشانیان در ایام نوروز خانهتکانی میکنند و از جشن نوروز بهعنوان رمز دوستی و زندهشدن کل موجودات، بهنام «خیدیر ایام» (جشن بزرگ) یاد میشود. از غذاهای معروف تاجیکستان در جشن نوروز «باج» است که کلهپاچۀ گوسفند را با گندم میپزند.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/2395730/%D8%A7%DB%8C%D9%86-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1%D9%87%D8%A7-%D9%86%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D8%AA%D8%B9%D8%B7%DB%8C%D9%84-%D9%87%D8%B3%D8%AA%D9%86%D8%AF «این کشورها نوروز تعطیل هستند»، خبرگزاری مهر.]</ref> | در [[تاجکستان]] نیز چهار روز تعطیل رسمی برای جشن نوروز وجود دارد و مردم این کشور بهویژه بدخشانیان در ایام نوروز خانهتکانی میکنند و از جشن نوروز بهعنوان رمز دوستی و زندهشدن کل موجودات، بهنام «خیدیر ایام» (جشن بزرگ) یاد میشود. از غذاهای معروف تاجیکستان در جشن نوروز «باج» است که کلهپاچۀ گوسفند را با گندم میپزند.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/2395730/%D8%A7%DB%8C%D9%86-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1%D9%87%D8%A7-%D9%86%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D8%AA%D8%B9%D8%B7%DB%8C%D9%84-%D9%87%D8%B3%D8%AA%D9%86%D8%AF «این کشورها نوروز تعطیل هستند»، خبرگزاری مهر.]</ref> | ||
