بدون خلاصۀ ویرایش |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
<big>'''آندره میشل؛'''</big> از زنان | <big>'''آندره میشل؛'''</big> از زنان فمینیست، جامعهشناس و نویسندۀ فرانسوی. | ||
آندره میشل، جامعهشناس و فمینیست برجستۀ فرانسوی بود که آثارش تمرکز عمیقی بر تحلیل تبعیض جنسیتی، نقد ساختار پدرسالاری و بررسی کلیشههای جنسیتی داشت. او در کتابهایی مانند «پیکار با تبعیض جنسی» این کلیشهها را بهعنوان سازههای اجتماعی بازتولیدکنندۀ نابرابری تحلیل کرد. میشل همچنین فعالیتهای گستردۀ ضداستعماری و صلحطلبانه داشت و به بررسی همهجانبۀ نظامیگری، سرمایهداری و ستم جنسیتی پرداخت. | آندره میشل، جامعهشناس و فمینیست برجستۀ فرانسوی بود که آثارش تمرکز عمیقی بر تحلیل تبعیض جنسیتی، نقد ساختار پدرسالاری و بررسی کلیشههای جنسیتی داشت. او در کتابهایی مانند «پیکار با تبعیض جنسی» این کلیشهها را بهعنوان سازههای اجتماعی بازتولیدکنندۀ نابرابری تحلیل کرد. میشل همچنین فعالیتهای گستردۀ ضداستعماری و صلحطلبانه داشت و به بررسی همهجانبۀ نظامیگری، سرمایهداری و ستم جنسیتی پرداخت. | ||
| خط ۴۲: | خط ۴۲: | ||
== نقد دیدگاه == | == نقد دیدگاه == | ||
محققان با بررسی دیدگاههای اندره میشل خاطرنشان میسازند که تحلیل او از کلیشههای جنسیتی | محققان با بررسی دیدگاههای اندره میشل خاطرنشان میسازند که تحلیل او از کلیشههای جنسیتی بهعنوان سازههای اجتماعیِ تبعیضآمیز، در بستر فرهنگی غربی شکل گرفته است. میشل این کلیشهها را عاملی مهم در بازتولید نابرابری جنسیتی میداند که از طریق نهادهای اجتماعی مانند خانواده، آموزش و رسانه تحکیم میشوند. از منظر وی، این الگوهای قالبی نه تنها زنان را در نقشهای فرودست و محدود قرار میدهند، بلکه با تقویت صفات خاصی مانند پرخاشگری و عاطفهگریزی، به مردان نیز آسیب میرسانند.<ref>دشتی خویدکی و حسینی، «بررسی مقایسهای میزان پذیرش کلیشههای جنسیتی و رابطهی آن با میزان دینداری (مطالعه زنان و مردان بالای 20 سال منطقه 6 تهران در سال 1392)»، مجلۀ مطالعات زن و خانواده، شمارۀ 6، 1394ش، ص160-172.</ref> | ||
در مواجهه با این چارچوب نظری، برخی پژوهشگران | در مواجهه با این چارچوب نظری، برخی پژوهشگران بر این نکته تأکید میورزند که نقد کلیشههای جنسیتی در جامعۀ ایرانی میبایست با در نظر گرفتن دو لایۀ متمایز صورت پذیرد: یکی، لایۀ آموزههای اسلامی که بر کرامت ذاتی انسان و تفاوتهای تکمیلی نقشها تأکید دارد؛ و دیگری، لایۀ سنتها و قرائتهای اجتماعی که ممکن است تحت تأثیر عرف یا برداشتهای خاص، به تبعیضآمیزشدن این تفاوتها بینجامد. از این منظر، مسئلۀ اصلی نه خودِ تفاوتهای جنسیتی، بلکه تبدیلشدن این تفاوتها به ابزاری برای محرومیت، تحقیر یا محدودکردن ظرفیتهای انسانی هر یک از دو جنس است.<ref>دشتی خویدکی و حسینی، «بررسی مقایسهای میزان پذیرش کلیشههای جنسیتی و رابطهی آن با میزان دینداری (مطالعه زنان و مردان بالای 20 سال منطقه 6 تهران در سال 1392)»، 1394ش، ص160-172.</ref> | ||
برخی تحلیلها نشان میدهد که در فضای افرهنگی ایران اسلامی، میتوان پذیرای نقد میشل دربارۀ پیامدهای منفی کلیشهسازی بود، اما راه حل را لزوماً در حذف کامل هرگونه تمایز نقشها جستوجو نمیکنند، بلکه بر بازخوانی و بازتعریف این نقشها در چارچوب ارزشهایی مانند عدالت، مصلحت خانواده و تکامل فردی تأکید دارند.<ref>دشتی خویدکی و حسینی، «بررسی مقایسهای میزان پذیرش کلیشههای جنسیتی و رابطهی آن با میزان دینداری (مطالعه زنان و مردان بالای 20 سال منطقه 6 تهران در سال 1392)»، 1394ش، ص160-172.</ref> | برخی تحلیلها نشان میدهد که در فضای افرهنگی ایران اسلامی، میتوان پذیرای نقد میشل دربارۀ پیامدهای منفی کلیشهسازی بود، اما راه حل را لزوماً در حذف کامل هرگونه تمایز نقشها جستوجو نمیکنند، بلکه بر بازخوانی و بازتعریف این نقشها در چارچوب ارزشهایی مانند عدالت، مصلحت خانواده و تکامل فردی تأکید دارند.<ref>دشتی خویدکی و حسینی، «بررسی مقایسهای میزان پذیرش کلیشههای جنسیتی و رابطهی آن با میزان دینداری (مطالعه زنان و مردان بالای 20 سال منطقه 6 تهران در سال 1392)»، 1394ش، ص160-172.</ref> | ||
| خط ۵۵: | خط ۵۵: | ||
* «کتاب پیکار با تبعیض جنسی»، وبسایت آوا تاک، تاریخ بازدید: 23 بهمن 1401ش. | * «کتاب پیکار با تبعیض جنسی»، وبسایت آوا تاک، تاریخ بازدید: 23 بهمن 1401ش. | ||
* «ميشل، آندره»، وبسایت کتابخانه ملی. تاریخ بازدید: 5 بهمن 1404ش. | * «ميشل، آندره»، وبسایت کتابخانه ملی. تاریخ بازدید: 5 بهمن 1404ش. | ||
*مقدم، مریم، «بررسی عوامل اجتماعی موثر بر شکلگیری کلیشههای | *مقدم، مریم، «بررسی عوامل اجتماعی موثر بر شکلگیری کلیشههای جنسیتی»،دو ماهنامه علمی تخصصی پژوهش در هنر و علوم انسانی،، شمارۀ 5، 1397ش. | ||
*میشل، آندره، «پیکار با تبعیض جنسی»، | *میشل، آندره، «پیکار با تبعیض جنسی»، ترجمۀ محمد جعفر پوینده، نگاه، 1376ش. | ||
Michel, Andrée; Texier, Geneviève (1963). La Condition de la Française d'aujourd'hui. Presses universitaires de France. | Michel, Andrée; Texier, Geneviève (1963). La Condition de la Française d'aujourd'hui. Presses universitaires de France. | ||
Falquet, Jules (9 February 2022). "Continuer la lutte anti-militariste avec l'inspiration d'Andrée Michel". Mediapart (in French). Retrieved 25 February 2022. | Falquet, Jules (9 February 2022). "Continuer la lutte anti-militariste avec l'inspiration d'Andrée Michel". Mediapart (in French). Retrieved 25 February 2022. | ||
