صمیمیت زوجین: تفاوت میان نسخهها
زهرا غلامی (بحث | مشارکتها) ایجاد لینک داخلی |
حسین صبوری (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
{{جعبه اطلاعات مفهوم | |||
| تصویر = | |||
| زیرنویس تصویر = | |||
| image_alt = | |||
| فایل پادکست = | |||
| حجم فایلپادکست = | |||
| تاریخ پادکست = | |||
| زیرنویس عنوان = | |||
| عنوان اصلی =صمیمیت زوجین | |||
| عنوان انگلیسی = | |||
| عنوان عربی = | |||
| عنوان علمی = | |||
| شاخه علمی =روانشناسی خانواده و روابط زناشویی | |||
| نوع مفهوم =مفهوم روانشناختی و ارتباطی | |||
| معنای اصطلاحی =عنصری ترکیبی شامل محبت، هیجان، خودافشایی و دلبستگی میان همسران | |||
| حوزه کاربرد =خانواده و ازدواج | |||
| گستره جغرافیایی =جهانی | |||
| منشأ تاریخی = | |||
| نخستین کاربرد = | |||
| ریشه واژه = | |||
| مرتبط با =روابط زناشویی{{سخ}}ازدواج{{سخ}}خانواده | |||
| اهمیت =بالا در تحکیم خانواده و رضایت زناشویی | |||
| مبدع = | |||
| مروج = | |||
| مقدس برای = | |||
| مورد احترام = | |||
| آثار مرتبط = | |||
}} | |||
'''صمیمیت زوجین'''، از شاخصههای مهم روابط زن و شوهری. | |||
صمیمیت زوجین یکی از مشخصههای کلیدی و مهم در [[روابط زناشویی]] و نیز از ویژگیهای بارز یک [[ازدواج]] موفق است که نبود یا کمبود آن، نشانۀ آشفتگی در این رابطه به شمار میرود. | صمیمیت زوجین یکی از مشخصههای کلیدی و مهم در [[روابط زناشویی]] و نیز از ویژگیهای بارز یک [[ازدواج]] موفق است که نبود یا کمبود آن، نشانۀ آشفتگی در این رابطه به شمار میرود. | ||
==مفهومشناسی== | ==مفهومشناسی== | ||
گروهی از کارشناسان، صمیمیت را یک عنصر ترکیبی میدانند که شامل عناصری متعدد مانند محبت، هیجان، خودافشایی، تطابق، تشابه، استقلال و دلبستگی است. ترکیب و تعادل تمامی این عناصر منجر به ایجاد و تداوم صمیمیت میشود. این صمیمیت، وسیلهای برای ارضای نیازهای عاطفی و روانی همچون محبت، مراقبت، اعتماد، امنیت، تأیید، ارزشمندی، درک و خودشکوفایی است. صمیمیت زوجین منجر به افزایش و بهبود رضایت زناشویی، احساس شادی و نشاط در زندگی میشود.<ref>نظری، «غنیسازی روابط زوجین به شیوۀ اولسون بر صمیمیت زناشویی زوجین»، 1398ش، ص448-456.</ref> | گروهی از کارشناسان، صمیمیت را یک عنصر ترکیبی میدانند که شامل عناصری متعدد مانند محبت، هیجان، خودافشایی، تطابق، تشابه، استقلال و دلبستگی است. ترکیب و تعادل تمامی این عناصر منجر به ایجاد و تداوم صمیمیت میشود. این صمیمیت، وسیلهای برای ارضای نیازهای عاطفی و روانی همچون محبت، مراقبت، اعتماد، امنیت، تأیید، ارزشمندی، درک و خودشکوفایی است. صمیمیت زوجین منجر به افزایش و بهبود رضایت زناشویی، احساس شادی و نشاط در زندگی میشود.<ref>نظری، «غنیسازی روابط زوجین به شیوۀ اولسون بر صمیمیت زناشویی زوجین»، 1398ش، ص448-456.</ref> حفظ یک رابطۀ زناشویی موفق، سختترین نوع حفظ رابطه است که در بین تمامی روابط مختلف آدمی، به آسانی بهدست نمیآید.<ref>Hamilton, The Great Eight: How to Be Happy (even when you have every reason to be miserable), 2009.</ref> | ||
==مؤلفههای صمیمیت زوجین== | ==مؤلفههای صمیمیت زوجین== | ||
صمیمیت فرآیندی تعاملی شامل مؤلفههایی مرتبط با یکدیگر است.<ref>Mohammad, Investigating the performance of relationship enhancement program (REP) on reducing burnout in couples, IJPN. 2014, (3):8-16.</ref> | صمیمیت فرآیندی تعاملی شامل مؤلفههایی مرتبط با یکدیگر است.<ref>Mohammad, Investigating the performance of relationship enhancement program (REP) on reducing burnout in couples, IJPN. 2014, (3):8-16.</ref> هستۀ اصلی این فرآیند نیز شناخت، درک و پذیرش طرف مقابل، همدلی با احساسات او و قدرشناسی از دیدگاه بیهمتای او نسبت به جهان است. از جمله مؤلفههای این نوع از صمیمیت میتوان به موارد زیر اشاره کرد: | ||
# صمیمیت عاطفی: نیاز به برقراری ارتباط و در میان گذاشتن احساسات خود با همسر (تمامی احساسهای مثبت و منفی). | # صمیمیت عاطفی: نیاز به برقراری ارتباط و در میان گذاشتن احساسات خود با همسر (تمامی احساسهای مثبت و منفی). | ||
# صمیمیت روانشناختی: این نوع از صمیمیت، بهمعنای در میان گذاشتن امیدها، خیالپردازیها، آروزها و نقشههای آینده و نیز در میان گذاشتن ترسها، مشغلههای ذهنی و ناامنیها با همسر است. | # صمیمیت روانشناختی: این نوع از صمیمیت، بهمعنای در میان گذاشتن امیدها، خیالپردازیها، آروزها و نقشههای آینده و نیز در میان گذاشتن ترسها، مشغلههای ذهنی و ناامنیها با همسر است. | ||
# صمیمیت عقلانی: نیاز به برقراری ارتباط و در میان گذاشتن ایدهها، افکار و باورهای مهم با همسر. | # صمیمیت عقلانی: نیاز به برقراری ارتباط و در میان گذاشتن ایدهها، افکار و باورهای مهم با همسر. | ||
# صمیمیت جنسی: نیاز به برقراری ارتباط، در میان گذاشتن، بیان افکار و احساساتی که ماهیت جنسی دارند. | # صمیمیت جنسی: نیاز به برقراری ارتباط، در میان گذاشتن، بیان افکار و احساساتی که ماهیت جنسی دارند. | ||
# صمیمیت جسمی (غیر جنسی): نیاز به نزدیکی جسم و تماس با بدن همسر؛ مانند گرفتن دستها و نوازش همسر. | # صمیمیت جسمی (غیر جنسی): نیاز به نزدیکی جسم و تماس با بدن همسر؛ مانند گرفتن دستها و نوازش همسر. | ||
# صمیمیت معنوی: نیاز به در میان گذاشتن افکار، احساسات، باورها و تجربههای مذهبی و معنوی با همسر؛ مانند ارزشهای اخلاقی و زندگی پس از مرگ. | # صمیمیت معنوی: نیاز به در میان گذاشتن افکار، احساسات، باورها و تجربههای مذهبی و معنوی با همسر؛ مانند ارزشهای اخلاقی و زندگی پس از مرگ. | ||
# صمیمیت زیباییشناختی: نیاز و تمایل به در میان گذاشتن احساسات و تجربههایی زیبا و تعجببرانگیز با همسر؛ مانند شگفتیهای طبیعت و جهان هستی. | # صمیمیت زیباییشناختی: نیاز و تمایل به در میان گذاشتن احساسات و تجربههایی زیبا و تعجببرانگیز با همسر؛ مانند شگفتیهای طبیعت و جهان هستی. | ||
# صمیمیت اجتماعی و تفریحی: نیاز به انجام فعالیتهای شاد و لذتبخش با همسر مانند جک گفتن، بیان داستانهای خندهدار، در میان گذاشتن روزمرگیها، ورزش کردن و سرگرمیهای مشترک. | # صمیمیت اجتماعی و تفریحی: نیاز به انجام فعالیتهای شاد و لذتبخش با همسر مانند جک گفتن، بیان داستانهای خندهدار، در میان گذاشتن روزمرگیها، ورزش کردن و سرگرمیهای مشترک. | ||
# صمیمیت زمانی: مدت زمانی که در طول شبانهروز با همسر سپری میشود.<ref>[https://drmandanashaban.com/Article/More/45/%D8%A7%D9%81%D8%B2%D8%A7%DB%8C%D8%B4%20%D8%B5%D9%85%DB%8C%D9%85%DB%8C%D8%AA%20%D8%B2%D9%88%D8%AC%DB%8C%D9%86%20-%20%D9%82%D8%B3%D9%85%D8%AA%201 «افزایش صمیمیت زوجین- قسمت 1»، وبسایت دکتر ماندانا شعبان.]</ref> | # صمیمیت زمانی: مدت زمانی که در طول شبانهروز با همسر سپری میشود.<ref>[https://drmandanashaban.com/Article/More/45/%D8%A7%D9%81%D8%B2%D8%A7%DB%8C%D8%B4%20%D8%B5%D9%85%DB%8C%D9%85%DB%8C%D8%AA%20%D8%B2%D9%88%D8%AC%DB%8C%D9%86%20-%20%D9%B2%D9%82%D8%B3%D9%85%D8%AA%201 «افزایش صمیمیت زوجین- قسمت 1»، وبسایت دکتر ماندانا شعبان.]</ref> | ||
==ویژگیهای خانوادههای صمیمی== | ==ویژگیهای خانوادههای صمیمی== | ||
گروهی از متخصصان، خانوادههای قوی و توانمند را که صمیمت در میان والدین آنها وجود دارد، دارای ویژگیهایی زیر میدانند: | گروهی از متخصصان، خانوادههای قوی و توانمند را که صمیمت در میان والدین آنها وجود دارد، دارای ویژگیهایی زیر میدانند: | ||
# پایبندی به خانواده؛ | # پایبندی به خانواده؛ | ||
# قدردانی و محبت نسبت به یکدیگر؛ | # قدردانی و محبت نسبت به یکدیگر؛ | ||
# ارتباط مثبت؛ | # ارتباط مثبت؛ | ||
# وقت گذاشتن لذتبخش با یکدیگر در زمانهای مناسب؛ | # وقت گذاشتن لذتبخش با یکدیگر در زمانهای مناسب؛ | ||
# احساس سلامت معنوی؛ | # احساس سلامت معنوی؛ | ||
# توانایی تحمل فشارها و بحرانها.<ref>نظری، «غنیسازی روابط زوجین به شیوۀ اولسون بر صمیمیت زناشویی زوجین»، 1398ش، ص448-456.</ref> | # توانایی تحمل فشارها و بحرانها.<ref>نظری، «غنیسازی روابط زوجین به شیوۀ اولسون بر صمیمیت زناشویی زوجین»، 1398ش، ص448-456.</ref> | ||
==موانع ایجاد صمیمیت== | ==موانع ایجاد صمیمیت== | ||
از جمله مواردی که میتواند مانع ایجاد صمیمیت میان زوجین شود میتوان به موارد زیر اشاره کرد: | از جمله مواردی که میتواند مانع ایجاد صمیمیت میان زوجین شود میتوان به موارد زیر اشاره کرد: | ||
# خودخواهی: خودخواهی و خودبرتر بینی منجر به زیادهخواهی فردی و تجاوز به حقوق طرف مقابل میشود. | # خودخواهی: خودخواهی و خودبرتر بینی منجر به زیادهخواهی فردی و تجاوز به حقوق طرف مقابل میشود. | ||
# سختگیری: سختگیری یا بهانهگیری در زندگی، هر دو ریشهای واحد داشته و منجر به بر هم خوردن آرامش در زندگی مشترک میشود. | # سختگیری: سختگیری یا بهانهگیری در زندگی، هر دو ریشهای واحد داشته و منجر به بر هم خوردن آرامش در زندگی مشترک میشود. | ||
# اهانت: بیان کلمات بد و همراه با اهانت، آثاری ماندگار در دیدگاه زوجین داشته و زندگی مشترک آنها را دچار آسیب میکند. | # اهانت: بیان کلمات بد و همراه با اهانت، آثاری ماندگار در دیدگاه زوجین داشته و زندگی مشترک آنها را دچار آسیب میکند. | ||
# بیاعتمادی؛ | # بیاعتمادی؛ | ||
# لجاجت؛ | # لجاجت؛ | ||
# عدم کنترل خشم.<ref>[https://www.mashreghnews.ir/news/1083037/%D8%B1%D8%A7%D9%87-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D9%81%D8%B2%D8%A7%DB%8C%D8%B4-%D8%B5%D9%85%DB%8C%D9%85%DB%8C%D8%AA-%D8%AF%D8%B1-%D8%A8%DB%8C%D9%86-%D8%B2%D9%88%D8%AC%DB%8C%D9%86 «راههای افزایش صمیمیت در بین زوجین»، مشرق نیوز.]</ref> | # عدم کنترل خشم.<ref>[https://www.mashreghnews.ir/news/1083037/%D8%B1%D8%A7%D9%87-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D9%81%D8%B2%D8%A7%DB%8C%D8%B4-%D8%B5%D9%85%DB%8C%D9%85%DB%8C%D8%AA-%D8%AF%D8%B1-%D8%A8%DB%8C%D9%86-%D8%B2%D9%88%D8%AC%DB%8C%D9%86 «راههای افزایش صمیمیت در بین زوجین»، مشرق نیوز.]</ref> | ||
==راهکارهای صمیمیت زوجین از دیدگاه اسلام== | ==راهکارهای صمیمیت زوجین از دیدگاه اسلام== | ||
اسلام، راهکارهایی را برای تحکیم مودت بین زوجین ارائه کرده است: | اسلام، راهکارهایی را برای تحکیم مودت بین زوجین ارائه کرده است: | ||
# گذشت و اغماض | # گذشت و اغماض | ||
# صدا کردن به نامی نیک | # صدا کردن به نامی نیک | ||
# سلام کردن | # سلام کردن | ||
# پیشواز و بدرقه کردن | # پیشواز و بدرقه کردن | ||
# با محبت سخن گفتن و پرهیز از تندی و خشونت | # با محبت سخن گفتن و پرهیز از تندی و خشونت | ||
# نظافت و تمیزی شوهران | # نظافت و تمیزی شوهران | ||
# آرایش و پیرایش زنان برای شوهران | # آرایش و پیرایش زنان برای شوهران | ||
# تهیۀ هدیه و سوغاتی | # تهیۀ هدیه و سوغاتی | ||
# عیبپوشی و رازداری | # عیبپوشی و رازداری | ||
# اظهار محبت و دوستی.<ref> [http://shamiim.ir/a/2564/%D8%A2%D9%85%D9%88%D8%B2%D9%87-%D9%87%D8%A7% | # اظهار محبت و دوستی.<ref>[http://shamiim.ir/a/2564/%D8%A2%D9%85%D9%88%D8%B2%D9%87-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%D9%8A-%D8%B5%D9%85%D9%8A%D9%85%D9%8A%D8%AA-%D8%A8%D9%8A%D8%B4%D8%AA%D8%B1-%D8%A8%D9%8A%D9%86-%D8%B2%D9%88%D8%AC%D9%8A%D9%86 «آموزههای اسلام برای صمیمیت بیشتر بین زوجین»، وبسایت شمیم.]</ref> | ||
==برنامههای غنیسازی روابط زوجین== | ==برنامههای غنیسازی روابط زوجین== | ||
زندگی زناشویی بدون دغدغه، شاد و همراه با صمیمیت زناشویی نیازمند یادگیری مهارت است. در حقیقت، کارشناسان بر این باورند که یکی از راههای افزایش کیفیت رابطه و ایجاد و تقویت رضایت در روابط زوجین، آموزش به آنها است. این آموزش، در نقاط بسیاری از جهان تحت عنوان «برنامههای غنیسازی روابط زوجین»<ref>Relationship Marital Enrichment Program. </ref> | زندگی زناشویی بدون دغدغه، شاد و همراه با صمیمیت زناشویی نیازمند یادگیری مهارت است. در حقیقت، کارشناسان بر این باورند که یکی از راههای افزایش کیفیت رابطه و ایجاد و تقویت رضایت در روابط زوجین، آموزش به آنها است. این آموزش، در نقاط بسیاری از جهان تحت عنوان «برنامههای غنیسازی روابط زوجین»<ref>Relationship Marital Enrichment Program.</ref> صورت میگیرد.<ref>Carroll, Differences between males and females in motives for engaging in sexual intercourse, 1985, 14(2):131-9</ref> این برنامهها، بر مواردی همچون شناسایی عوامل مرتبط با موفقیت زناشویی، ارزیابی زوجین در مورد آن عوامل، ارائۀ بازخورد زوجین و تمرینهای ارائه شده در راستای کمک به زوجین در مواجهه با مشکلات، تمرکز دارند.<ref>Gurman, Brief therapy and family/couple therapy: An essential redundancy, 8(1):51-65</ref> | ||
کارشناسان معتقدند که نقطۀ قوت این برنامهها، تمرکز بر نقاط قوت و رشد بین زوجین است نه بر مشکلات. آنها بر این باورند که هر زوجی، دارای نقاط قوت بوده و میتوان از آن برای رشد و ایجاد اعتماد استفاده کرد. بنابراین شناسایی و بزرگنمایی این نقاط قوت، اصلی ضروری بوده و انرژی لازم را برای حرکت زوجین بهسمت اهدافی که میخواهند به آن برسند، تأمین میکند.<ref>Berger, Preventive approaches in couple’s therapy, 2013.</ref | کارشناسان معتقدند که نقطۀ قوت این برنامهها، تمرکز بر نقاط قوت و رشد بین زوجین است نه بر مشکلات. آنها بر این باورند که هر زوجی، دارای نقاط قوت بوده و میتوان از آن برای رشد و ایجاد اعتماد استفاده کرد. بنابراین شناسایی و بزرگنمایی این نقاط قوت، اصلی ضروری بوده و انرژی لازم را برای حرکت زوجین بهسمت اهدافی که میخواهند به آن برسند، تأمین میکند.<ref>Berger, Preventive approaches in couple’s therapy, 2013.</ref> | ||
از جمله مهارتهای آموزشی در خلال این برنامهها، مهارت حل تعارض و حل مسئله است. زوجین، در این برنامهها مهارت گفتوگو را یاد گرفته و ارتباط مناسبی با هم برقرار میکنند. مهارت گوش کردن، دیگر مهارتی است که در این برنامهها بر آن تأکید میشود. خوب گوش کردن بین زوجین منجر به کاهش سوءتفاهم شده و از ایجاد کجفهمیها جلوگیری میکند. مهارت ارتباط با خانوادۀ همسر، مهارتهای متمرکز بر عواطف و هیجانهای زوجین نیز از دیگر موارد آموزشی در این برنامه است.<ref>Hamilton, The Great Eight: How to Be Happy (even when you have every reason to be miserable), 2009.</ref> | از جمله مهارتهای آموزشی در خلال این برنامهها، مهارت حل تعارض و حل مسئله است. زوجین، در این برنامهها مهارت گفتوگو را یاد گرفته و ارتباط مناسبی با هم برقرار میکنند. مهارت گوش کردن، دیگر مهارتی است که در این برنامهها بر آن تأکید میشود. خوب گوش کردن بین زوجین منجر به کاهش سوءتفاهم شده و از ایجاد کجفهمیها جلوگیری میکند. مهارت ارتباط با خانوادۀ همسر، مهارتهای متمرکز بر عواطف و هیجانهای زوجین نیز از دیگر موارد آموزشی در این برنامه است.<ref>Hamilton, The Great Eight: How to Be Happy (even when you have every reason to be miserable), 2009.</ref> | ||
==پانویس== | ==پانویس== | ||
{{پانویس}} | {{پانویس}} | ||
==منابع== | ==منابع== | ||
{{آغاز منابع}} | |||
* «آموزههای اسلام برای صمیمیت بیشتر بین زوجین»، وبسایت شمیم، تاریخ بارگذاری: 24 مرداد 1392ش. | * «آموزههای اسلام برای صمیمیت بیشتر بین زوجین»، وبسایت شمیم، تاریخ بارگذاری: 24 مرداد 1392ش. | ||
* «افزایش صمیمیت زوجین- قسمت 1»، وبسایت دکتر ماندانا شعبان، تاریخ بازدید: 3 دی 1401ش. | * «افزایش صمیمیت زوجین- قسمت 1»، وبسایت دکتر ماندانا شعبان، تاریخ بازدید: 3 دی 1401ش. | ||
* «راههای افزایش صمیمیت در بین زوجین»، مشرق نیوز، تاریخ بازدید: 3 دی 1401ش. | * «راههای افزایش صمیمیت در بین زوجین»، مشرق نیوز، تاریخ بازدید: 3 دی 1401ش. | ||
* نظری، فرحناز و دیگران، «غنیسازی روابط زوجین به شیوۀ اولسون بر صمیمیت زناشویی زوجین»، مجلۀ تحقیقات علوم رفتاری، دورۀ 17، شمارۀ 3، 1398ش. | * نظری، فرحناز و دیگران، «غنیسازی روابط زوجین به شیوۀ اولسون بر صمیمیت زناشویی زوجین»، مجلۀ تحقیقات علوم رفتاری، دورۀ 17، شمارۀ 3، 1398ش. | ||
{{آغاز چپچین}} | |||
* Berger R, Hannah MT, Preventive approaches in couple’s therapy, Routledge, 2013. | * Berger R, Hannah MT, Preventive approaches in couple’s therapy, Routledge, 2013. | ||
* Carroll JL, Volk KD, Hyde JS, Differences between males and females in motives for engaging in sexual intercourse, Archives of sexual behavior, 1985. | * Carroll JL, Volk KD, Hyde JS, Differences between males and females in motives for engaging in sexual intercourse, Archives of sexual behavior, 1985. | ||
| خط ۶۱: | خط ۹۳: | ||
* Hamilton S. The Great Eight: How to Be Happy (even when you have every reason to be miserable). Thomas Nelson; 2009. | * Hamilton S. The Great Eight: How to Be Happy (even when you have every reason to be miserable). Thomas Nelson; 2009. | ||
* Mohammadi M, Salimi A, Zahrakar K, Davarniya R, Shakarami M, Investigating the performance of relationship enhancement program (REP) on reducing burnout in couples, IJPN, 2016. | * Mohammadi M, Salimi A, Zahrakar K, Davarniya R, Shakarami M, Investigating the performance of relationship enhancement program (REP) on reducing burnout in couples, IJPN, 2016. | ||
{{پایان چپچین}} | |||
[[رده:روابط زناشویی]] | |||
[[رده:ازدواج]] | |||
[[رده:اصلاح رباتیک]] | |||
[[رده:هندسه بحث رباتیک]] | |||
نسخهٔ کنونی تا ۱۴ شهریور ۱۴۰۵، ساعت ۱۴:۴۲
| عنوان اصلی | صمیمیت زوجین |
|---|---|
| شاخه علمی | روانشناسی خانواده و روابط زناشویی |
| نوع مفهوم | مفهوم روانشناختی و ارتباطی |
| معنای اصطلاحی | عنصری ترکیبی شامل محبت، هیجان، خودافشایی و دلبستگی میان همسران |
| حوزه کاربرد | خانواده و ازدواج |
| گستره جغرافیایی | جهانی |
| مرتبط با | روابط زناشویی ازدواج خانواده |
| اهمیت | بالا در تحکیم خانواده و رضایت زناشویی |
صمیمیت زوجین، از شاخصههای مهم روابط زن و شوهری.
صمیمیت زوجین یکی از مشخصههای کلیدی و مهم در روابط زناشویی و نیز از ویژگیهای بارز یک ازدواج موفق است که نبود یا کمبود آن، نشانۀ آشفتگی در این رابطه به شمار میرود.
مفهومشناسی
گروهی از کارشناسان، صمیمیت را یک عنصر ترکیبی میدانند که شامل عناصری متعدد مانند محبت، هیجان، خودافشایی، تطابق، تشابه، استقلال و دلبستگی است. ترکیب و تعادل تمامی این عناصر منجر به ایجاد و تداوم صمیمیت میشود. این صمیمیت، وسیلهای برای ارضای نیازهای عاطفی و روانی همچون محبت، مراقبت، اعتماد، امنیت، تأیید، ارزشمندی، درک و خودشکوفایی است. صمیمیت زوجین منجر به افزایش و بهبود رضایت زناشویی، احساس شادی و نشاط در زندگی میشود.[۱] حفظ یک رابطۀ زناشویی موفق، سختترین نوع حفظ رابطه است که در بین تمامی روابط مختلف آدمی، به آسانی بهدست نمیآید.[۲]
مؤلفههای صمیمیت زوجین
صمیمیت فرآیندی تعاملی شامل مؤلفههایی مرتبط با یکدیگر است.[۳] هستۀ اصلی این فرآیند نیز شناخت، درک و پذیرش طرف مقابل، همدلی با احساسات او و قدرشناسی از دیدگاه بیهمتای او نسبت به جهان است. از جمله مؤلفههای این نوع از صمیمیت میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- صمیمیت عاطفی: نیاز به برقراری ارتباط و در میان گذاشتن احساسات خود با همسر (تمامی احساسهای مثبت و منفی).
- صمیمیت روانشناختی: این نوع از صمیمیت، بهمعنای در میان گذاشتن امیدها، خیالپردازیها، آروزها و نقشههای آینده و نیز در میان گذاشتن ترسها، مشغلههای ذهنی و ناامنیها با همسر است.
- صمیمیت عقلانی: نیاز به برقراری ارتباط و در میان گذاشتن ایدهها، افکار و باورهای مهم با همسر.
- صمیمیت جنسی: نیاز به برقراری ارتباط، در میان گذاشتن، بیان افکار و احساساتی که ماهیت جنسی دارند.
- صمیمیت جسمی (غیر جنسی): نیاز به نزدیکی جسم و تماس با بدن همسر؛ مانند گرفتن دستها و نوازش همسر.
- صمیمیت معنوی: نیاز به در میان گذاشتن افکار، احساسات، باورها و تجربههای مذهبی و معنوی با همسر؛ مانند ارزشهای اخلاقی و زندگی پس از مرگ.
- صمیمیت زیباییشناختی: نیاز و تمایل به در میان گذاشتن احساسات و تجربههایی زیبا و تعجببرانگیز با همسر؛ مانند شگفتیهای طبیعت و جهان هستی.
- صمیمیت اجتماعی و تفریحی: نیاز به انجام فعالیتهای شاد و لذتبخش با همسر مانند جک گفتن، بیان داستانهای خندهدار، در میان گذاشتن روزمرگیها، ورزش کردن و سرگرمیهای مشترک.
- صمیمیت زمانی: مدت زمانی که در طول شبانهروز با همسر سپری میشود.[۴]
ویژگیهای خانوادههای صمیمی
گروهی از متخصصان، خانوادههای قوی و توانمند را که صمیمت در میان والدین آنها وجود دارد، دارای ویژگیهایی زیر میدانند:
- پایبندی به خانواده؛
- قدردانی و محبت نسبت به یکدیگر؛
- ارتباط مثبت؛
- وقت گذاشتن لذتبخش با یکدیگر در زمانهای مناسب؛
- احساس سلامت معنوی؛
- توانایی تحمل فشارها و بحرانها.[۵]
موانع ایجاد صمیمیت
از جمله مواردی که میتواند مانع ایجاد صمیمیت میان زوجین شود میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- خودخواهی: خودخواهی و خودبرتر بینی منجر به زیادهخواهی فردی و تجاوز به حقوق طرف مقابل میشود.
- سختگیری: سختگیری یا بهانهگیری در زندگی، هر دو ریشهای واحد داشته و منجر به بر هم خوردن آرامش در زندگی مشترک میشود.
- اهانت: بیان کلمات بد و همراه با اهانت، آثاری ماندگار در دیدگاه زوجین داشته و زندگی مشترک آنها را دچار آسیب میکند.
- بیاعتمادی؛
- لجاجت؛
- عدم کنترل خشم.[۶]
راهکارهای صمیمیت زوجین از دیدگاه اسلام
اسلام، راهکارهایی را برای تحکیم مودت بین زوجین ارائه کرده است:
- گذشت و اغماض
- صدا کردن به نامی نیک
- سلام کردن
- پیشواز و بدرقه کردن
- با محبت سخن گفتن و پرهیز از تندی و خشونت
- نظافت و تمیزی شوهران
- آرایش و پیرایش زنان برای شوهران
- تهیۀ هدیه و سوغاتی
- عیبپوشی و رازداری
- اظهار محبت و دوستی.[۷]
برنامههای غنیسازی روابط زوجین
زندگی زناشویی بدون دغدغه، شاد و همراه با صمیمیت زناشویی نیازمند یادگیری مهارت است. در حقیقت، کارشناسان بر این باورند که یکی از راههای افزایش کیفیت رابطه و ایجاد و تقویت رضایت در روابط زوجین، آموزش به آنها است. این آموزش، در نقاط بسیاری از جهان تحت عنوان «برنامههای غنیسازی روابط زوجین»[۸] صورت میگیرد.[۹] این برنامهها، بر مواردی همچون شناسایی عوامل مرتبط با موفقیت زناشویی، ارزیابی زوجین در مورد آن عوامل، ارائۀ بازخورد زوجین و تمرینهای ارائه شده در راستای کمک به زوجین در مواجهه با مشکلات، تمرکز دارند.[۱۰]
کارشناسان معتقدند که نقطۀ قوت این برنامهها، تمرکز بر نقاط قوت و رشد بین زوجین است نه بر مشکلات. آنها بر این باورند که هر زوجی، دارای نقاط قوت بوده و میتوان از آن برای رشد و ایجاد اعتماد استفاده کرد. بنابراین شناسایی و بزرگنمایی این نقاط قوت، اصلی ضروری بوده و انرژی لازم را برای حرکت زوجین بهسمت اهدافی که میخواهند به آن برسند، تأمین میکند.[۱۱]
از جمله مهارتهای آموزشی در خلال این برنامهها، مهارت حل تعارض و حل مسئله است. زوجین، در این برنامهها مهارت گفتوگو را یاد گرفته و ارتباط مناسبی با هم برقرار میکنند. مهارت گوش کردن، دیگر مهارتی است که در این برنامهها بر آن تأکید میشود. خوب گوش کردن بین زوجین منجر به کاهش سوءتفاهم شده و از ایجاد کجفهمیها جلوگیری میکند. مهارت ارتباط با خانوادۀ همسر، مهارتهای متمرکز بر عواطف و هیجانهای زوجین نیز از دیگر موارد آموزشی در این برنامه است.[۱۲]
پانویس
- ↑ نظری، «غنیسازی روابط زوجین به شیوۀ اولسون بر صمیمیت زناشویی زوجین»، 1398ش، ص448-456.
- ↑ Hamilton, The Great Eight: How to Be Happy (even when you have every reason to be miserable), 2009.
- ↑ Mohammad, Investigating the performance of relationship enhancement program (REP) on reducing burnout in couples, IJPN. 2014, (3):8-16.
- ↑ «افزایش صمیمیت زوجین- قسمت 1»، وبسایت دکتر ماندانا شعبان.
- ↑ نظری، «غنیسازی روابط زوجین به شیوۀ اولسون بر صمیمیت زناشویی زوجین»، 1398ش، ص448-456.
- ↑ «راههای افزایش صمیمیت در بین زوجین»، مشرق نیوز.
- ↑ «آموزههای اسلام برای صمیمیت بیشتر بین زوجین»، وبسایت شمیم.
- ↑ Relationship Marital Enrichment Program.
- ↑ Carroll, Differences between males and females in motives for engaging in sexual intercourse, 1985, 14(2):131-9
- ↑ Gurman, Brief therapy and family/couple therapy: An essential redundancy, 8(1):51-65
- ↑ Berger, Preventive approaches in couple’s therapy, 2013.
- ↑ Hamilton, The Great Eight: How to Be Happy (even when you have every reason to be miserable), 2009.
منابع
- «آموزههای اسلام برای صمیمیت بیشتر بین زوجین»، وبسایت شمیم، تاریخ بارگذاری: 24 مرداد 1392ش.
- «افزایش صمیمیت زوجین- قسمت 1»، وبسایت دکتر ماندانا شعبان، تاریخ بازدید: 3 دی 1401ش.
- «راههای افزایش صمیمیت در بین زوجین»، مشرق نیوز، تاریخ بازدید: 3 دی 1401ش.
- نظری، فرحناز و دیگران، «غنیسازی روابط زوجین به شیوۀ اولسون بر صمیمیت زناشویی زوجین»، مجلۀ تحقیقات علوم رفتاری، دورۀ 17، شمارۀ 3، 1398ش.
- Berger R, Hannah MT, Preventive approaches in couple’s therapy, Routledge, 2013.
- Carroll JL, Volk KD, Hyde JS, Differences between males and females in motives for engaging in sexual intercourse, Archives of sexual behavior, 1985.
- Gurman AS, Brief therapy and family/couple therapy: An essential redundancy, Clinical Psychology: Science and Practice, 2001.
- Hamilton S. The Great Eight: How to Be Happy (even when you have every reason to be miserable). Thomas Nelson; 2009.
- Mohammadi M, Salimi A, Zahrakar K, Davarniya R, Shakarami M, Investigating the performance of relationship enhancement program (REP) on reducing burnout in couples, IJPN, 2016.