+ رده:مصورسازی (هاتکت) |
حسین صبوری (بحث | مشارکتها) ابرابزار |
||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
{{جعبه اطلاعات مفهوم|تصویر=مشارکت اجتماعی زنان.png|زیرنویس تصویر=تصویری از دانشجویان دختر در مراسم فارغالتحصیلی دانشجویان علوم پزشکی سراسر کشور در رواق امام خمینی حرم امام رضا، ۲۱ تیر ۱۴۰۲.|image_alt=مراسم فارغالتحصیلی دانشجویان دختر علوم پزشکی سراسر کشور در رواق امام خمینی حرم امام رضا|فایل پادکست=|حجم | {{جعبه اطلاعات مفهوم | ||
| تصویر = مشارکت اجتماعی زنان.png | |||
| زیرنویس تصویر = تصویری از دانشجویان دختر در مراسم فارغالتحصیلی دانشجویان علوم پزشکی سراسر کشور در رواق امام خمینی حرم امام رضا، ۲۱ تیر ۱۴۰۲. | |||
| image_alt = مراسم فارغالتحصیلی دانشجویان دختر علوم پزشکی سراسر کشور در رواق امام خمینی حرم امام رضا | |||
| فایل پادکست = | |||
| حجم فایلپادkست = | |||
| تاریخ پادکست = | |||
| زیرنویس عنوان = | |||
| عنوان اصلی = | |||
| عنوان انگلیسی = | |||
| عنوان عربی = | |||
| عنوان علمی = | |||
| شاخه علمی = | |||
| نوع مفهوم = [[مشارکت اجتماعی]] | |||
| معنای اصطلاحی = حضور و فعالیت آگاهانه زنان در عرصههای سیاسی، اقتصادی، مردمپایه، علمی و فرهنگی | |||
| حوزه کاربرد = علوم اجتماعی، جامعهشناسی، مطالعات زنان | |||
| گستره جغرافیایی = جهانی، ایران | |||
| منشأ تاریخی = عصر معاصر و تحولات سدههای اخیر | |||
| نخستین کاربرد = | |||
| ریشه واژه = | |||
| مرتبط با = [[زن]]، [[خانواده]]، [[جامعهپذیری]] | |||
| اهمیت = پیشرفت و توسعه انسانی | |||
| مبدع = | |||
| مروج = | |||
| مقدس برای = | |||
| مورد احترام = | |||
| آثار مرتبط = | |||
}} | |||
{{درشت|'''مشارکت اجتماعی زنان'''}}؛ حضور و فعالیت آگاهانه زنان در عرصههای سیاسی، اقتصادی، مردمپایه، علمی و فرهنگی. | {{درشت|'''مشارکت اجتماعی زنان'''}}؛ حضور و فعالیت آگاهانه زنان در عرصههای سیاسی، اقتصادی، مردمپایه، علمی و فرهنگی. | ||
| خط ۱۰: | خط ۳۷: | ||
== شیوههای مشارکت == | == شیوههای مشارکت == | ||
مشارکت اجتماعی زنان، فراتر از حضور فیزیکی آنها در جامعه است<ref>Midgley, Community Participation, Social Development, 1989, P23.</ref> و به دو شیوهٔ مستقیم و غیرمستقیم صورت میپذیرد: | مشارکت اجتماعی زنان، فراتر از حضور فیزیکی آنها در جامعه است<ref>Midgley, Community Participation, Social Development, 1989, P23.</ref> و به دو شیوهٔ مستقیم و غیرمستقیم صورت میپذیرد: | ||
* مشارکت مستقیم به حضور زنان در عرصههای عمومی گفته میشود. مشارکت در فعالیتهای آموزشی، علمی، فرهنگی، اقتصادی، سیاسی، حقوقی و اجتماعی از مصادیق این شیوه است.<ref>[http://nj.jz.ac.ir/article_88583.html حقانی، «مطالعۀ تطبیقی حضور اجتماعی زن، چالشها و راهکارها»، 1397ش، ص65-66.]</ref> همچنین فعالیت آنان در انجمنها، شوراهای محلی، نهادهای خیریه، [[مساجد]] و گروههای داوطلبانه و نیز مشارکت در تصمیمگیریهای مرتبط با زندگی اجتماعی را دربرمیگیرد.<ref>علاسوند، زن در اسلام، 1390ش، ص256.</ref> | * مشارکت مستقیم به حضور زنان در عرصههای عمومی گفته میشود. مشارکت در فعالیتهای آموزشی، علمی، فرهنگی، اقتصادی، سیاسی، حقوقی و اجتماعی از مصادیق این شیوه است.<ref>[http://nj.jz.ac.ir/article_88583.html حقانی، «مطالعۀ تطبیقی حضور اجتماعی زن، چالشها و راهکارها»، 1397ش، ص65-66.]</ref> همچنین فعالیت آنان در انجمنها، شوراهای محلی، نهادهای خیریه، [[مساجد]] و گروههای داوطلبانه و نیز مشارکت در تصمیمگیریهای مرتبط با زندگی اجتماعی را دربرمیگیرد.<ref>علاسوند، زن در اسلام، 1390ش، ص256.</ref> | ||
* مشارکت غیرمستقیم از طریق نقش [[زن در خانواده|زنان در خانواده]]، بهویژه [[تربیت فرزند|تربیت فرزندان]] و [[مدیریت زنان|مدیریت خانواده]]، صورت میگیرد. بر اساس این دیدگاه، تجربهها و الگوهای رفتاری شکلگرفته در خانواده بر اجتماعیشدن اعضای آن و در نتیجه بر نسلهای بعدی اثر میگذارد.<ref>سالاریفر، نظام خانواده در اسلام، 1383ش، ص30.</ref> | * مشارکت غیرمستقیم از طریق نقش [[زن در خانواده|زنان در خانواده]]، بهویژه [[تربیت فرزند|تربیت فرزندان]] و [[مدیریت زنان|مدیریت خانواده]]، صورت میگیرد. بر اساس این دیدگاه، تجربهها و الگوهای رفتاری شکلگرفته در خانواده بر اجتماعیشدن اعضای آن و در نتیجه بر نسلهای بعدی اثر میگذارد.<ref>سالاریفر، نظام خانواده در اسلام، 1383ش، ص30.</ref> | ||
| خط ۳۵: | خط ۶۱: | ||
همچنین برخی منتقدان الگوهای توسعهگرا، بر کمیتگرایی در سنجش مشارکت، کمرنگشدن برخی نقشهای خانوادگی، اهمیتیافتن ظواهر زنانه در دستیابی به فرصتها و احتمال بهرهبرداری سیاسی از زنان کنشگر تأکید کردهاند.<ref>علاسوند، زن در اسلام، 1390ش، ص259-260.</ref> از سوی دیگر، پایینتر بودن میزان مشارکت زنان نسبت به مردان، بهویژه در عرصهٔ سیاسی، از مسائل مورد بررسی در مطالعات مشارکت اجتماعی است. برای توضیح این تفاوت، عواملی مانند تفاوتهای فیزیولوژیک،<ref>ریتزر، نظریههای جامعهشناسی در دوران معاصر، 1379ش، ص471.</ref> تفاوتهای فردی و روانشناختی، شیوههای متفاوت جامعهپذیری دختران و پسران<ref>بشیریه، جامعهشناسی سیاسی، 1384ش، ص293.</ref> و ساختارهای فرهنگی و پدرسالارانه مطرح شده است.<ref>علاسوند، زن در اسلام، 1390ش، ص236.</ref> | همچنین برخی منتقدان الگوهای توسعهگرا، بر کمیتگرایی در سنجش مشارکت، کمرنگشدن برخی نقشهای خانوادگی، اهمیتیافتن ظواهر زنانه در دستیابی به فرصتها و احتمال بهرهبرداری سیاسی از زنان کنشگر تأکید کردهاند.<ref>علاسوند، زن در اسلام، 1390ش، ص259-260.</ref> از سوی دیگر، پایینتر بودن میزان مشارکت زنان نسبت به مردان، بهویژه در عرصهٔ سیاسی، از مسائل مورد بررسی در مطالعات مشارکت اجتماعی است. برای توضیح این تفاوت، عواملی مانند تفاوتهای فیزیولوژیک،<ref>ریتزر، نظریههای جامعهشناسی در دوران معاصر، 1379ش، ص471.</ref> تفاوتهای فردی و روانشناختی، شیوههای متفاوت جامعهپذیری دختران و پسران<ref>بشیریه، جامعهشناسی سیاسی، 1384ش، ص293.</ref> و ساختارهای فرهنگی و پدرسالارانه مطرح شده است.<ref>علاسوند، زن در اسلام، 1390ش، ص236.</ref> | ||
= مشارکت اجتماعی زنان در اسلام = | == مشارکت اجتماعی زنان در اسلام == | ||
در آموزههای اسلامی، [[زنان]] در کنار نقشهای [[مادری]] و [[نقش همسری زن|همسری]]، از مسئولیت و مشارکت در امور اجتماعی نیز برخوردارند.<ref>نصیری، تحلیل مفاهیم شخصیتی زنان، 1394ش، ص90.</ref> قرآن و روایات، مسئولیت [[زن]] و [[مرد]] را در قبال سرنوشت فردی و اجتماعی به رسمیت میشناسند، هرچند در برخی دیدگاههای اسلامی، شیوه و حدود ایفای این مسئولیتها متفاوت دانسته شده است.<ref>[https://farsi.khamenei.ir/speech-content?id=7284https://farsi.khamenei.ir/speech-content?id=7284 خامنهای، «بیانات در اجتماع بانوان خوزستان»، پایگاه اطلاعرسانی دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیتالله خامنهای.]</ref> در این چارچوب، نقش خانوادگی زنان، بهویژه در [[همسری]]، [[مادری]] و [[تربیت فرزند|تربیت فرزندان]]، اهمیت ویژهای دارد، اما بهعنوان مانعی برای حضور آنان در جامعه تلقی نمیشود؛<ref>[https://farsi.khamenei.ir/speech-content?id=3298 خامنهای، «بیانات در دیدار جمعی از مداحان»، | در آموزههای اسلامی، [[زنان]] در کنار نقشهای [[مادری]] و [[نقش همسری زن|همسری]]، از مسئولیت و مشارکت در امور اجتماعی نیز برخوردارند.<ref>نصیری، تحلیل مفاهیم شخصیتی زنان، 1394ش، ص90.</ref> قرآن و روایات، مسئولیت [[زن]] و [[مرد]] را در قبال سرنوشت فردی و اجتماعی به رسمیت میشناسند، هرچند در برخی دیدگاههای اسلامی، شیوه و حدود ایفای این مسئولیتها متفاوت دانسته شده است.<ref>[https://farsi.khamenei.ir/speech-content?id=7284https://farsi.khamenei.ir/speech-content?id=7284 خامنهای، «بیانات در اجتماع بانوان خوزستان»، پایگاه اطلاعرسانی دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیتالله خامنهای.]</ref> در این چارچوب، نقش خانوادگی زنان، بهویژه در [[همسری]]، [[مادری]] و [[تربیت فرزند|تربیت فرزندان]]، اهمیت ویژهای دارد، اما بهعنوان مانعی برای حضور آنان در جامعه تلقی نمیشود؛<ref>[https://farsi.khamenei.ir/speech-content?id=3298 خامنهای، «بیانات در دیدار جمعی از مداحان»، ۵ مرداد ۱۳۸۴ش.]</ref> بلکه اندیشمندان مسلمان احیای نظام حقوقی زن در [[خانواده]] و اجتماع را ضروری دانستهاند.<ref>مطهری، نظام حقوق زن در اسلام، 1379ش، ص23.</ref> | ||
[[پیامبر اکرم]] فراگیری دانش را برای زنان و مردان ضروری دانسته<ref>مصباح الشریعة و مفتاح الحقیقة، 1377ش، ص13.</ref> و فعالیت آموزشی [[حضرت فاطمه]] و [[حضرت زینب]] در میان زنان و مردان گزارش شده است.<ref>مجلسی، بحار الانوار، 1404ق، ج43، ص66.</ref> همچنین، زنان در میان راویان احادیث [[امامان شیعه]] حضور داشتهاند.<ref>خویی، معجم رجال الحدیث، 1409ق، ج24، ص194.</ref> در روایات اسلامی نیز نمونههایی از فعالیت اقتصادی زنان گزارش شده است.<ref>[https://lib.eshia.ir/11005/5/496/حولاء کلینی، کافی، 1407ق، ج5، ص496.]</ref> مشارکت سیاسی زنان نیز در آموزههای اسلامی تأیید شده<ref>شمسالدین، اهلیة المرأة لتولّی السلطة، 1373، ص 150.</ref> و بیعت زنان با پیامبر از نمونههای تاریخی آن دانسته شده است؛<ref>[https://lib.eshia.ir/44758/3/137 حلبی، سیره حلبی، بیتا، ج3، ص137.]</ref> بااینحال، دربارهٔ تصدی برخی مناصب سیاسی و قضایی، در فقه شیعه دیدگاههای متفاوتی وجود دارد.<ref>علاسوند، زن در اسلام، 1390ش، ص236-253.</ref> | [[پیامبر اکرم]] فراگیری دانش را برای زنان و مردان ضروری دانسته<ref>مصباح الشریعة و مفتاح الحقیقة، 1377ش، ص13.</ref> و فعالیت آموزشی [[حضرت فاطمه]] و [[حضرت زینب]] در میان زنان و مردان گزارش شده است.<ref>مجلسی، بحار الانوار، 1404ق، ج43، ص66.</ref> همچنین، زنان در میان راویان احادیث [[امامان شیعه]] حضور داشتهاند.<ref>خویی، معجم رجال الحدیث، 1409ق، ج24، ص194.</ref> در روایات اسلامی نیز نمونههایی از فعالیت اقتصادی زنان گزارش شده است.<ref>[https://lib.eshia.ir/11005/5/496/حولاء کلینی، کافی، 1407ق، ج5، ص496.]</ref> مشارکت سیاسی زنان نیز در آموزههای اسلامی تأیید شده<ref>شمسالدین، اهلیة المرأة لتولّی السلطة، 1373، ص 150.</ref> و بیعت زنان با پیامبر از نمونههای تاریخی آن دانسته شده است؛<ref>[https://lib.eshia.ir/44758/3/137 حلبی، سیره حلبی، بیتا، ج3، ص137.]</ref> بااینحال، دربارهٔ تصدی برخی مناصب سیاسی و قضایی، در فقه شیعه دیدگاههای متفاوتی وجود دارد.<ref>علاسوند، زن در اسلام، 1390ش، ص236-253.</ref> | ||
| خط ۴۶: | خط ۷۲: | ||
در [[فقه اسلامی]]، حضور اجتماعی زنان تابع ضوابطی در زمینهٔ روابط با [[نامحرم]] است؛ از جمله رعایت [[حجاب]]،<ref>سورهٔ نور، آیه31.</ref> پرهیز از [[آرایش زن در اسلام|خودآرایی]] و [[جلوهنمایی زنان|خودنمایی]]،<ref>سورهٔ احزاب، آیه33.</ref> رعایت وقار در گفتار<ref>سورهٔ احزاب، آیه32.</ref> و رفتار،<ref>سورهٔ نور، آیه31.</ref> کنترل نگاه، پرهیز از [[رابطه نامشروع|روابط نامشروع]]<ref>سورهٔ نور، آیه30-31.</ref><ref>کلینی، فروع الکافی، 1365ش، ج5، ص166.</ref> و گفتوگوهای غیراخلاقی<ref>سورهٔ احزاب، آیه32.</ref> و خودداری از لمس یا خلوت با نامحرم.<ref>کلینی، فروع الکافی،1365ش، ج5، ص158.</ref> در همین چارچوب، اندیشمندان مسلمان، حجاب را ناظر به حفظ [[کرامت زن]]، نه منع حضور اجتماعی او، تفسیر میکنند.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/author/13915 حبیبی، شهلا، زن، فرهنگ اسلامی و توسعه، فصلنامة مجلس شورای اسلامی، 1372، ص89.]</ref><ref>آیتی، تاریخ پیامبر اسلام، 1362ش، ص324.</ref> | در [[فقه اسلامی]]، حضور اجتماعی زنان تابع ضوابطی در زمینهٔ روابط با [[نامحرم]] است؛ از جمله رعایت [[حجاب]]،<ref>سورهٔ نور، آیه31.</ref> پرهیز از [[آرایش زن در اسلام|خودآرایی]] و [[جلوهنمایی زنان|خودنمایی]]،<ref>سورهٔ احزاب، آیه33.</ref> رعایت وقار در گفتار<ref>سورهٔ احزاب، آیه32.</ref> و رفتار،<ref>سورهٔ نور، آیه31.</ref> کنترل نگاه، پرهیز از [[رابطه نامشروع|روابط نامشروع]]<ref>سورهٔ نور، آیه30-31.</ref><ref>کلینی، فروع الکافی، 1365ش، ج5، ص166.</ref> و گفتوگوهای غیراخلاقی<ref>سورهٔ احزاب، آیه32.</ref> و خودداری از لمس یا خلوت با نامحرم.<ref>کلینی، فروع الکافی،1365ش، ج5، ص158.</ref> در همین چارچوب، اندیشمندان مسلمان، حجاب را ناظر به حفظ [[کرامت زن]]، نه منع حضور اجتماعی او، تفسیر میکنند.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/author/13915 حبیبی، شهلا، زن، فرهنگ اسلامی و توسعه، فصلنامة مجلس شورای اسلامی، 1372، ص89.]</ref><ref>آیتی، تاریخ پیامبر اسلام، 1362ش، ص324.</ref> | ||
برخی دیدگاهها نقش زن را عمدتاً به [[خانه]] و [[خانواده]] محدود میکنند، در حالی که دیدگاههای دیگر میان مسئولیتهای خانوادگی و مشارکت اجتماعی زنان تعارضی نمیبینند و بر نقش اجتماعی آنان در کنار مسئولیتهای خانوادگی تأکید دارند.<ref>خمینی، صحیفه امام، 1389ش، ص300.</ref> در برخی دیدگاههای فقهی، فعالیت اجتماعی زنان باید با مسئولیتهای خانوادگی هماهنگ باشد. بر این اساس، پس از ازدواج، رعایت حقوق زناشویی همسر و حفظ مصالح خانواده مهم دانسته شده است؛ همچنین مادری، هرچند در این دیدگاه واجب شرعی تلقی نمیشود، از اولویتهای مهم زندگی خانوادگی زنان بهشمار میرود.<ref>علاسوند، زن در اسلام، 1390ش، ص261.</ref> در دیدگاه اسلامی، زن مسئولیت مهمی در [[مدیریت زنان|مدیریت خانواده]] و تربیت فرزندان دارد<ref>[https://farsi.khamenei.ir/mobile-content?id=39134 خامنهای، «دیدار مداحان اهلبیت با رهبر انقلاب»، | برخی دیدگاهها نقش زن را عمدتاً به [[خانه]] و [[خانواده]] محدود میکنند، در حالی که دیدگاههای دیگر میان مسئولیتهای خانوادگی و مشارکت اجتماعی زنان تعارضی نمیبینند و بر نقش اجتماعی آنان در کنار مسئولیتهای خانوادگی تأکید دارند.<ref>خمینی، صحیفه امام، 1389ش، ص300.</ref> در برخی دیدگاههای فقهی، فعالیت اجتماعی زنان باید با مسئولیتهای خانوادگی هماهنگ باشد. بر این اساس، پس از ازدواج، رعایت حقوق زناشویی همسر و حفظ مصالح خانواده مهم دانسته شده است؛ همچنین مادری، هرچند در این دیدگاه واجب شرعی تلقی نمیشود، از اولویتهای مهم زندگی خانوادگی زنان بهشمار میرود.<ref>علاسوند، زن در اسلام، 1390ش، ص261.</ref> در دیدگاه اسلامی، زن مسئولیت مهمی در [[مدیریت زنان|مدیریت خانواده]] و تربیت فرزندان دارد<ref>[https://farsi.khamenei.ir/mobile-content?id=39134 خامنهای، «دیدار مداحان اهلبیت با رهبر انقلاب»، ۱۷ اسفند ۱۳۹۶ش.]</ref> و فعالیت اجتماعی او باید با مسئولیتهای خانوادگی و تواناییهایش تناسب داشته و در جهت منافع عمومی، رشد دانش و مهارت و بهبود وضعیت جامعه باشد.<ref>علاسوند، زن در اسلام، 1390ش، ص258.</ref> | ||
== مشارکت اجتماعی زنان در ایران == | == مشارکت اجتماعی زنان در ایران == | ||
=== دورهٔ مشروطه === | === دورهٔ مشروطه === | ||
[[پرونده:مشارکت اجتماعی زنان۲.jpg|جایگزین=هیئت مدیره «جمعیت نسوان | [[پرونده:مشارکت اجتماعی زنان۲.jpg|جایگزین=هیئت مدیره «جمعیت نسوان وطنخواه»|بندانگشتی|هیئت مدیره «جمعیت نسوان وطنخواه»، یک انجمن فعال در دوره مشروطهخواهی در تهران (۱۹۲۳–۱۹۳۳)]] | ||
حضور اجتماعی زنان در ایران پیشینهای طولانی دارد، اما در [[دوره مشروطه]] در قالب فعالیتهای سیاسی، اجتماعی و انجمنی بهصورت سازمانیافته گسترش یافت. با وجود مشارکت برخی زنان در [[نهضت مشروطه]]،<ref>[https://dolat.ir/detail/174722 مروتی، «مروری بر جایگاه زنان قبل و بعد از انقلاب»، پایگاه اطلاعرسانی دولت.]</ref> قانون اساسی مشروطه حقوق سیاسی مشخصی برای زنان در نظر نگرفت و وضعیت حقوقی آنان در مقایسه با دورهٔ پیش از مشروطه تغییر اساسی نکرد. در این دوره، بخشی از زنان از طریق خانواده و در پیوند با فعالیتهای سیاسی پدران یا همسران خود در عرصهٔ اجتماعی حضور داشتند. از دورهٔ مشروطه به بعد، انجمنها و تشکلهایی با هدف پیگیری مسائل و حقوق زنان شکل گرفتند که از جمله آنها میتوان به [[انجمن مخدرات وطن]] و [[ | حضور اجتماعی زنان در ایران پیشینهای طولانی دارد، اما در [[دوره مشروطه]] در قالب فعالیتهای سیاسی، اجتماعی و انجمنی بهصورت سازمانیافته گسترش یافت. با وجود مشارکت برخی زنان در [[نهضت مشروطه]]،<ref>[https://dolat.ir/detail/174722 مروتی، «مروری بر جایگاه زنان قبل و بعد از انقلاب»، پایگاه اطلاعرسانی دولت.]</ref> قانون اساسی مشروطه حقوق سیاسی مشخصی برای زنان در نظر نگرفت و وضعیت حقوقی آنان در مقایسه با دورهٔ پیش از مشروطه تغییر اساسی نکرد. در این دوره، بخشی از زنان از طریق خانواده و در پیوند با فعالیتهای سیاسی پدران یا همسران خود در عرصهٔ اجتماعی حضور داشتند. از دورهٔ مشروطه به بعد، انجمنها و تشکلهایی با هدف پیگیری مسائل و حقوق زنان شکل گرفتند که از جمله آنها میتوان به [[انجمن مخدرات وطن]] و [[جمعیت نسوان وطنخواه]] اشاره کرد. با این حال، دامنهٔ عضویت و میزان ارتباط این تشکلها با عموم زنان جامعه محدود بود و بهباور محققان، مطالبات آنها با خواستههای بخشهای مختلف زنان ایران در آن دوره سازگار نبوده است.<ref>[https://hawzah.net/fa/Article/View/99525/زن،_هویت_و_انقلاب_اسلامی محمدی، «زن، هویت و انقلاب اسلامی»، پایگاه اطلاعرسانی حوزه.]</ref> | ||
=== دورهٔ پهلوی === | === دورهٔ پهلوی === | ||
| خط ۶۷: | خط ۹۳: | ||
== منابع == | == منابع == | ||
{{آغاز منابع}} | |||
* قرآن کریم. | * قرآن کریم. | ||
* ابنحبیب البغدادی، محمد، المحبر، بیروت، دارالآفاق الجدیدة، بیتا. | * ابنحبیب البغدادی، محمد، المحبر، بیروت، دارالآفاق الجدیدة، بیتا. | ||
| خط ۱۲۷: | خط ۱۵۳: | ||
{{پایان منابع}} | {{پایان منابع}} | ||
[[رده:اصلاح رباتیک]] | |||
[[رده:جامعهشناسی زنان]] | |||
[[رده:حقوق زنان]] | |||
[[رده:مشارکت اجتماعی]] | |||
[[رده:مصورسازی]] | [[رده:مصورسازی]] | ||
<!-- | |||
== تغییر مسیرهای پیشنهادی == | |||
مشارکت اجتماعی{{سخ}} | |||
مشارکت زنان{{سخ}} | |||
فعالیت اجتماعی زنان{{سخ}} | |||
--> | |||
