| خط ۵۸: | خط ۵۸: | ||
از نظر بعضی پژوهشگران اگر آگاهیهای مورد نیاز از رسانههای رسمی تأمین نشود، شایعات از طریق فضای مجازی این خلأ را پر کرده و باور و رفتارها را شکل میدهد.[دانش و دیگران، «تاثیر شایعه فضای مجازی بر نظم و امنیت جامعه؛ دیدگاه پژوهی کارمندان شهرداری تهران»، ص۱۲.] اما بعضی دیگر از کارشناسان با لازم دانستن آموزش سواد رسانه و جرمانگاری انتشار شایعه در فضای مجازی، تأکید دارند اطلاعرسانی از منابع رسمی بهتنهایی برای جلوگیری از شایعه کافی نیست و بلکه اطلاعرسانی صحیح نیز در برابر انتشار شایعه، دچار چالش میشود.['''مختار رضایی، «برخورد پلیس فتا با انتشاردهندگان اخبار کذب و شایعه درفضای مجازی»،خبرگزاری مهر.]''' | از نظر بعضی پژوهشگران اگر آگاهیهای مورد نیاز از رسانههای رسمی تأمین نشود، شایعات از طریق فضای مجازی این خلأ را پر کرده و باور و رفتارها را شکل میدهد.[دانش و دیگران، «تاثیر شایعه فضای مجازی بر نظم و امنیت جامعه؛ دیدگاه پژوهی کارمندان شهرداری تهران»، ص۱۲.] اما بعضی دیگر از کارشناسان با لازم دانستن آموزش سواد رسانه و جرمانگاری انتشار شایعه در فضای مجازی، تأکید دارند اطلاعرسانی از منابع رسمی بهتنهایی برای جلوگیری از شایعه کافی نیست و بلکه اطلاعرسانی صحیح نیز در برابر انتشار شایعه، دچار چالش میشود.['''مختار رضایی، «برخورد پلیس فتا با انتشاردهندگان اخبار کذب و شایعه درفضای مجازی»،خبرگزاری مهر.]''' | ||
== شایعه در ایران و جهان == | |||
مطالعات نشان میدهد که شایعات در همه جوامع وجود دارد. بعضی پژوهشگران عقیده دارند هرجا که انسان و زبان وجود دارد. شایعه نیز به وجود میآید.[عسگری، «عوامل اجتماعی در مهندسی شایعه»، ۱۳۸۸ش، ص66.] دانشمندان علوم اجتماعی، شایعه را جزئی از فرهنگ بشری[چراغی، «شایعه و شایعه پردازی در عصر قاجار»، ۱۳۹۰ش، ص۲۲.] و یک پدیدۀ اجتماعی تلقی میکنند.[عسگری، «عوامل اجتماعی در مهندسی شایعه»، ۱۳۸۸ش، ص67.] در دوران گذشته، شایعه بهعنوان منبع خبری عمل میکرد و بهدلیل نبودِ وسایلِ ارتباط جمعی، مردم علاقمند به شنیدن سخنان تازه بودند و اصطلاحات ایرانی مثل از کاه، کوهی ساختن و یا «يك كلاغ را چهل كلاغ كردن»،[دهخدا، امثال و حکم، ج4، 1383ش، ص2049.] در واکنش به شایعهپراکنانی بود که خبر را با شاخ و برگهای فراوانی نقل میکردند.[عسگری، «عوامل اجتماعی در مهندسی شایعه»، ۱۳۸۸ش، ص66.] برخی پژوهشگران فرهنگ گفتاری یا شفاهی و ضربالمثلهای مشهوری مثل «تا نباشد چیزکی مردم نگویند چیزها»[چراغی، «شایعه و شایعه پردازی در عصر قاجار»، ۱۳۹۰ش، ص۲5.] و همچنین سطح مطالعۀ کم را،[رضائیان فرد و چولکی، «بررسی علل و عوامل موثر در رواج شایعه در شبکههای اجتماعی مجازی»، ۱۳۹۵ش، ص126.] از عوامل تأثیرپذیری جامعه ایرانی در برابر شایعات میدانند. | |||
== مدیریت شایعه == | == مدیریت شایعه == | ||