پرش به محتوا

پیش‌نویس:جین بتکه الشتاین: تفاوت میان نسخه‌ها

از ایران‌پدیا
→ تفاوت با ویرایش قدیمی‌ترتفاوت با ویرایش جدیدتر ←
دیداریویکی‌متن
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۲: خط ۲:
<big>'''جین بتکه الشتاین؛'''</big> از فمنیست‌های موج سوم.  
<big>'''جین بتکه الشتاین؛'''</big> از فمنیست‌های موج سوم.  


جین بتکه الشتاین، در کتاب «مرد عمومی، زن خصوصی» (۱۹۸۱) به تلاش فمنیست‌های رادیکال برای سیاسی کردن زندگی خصوصی حمله می کند و به دفاع از زندگی خصوصی و خانواده‌ی فرزند محور می‌پردازد. الشتاین  مادر بودن را«فعالیتی پیچیده، غنی، پر زحمت و شادی آفرین» می داند که «زیستی، طبیعی، اجتماعی، نمادین و عاطفی است».
جین بتکه الشتاین، در کتاب «مرد عمومی، زن خصوصی» (۱۹۸۱م) به تلاش فمنیست‌های رادیکال برای سیاسی کردن زندگی خصوصی حمله می کند و به دفاع از زندگی خصوصی و خانواده‌ی فرزند محور می‌پردازد. الشتاین  مادر بودن را«فعالیتی پیچیده، غنی، پر زحمت و شادی آفرین» می داند که «زیستی، طبیعی، اجتماعی، نمادین و عاطفی است».


الشتاین به سبب مطالعاتش در خصوص «جنگ عادلانه» مشهور بود. همین ایده بود که جنگ علیه تروریسم را برای محافظه کاران دولت بوش توجیه می‌کرد.الشتاین با اینکه طرفدار خانواده‌گرایی، و از منتقدین فمنیست‌های رادیکال می‌باشد اما با تئوری «جنگ عادلانه» پس از حادثه یازده سپتامبر یکی از مدافعان حمله دولت آمریکا به عراق و افغانستان بود.
الشتاین به سبب مطالعاتش در خصوص «جنگ عادلانه» مشهور بود. همین ایده بود که جنگ علیه تروریسم را برای محافظه کاران دولت بوش توجیه می‌کرد.الشتاین با اینکه طرفدار خانواده‌گرایی، و از منتقدین فمنیست‌های رادیکال می‌باشد اما با تئوری «جنگ عادلانه» پس از حادثه یازده سپتامبر یکی از مدافعان حمله دولت آمریکا به عراق و افغانستان بود.
خط ۱۲: خط ۱۲:
وی از ۱۹۷۳م تا ۱۹۸۸م در دانشگاه ماساچوست تدریس کرد و سپس به عنوان نخستین زن دارنده کرسی استادی وقفی به دانشگاه وندربیلت پیوست<ref>Gifford Lectures". ''Giffordlectures.org''. Archived from the original on May 29, 2013.</ref>. الشتاین در ۱۹۹۵م استاد دانشگاه شیکاگو شد و به عنوان استاد اخلاق اجتماعی و سیاسی در دانشکده الهیات این دانشگاه به تدریس پرداخت.<ref>[[wikipedia:Jean_Bethke_Elshtain#CITEREFCouncil_on_Civil_Society1998|Council on Civil Society 1998, p. 29.]]</ref> او عضو آکادمی هنر و علوم آمریکا، پژوهشگر گوگنهایم و دریافت‌کننده نه دکترای افتخاری بود.<ref>"New Members Join Humanities Endowment's National Council". The America's Intelligence Wire. November 15, 2006.</ref>
وی از ۱۹۷۳م تا ۱۹۸۸م در دانشگاه ماساچوست تدریس کرد و سپس به عنوان نخستین زن دارنده کرسی استادی وقفی به دانشگاه وندربیلت پیوست<ref>Gifford Lectures". ''Giffordlectures.org''. Archived from the original on May 29, 2013.</ref>. الشتاین در ۱۹۹۵م استاد دانشگاه شیکاگو شد و به عنوان استاد اخلاق اجتماعی و سیاسی در دانشکده الهیات این دانشگاه به تدریس پرداخت.<ref>[[wikipedia:Jean_Bethke_Elshtain#CITEREFCouncil_on_Civil_Society1998|Council on Civil Society 1998, p. 29.]]</ref> او عضو آکادمی هنر و علوم آمریکا، پژوهشگر گوگنهایم و دریافت‌کننده نه دکترای افتخاری بود.<ref>"New Members Join Humanities Endowment's National Council". The America's Intelligence Wire. November 15, 2006.</ref>


تمرکز اصلی پژوهش‌های الشتاین بر رابطه سیاست و اخلاق بود، به ویژه بررسی نقش‌های جنسیتی در حوزه عمومی و خصوصی[۱۴]. پس از حملات ۱۱ سپتامبر، از حامیان قابل توجه مداخله نظامی آمریکا در افغانستان و عراق بود[۱۴]. از آثار مهم او می‌توان به «زنان و جنگ»، «دموکراسی در محاکمه» و «جنگ عادلانه علیه ترور» اشاره کرد[۱۶][۱۷]. الشتاین در ۱۱ اوت ۲۰۱۳ در سن ۷۲ سالگی بر اثر نارسایی قلبی درگذشت[۲۰].
تمرکز اصلی پژوهش‌های الشتاین بر رابطه سیاست و اخلاق بود، به ویژه بررسی نقش‌های جنسیتی در حوزه عمومی و خصوصی. پس از حملات ۱۱ سپتامبر، از حامیان قابل توجه مداخله نظامی آمریکا در افغانستان و عراق بود.<ref>News report in September/October 2013 issue of Philosophy Now magazine entitled 'Jean Bethke Elshtein' (sic), accessible here</ref> از آثار مهم او می‌توان به «زنان و جنگ»، «دموکراسی در محاکمه» و «جنگ عادلانه علیه ترور» اشاره کرد.<ref>[[wikipedia:Jean_Bethke_Elshtain#CITEREFRomano2013|Romano 2013, pp. 431–33.]]</ref> الشتاین در ۱۱ اوت ۲۰۱۳م در سن ۷۲ سالگی بر اثر نارسایی قلبی درگذشت.<ref>Huckabee, Charles (August 13, 2013). "2 Prominent Scholars, Jean Elshtain and Pauline Maier, Have Died".</ref>


جین بتکه الشتاین در 6 ژانویه 1941 در خانواده پل بتکه و هلن لیند <ref>[https://en.wikipedia.org/wiki/Jean_Bethke_Elshtain «Bethke_Elshtain»، در ویکی پدیای انگلیسی]</ref> در بخش روستایی-کشاورز واقع در شمال کلرادو چشم به جهان گشود و در روستای کوچک تیمنات (با 185 نفر جمعیت) بزرگ شد. پدرش مدیر مدارس تیمنات بود و الشتاین در میان پنج فرزند [[خانواده]] از همه بزرگ تر بود. در دبیرستان، الشتاین نایب رئیس ملی انجمن آینده سازان آمریکا بود و با بردن جوایز متعددی در مسابقات سخنرانی، استعداد خود را برای ایراد سخنرانی‌های عمومی ثابت کرد. پس از دبیرستان برای تحصیل در رشته تاریخ به دانشگاه ایالتی کلرادو و بعدها به دانشگاه کلرادو رفت و در همان جا در سال 1963 مدرک کارشناسی خود را گرفت. در این زمان او [[ازدواج]] کرده و با داشتن سه فرزند از همسرش جدا شد. در 1973 الشتاین مدرک دکترای خود را از دانشگاه براندیس گرفت و در مقام استادیار به دانشکده علوم سیاسی دانشگاه ماساچوست در آمرست پیوست. در 1976 به مقام دانشیاری رسید و در 1981 استاد تمام شد. در 1988 الشتاین در مقام استاد علوم سیاسی در دانشگاه وندربیلت مشغول به کار شد (و نخستین زنی بود که در این دانشگاه عهده دار یک کرسی استادی گردید). در 1995 به عنوان نخستین استاد کرسی لورا اسپلمن راکفلر در اخلاقیات اجتماعی و سیاسی در مدرسه الهیات دانشگاه شیکاگو کار خود را شروع کرد.
== دیدگاه‌های جین بتکه الشتاین ==
جین الشتاین در ۱۱ آگوست ۲۰۱۳ در سن ۷۲ سالگی درگذشت.
جین بتکه الشتاین از نظریه‌پردازان فمینیسم خانواده‌گرا محسوب می‌شود که همواره از نهاد خانواده و نقش مادرانه دفاع کرده است. دیدگاه وی را می‌توان در دو محور اصلی خلاصه کرد: نخست، نقد بنیادین به جریان‌های اصلی فمینیسم (لیبرال، رادیکال و مارکسیستی) و دوم، تأکید بر نقش بی‌بدیل خانواده در ایجاد همبستگی اجتماعی.


== دیدگاه‌==
الشتاین به فمینیست‌های لیبرال به‌دلیل «معادل دانستن انسان بودن با مرد بودن» و ترغیب زنان به شبیه‌سازی خود به مردان انتقاد دارد.<ref>Elshtain، 1995: 427.</ref> از نگاه وی، این رویکرد باعث ترویج ارزش‌های مردانه (مانند قاطعیت و فاصله‌گیری عاطفی) و تضعیف فضایل زنانه‌ای می‌شود که برای ایجاد ارتباط صمیمانه و حفظ انسجام اجتماعی ضروری هستند.<ref>[http://jafarhashemlou.blogfa.com/post/2073 هاشملو، «نظریه های روانشناسی فمینیستی جین بتکه الشتین»، در وبلاگ روانشناسی هاشملو، ،9 شهریور 1400ش]</ref> او همچنین تصور فمینیستی مبنی بر این که تفاوت‌های جنسیتی صرفاً ساخته‌ی اجتماع است را به چالش کشیده و انتخاب آگاهانه‌ی بسیاری از زنان برای مادری را گواهی بر طبیعی و عمیق‌تر بودن این نقش می‌داند.<ref>[https://nashreney.com/product/ تانگ، «نقد و نظر: درآمدی جامع بر نظریه‌های فمینیستی»، ص 61، 1396ش]</ref>
جین بتکه الشتاین از مدافعین [[خانواده]] در جنبش فمینیسم خانواده­‌گرااست. به نظر می­‌رسد که در تاریخچه‌ی نظرات الشتاین، زمانی نبوده است که او مخالفتی با خانواده داشته باشد. نظرات وی در موضوع خانواده و [[زنان]] را در دو دسته‌ی کلی می­‌توان مورد بررسی قرار داد:
#اعتراض و مخالفت با نظریات فمینیستی در مورد زنان و مادری
#توجه به نقش ویژه‌ی خانواده در همبستگی اجتماعی


الشتاین به بسیاری از نظریات فمینیستی نقدهای جدی داشت. انتقاد و ایراد جدی الشتاین متوجه هر سه گروه فمینیستی لیبرال، [[رادیکال]] و مارکسیستی بود. انتقاد او به لیبرال‌ها این بود که انسان بودن را معادل مرد بودن فرض کرده­‌اند و معتقدند که زنان اگر بخواهند/ می‌خواهند و باید بخواهند که شبیه مردان باشند.<ref>Elshtain، 1995: 427.</ref> او اصرار داشت که «موضوع برخورد و مطالعه‌ی ما انزوا و حقارت زنان تحت سیطره‌ی ایدئولوژی مردمحور است و نه فعالیت انسان ­ساز [[زنان]]؛ مادری، آنچه امروزه نزد فمینیست­‌ها با عنوان کار بی­‌ارزش شمرده می‌­شود.<ref>Budig، 2004: 416.</ref>
الشتاین با دفاع از ارزش ذاتی مادری و کار مراقبتی، آن را نه فعالیتی بی‌ارزش، بلکه منبعی برای اخلاق مسئولیت‌پذیری، شفقت و مراقبت معرفی می‌کند.<ref>Elshtain, Jean Bethke. 1981. public man, private women. princeton, N.J: princeton university press.</ref> او استدلال می‌کند که خانواده تنها پناهگاه در برابر منطق سودمحور سرمایه‌داری است و فضای منحصر به فردی برای پرورش این فضایل اخلاقی فراهم می‌آورد.<ref>Budig، 2004: 427.</ref> الشتاین با طرح مفهوم «مادری اجتماعی»، معتقد است گسترش این اخلاق مراقبتی به عرصه عمومی می‌تواند مبنای بهتری برای نظم اجتماعی فراهم کند تا تمرکز صرف بر حقوق فردی. وی همچنین بر اهمیت رابطه‌ی دوسویه و اختصاصی کودک با مراقب اصلی (معمولاً مادر) تأکید دارد و با نگهداری جمعی کودکان مخالف است.<ref>Elshtain, Jean Bethke. 1981. public man, private women. princeton, N.J: princeton university press.</ref>


الشتاین معتقد بود اصرار بر اینکه زنان شبیه مردان باشند، در نهایت منجر به پرورش خصوصیات مردانه (قاطعیت، دوری از صمیمت و وابستگی و پرورش ارزش­های مردانه) در [[زنان]] و از دست رفتن خصوصیات زنان‌ه­ایی می­‌شود که قابلیت خلق و حفظ اجتماع از طریق ارتباط صمیمانه را دارد.<ref>[http://jafarhashemlou.blogfa.com/post/2073 هاشملو، «نظریه های روانشناسی فمینیستی جین بتکه الشتین»، در وبلاگ روانشناسی هاشملو، ،9 شهریور 1400ش]</ref>
او در برابر گفتمان‌های رایجی که خانواده را کانون ستم و خشونت معرفی می‌کنند، استدلال می‌نماید که این نگاه یک‌سو نگر، کارکردهای مثبت و ضروری خانواده برای افراد و جامعه را نادیده می‌گیرد. از نظر الشتاین، پایداری خانواده نه به دلیل سلطه‌ی ساختاری، بلکه به دلیل ارضاء نیازهای طبیعی انسان به صمیمت و تعلق است و تا زمانی که جایگزینی برای تأمین این نیازها ارائه نشود، خانواده پابرجا خواهد ماند.<ref>Elshtain, Jean Bethke. 1981. public man, private women. princeton, N.J: princeton university press.</ref>


جین معتقد است لیبرال­ها و همین­طور [[رادیکال]]­ها نیاز دارند که به‌طور جدی در این اندیشه که تفاوت بین [[زنان]] و [[مردان]] به‌تمامی ناشی از تربیت است و نه طبیعت، تجدیدنظر کنند؛ چراکه خیل زنانی که همچنان مادری را انتخاب می­‌کنند، بیانگر آن است که مادری نقش و شغلی مانند «افسر نیروی هوایی» نیست و حتی اگر هم باشد، چنین نیست که بتوان به‌راحتی آن را تعویض یا فراموش کرد. <ref>[https://nashreney.com/product/ تانگ، «نقد و نظر: درآمدی جامع بر نظریه‌های فمینیستی»، ص 61، 1396ش]</ref>
== نقد دیدگاه الشتاین ==
از نظر الشتاین، این ادعا که زنانی که مادری و [[همسری]] را انتخاب می­‌کنند کوته‌­فکرند و زنانی که بیش از همه مایل­ند در نقش­‌های اجتماعی و شغلی حاضر بشوند زنان روشن‌فکر هستند، خشم زنانی را برانگیخته که به‌واسطه‌ی انتخابشان مورد اهانت قرار گرفته‌­اند. الشتاین متذکر این نکته است که این امر در مخالفت با اصول اولیه‌ی لیبرالیسم مبنی بر آزادی انتخاب و احترام است. اصرار بر تغییر نقش­‌ها و شبیه کردن [[زنان]] و [[مردان]] به یکدیگر در مدت زمان کوتاه امکان­پذیر نیست و اجبار افراد بر تغییر نیز همچنان با اصول لیبرالیسم در تناقض است.
دیدگاه الشتاین، با وجود نکات قوت، با نقدهایی مواجه است. مهم‌ترین نقد، احتمال تقویت کلیشه‌های سنتی جنسیتی و محدود کردن زنان به حوزه خصوصی است. تأکید او بر ماهیت طبیعیِ متفاوت زنان و مردان و نقش بی‌بدیل مادری، می‌تواند به حذف نظام‌مند زنان از عرصه عمومی و نادیده گرفتن تنوع آرزوها و ظرفیت‌های فردی آنان بیانجامد. این رویکرد با اصل «آزادی انتخاب» که خود الشتاین بر آن تأکید دارد، در تناقض بالقوه قرار می‌گیرد.<ref>Elshtain، 1995: 271</ref>
در کتاب «مرد عمومی، زن خصوصی»، الشتاین در مورد این موضوع بحث می‌کند که تجربیات [[زنان]] به‌عنوان مادر، به آنان برتری­‌ای می­‌دهد که می‌تواند در اداره‌ی جهان مورد استفاده قرار گیرد. او مدعی است افراد در [[خانواده]] در معرض بهترین تجربه از روابط انسانی هستند: دل بستگی­‌های طولانی‌مدت، ضرورت‌­ها و مسئولیت­‌های متقابل، صمیمیت و مراقبت. در ضمن اینکه خانواده تنها مکان در دنیای سرمایه‌­داری است که افراد، محبت و آرامش را در آن می­‌یابند؛ چراکه این محل تنها جایی است که سود و منفعت، هدف غایی افراد نیست. این ویژگی، خانه را تنها مکانی می­‌سازد که افراد در آن رفتار منصفانه، شفقت، اخلاق و مسئولیت‎‌­پذیری را می­‌آموزند.


الشتاین مدعی است که این خصایص از طریق یک مادری خوب، به افراد انتقال می­‌یابد. اگر چنین فرایندی از مراقبت و توجه به جامعه گسترش داده شود، تغییرات جدی در شالوده‌­های ساختاری حقوق، مسئولیت‌­ها و قوانین اتفاق می­‌افتاد. [[خانواده]] امکان به‌ وجود آمدن اخلاق مسئولیت­پذیری در قبال جامعه و افراد دیگر را به وجود می­‌آورد، در حالی ­که فرایند فعلی، آزادی‌­های فردی را به جای اخلاق‌مداری ترویج می‌­کند. او معتقد است «مادری اجتماعی<ref>Social Mothering.</ref>»<ref>Budig، 2004: 427.</ref> به نحو عمیقی جریان روند حاکم را که در آن حقوق فردی بر ضروریات اجتماع مقدم پنداشته می‌­شود تغییر خواهد داد. از نظر وی، این نکته باید مورد توجه فمینیست­‌هایی که در پی برابری جنسیتی­‌اند قرار گیرد؛ آن‌ها می‌­بایست به جای تلاش برای به دست آوردن حقوق فردی و آزادی­‌های شهروندی برابر با [[مردان]] برای زنان، به این نکته توجه کنند که مادری اجتماعی برای [[زنان]] و مردان، هر دو رفاه اجتماعی و مسئولیت­­‌پذیری نسبت به جامعه و افراد دیگر را به ارمغان خواهد آورد که غایت ارزشمندتری است.
همچنین، ایده‌ال‌سازی خانواده و نقش مادرانه، می‌تواند تجربیات متنوع و گاه منفی افراد (مانند وجود خشونت خانگی یا میل به ایفای نقش‌های اجتماعی دیگر) را نادیده بگیرد. دفاع او از الگوی خانواده سنتی، پاسخ روشنی به الگوهای متنوع خانواده در جهان معاصر نمی‌دهد. از منظر منتقدان، تأکید الشتاین بر اخلاق مراقبتی زنان، بدون تلاش همزمان برای توزیع عادلانه‌تر این مسئولیت‌ها بین همه اعضای جامعه (از جمله مردان)، ممکن است بار سنگین مراقبت را تنها بر دوش زنان تثبیت کند. در نهایت، این پرسش اساسی مطرح است که آیا می‌توان فضایل اخلاقی مانند مراقبت و مسئولیت‌پذیری را منحصراً به نقش زیستی-اجتماعی مادری پیوند داد یا این فضایل قابلیت آموزش و تعمیم در چارچوب‌های اجتماعی گسترده‌تر را نیز دارند؟<ref>Elshtain، 1995: 271</ref>


الشتاین نیز به مسئله‌ی کودکان پرداخته است؛ هم از جهت مغفول­ ماندن آنان در دوران کنونی و هم اهمیتی که آن‌ها به‌عنوان وارثان آینده‌ی جامعه دارند. او اعتقاد دارد تماس با کودکان برای بزرگ‌سالان مفید است؛ اما در مقابل ایده‌ی نگهداری جمعی از کودکان مقاومت می‌­کرد. الشتاین ایده‌ی عدم تعلق کودک به شخص نگهدارنده‌ی خاص و واگذاری کودک به جمع را رد می­‌کرد. به اعتقاد او، با محروم کردن کودک از تماس با یک یا دو بزرگ‌سال که خود را وقف او کرده‌­اند، چیز بسیار مهمی از کف می‌رود. اگرچه او با ایده‌ی دارایی بودن کودکان نیز مخالف بود، اما احساس تعلق به همگان را بدون احساس تعلق به یک شخص خاص را به‌مراتب بدتر می­‌دانست.<ref>Elshtain, Jean Bethke. 1981. public man, private women. princeton, N.J: princeton university press.</ref>
الشتاین اشاره می‌کند مسئله‌ی [[خانواده]] زمانی مورد توجه قرار گرفت که خانه را به‌عنوان محل خشونت به افراد به‌خصوص [[زنان]] و کودکان معرفی کردند.<ref>Ibid: 259.</ref> معرفی خانواده از این منظر، سبب شکل گرفتن دیدگاه‌­های نادرست درباره‌ی آن و مغفول ماندن کارکردهایی از خانواده شد که برای اعضای آن و جامعه ضروری هستند.
از نظر الشتاین، به دنبال نظریات افراطی در مورد خانواده به‌عنوان واحد اجتماعی-اقتصادی، نهادی ستمگر نسبت به اعضای خانواده <ref>«روزنامه‌ی آزادی زنان انقلابی»، 1971م</ref>، [[خانواده]] به‌عنوان تولیدکننده‌ی ملزومات سرمایه‌داری<ref>جین همفریز[9]Ibid: 3-261.</ref>، خانه به‌عنوان ریشه‌ی هر شر (لائورال لیمپوس<ref>Laurel Limpus.</ref>) و اردوگاه کار اجباری دلپذیر (بتی فریدان)، نظریات روان­شناسی نیز به تخریب خانواده پرداختند و خانواده­‌ها را گروهی از افراد «گانگستر» و خانه را مکانی برای «ترور متقابل» معرفی کردند. لاینگ و سنت<ref>Sennett& Cobb - R.D. Laing.</ref> عشق خانوادگی و نگرانی­‌های والدین را نوعی خشونت معرفی کرده­‌اند. «از لحظه‌ی تولد کودک انسان­‌های اولیه تا کودک قرن بیستمی در معرض خشونت‌­هایی هستند که عشق نامیده می­‌شود» و بنابراین همه‌ی افرادی که در خانواده­‌ها بزرگ شده­‌اند «موجوداتی نیمه‌دیوانه­‌اند.»
گروه‌­های طرفدار خانواده، خانه و نقش­‌های خانوادگی [[زنان]] را منبع قدرت و خردی می­‌دانند که می‌تواند برای تبدیل جهان به مکان بهتر، استفاده شود. از نظر این دسته از فمینیست­‌ها، دلیل اصلی ضدیت با خانواده، غرق شدن در جذابیت ظاهری فعالیت‌­های مردانه و تصور [[خانواده]] به‌عنوان مانع اصلی رسیدن زنان به این امتیازات است. در حالی که از نظر فمینیست­‌های طرفدار خانواده، حضور [[زنان]] در خانه به‌دور از دنیای سیاست و آفات آن، زنان را در همکاری، مراقبت و حفاظت از یکدیگر در موقعیت برتری نسبت به مردان قرار داده است. این گروه معتقدند این خصوصیات زنان می‌تواند پادزهری برای فرهنگ مردمحور باشد.<ref>Ibid: 427.</ref>
از نظر الشتاین، آنچه مانع فردگرایی فزاینده در غرب شده، [[خانواده]] است و اینکه این نهاد علی‌رغم تلاش فمینیست­‌ها وجود دارد این است که اولاً جدا کردن انسان­‌ها از جمع و از آنچه نیاز به صمیمت را تأمین کند، برخلاف نیازهای اساسی انسان­‌هاست و دوم اینکه آن‌ها نتوانستند جایگزین مناسبی برای تأمین این نیازها معرفی کنند. راه‌حل این مسئله از نظر الشتاین، به نقل از سیمون ویل<ref>Simone Weil</ref> این است که «لازم است از این دیدگاه که خانواده یا هر نهاد مذهبی در خدمت نظام سرمایه‌داری است دست کشید و حقیقت این نهاد و خدمات آن را بررسی و تقویت کرد.»<ref>Elshtain، 1995: 271</ref>
== پانویس ==
== پانویس ==
{{پانویس}}
{{پانویس}}
خط ۵۰: خط ۳۷:
* Council on Civil Society (1998). ''A Call to Civil Society: Why Democracy Needs Moral Truths'' (PDF). New York: Institute for American Values. ISBN <bdi>978-0-9659841-2-6</bdi>. Archived from the original (PDF) on June 14, 2021. Retrieved January 19, 2020.
* Council on Civil Society (1998). ''A Call to Civil Society: Why Democracy Needs Moral Truths'' (PDF). New York: Institute for American Values. ISBN <bdi>978-0-9659841-2-6</bdi>. Archived from the original (PDF) on June 14, 2021. Retrieved January 19, 2020.
* Gifford Lectures". ''Giffordlectures.org''. Archived from the original on May 29, 2013. Retrieved March 5, 2013.
* Gifford Lectures". ''Giffordlectures.org''. Archived from the original on May 29, 2013. Retrieved March 5, 2013.
* Huckabee, Charles (August 13, 2013). "2 Prominent Scholars, Jean Elshtain and Pauline Maier, Have Died". Chronicle.com. Retrieved September 9, 2017.
* "New Members Join Humanities Endowment's National Council". The America's Intelligence Wire. November 15, 2006. Retrieved October 22, 2009.
* "New Members Join Humanities Endowment's National Council". The America's Intelligence Wire. November 15, 2006. Retrieved October 22, 2009.
* Vitello, Paul (August 16, 2013). "Jean Bethke Elshtain, a Guiding Light for Policy Makers After 9/11, Dies at 72". ''The New York Times''. p. A15. Archived from the original on August 16, 2013. Retrieved January 19, 2020.
* Vitello, Paul (August 16, 2013). "Jean Bethke Elshtain, a Guiding Light for Policy Makers After 9/11, Dies at 72". ''The New York Times''. p. A15. Archived from the original on August 16, 2013. Retrieved January 19, 2020.

نسخهٔ ۱۰ بهمن ۱۴۰۴، ساعت ۱۶:۰۹

جین بتکه الشتاین؛ از فمنیست‌های موج سوم.

جین بتکه الشتاین، در کتاب «مرد عمومی، زن خصوصی» (۱۹۸۱م) به تلاش فمنیست‌های رادیکال برای سیاسی کردن زندگی خصوصی حمله می کند و به دفاع از زندگی خصوصی و خانواده‌ی فرزند محور می‌پردازد. الشتاین مادر بودن را«فعالیتی پیچیده، غنی، پر زحمت و شادی آفرین» می داند که «زیستی، طبیعی، اجتماعی، نمادین و عاطفی است».

الشتاین به سبب مطالعاتش در خصوص «جنگ عادلانه» مشهور بود. همین ایده بود که جنگ علیه تروریسم را برای محافظه کاران دولت بوش توجیه می‌کرد.الشتاین با اینکه طرفدار خانواده‌گرایی، و از منتقدین فمنیست‌های رادیکال می‌باشد اما با تئوری «جنگ عادلانه» پس از حادثه یازده سپتامبر یکی از مدافعان حمله دولت آمریکا به عراق و افغانستان بود.

ایده جنگ عادلانه ریشه در آرای فیلسوف مسیحی سنت آگوستین دارد و در دوران معاصر توسط جین الشتاین و مایکل والزر بسط و گسترش داده شده است. الشتاین در سال 2003 بر اساس ایده جنگ عادلانه کتاب «جنگ عادلانه علیه ترور» را به نگارش درآورد.

زندگی‌نامه

ژان بتکه الشتاین در ۶ ژانویه ۱۹۴۱م در وینزر کلرادو متولد شد و در تیمنث رشد یافت. او مدرک کارشناسی خود را از دانشگاه ایالتی کلرادو و مدارک کارشناسی ارشد تاریخ را از دانشگاه‌های ویسکانسین-مدیسن و کلرادو دریافت کرد.[۱] الشتاین در ۱۹۷۳م دکترای خود را از دانشگاه برندیس با رساله‌ای درباره «زنان و سیاست: تحلیلی نظری» اخذ نمود.[۲]

وی از ۱۹۷۳م تا ۱۹۸۸م در دانشگاه ماساچوست تدریس کرد و سپس به عنوان نخستین زن دارنده کرسی استادی وقفی به دانشگاه وندربیلت پیوست[۳]. الشتاین در ۱۹۹۵م استاد دانشگاه شیکاگو شد و به عنوان استاد اخلاق اجتماعی و سیاسی در دانشکده الهیات این دانشگاه به تدریس پرداخت.[۴] او عضو آکادمی هنر و علوم آمریکا، پژوهشگر گوگنهایم و دریافت‌کننده نه دکترای افتخاری بود.[۵]

تمرکز اصلی پژوهش‌های الشتاین بر رابطه سیاست و اخلاق بود، به ویژه بررسی نقش‌های جنسیتی در حوزه عمومی و خصوصی. پس از حملات ۱۱ سپتامبر، از حامیان قابل توجه مداخله نظامی آمریکا در افغانستان و عراق بود.[۶] از آثار مهم او می‌توان به «زنان و جنگ»، «دموکراسی در محاکمه» و «جنگ عادلانه علیه ترور» اشاره کرد.[۷] الشتاین در ۱۱ اوت ۲۰۱۳م در سن ۷۲ سالگی بر اثر نارسایی قلبی درگذشت.[۸]

دیدگاه‌های جین بتکه الشتاین

جین بتکه الشتاین از نظریه‌پردازان فمینیسم خانواده‌گرا محسوب می‌شود که همواره از نهاد خانواده و نقش مادرانه دفاع کرده است. دیدگاه وی را می‌توان در دو محور اصلی خلاصه کرد: نخست، نقد بنیادین به جریان‌های اصلی فمینیسم (لیبرال، رادیکال و مارکسیستی) و دوم، تأکید بر نقش بی‌بدیل خانواده در ایجاد همبستگی اجتماعی.

الشتاین به فمینیست‌های لیبرال به‌دلیل «معادل دانستن انسان بودن با مرد بودن» و ترغیب زنان به شبیه‌سازی خود به مردان انتقاد دارد.[۹] از نگاه وی، این رویکرد باعث ترویج ارزش‌های مردانه (مانند قاطعیت و فاصله‌گیری عاطفی) و تضعیف فضایل زنانه‌ای می‌شود که برای ایجاد ارتباط صمیمانه و حفظ انسجام اجتماعی ضروری هستند.[۱۰] او همچنین تصور فمینیستی مبنی بر این که تفاوت‌های جنسیتی صرفاً ساخته‌ی اجتماع است را به چالش کشیده و انتخاب آگاهانه‌ی بسیاری از زنان برای مادری را گواهی بر طبیعی و عمیق‌تر بودن این نقش می‌داند.[۱۱]

الشتاین با دفاع از ارزش ذاتی مادری و کار مراقبتی، آن را نه فعالیتی بی‌ارزش، بلکه منبعی برای اخلاق مسئولیت‌پذیری، شفقت و مراقبت معرفی می‌کند.[۱۲] او استدلال می‌کند که خانواده تنها پناهگاه در برابر منطق سودمحور سرمایه‌داری است و فضای منحصر به فردی برای پرورش این فضایل اخلاقی فراهم می‌آورد.[۱۳] الشتاین با طرح مفهوم «مادری اجتماعی»، معتقد است گسترش این اخلاق مراقبتی به عرصه عمومی می‌تواند مبنای بهتری برای نظم اجتماعی فراهم کند تا تمرکز صرف بر حقوق فردی. وی همچنین بر اهمیت رابطه‌ی دوسویه و اختصاصی کودک با مراقب اصلی (معمولاً مادر) تأکید دارد و با نگهداری جمعی کودکان مخالف است.[۱۴]

او در برابر گفتمان‌های رایجی که خانواده را کانون ستم و خشونت معرفی می‌کنند، استدلال می‌نماید که این نگاه یک‌سو نگر، کارکردهای مثبت و ضروری خانواده برای افراد و جامعه را نادیده می‌گیرد. از نظر الشتاین، پایداری خانواده نه به دلیل سلطه‌ی ساختاری، بلکه به دلیل ارضاء نیازهای طبیعی انسان به صمیمت و تعلق است و تا زمانی که جایگزینی برای تأمین این نیازها ارائه نشود، خانواده پابرجا خواهد ماند.[۱۵]

نقد دیدگاه الشتاین

دیدگاه الشتاین، با وجود نکات قوت، با نقدهایی مواجه است. مهم‌ترین نقد، احتمال تقویت کلیشه‌های سنتی جنسیتی و محدود کردن زنان به حوزه خصوصی است. تأکید او بر ماهیت طبیعیِ متفاوت زنان و مردان و نقش بی‌بدیل مادری، می‌تواند به حذف نظام‌مند زنان از عرصه عمومی و نادیده گرفتن تنوع آرزوها و ظرفیت‌های فردی آنان بیانجامد. این رویکرد با اصل «آزادی انتخاب» که خود الشتاین بر آن تأکید دارد، در تناقض بالقوه قرار می‌گیرد.[۱۶]

همچنین، ایده‌ال‌سازی خانواده و نقش مادرانه، می‌تواند تجربیات متنوع و گاه منفی افراد (مانند وجود خشونت خانگی یا میل به ایفای نقش‌های اجتماعی دیگر) را نادیده بگیرد. دفاع او از الگوی خانواده سنتی، پاسخ روشنی به الگوهای متنوع خانواده در جهان معاصر نمی‌دهد. از منظر منتقدان، تأکید الشتاین بر اخلاق مراقبتی زنان، بدون تلاش همزمان برای توزیع عادلانه‌تر این مسئولیت‌ها بین همه اعضای جامعه (از جمله مردان)، ممکن است بار سنگین مراقبت را تنها بر دوش زنان تثبیت کند. در نهایت، این پرسش اساسی مطرح است که آیا می‌توان فضایل اخلاقی مانند مراقبت و مسئولیت‌پذیری را منحصراً به نقش زیستی-اجتماعی مادری پیوند داد یا این فضایل قابلیت آموزش و تعمیم در چارچوب‌های اجتماعی گسترده‌تر را نیز دارند؟[۱۷]

پانویس

  1. ↑ Gifford Lectures". Giffordlectures.org. Archived from the original on May 29, 2013.
  2. ↑ Vitello, Paul (August 16, 2013). "Jean Bethke Elshtain, a Guiding Light for Policy Makers After 9/11, Dies at 72".
  3. ↑ Gifford Lectures". Giffordlectures.org. Archived from the original on May 29, 2013.
  4. ↑ Council on Civil Society 1998, p. 29.
  5. ↑ "New Members Join Humanities Endowment's National Council". The America's Intelligence Wire. November 15, 2006.
  6. ↑ News report in September/October 2013 issue of Philosophy Now magazine entitled 'Jean Bethke Elshtein' (sic), accessible here
  7. ↑ Romano 2013, pp. 431–33.
  8. ↑ Huckabee, Charles (August 13, 2013). "2 Prominent Scholars, Jean Elshtain and Pauline Maier, Have Died".
  9. ↑ Elshtain، 1995: 427.
  10. ↑ هاشملو، «نظریه های روانشناسی فمینیستی جین بتکه الشتین»، در وبلاگ روانشناسی هاشملو، ،9 شهریور 1400ش
  11. ↑ تانگ، «نقد و نظر: درآمدی جامع بر نظریه‌های فمینیستی»، ص 61، 1396ش
  12. ↑ Elshtain, Jean Bethke. 1981. public man, private women. princeton, N.J: princeton university press.
  13. ↑ Budig، 2004: 427.
  14. ↑ Elshtain, Jean Bethke. 1981. public man, private women. princeton, N.J: princeton university press.
  15. ↑ Elshtain, Jean Bethke. 1981. public man, private women. princeton, N.J: princeton university press.
  16. ↑ Elshtain، 1995: 271
  17. ↑ Elshtain، 1995: 271

منابع

  • گریفیتس، مارتین، «دانشنامه روابط بین الملل و سیاست جهان»، مترجم: علیرضا طیب، تهران: نشر نی، چاپ دوم، 1388ش
  • تانگ، رزماری، «نقد و نظر: درآمدی بر نظریه های فمینیستی»، مترجم: منیژه نجم عراقی، تهران: نشر نی، چاپ سوم، 1387ش
  • «Jean Bethke Elshtain»، در ویکی پدیای انگلیسی، بازدید 27 بهمن 1401ش
  • هاشملو، جعفر، «نظریه های روانشناسی فمینیستی جین بتکه الشتین»، در وبلاگ روانشناسی هاشملو، ،9 شهریور 1400ش
  • Council on Civil Society (1998). A Call to Civil Society: Why Democracy Needs Moral Truths (PDF). New York: Institute for American Values. ISBN 978-0-9659841-2-6. Archived from the original (PDF) on June 14, 2021. Retrieved January 19, 2020.
  • Gifford Lectures". Giffordlectures.org. Archived from the original on May 29, 2013. Retrieved March 5, 2013.
  • Huckabee, Charles (August 13, 2013). "2 Prominent Scholars, Jean Elshtain and Pauline Maier, Have Died". Chronicle.com. Retrieved September 9, 2017.
  • "New Members Join Humanities Endowment's National Council". The America's Intelligence Wire. November 15, 2006. Retrieved October 22, 2009.
  • Vitello, Paul (August 16, 2013). "Jean Bethke Elshtain, a Guiding Light for Policy Makers After 9/11, Dies at 72". The New York Times. p. A15. Archived from the original on August 16, 2013. Retrieved January 19, 2020.
برگرفته از «https://iranpedia.net/w/index.php?title=پیش‌نویس:جین_بتکه_الشتاین&oldid=9205»