پیشنویس:نصرت الهی
نصرت الهی،
معرفی
بر اساس آیات قرآن نصرت الهی یکی از سنتهای الهی است و شامل حال کسانی میشود که دین خدا را یاری کنند.[۱] نصرت الهی میتواند در زمینههای نظامی، علمی، تبلیغی باشد.[۲]
شرایط تحقق نصرت الهی
تعلق گرفتن اراده الهی
از دیدگاه قرآن کریم شرط اول جذب نصرت الهی این است که اراده الهی به پیروزی گروهی تعلق بگیرد، زیرا هیچ امری در جهان بر خلاف خواست خداوند متعال اتفاق نمیافتد.[۳]
شرط اول: تامین تجهیزات مادی
در صورتی ارده الهی به پیروزی گروهی تعلق میگیرد که تجهیزات مورد نیاز تامین شده باشد. قرآن در این زمینه تاکید میکند که در برابر دشمن باید به صورت حداکثری آمادگی کسب شود و بهترین و پیشرفتهترین ابزارها و وسائل مادی فراهم شود.[۴] بنابراین تا زمانی که خداوند اراده نکند موفقیت و پیروزی در هیچ جبهه ای رخ نمیدهد. اما در چه صورتی اراده الهی به پیروزی یک جبهه تعلق میگیرد؟ برای اینکه اراده خداوند به پیروزی یک جبهه تعلق بگیرد و پیروزی محقق شود:
سنت و اراده خداوند در این جهان بر این تعلق گرفته است که هر کاری برای اینکه محقق شود باید از مجرا و راهی که خداوند برای آن تعیین کرده است محقق شود. ( سلسله اسباب و مسببات)
شرط دوم: امور معنوی است.
شرط دوم برای تعلق اراده الهی به پیروزی یک گروه، این است که آن گروه قصد یاری کردن دین خداوند را داشته باشند،[۵] به درگاه خداوند استغاثه کنند[۶] و در این راه صبر و استقامت به خرج دهند.
شرط بهرهمندی از امدادهای غیبی در جنگ (محمد تقی مصباح یزدی، «عوامل پیروزی و شکست در جنگ»، https://mesbahyazdi.ir/node/8728.)
نیاز و شایستگی
ای مسلمانان! به یاد بیاورید آن زمانی را که پیامبر به شما میفرمود: «أَلَنْ يَكْفِيَكُمْ أَنْ يُمِدَّكُمْ رَبُّكُمْ بِثَلَاثَةِ آلَافٍ مِنَ الْمَلَائِكَةِ مُنْزَلِينَ» (سوره آلعمران، آیه 124) «آیا شما را کافی نیست که پروردگارتان شما را با سههزار فرشته فرستادهشده یاری دهد؟»
نترسید! پیش بروید و اقدام کنید. اگر نیروی شما اندک باشد، خدا شما را کمک میکند و سههزار فرشته برای یاریتان میفرستد. این کمک الهی به دو چیز بستگی دارد: نیاز مردم و لیاقت آنان. اگر مردمی شایسته دریافت یاری الهی باشند، خداوند به اندازه نیازشان به آنان کمک میکند؛ اما اگر شایسته نباشند، حتی اگر هزاران نیاز هم داشته باشند، مدد الهی نخواهند داشت.
صبر و تقوی
سپس میفرماید: «بَلَى إِنْ تَصْبِرُوا وَتَتَّقُوا وَيَأْتُوكُمْ مِنْ فَوْرِهِمْ هَذَا يُمْدِدْكُمْ رَبُّكُمْ بِخَمْسَةِ آلَافٍ مِنَ الْمَلَائِكَةِ مُسَوِّمِينَ» (سوره آلعمران، آیه 125) «آری، اگر صبر کنید و پرهیزکاری پیشه نمایید و دشمن همیناکنون بر شما بتازد، پروردگارتان شما را با پنجهزار فرشتهی نشانگذاریشده یاری خواهد کرد.» خداوند پیشتر وعده سههزار فرشته را داده بود، اما در اینجا میفرماید اگر شما دو شرط را داشته باشید و یک شرط بیرونی نیز رخ دهد، این یاری به پنجهزار فرشته افزایش مییابد. دو شرطی که باید در شما باشد: صبر و تقوا؛ یعنی استقامت و پرهیزکاری.
خداوند تکالیفی را برای بندگان مشخص کرده است: باید وظایف خود را انجام داد، دل را به خدا سپرد و بر او توکل کرد. باید نیرو جذب کرد، به رزمندگان آموزش عالی داد، تجهیزات لازم را فراهم نمود و طراحی جنگ را به بهترین شکل انجام داد. همه اینها لازم است، اما پس از فراهمکردن اسباب، دل باید به خدا تکیه داشته باشد.
گاهی اسباب فراهم نیست، اما وظیفه حضور در میدان همچنان باقی است. در چنین شرایطی است که خداوند مددهای غیبی میفرستد. اگر انسان کوتاهی کند، این مدد نخواهد رسید. آیه را فراموش نکنید: «إِنْ تَصْبِرُوا وَتَتَّقُوا…»
«كَمْ مِنْ فِئَةٍ قَلِيلَةٍ غَلَبَتْ فِئَةً كَثِيرَةً بِإِذْنِ اللَّهِ» (سوره بقره، آیه 249) «چه بسیار گروههای اندک که به اذن خدا بر گروههای بسیاری غلبه کردند.»
این همانجاست که خداوند میفرماید اسباب را باید فراهم کرد، اما اتکا تنها به اسباب نباشد. اگر با همان امکانات موجود وظیفهتان را انجام دهید، خداوند کمبودها را جبران میکند.
انجام و ظایف اجتماعی توسط آحاد مردم و مسئولان
سرنوشت و تدبیر تمامی امور به دست قادر متعال است و تمشیت امور هیچ گاه از از ید قدرت الهی خارج نمیشود. البته بر اساس سنن لایتغیر الهی، هر تغییر وضعیت و حرکت به سمت وضعیت مطلوب، فقط با اراده و تلاش خود انسان ساخته است و خداوند زندگی مطلوب دنیوی را برای هیچ کس تضمین نکرده است(الرعد، 11؛ انفال، 53).
در وضعیتی که جنگ بر ایران اسلامی تحمیل شده است، قرآن کریم دفاع و مقابله را نه تنها امری مشروع و مجاز، بلکه به آن ترغیب و تشویق میکند(الحج، 39-40؛ بقره،251).
در این وضعیت، اگر ایرانیان یعنی سه ضلع مردم، نیروهای نظامی و امنیتی و دولتمردان به وظیفه خود در برابر دشمن عمل کنند، حتما نصرت الهی نیز شامل حال آنها خواهد شد: «أُذِنَ لِلَّذِينَ يُقَاتَلُونَ بِأَنَّهُمْ ظُلِمُوا وَ إِنَّ اللَّهَ عَلَى نَصْرِهِمْ لَقَدِيرٌ» (الحج، 39). از سوی دیگر، اگر قیام و دفاع آنان مؤمنانه باشد، بیشتر مورد توجه و نصرت قرار خواهند گرفت(انفال، 19).
سخنرانی آیت الله مصباح، در ديدار با آيت الله حيدری نماينده خبرگان و امام جمعه اهواز به همراه طلاب مدرسه علميه الغدير اهواز و مدیریت و طلاب مدرسه علمیه امام کاظم اصفهان، تاریخ: پنجشنبه, 13 دى, 1397
شرط نصرت الهی: تلاش با تمام توان
سنت الهی و تاریخ همه انبیا نشان میدهد که همه کسانی که در راه حق پیروز شدند، اول امتحانات خوبی برای تحمل سختیها دادند و تا سختیها را تحمل نکردند خدا نصرت خود را بر آنها نازل نفرمود؛ وَلَقَدْ نَصَرَكُمُ اللَّهُ بِبَدْرٍ وَأَنْتُمْ أَذِلَّةٌ؛[9] إِذْ تَسْتَغِيثُونَ رَبَّكُمْ.[10] پیغمبر اکرمصلیاللهعلیهوآله در جنگ بدر دست خود را به دعا بلند کردند و عرض کردند: خدایا! اگر اینها از بین بروند، دیگر انسانی روی زمین نیست که تو را پرستش کند و مسلمانی باقی نخواهد ماند. فَاسْتَجَابَ لَكُمْ أَنِّي مُمِدُّكُمْ بِأَلْفٍ مِنَ الْمَلَائِكَةِ مُرْدِفِينَ؛[11] خدا تقریباً سه برابر جمعیت اهل بدر، فرشته نازل کرد. چه زمانی؟! آن وقتی که آنچه در توان داشتند را به کار گرفتند، آنچه خدا به آنها داده بود یعنی چندتا اسب و چندتا شمشیر را صرف اسلام کردند اما بازهم کم آوردند. وقتی آنها صادقانه به میدان آمدند خدا هم فرمود: فَاسْتَجَابَ لَكُمْ أَنِّي مُمِدُّكُمْ بِأَلْفٍ مِنَ الْمَلَائِكَةِ مُرْدِفِينَ. حتی فرمود: اگر باز هم کم آوردید، چند هزار فرشته دیگر هم برای شما میفرستم. این سنت الهی است.
اطاعت از ولی فقیه
ولیفقیه، حجت بر ماست و امر، امر اوست. ما اگر اینگونه شدیم امیدوار باشیم که پیروزی نزدیک خواهد بود نَصْرٌ مِنَ اللَّهِ وَفَتْحٌ قَرِيبٌ وَبَشِّرِ الْمُؤْمِنِينَ؛[12] اما اگر اینگونه نشدیم و مثل همان مردم بهانهگیر بنیاسرائیل شدیم که گفتند: فَاذْهَبْ أَنْتَ وَرَبُّكَ فَقَاتِلَا إِنَّا هَاهُنَا قَاعِدُونَ![13] آن وقت چه میشود؟! حالا که اینقدر تنبل هستید اراده تکوینی خداوند متعال و قضا و قدر الهی اقتضا میکند که چهل سال در بیابان سرگردان بمانید؛ أَرْبَعِينَ سَنَةً يَتِيهُونَ فِي الْأَرْضِ.[14]
اگر آنگونه شدید که تَسْتَغِيثُونَ رَبَّكُمْ و هرچه در توان داشتید را به میدان آوردید و بااینوجود کم آوردید، خدا فرشتگان را میفرستد اما اگر تنبلی کردید خدا هم شما را رها میکند و میگوید بروید گم شوید!
اجتناب از غرور و غفلت
از دیدگاه قرآن عامل اصلی پیروزی، نصرت الهی است و آنچه موجب امداد الهی میشود، ایمان و توکل به خدا و تضرع به خدای متعال است. و آنچه مانع جذب نصرت الهی است غرور و غفلت از قدرت الهی[۷] است.
بنابراین به امدادهاى الهى در همه حال نياز است، چه در حال ضعف و چه در حال قدرت و نباید مغرور امکانات و تواناییهای خود شد و برای دریافت امدادهای الهی باید ایمان و تضرع به درگاه حق تعالی را بیش از پیش افزایش دهیم.
نصرت الهی در جنگ 33 روزه لبنان
شهید سیدحسن نصرالله پس از جنگ 33 روزه با اسرائیل میگوید ما نصرت الهی را به وضوح در این جنگ دیدیم. بنابر روایت او در جنگ 33 روزه هنگامی حزبالله لبنان بدون آب و غذا و تجهیزات نظامی زیر حملات سنگین و بمبباران بی وقفه اسرائیل در شکاف کوهی پناه گرفته بودند، با یک دستگاه شنود سخنان فرماندهان اسرائیلی را رصد میکردند. از همین طریق مطلع میشوند که سربازان اسرائیل به یکباره عقب نشینی کرده و به همین دلیل از سوی فرماندهان خود توبیخ میشوند. فرماندهان اسرائیلی میگفتند چرا کار حزب الله را که اکنون هیچ سلاحی ندارد تمام نمیکنید؟ سربازان اسرائیلی علت فرار خود را اینگونه توضیح میدهند که افرادی سفیدپوش که تاکنون شبیه آنها را ندیده بودند، با شمشیر به ما آنها یورش برده و حتی فرصت فکر کردن را از آنها گرفته و آنها را وادار به عقبنشینی کردهاند. به دنبال این واقعه یک هواپیمای اسرائیلی هم در هوا منفجر میشود و اسرائیلیها به طور کلی از ادامه نبرد منصرف میشوند.[۸]
نصرت الهی در ایران
در این چند دهه پس از انقلاب به ویژه سالهای اخیر، ایستادگی ملت ایران شاهدی بر یاری دین خدا و در حال دریافت یاری خداوند است. مشروع بودن دفاع ایران و تلاش و استقامت مردم بر اساس وعده الهی نویدبخش یاری خداوند و آیندهای روشن برای ایران اسلامی خواهد بود. البته دریافت نصرت الهی مشروط به این است که مردم با همان عزم و اراده مثال زدنی در میدان بمانند و عرصه را بر خرابکاری مزدوران دشمن تنگ کنند؛ نیروهای نظامی و امنیتی با همان هوشمندی، ایثار و ابتکار عمل، پاسخی کوبنده به دشمن بدهند، دولتمردان و مسئولان با جدیت برای بهبود وضعیت زندگی مردم تلاش کنند و البته همه این نقشها با اتکا و توجه به خداوند صورت گیرد.[۹]
منابع
مصباحیزدی، محمدتقی، سخنرانی آیت الله مصباح در ديدار با آيت الله حيدری نماينده خبرگان و امام جمعه اهواز به همراه طلاب مدرسه علميه الغدير اهواز و مدیریت و طلاب مدرسه علمیه امام کاظم اصفهان، 13 دی 1397ش.