ایستگاه متروی مریم مقدس

ایستگاه متروی مریم مقدس؛ مشهورترین ایستگاه متروی تهران در خط شش در خیابان کریم‌خان زند.

ایستگاه مریم مقدس واقع در خط شش متروی تهران، فراتر از یک ایستگاه حمل‌ونقل، نمادی از تفاهم میان‌فرهنگی و همزیستی ادیان است که با معماری الهام‌گرفته از کلیساهای قرون وسطی و تزئینات هنری برگرفته از متون اسلامی و مسیحی طراحی شده است. این ایستگاه که در مجاورت کلیسای سرکیس در خیابان کریم‌خان، واقع شده است، بازتاب گسترده‌ای در رسانه‌های داخلی و بین‌المللی داشته است.

معرفی ایستگاه متروی مریم مقدس

ایستگاه مریم مقدس، پیش از افتتاح رسمی، به مشهورترین ایستگاه متروی تهران تبدیل شد. ایستگاه متروی مریم مقدس در تقاطع خیابان کریم‌خان و نجات‌اللهی تهران واقع شده است. با افتتاح این ایستگاه که در نزدیکی کلیسای سرکیس مقدس واقع شده، تعداد ایستگاه‌های فعال در خط شش متروی تهران به 25 مورد رسیده است. این ایستگاه به‌دلیل قرار گرفتن بین دو ایستگاه پُرتردد میدان هفت تیر و میدان ولی‌عصر، جایگاهی بسیار مهم دارد.

تاریخچه احداث ایستگاه متروی مریم مقدس

پروژۀ احداث ایستگاه مریم مقدس که از سال 1394ش در حال اجرا بود، پس از گذشت ده سال با تکمیل عملیات عمرانی، در 23 مهر 1404ش آمادۀ بهره‌برداری شده و از 8 آذر 1404ش طی مراسمی با حضور شهردار تهران، جمعی از میهمانان بین‌المللی و اُسقُف‌های اعظم اقلیت‌های دینی، به‌طور رسمی افتتاح شد و فعالیت خود را آغاز کرد.

نام‌گذاری ایستگاه متروی مریم مقدس

ایستگاه متروی مریم مقدس، در ابتدا شهید نجات‌اللهی نام داشت؛ سپس با پیشنهاد شهردار تهران به مریم مقدس تغییر یافت. سخنگوی شهرداری تهران دلیل نام‌گذاری این ایستگاه مترو به مریم مقدس را موقعیت مکانی ایستگاه در مجاورت کلیسای جامع ارامنه و ارج نهادن به جامعۀ مسیحیان و مقام حضرت مریم عنوان کرد که با تصویب مراجع ذی‌ربط انتخاب شد.

مشخصات ایستگاه متروی مریم مقدس

مشخصات ایستگاه متروی مریم مقدس در جدول ذیل آمده است:

نام ایستگاه	مریم مقدس
موقعیت در شبکه	بیست‌وپنجمین ایستگاه خط 6 مترو
موقعیت مکانی	خیابان کریمخان‌زند، بین خیابان‌های نجات‌اللهی و سپهبد قرنی
مساحت زیربنا	11000 مترمربع
عمق ایستگاه	34 متر
حجم خاکبرداری	102000 مترمکعب
حجم بتن‌ریزی	27000 مترمکعب
میزان آرماتوربندی	3600 تن
میزان سنگ‌کاری	6000 مترمربع
تعداد پله‌برقی	12 دستگاه
تجهیزات و امکانات	آسانسور، سیستم اعلام حریق، مخزن آب آتش‌نشانی

معماری ایستگاه متروی مریم مقدس

ایستگاه متروی مریم مقدس با تشکیل کارگروه‌های تخصصی معماری شامل نمایندگانی از پیمانکار، معمار و مشاور پروژه طراحی شد. در انتخاب طرح نهایی کیوسک و فضاهای داخلی، با در نظر گرفتن زمان، هزینه و زیبایی، سبکی از معماری ایرانی و معماری کلیسایی مدنظر بوده است.

الهام از معماری کلیساهای قرون وسطی

در طراحی نمای ورودی ایستگاه مریم مقدس از عناصر معماری کلیساهای قرون وسطی الگوبرداری شده است. در سردر این بنا، المان‌هایی نظیر سقف‌های قوسی و یک محراب نمادین به کار رفته که در ترکیب با دیوارهای روشن، ساختار بناهای مذهبی را تداعی می‌کند. همچنین کتیبه‌ای صورتی‌رنگ با عنوان ایستگاه مریم مقدس در بخش فوقانی ورودی نصب شده است. طراحی داخلی ایستگاه نیز در هماهنگی با کلیسای سرکیس اجرا شده است. استفاده از تم رنگی آبی در دیوارهای داخلی، مستقیماً از طیف رنگ آبی به‌کار رفته در محراب کلیسای سرکیس اقتباس شده تا نوعی پیوستگی بصری و نمادین میان این دو فضا در دو طرف خیابان ایجاد شود.

کتیبه‌های دینی نصب شده در ایستگاه

• تابلوی هنری سفالی از عبارت «بسم‌الله‌الرحمن‌الرحیم» به چهار زبان فارسی، ارمنی، انگلیسی و عربی.
• در پاگرد اول به‌سمت پایین‌، نصب قاب‌هایی از بیانات امام خمینی و آیت‌الله خامنه‌ای در مدح و ستایش حضرت مریم و حضرت عیسی.
• در پاگرد سوم، قرار گرفتن تابلوی هنری سه متری آیات 29 تا 34 سورۀ مریم دربارۀ تولد حضرت عیسی.
• در پاگرد آخر و سالن فروش، استفاده از آیات ۲۸ تا ۳۱ انجیل به زبان ارمنی، آشوری و فارسی با تأیید نمایندگان آشوری و ارمنی مجلس شورای اسلامی و نصب کتاب آیت‌الله خامنه‌ای دربارۀ حضرت مسیح و شب قدر در ابعاد یک روزنامه تابلویی.

تندیس‌ها و تابلوها

• نصب مجسمه‌های حضرت مریم و حضرت عیسی با ارتفاع بیش از ۲ متر در ورودی ایستگاه.
• تابلویی با نمایی از مسجد و کلیسا با محوریت یک شمسه به نشانۀ معبود واحد در یک قاب.
• تابلوهای هنری با موضوع معجزه راه رفتن حضرت عیسی روی آب و نیایش حضرت مریم و پرنده روح‌القدس و شاخه‌های انگور.

هنر در خدمت معنا

ایستگاه مریم مقدس با بهره‌گیری از نقش‌برجسته‌ها، کاشی‌کاری‌ها و نمادهای بصری، فراتر از یک ایستگاه حمل‌ونقل عمومی طراحی شده است. برخلاف الگوهای رایج ایستگاه‌های مترو، این فضا با کارکردی مشابه یک گالری فرهنگی، محیطی آرامش‌بخش و در عین حال اندیشه‌برانگیز را برای مسافران فراهم می‌سازد.

واکنش‌ها به متروی مریم مقدس

انتشار تصاویر ایستگاه متروی مریم مقدس در فضای مجازی، با استقبال گستردۀ کاربران بین‌المللی به‌ویژه مسیحیان در شبکه اجتماعی ایکس همراه شد. بسیاری از کاربران و چهره‌های رسانه‌ای غربی، وجود نمادهای مسیحی در پایتخت یک کشور مسلمان را عاملی برای ابطال روایت‌های تبلیغاتی علیه ایران دانسته و آن را نمادی از احترام به ادیان و همزیستی مسالمت‌آمیز توصیف کردند.

فعالان اجتماعی معتقدند ارتقای مفاهیمی همچون احترام متقابل در ساختار شهری، پاسخی به نیازهای هویتی تهران به‌عنوان یک شهر چندمذهبی است.

کشیش کلیسای سرکیس مقدس، ابراز امیدواری کرد که این قبیل پروژه‌های مشترک ادیان، بسترساز تقویت تفاهم میان پیروان ادیان الهی می‌شود. اجرای چنین طرحی در پایتخت ایران، در حالی که تنش‌های مذهبی در نقاط مختلف جهان دیده می‌شود، نمادی از تداوم الگوی تاریخی همزیستی مسالمت‌آمیز در فرهنگ ایرانی است.

منابع

• «استقبال کاربران خارجی شبکه‌های اجتماعی از تاسیس ایستگاه مترو مریم مقدس در تهران»، مشرق‌نیوز، تاریخ درج مطلب: 23 مهر 1404ش.
• «ایستگاه متروی مریم مقدس (س) کجاست؟/ افتتاح خاص‌ترین ایستگاه متروی تهران + عکس»، وب‌سایت اقتصادآنلاین، تاریخ درج مطلب: 23 مهر 1404ش.
• «ایستگاه «مریم مقدس»؛ تلاقی ایمان، هنر و همزیستی در قلب تهران»، خبرگزاری مهر، تاریخ درج مطلب: 26 مهر 1404ش.
• «تصاویر؛ رونمایی از ایستگاه متروی «مریم مقدس» در تهران»، وب‌سایت فرارو، تاریخ درج مطلب: 23 مهر 1404ش.
• «در ایستگاه مترو مریم مقدس به روی پایتخت‌نشینان باز شد»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: 8 آذر 1404ش.
• «معماری خاص ایستگاه متروی مریم مقدس»، وب‌سایت همشهری‌آنلاین، تاریخ درج مطلب: 6 آذر 1404ش.
• «نام‌گذاری ایستگاه مترویی به نام «مریم مقدس» باعث نزدیکی همشهریان مسلمان و مسیحی شد»، خبرگزاری آنا، تاریخ درج مطلب: 25 آبان 1404ش.
• «واکنش جهانی به متروی مریم‌مقدس»، وب‌سایت همشهری آنلاین، تاریخ درج مطلب: 24 مهر 1404ش.